Vishnudharmottara Purana · Chapter 3.66.70

3.66
mārkaṃḍeya uvāca //
kartavyastumbururdevo mātṛmadhyagataḥ prabhuḥ //
upaviṣṭo vṛṣe kāryaḥ śarvavatsa caturmukhaḥ

upaviṣṭastu kartavyaḥ sa tu pārthivasattama //
mahādevena tasyoktaṃ rūpaṃ te sakalaṃ mayā

kapālaṃ tasya kartavyaṃ mātuluṅgadhare kare //
mātuluṅgaṃ ca kartavyaṃ tryambakeṇa tadīritam

tasya dakṣiṇataḥ kāryaṃ tathā mātṛdvayaṃ bhavet //
vāmatastasya kartavyaṃ mātṛdvitayameva ca

jayā ca vijayā caiva kartavyā dakṣiṇena tu //
jayantī vāmataḥ kāryā tathā caivāparājitā

sarvāśca dvibhujāḥ kāryāścaturvaktrāstathaiva ca //
sarvāsāṃ vāmahasteṣu kapālāni tu kārayet

daṇḍaḥ kāryo mahārāja dakṣiṇe tu jayā kare //
vijayāyāḥ kare khaḍgaḥ kāryo bhinnāñjanaprabhaḥ

akṣamālādharakarāṃ jayantīṃ nṛpa kārayeta //
bhindipālakarā kāryā tathā devyaparājitā

pādapīṭhagataṃ pādaṃ sarvāsāmeva kārayet //
dakṣiṇaṃ yānagaṃ vāmaṃ kartavyaṃ nṛpa kuñcitam

jayā puruṣagā kāryā vijayā kauśikopamā //
jayantī turagārūḍhā meghagā cāparājitā //

candrāṃśugauraḥ kartavyo mahādevastu tumburuḥ

devīpriyārthaṃ bhuvanasya goptā tāsāṃ sa madhye bhagavānatheśaḥ //
bhakteṣu kāmānvibhadhannathāste sa pūjanīyastridaśārihantā

iti śrīviṣṇudharmottare tṛtīyakhaṇḍe mārkaṇḍeyavajrasaṃvāde devīcatuṣṭayasahi tatuṃburūpanirmāṇannāma ṣaṭṣaṣṭitamo'dhyāyaḥ

3.67
vajra uvāca //
prāguktaṃ rūpanirmāṇaṃ tvayā candrāmbunāthayoḥ //
tayorevāparaṃ brūhi rūpamakendurūpayoḥ

mārkaṇḍeya uvāca //
raviḥ kāryaḥ śubhaśmaśruḥ sindūrābharaṇaprabhaḥ //
sudīptaveśaḥ svākāraḥ sarvābharaṇasaṃyutaḥ

caturbāhurmahātejāḥ kavacenābhisaṃvṛtaḥ //
kartavyā raśanā cāsya yāviyāṅgeti saṃjñitā

raśmayastasya kartavyā vāmadakṣiṇahastayoḥ //
ūrdhvasragdāmasaṃsthānāḥ sarvapuṣpāñcitāḥ śubhāḥ

surūparūpaḥ svākāro daṇḍī kāryosya vāmataḥ//
dakṣiṇe piṅgalo bhāge kartavyaścātipiṅgalaḥ

uddīptaveśau kartavyau tāvubhāvapi yādava //
tayormūrdhani vinyastau karau kāryau vibhāvasoḥ

lekhanīpatrakakaraḥ kāryo bhavati piṅgalaḥ //
carmaśūladharodevastathā yatnādvidhīyate

siṃho dhvajaśca kartavyastathā sūryasya vāmataḥ //
catvāraścāsya kartavyāstanayāstasya pāśvaryoḥ

revantaśca yamaścaiva manudvitayameva ca //
graharājo raviḥ kāryo grahairvā parivāritaḥ

rājñī ca rikṣubhā cchāyā tathā devī suvarcasā //
catasraścāsya kartavyā patnyaśca paripārśvayoḥ

ekacakre'tha saptāśve ṣaḍrekhāṅke rathottame //
upaviṣṭastu kartavyo devo vāruṇasārathiḥ

gāyatryuṣṇiganuṣṭup ca bṛhatī paṅktireva ca //
triṣṭup ca jagatī sapta chandāṃsyarkarathe hayāḥ

raśmibhiḥ karasaṃsthaistu dhārayatyakhilaṃ jagat //
siṃho dhvajagataścāsya sākṣāddharmaḥ prakīrtitaḥ

raśanāsthaṃ jagatsarvaṃ devo dhārayate tathā //
rājñī bhūrikṣubhā dyauśca cchāyā chāyā prakīrtitā

prabhā suvarcasā proktāstasya devasya patnayaḥ //
raktavarṇaḥ sa bhagavāṃstejasā dhāma kāraṇāt

asahyatejodhāritvād gūḍhagātrastathaiva ca //
evaṃ sarvamayaṃ dhāma sūrya eva prakīrtitaḥ

rūpaṃ tathaitaddivasasya bharturmayeritaṃ sarvajaganmayasya //
tejonidhānasya parojjvalasya sarvādhināthasya sanātanasya

iti śrīviṣṇudharmottare tṛtīyakhaṇḍe mā० va० saṃ० ādityarūpavarṇanaṃ nāma saptaṣaṣṭitamo'dhyāyaḥ

3.68
mārkaṃḍeya uvāca//
candraḥ śvetavapuḥ kāryastathā śvetāmbaraḥ prabhuḥ //
caturbāhurmahātejāḥ sarvābharaṇavāṃstathā

kumudau ca sitau kāryau tasya devasya hastayoḥ //
kāntirmūrtimatī kāryā tasya pārśve tu dakṣiṇe

vāme śobhā tathā kāryā rūpeṇāpratimā bhuvi //
cihnaṃ tathāsya siṃhāṃkaṃ vāmapārśvaikavadbhavet

daśāśvo vā rathaḥ kāryo dvicakrombarasārathī //
srajaśca trimanāścaiva vṛṣo vādī naro hayaḥ

atho vāksaptadhātuśca haṃso vyomo mṛga stathā //
ete te vāmataḥ sarve daśa candramaso hayāḥ

atha vaivāsya kartavyā aṣṭaviṃśatisaṅkhyakāḥ/
atyarthaṃ rūpasaṃyuktāḥ patnyo nakṣatrasaṃjñitāḥ

aśītidvyadhikāḥ kāryā bhāvā vā dehabhedayoḥ //
purā devāsure yuddhe prākāmyena nṛpoḍubhiḥ

kṛtāni svaśarīrāṇi bahūni yaduna ndana //
svanāthadevarūpāṇi tataste dānavā hatāḥ

nakṣatreṇa kṛtaṃ rūpaṃ yasya yasya surasya tu //
sā caiva devatā tasya nakṣatrasya prakīrtitā

devāsure tato vṛtte prākāmyenaiva yādava //
strīrūpadhāriṇo devāstāvantastu tataḥ kṛtāḥ

sarvalokasya dharmajña candramā vai pitā smṛtaḥ //
tasminsṛṣṭe jagatsarvaṃ paraṃ harṣamupaiti ca

saumyamūrtiḥ parā jñeyā sā ca viṣṇormahātmanaḥ //
harṣaprasādau vijñeyau kumudau candrahastayoḥ

śobhākāntī vinirdiṣṭe svarūpaṃ bhṛgunandana //
apāṃ sāramayatvāddhi śuklavarṇastu candramāḥ

apāṃ hi dhāmāmṛtamāhurādyā mavāstu taccandrasamaḥ pradiṣṭam //
siṃhadhvajaṃ dharmamuśanti rājandiśasturaṅgāḥ śaśinaḥ pradiṣṭāḥ

iti śrīviṣṇudharmottare tṛtīyakhaṇḍe mārkaṇḍeyavajrasaṃvāde śaśirūpanirūpaṇo nāmāṣṭaṣaṣṭitamo'dhyāyaḥ

3.69
vajra uvāca //
grahāṇāṃ rūpanirmāṇaṃ samācakṣva mahābhuja //
anenaiva prasaṅgena sarvajñastvaṃ mato mama

mārkaṇḍeya uvāca //
bhaumo'gnitalpaḥ kartavyaścāṣṭāśve kāñcane rathe //
viṣṇutalpo budhaḥ kāryo bhaumatalpe tathā rathe

taptajāmbūnadaḥ kāryo dvibhujaśca bṛhaspatiḥ //
pustakaṃ cākṣamālāṃ ca karayostasya kārayet

sarvābharaṇayuktaśca tathā pītāmbaro guruḥ //
aṣṭāśve kāñcane divye rathe dṛṣṭimanohare

śukraḥ śvetavapuḥ kāryaḥ śvetāmbaradharastathā //
dvau karau kathitau tasya nidhipustakasaṃyutau

daśāśve ca rathe kāryo rājate bhṛgunandana //
kṛṣṇavāsāstathā kṛṣṇaḥ śaniḥ kāryassirātataḥ

daṇḍākṣamālāsaṃyuktaḥ karadvitayabhūṣitaḥ//
kārṣṇāyase rathe kāryastathaivāṣṭabhujaṅgame

raupyai rathe tathāṣṭāśvo rāhuḥ kāryo vicakṣaṇaḥ //
kevalaṃ mastakaṃ kāryaṃ bhujenaikena saṃyutam

karamekaṃ tu kartavyaṃ tasya śūnyaṃ tu dakṣiṇam //
bhaumasya ca tathā kāryaṃ keto rūpaṃ vijānatā

kevalaṃ cāsya kartavyā daśarājaṃsturaṅgamāḥ

iti śrīviṣṇudharmottare tṛtīyakhaṇḍe mārkaṇḍeyavajrasaṃvāde bhaumādigraharūpanirmāṇo nāmaikonasaptatitamo'dhyāyaḥ

3.70
vajra uvāca //
manudvayasya me rūpaṃ kathayasvāmitadyute //
devendrasya ca dharmajña yamasyābhihitaṃ tvayā

mārkaṃḍeya uvāca //
vartamāno manuḥ kāryo rājalakṣaṇasaṃyutaḥ //
bhaviṣyantu tathā kāryaḥ sarvābharaṇavarjitaḥ

jaṭādharo'kṣamālī ca kamaṇḍaludharastathā //
kṛśo'pi tejasā yuktastapasyabhiratastathā

kāryā yogena cānye'pi bhaviṣyā manavaśca ye //
sāvarṇamanutulyena kāryo rūpeṇa yādava

atītā manavaḥ kāryā rājalakṣaṇalakṣitāḥ //
pṛṣṭheśve sūryavatkāryo revantaśca tathā prabhuḥ

iti śrīvi० tṛ० kha० mā० saṃ० manurūpanirūpaṇo nāma saptatitamo'dhyāyaḥ