Vishnudharmottara Purana · Chapter 3.56.60

anusāreṇa agneḥ svarūpam]]
3.56
mārkaṇḍeya uvāca //
raktaṃ jaṭādharaṃ vahniṃ kuryādvai dhrūmravāsasam //
jvālāmālākulaṃ saumyaṃ trinetraṃ śmaśrudhāriṇam

caturbāhuṃ caturdaṃṣṭraṃ deveśaṃ vātasārathim //
caturbhiśca śukairyuktaṃ dhūmacihnarathe sthitam

vāmotsaṅgagatā svāhā śakrasyeva śacī bhavet //
ratnapātrakarā devī vahnerdakṣiṇahastayoḥ

jvālātriśūlau kartavyau cākṣamālā tu vāmake //
raktaṃ hi tejaso rūpaṃ raktavarṇaṃ tataḥ smṛtam

vātasārathitā tasya pratyakṣaṃ dhūmrakṣetratā //
pratyakṣā ca tathā proktā yāgadhūmrābhavastratā

akṣamālāṃ triśūlaṃ ca jaṭājūṭatrinetratā //
sarvābharaṇadhāritvaṃ vyākhyātaṃ tasya śambhunā

jvālākāraṃ paraṃ dhāma hutaṃ tena pratīcchati //
gṛhītvā sarvadevebhyo tato nayati śatruhan

vāgdaṇḍamatha dhigdaṇḍaṃ dhanadaṇḍaṃ tathaiva ca //
caturthaṃ vadhadaṇḍaṃ ca daṃṣṭrāstasya prakīrtitāḥ

śmaśru tasya vinirdiṣṭaṃ darbhāḥ paramapāvanam //
ye vedāste śukāstasya rathayuktā mahātmanaḥ

āgneyametattava rūpamuktaṃ pāpāpahaṃ siddhikaraṃ narāṇām //
dhyeyaṃ tavaitannṛpa homakāle sarvāgnikarmaṇyaparājitena

iti śrīviṣṇudharmottare tṛtīyakhaṇḍe mā० va० saṃ० agnirūpanirmāṇo nāma ṣaṭpañcāśattamo'dhyāyaḥ

3.57
mārkaṇḍeya uvāca //
virūpākṣo vivṛttākṣaḥ prāṃśudaṇḍojjvalānanaḥ //
ūrdhvakeśo hariśchamaśrurdvibāhurbhīṣaṇānanaḥ

varṇena raktakṛṣṇāṅgaḥ kṛṣṇāmbaradharastathā //
sarvābharaṇadhārī ca daṇḍaraśmikarastathā

bhāryā ca tasya kartavyā devī ninṛtitastathā //
kṛṣṇāṅgī kṛṣṇavadanā pāśahastā tu vāmataḥ // ३ /
kālaḥ prokto virūpākṣo mṛtyurhi ninṛtistathā //
bibharti tāmasaṃ rūpaṃ vāsāṃsi ca tato nṛpa

māraṇaṃ tatkare daṇḍaṃ bandhanaṃ coṣṭraraśmayaḥ //
mahāmohastathaivoṣṭraḥ kathitastasya vāmataḥ

vapurvirūpākṣamidaṃ pradiṣṭaṃ rakṣodhipasyāpratimasya tasya /
ataḥ paraṃ vacmi tavādya rājanvāyosturūpaṃ paramasya dhāmnaḥ

iti śrīviṣṇudharmottare tṛtīyakhaṇḍe mā० va० saṃ० virūpākṣarūpanirmāṇo nāma saptapañcāśattamo'dhyāyaḥ

3.58
mārkaṇḍeya uvāca //
vāyurambaravarṇastu tadākārombaro bhavet //
vāyvāpūritavastraśca dvibhujo rūpasaṃyutaḥ

gamanecchā śivā bhāryā tasya kāryā ca vāmataḥ //
kāryo gṛhīta vastrāntaḥ karābhyāṃ pavano dvija

tathaiva devī kartavyā śivā paramasundarī //
vyādhitāsyastathā kāryo devo vyākulamūrdhajaḥ

vāyurāśrayato dhatte gandhavarṇādikaṃ yataḥ //
tasmādañjanavarṇastu gamanasya samāśrayāt

tadeva vasanaṃ tasya gaganaṃ parikīrtitam //
yā gatiḥ sā śivā devī yo'niruddhaśca so'nilaḥ

etaddhi rūpaṃ pavanasya rājam̐stavoditaṃ sa vai jaganmayasya ///
devyāḥ śivāyāśca mahānubhāva paraṃ pavitraṃ viditaṃ dvijānāma

iti śrīviṣṇudharmottare tṛtīyakhaṇḍe mā० va० saṃ० vāyurūpanirmāṇonāmāṣṭapañcāśattamo'dhyāyaḥ

3.59
mārkaṇḍeya uvāca
athāto rūpanirmāṇaṃ vacmyahaṃ bhairavasya te //
lambodaraṃ tathā kuryādvṛttapiṅgalalocanam

daṃṣṭrākarālavadanaṃ phullanāsāpuṭaṃ tathā //
kapālamālinaṃ raudraṃ sarvataḥ sarpabhūṣaṇam

vyālena trāsayantaṃ ca devīṃ parvatanandinīm //
sajalāmbudasaṃkāśaṃ gajacarmottaracchadam

bāhubhirbahubhivyāptaṃ sarvāyudhavibhūṣaṇaiḥ //
bṛhatsālapratīkāśaistathā tīkṣṇanakhaiḥ śubhaiḥ

sācīkṛtamidaṃ rūpaṃ bhairavasya prakīrtitam //
mahākālasya kathitametadeva ca sanmukham

devī tu vāmataḥ kāryā kare kāryastu pannagaḥ /
na cāsya purataḥ kāryā devī parvatanandinī

śuklā na kāryā na tathāsya raktā samīpato mātṛgaṇapradhāne //
kāryastvathānyaḥ paribarhamasya gaṇāśca kāryā bahurūparūpāḥ

iti śrīviṣṇudharmottare tṛtīyakhaṇḍe mārkaṇḍayavajrasaṃvāde bhairavarūpanirmāṇo nāmaikonaṣaṣṭitamo'dhyāyaḥ

3.60
//vajra uvāca//
viṣṇubhūmyambarāṇāṃ tvaṃ brahmaṇaśca tathā vibho //
rūpanirmāṇamācakṣva bhṛguvaṃśavivardhana

mārkaṇḍeya uvāca //
ekavaktro dvibāhuśca gadācakradharaḥ prabhuḥ //
dehavinyāsamaparaṃ prāguktaṃ kīrtitaṃ hareḥ

gāndhārī tu smṛtā māyī jagadbandhāya vaiṣṇavī //
gadā devakare nityaṃ sarvabhūtavaśaṅkarī

saiva lakṣmīrdhṛtiḥ kīrtiḥ puṣṭiḥ śraddhā sarasvatī //
gāyatrī vedajananī kālarātristathaiva sā

saṃsārabhramaṇaṃ cakraṃ cakraṃ viṣṇukare sthitam //
dharmacakraṃ kālacakraṃ bhacakaṃ ca mahābhuja

dhruvo hi vipṇurbhagavānpradiṣṭacakraṃ sadā bhrāmayate sa vīraḥ //
etena kāryeṇa jagatpradhānaḥ sa cakrahasto bhagavānpradiṣṭaḥ

iti śrīviṣṇudharmottare tṛtīyakhaṇḍe mārkaṇḍeyavajrasaṃvāde viṣṇurūpanirmāṇo nāma ṣaṣṭitamo'dhyāyaḥ