Language

ENहिગુ
Scripture Library

Vishnudharmottara Purana · Chapter 2.36.40

2.36.40.1

2.36
// puṣkara uvāca //
vailomyaṃ dharmarājo'pi nācaratyatha yoṣitām //
pativratānāṃ dharmajña pūjyāstasyāpi tāssadā

2.36.40.2

atra te varṇayiṣyāmi kathāṃ pāpapraṇāśinīm //
yathā vimokṣito bhartā mṛtyupāśāvṛtaḥ striyā

2.36.40.3

madreṣu śākale rājā babhūvā'śvapatiḥ purā //
aputrastapyamāno'sau putrārthe sarvakāmadam

2.36.40.4

sāvitryāḥ kārayāmāsa lakṣahomaṃ dvijottamaiḥ //
siddhārthakairhūyamānā sāvitrī pratyahaṃ dvija

2.36.40.5

śatasaṃkhyaiścaturthyāṃ tu māsāddaśadine gate //
kāle tu darśayāmāsa svāṃ tanuṃ manujeśvare

2.36.40.6

sāvitryuvāca //
rājanbhakto'si me nityaṃ prāpsyase tanayāṃ śubhām //
maddattāṃ yatprasādācca putrānprāpsyasi śobhanān

2.36.40.7

puṣkara uvāca // etāvaduktvā sā rājñaḥ praṇatasyaiva bhārgava //
jagāmādarśanaṃ devī khe yathā rāma cañcalā

2.36.40.8

mālavyā nāma tasyāsti rājñaḥ patnī pativratā //
suṣāva tanayāṃ kāle sāvitrīmeva rūpataḥ

2.36.40.10

sāvitryā hutayā dattā tadrūpasadṛśā tataḥ //
sāvitryeva bhavedeṣā jagāda nṛpatirdvijān // //
kālena yauvanaṃ prāptāṃ dadau satyavate pitā //
nāradastu tataḥ prāha rājānaṃ dīptatejasam

2.36.40.11

kṣīṇāyureṣa varṣeṇa bhaviṣyati nṛpātmajaḥ //
pradīyate sakṛtkanyā cintayitvā narādhipaḥ

2.36.40.12

tathāpi pradadau kanyāṃ dyumatsenātmaje śubhāma //
sāvitryapi ca bhartāramāsādya nṛpanandanam

2.36.40.13

nāradasya tu vākyena dūyamānena cetasā //
śuśrūṣāṃ paramāṃ cakre bhartṛśvaśurayorvane

2.36.40.14

rājyabhraṣṭassabhāryastu naṣṭacakṣurnarādhipaḥ //
tutoṣa tāṃ samāsādya rājaputrīṃ tadā snuṣām

2.36.40.15

caturthe'hani martavyaṃ yadā satyavatā dvija //
śvaśureṇābhyanujñātā tadā rājñā tu sā snuṣā

2.36.40.16

cakre trirātraṃ dharmajña prāpte tasmiṃstadā dine //
cārupuṣpaphalāhāraṃ satyavānprayayau vanam

2.36.40.17

śvaśureṇābhyanujñātā yācanābhaṅgabhīruṇā //
sāvitryapi jagāmāśu saha bhartrā mahadvanam

2.36.40.18

cetasā dūyamānena gūhamānā ca tadbhayam //
vane papraccha bhartāraṃ drumāṃśca samṛgāṃstathā

2.36.40.19

āśvāsayāmāsa sa rājaputrīṃ klāntāṃ vane padmapalāśanetrām //
sandarśanenātha mṛgadvijānāṃ tathā drumāṇāṃ vipine nṛvīraḥ

2.36.40.36

//
iti śrīviṣṇudharmottare dvitīyakhaṇḍe mārkaṇḍeyavajrasaṃvāde rāmaṃ prati puṣkaropākhyāne sāvitryupākhyāne vanapraveśo nāma ṣaṭtriṃśattamo'dhyāyaḥ

2.36.40.1

2.37
// satyavānuvāca // //
vane'sminṣaṭpadākīrṇaṃ sahakāraṃ manoharam //
śrotraghrāṇamukhaṃ paśya vasante rativardhanam

2.36.40.2

vane sapuṣpaṃ dṛṣṭvaiṣā raktā ślokaṃ manoharam //
hasatīva manaḥ serṣyaṃ tvāmivāyatalocane

2.36.40.3

dakṣiṇe dakṣiṇenaitāṃ paśya ramyāṃ vanasthalīm //
puṣpitaiḥ kiṃśukairyuktāṃ jvalitāmiva saprabhaiḥ

2.36.40.4

sugandhikusumāmodī vanarājivinirgataḥ/ /
karoti vāyurdākṣiṇyādāvayoḥ klamanāśanam

2.36.40.5

apyutpalaviśālākṣi karṇikāraiḥ supuṣpitaiḥ //
kāñcanairiva bhātyeṣā vanarājī manoharā

2.36.40.6

atimuktalatājālaruddhamārgavanasthalīḥ //
paśyoccaiścārusarvāṅgi kusumotkara bhūṣaṇā

2.36.40.7

madhumattālijhāṅkāravyājena varavarṇini //
cāpayaṣṭiṃ karotīva kāmaḥ pānthajighāṃsayā

2.36.40.8

phullacaṃpakasadvaktrā puṃskokilavinādinī //
vibhāti cārutilakā tvamivaiṣā vanasthalī

2.36.40.9

kokilaścūtaśikhare mañjarīreṇupiñjaraḥ //
gaditairvyaktatāmeti kulīnaśceṣṭitairiva

2.36.40.10

puṣpareṇvanuliptāṅgaḥ priyāmanusaranvane //
kusumātkusumaṃ yāti kūjankāmī śilīmukhaḥ

2.36.40.11

mañjarīṃ sahakārasya kāntācañcvagrakhaṇḍitām //
svādayatyatipuṣpe'pi puṃskokilayuvā drume

2.36.40.12

kākaḥ prasūtāṃ vṛkṣāgre sāmiṣāgreṇa cañcunā //
kākīṃ sampāyayatyeṣa pakṣācchādita putrakām

2.36.40.13

bhūbhāgaṃ nimnamāsādya dayitāsahito yuvā //
nāhāramapi cādatte kāmī kāmaṃ kapiñjalaḥ

2.36.40.14

kalaviṅkastu virutaiḥ sapriyo viṭape sthitaḥ //
muhurmuhurviśālākṣi utkaṇṭhayati kāminaḥ

2.36.40.15

kṣudraśākhāṃ samārūḍhaḥ śuko'yaṃ kāntayā saha //
bhāreṇa namayañśākhāṃ karoti saphalāmiva

2.36.40.16

vanebhapiśitāsvādatṛpto nidrāmupāgataḥ //
śete siṃhayuvā kāntācaraṇāvaraṇānanaḥ

2.36.40.17

vyāghrayormidhunaṃ paśya śailakandara saṃsthitam //
yayornetraprabhālokairguhā bhinneva lakṣyate

2.36.40.18

aya dvīpī priyāṃ leḍhi jihvāgreṇa punaḥpunaḥ //
prītimāyāti mahatīṃ lihyamānaśca kāntyā

2.36.40.19

utsaṅgakṛtamūrdhānaṃ nidrāpahṛtacetasam //
jantūddharaṇataḥ kāntaṃ sukhayatyeva vānarī

2.36.40.20

bhūmau nipatitā kāntaṃ mārjārī darśitodarā //
nakhairdantaistudatyeṣā na ca pīḍayate tathā

2.36.40.21

śaśakaḥ śaśikā cobhe saṃsupte pīḍite ime //
sam̐llīnagātracaraṇe karṇairvyaktimupāgate

2.36.40.22

snātaṃ sarasi padmāḍhye vāraṇaṃ madamantharam //
sambhāvayati tanvaṅgi mṛṇālaśakalairvaśā

2.36.40.23

kāntapotrasamutkhātaiḥ kāntā mārgānusāriṇī //
karoti kavalaṃ mustairvarāhī potakānane

2.36.40.24

dṛḍhāṅgasandhirmahiṣaḥ kardamārdratanurvane //
anuvrajati dhāvantīṃ priyāṃ baddhacatuṣkakaḥ

2.36.40.25

paśya cārvaṅgi sāraṅgaḥ tvatkaṭākṣanibhaṃ vane //
sabhāryāṃ māṃ tu paśyantaṃ kautūhalasamanvitam

2.36.40.26

paśya paścimapādena rohī kaṇḍūyate mukham //
snehārdrabhāvaḥ kaṣati bhartā śṛṅgāgrakoṭinā

2.36.40.27

dāḍime camarīṃ paśya sitavālāmagacchatīm //
anvāste camaraḥ kāmī vīkṣate māṃ ca garvitaḥ //

2.36.40.28

ātape gavayaḥ paśya niviṣṭo bhāryayā saha //
romanthamāsye kurvāṇaḥ kākaṃ kakudi dhārayan

2.36.40.29

paśyājaṃ bhāryayā sārdhaṃ nyastāgracaraṇadvayam //
vipule badarīskandhe tacchadagrāsakāmyayā

2.36.40.30

haṃsaṃ sabhāryaṃ sarasi vicarantaṃ sunirmale //
suśuklasyendubimbasya paśyainaṃ sadṛśa śriyam

2.36.40.31

sabhāryaścakravāko'yaṃ kamalākaramadhyagaḥ //
karoti padminīṃ kāntāṃ sapuṣpāmiva sundari

2.36.40.32

mayā phaloccayaḥ subhru tvayā puṣpoccayaḥ kṛtaḥ //
indhanaṃ na kṛtaṃ kiñcittatkariṣyāmi sāṃpratam

2.36.40.33

tvamasya sarasastīre drumacchāyāmupāśritā //
kṣaṇamātraṃ pratīkṣasva viśramasva ca bhāmini

2.36.40.34

// sāvitryuvāca // //
evametatkariṣyāmi mama dṛṣṭipathāttvayā //
dūre kānta na gantavyaṃ bibhemi gahane vane

2.36.40.35

// puṣkara uvāca // //
tasya pātayataḥ kāṣṭhaṃ jajñe śirasi vedanā //
sa vedanārttaḥ saṅgamya bhāryāṃ vacanamabravīt

2.36.40.36

// satyavānuvāca // //
āyāsena mamānena jātā śirasi vedanā //
tamaśca praviśāmīva na ca jānāmi kiñcana

2.36.40.37

tvadutsaṅge śiraḥ kṛtvā nidropahatalocanaḥ //
puṣkara uvāca //
tadutsaṅge śiraḥ kṛtvā suṣvāpa gatacetanaḥ

2.36.40.39

pativratā mahābhāgā tatassā rājakanyakā //
dadarśa dharmarājaṃ tu svayaṃ taṃ deśamāgatam / ३८//
nīlotpaladalaśyāmaṃ pītāmbaradharaṃ prabhum //
vidyullatānibaddhāṅgaṃ satoyamiva toyadam

2.36.40.40

kirīṭenārkavarṇena kuṇḍalābhyāṃ virājitam //
hārabhārārpitoraskaṃ tathāṅgadavibhūṣitam

2.36.40.41

tathānugamyamānaṃ ca kālena saha mṛtyunā //
sa tu saṃprāpya taṃ deśaṃ dehātsatyavatastadā

2.36.40.42

aṅguṣṭhamātraṃ puruṣaṃ pāśabaddhaṃ vaśaṅgatam //
ākṛṣya dakṣiṇāmāśāṃ prayayau satvaraṃ tadā

2.36.40.43

sāvitryapi varārohā tyaktvā taṃ gatajīvitam //
anuvavrāja gacchantaṃ dharmarājamatandritā

2.36.40.44

tāmuvāca yamo gaccha yathāgatamanindite //
aurdhvadaihikakāryeṣu yuktā bhartuḥ samācara

2.36.40.45

nānugantumasau śakyastvayā lokāntaraṃ gataḥ //
pativratāsi tena tvaṃ muhūrtamanupaśyasi //

2.36.40.46

guruśuśrūṣaṇādbhadre tathā satyavato mahat //
puṇyaṃ samarjitaṃ yena nayāmyenamahaṃ svayam

2.36.40.47

etāvadeva kartavyaṃ puruṣasya vijānataḥ //
mātuḥ pituśca śuśrūṣā gurośca varavarṇini

2.36.40.48

gurutritayametacca sadā satyavatā vane

2.36.40.49

pūjitaṃ pūjitassvargastadānena ciraṃ śubhe //
tapasā brahmacaryeṇa tvagniśuśrūṣayā tathā

2.36.40.50

puruṣāḥ svargamāyānti guruśuśrūṣaṇena ca //
ācāryaśca pitā caiva mātā bhrātā ca pūrvajaḥ

2.36.40.51

nārtenāpyavamantavyā brāhmaṇena viśeṣataḥ //
ācāryo brahmaṇo mūrtiḥ pitā mūrtiḥ prajāpateḥ

2.36.40.52

mātā pṛthivyā mūrtiśca bhrātā vai mūrtirātmanaḥ //
yanmātāpitarau kleśaṃ sahete sambhave nṛṇām

2.36.40.53

na tasya niṣkṛtiḥ śakyā kartuṃ varṣaśatairapi //
tayornityaṃ priyaṃ kuryādācāryasya ca sarvadā

2.36.40.54

teṣveva triṣu tuṣṭeṣu tapaḥ satyaṃ samāpyate //
teṣāṃ trayāṇāṃ śuśrūṣā paramaṃ tapa ucyate

2.36.40.55

na tairanabhyanujñāto dharmamanyaṃ samācareta //
ta eva hi trayo lokāsta eva traya āśramāḥ

2.36.40.56

ta eva ca trayo vedāsta evoktāstrayo'gnayaḥ //
pitā vai gārhapatyo'gnirmātāgnirdakṣiṇaḥ smṛtaḥ

2.36.40.57

gururāhavanīyastu agnitretā garīyasī //
triṣvapramādyanneteṣu trīṃllokāñjayate gṛhī

2.36.40.58

sa hi divyena vapuṣā devavaddivi modate //
imaṃ lokaṃ mātṛbhaktaḥ pitṛbhaktastu madhyamam

2.36.40.59

guruśuśrūṣayā tvevaṃ brahmalokaṃ samaśnute //
sarve tasyādṛtā dharmā yasyaite traya ādṛtāḥ

2.36.40.60

anādṛtāstu yasyaite sarvāstasyāphalāḥ kriyāḥ //
yāvattrayaste jīveyustāvannānyatsamācaret

2.36.40.61

tanuṃ nivedayettebhyo mano vacanakarmabhiḥ //
triṣveteṣvitikṛtyaṃ hi puruṣasya samāpyate

2.36.40.62

eṣa dharmaḥ paraḥ sākṣādupadharmo'nya ucyate //
gurupūjāratirbhartā tvaṃ ca sādhvī pativratā

2.36.40.63

vinivartasva dharmajñe glānirbhavati te'dhunā //
sāvitryuvāca //
patirhi daivataṃ strīṇāṃ patireva parāyaṇam

2.36.40.64

anugamyaḥ striyā sādhvyā patiḥ prāṇadhaneśvaraḥ //
mitaṃ dadāti hi pitā mitaṃ bhrātā mitaṃ sutaḥ

2.36.40.65

amitasya hi dātāraṃ bhartāraṃ kā na pūjayeta //
nīyate yatra bhartā me svayaṃ vā yatra gacchati

2.36.40.66

mayāpi tatra gantavyaṃ yathāśakti surottama //
patimādāya gacchantamanugantumahaṃ yadā

2.36.40.67

tvāṃ deva na hi śakṣyāmi tadā tyakṣyāmi jīvitam //
manasvinī tathā kā ca vaidhavyākṣaradūṣitā

2.36.40.68

muhūrtamapi jīveta maṇḍanārhāpyamaṇḍitā //
yama uvāca //
pativrate mahābhāge parituṣṭo'smi te śubhe

2.36.40.69

vinā satyavataḥ prāṇānvaraṃ varaya mā ciram //
sāvitryuvāca //
vinaṣṭacakṣuṣo rājyaṃ cakṣuṣā saha kāmaye //
cyutarājyasya dharmajña śvaśurasya mahātmanaḥ

2.36.40.70

// yama uvāca //
kṛtena kāmena nivarta bhadre bhaviṣyatīdaṃ sakalaṃ tvayoktam //
mamoparodhastava ca klamaḥ syāttathādhvanā tena tava bravīmi

2.36.40.37

iti śrīviṣṇudharmottare dvitīyakhaṇḍe mā० saṃ० sāvitryupākhyāne saptatriṃśattamo'dhyāyaḥ

2.36.40.1

2.38
sāvittryuvāca//
kutaḥ klamaḥ kuto duḥkhaṃ sadbhiḥ saha samāgame //
satāṃ tasmānna me glānistvatsamīpe surottama

2.36.40.2

sādhūnāṃ vāpyasādhūnāṃ santa eva parā gatiḥ //
naivāsatāṃ naiva satāmasanto naiva cātmanaḥ

2.36.40.3

viṣāgnisarpaśastrebhyo na tathā jāyate bhayam //
akāraṇajagadvairikhalebhyo jāyate yathā

2.36.40.4

santaḥ prāṇānapi tyaktvā parārthaṃ kurvate yathā //
tathā'santo'pi manujāḥ parapīḍāsu tatparāḥ

2.36.40.5

tyajatyasūnayaṃ lokastṛṇavadyasya kāraṇāt//
paropadhānasaktāste paralokaṃ tathā satā

2.36.40.6

nikāyeṣunikāyeṣu purā brahmā jagadguruḥ //
asatāmupaghātāya rājānaḥ kṛtavānsvayam

2.36.40.7

cāraiḥ parīkṣayedrājā dhūrtānsammārjayetsadā //
nigrahaṃ cāsatāṃ kuryātsa tu lokajiduttamaḥ

2.36.40.8

dhānyasaṃrakṣaṇārthāya nirmārṣṭā kakṣamuddharan //
yathā vardhayate dhānyaṃ varddhanīyāstathā prajāḥ

2.36.40.9

nigraheṇā satāṃ rājñā satāṃ ca paripālanaiḥ //
etāvadeva kartavyaṃ rājñā svargamabhīpsatā

2.36.40.10

rājakṛtyaṃ hi lokeṣu nāstyanyajjagatīpate //
asatāṃ nigrahādeva satāṃ ca paripālanāt

2.36.40.11

rājānuśāsitā teṣāmasatāṃ śāsitā bhavān //
tena tvamadhiko deva devebhyaḥ pratibhāsi me

2.36.40.12

jagattu dhāryate sadbhiḥ satāmagryastathā bhavān //
tena tvāmabhiyāntyā me klamo deva na vidyate

2.36.40.13

yama uvāca //
tuṣṭosmi te viśālākṣi vacanairdharmasaṃhitaiḥ //
vinā satyavataḥ prāṇānvaraṃ varaya mā ciram

2.36.40.14

sāvitryuvāca //
sahodarāṇāṃ bhrātṝṇāṃ kāmayāmi śataṃ vibho //
anapatyaḥ pitā prītiṃ putralābhātprayātu me

2.36.40.15

yama uvāca //
kṛtena kāmena nivarta bhadre bhaviṣyatīdaṃ sakalaṃ tavoktam //
mamoparodhastava ca klamaḥ syāttathādhunā tena tava bravīmi

2.36.40.38

iti śrīviṣṇudharmottare dvitīyakhaṇḍe mā० sa० sāvitryupākhyāne dvitīyavaralābho nāmāṣṭatriṃśattamodhyāyaḥ

2.36.40.1

2.39
sāvitryuvāca //
dharmo hi daivataṃ strīṇāṃ patireva parāyaṇam //
anugamyaḥ striyā sādhvyā patiḥ prāṇadhaneśvaraḥ

2.36.40.2

dharmārjane suraśreṣṭha kuto glāniḥ kutaḥ klamaḥ//
tvatpādamūlamevedaṃ paramaṃ dharmakāraṇam

2.36.40.3

dharmārjanaṃ sadā kāryaṃ puruṣeṇa vijānatā //
tallābhaḥ sarvalābhebhyo yato deva viśiṣyate

2.36.40.4

dharmaścārthaśca kāmaśca trivargaṃ jīvataḥ phalam //
dharmahīnasya kāmārthau vandhyāsutasamāvubhau

2.36.40.5

dharmādarthastathā kāmo dharmāllokadvayaṃ tathā //
dharma eko'nuyātyenaṃ yatra kutra ca gāminam

2.36.40.6

śarīreṇa samaṃ nāśaṃ sarvamanyaddhi gacchati //
eko hi jāyate jantureka eva vipadyate

2.36.40.7

dharmastamanuyātyeko na suhṛnna ca bāndhavāḥ //
rūpasaubhāgyalāvaṇyaṃ sampaddharmeṇa labhyate

2.36.40.8

brahmendropendraśarvendrayamārkāgnyanilāmbhasām //
vasvaśvidhanadādyānāṃ ye lokāḥ sarvakāmadāḥ

2.36.40.9

dharmeṇa tānavāpnoti puruṣaḥ puruṣāntaka //
manoharāṇi dvīpāni varṣāṇi sumukhāni ca

2.36.40.10

prayānti dharmeṇa narāstathaivāmaratāmitāḥ //
nandanādīni mukhyāni devodyānāni yāni ca

2.36.40.11

tāni puṇyena labhyante nākapṛṣṭhaṃ tathā naraiḥ //
vimānāni vicitrāṇi tathaivāpsarasaḥ śubhāḥ

2.36.40.12

taijasāni śarīrāṇi sadā puṇyavatāṃ phalama //
rājyaṃ nṛpatipūjā ca kāmasiddhistathepsitā

2.36.40.13

upaskarāṇi mukhyāni phalaṃ puṇyasya dṛśyate //
rukmavaiḍūryadaṇḍāni candrāṃśusadṛśāni ca

2.36.40.14

cāmarāṇi surādhyakṣa bhavanti śubhakarmaṇām //
( pūrṇendumaṇḍalābhena raktāṃśukamitena ca

2.36.40.15

dhāryatāṃ yānti chatreṇa naraḥ puṇyena karmaṇā //)
jayaśaṅkhasvanādeva sūtamāgadhaniḥsvanama

2.36.40.16

varāsanaṃ sabhṛṅgāraṃ phalaṃ puṇyā karmaṇaḥ //
varānnapānaṃ gītaṃ ca nṛtyamālyānulepanam

2.36.40.17

ratnavastrāṇi mukhyāni phalaṃ puṇyasya karmaṇaḥ //
rūpaudāryaguṇopetāḥ striyaścātinoharāḥ

2.36.40.18

vāsaḥ prāsādapṛṣṭheṣu bhavanti śubhakarmaṇām //
suvarṇakiṃkiṇī miśracāmarāḥ pīṭhadhāriṇaḥ

2.36.40.19

vahanti turagā deva naraṃ puṇyena karmaṇā //
hemakakṣaiḥ samātaṅgaiścalatparvatasannibhaiḥ

2.36.40.20

khelāṃghripadavinyāsairyānti puṇyena karmaṇā //
sarvakāmaprade deve sarvāpadduritāpahe

2.36.40.21

vahanti bhaktiṃ puruṣāssadā puṇyena karmaṇā //
tasya dvārāṇi yajanaṃ tapo dānaṃ dayā kṣamā

2.36.40.22

brahmacaryaṃ ca satyaṃ ca tīrthānusaraṇaṃ śubhe //
svādhyāyasevā sādhūnāṃ sahavāsaḥ surārcanam

2.36.40.23

gurūṇāṃ caiva śuśrūṣā brāhmaṇānāṃ ca pūjanam //
indriyāṇāṃ jayaścaiva mārdavaṃ hrīramatsaram

2.36.40.24

tasmāddharmaḥ sadā kāryo nityameva vijānatā //
na hi pratīkṣate mṛtyuḥ kṛtamasya na vā kṛtam

2.36.40.25

bāla evācareddharmamanityaṃ deva jīvitam //
ko hi jānāti kasyādya mṛtyuḥ kena bhaviṣyati

2.36.40.26

paśyato'pyasya lokasya maraṇaṃ purataḥ sthitam //
amarasyeva caritamatyāścaryaṃ surottama

2.36.40.27

yuvatvāpekṣayā bālo vṛddhatvāpekṣayā yuvā //
mṛtyorutsaṅgamārūḍhaḥ sthaviraḥ kimapekṣate

2.36.40.28

bhuvaḥ śailaṃ samārūḍhaḥ tato vṛkṣāgramāśritaḥ //
tatrāpyavindatastrāṇaṃ mṛtyodbhītasya kā gatiḥ

2.36.40.29

na bhayaṃ maraṇādeva prāṇināmadhikaṃ kvacita //
tatrāpi nirbhayāḥ santaḥ sadā sukṛtakāriṇaḥ

2.36.40.30

yama uvāca //
tuṣṭo'smi te viśālākṣi vacanairdharmasaṅgataiḥ //
vinā satyavataḥ prāṇānvaraṃ varaya mā ciram

2.36.40.31

sāvitryuvāca //
varayāmi tvayā dattaṃ putrāṇāṃ śatamaurasam //
anapatyasya lokeṣu gatiḥ kila na vidyate

2.36.40.32

yama uvāca //
kṛtena kāmena nivarta bhadre bhaviṣyatīdaṃ sakalaṃ tvayoktam //
mamoparodhaśca tava klamaḥ syāttathādhunā tena tava bravīmi

2.36.40.39

iti śrīviṣṇudharmottare dvitīyakhaṇḍe mā० saṃ० sāvitryupākhyāne tṛtīyavaralābho nāmaikonacatvāriṃśo'dhyāyaḥ

2.36.40.1

2.40
sāvitryuvāca //
sarvadharmavidhānajñaḥ sarvadharmapravartakaḥ //
tvameva jagatāṃ nāthaḥ prajāsaṃyamano yamaḥ

2.36.40.2

karmaṇāmānurūpyeṇa yasmādyamayasi prajāḥ ///
tasmāttvamucyase deva yama ityeva nāmataḥ

2.36.40.3

dharmeṇemāḥ prajāḥ sarvā yathā rañjayase prabho //
tasmātte dharmarājeti nāma satyaṃ nigadyate

2.36.40.4

sukṛtaṃ duṣkṛtaṃ cobhe purodhāya yathā janāḥ //
tvatsakāśamathāyānti tasmāttvaṃ mṛtyurucyase

2.36.40.5

sarveṣāmatha bhūtānāṃ yasmādantakaro bhavān ////
tasmātvamantakaḥ proktaḥ sarvadevairmahādyute

2.36.40.6

vivasvatastvaṃ tanayaḥ prathamaḥ parikīrtitaḥ //
tasmādvaivasvato nāmnā sarvadeveṣu kathyase

2.36.40.7

kālaṃ kalādyaṃ kalayansarveṣāṃ tvaṃ hi tiṣṭhasi //
tasmātkāleti te nāma procyate tatsudarśibhiḥ

2.36.40.8

āyuṣye karmaṇi kṣīṇe gṛhṇāsi prasabhaṃ janam /////
tasmāttvaṃ kathyase loke sarvaprāṇahareti vai

2.36.40.9

tava prasādāddeveśa dharme tiṣṭhanti jantavaḥ //
tava prasādāddeveśa saṅkaro naiva jāyate

2.36.40.10

satāṃ sadā gatirdeva tvameva parikīrtitaḥ //
jagato'sya jagannātha maryādāparipālakaḥ

2.36.40.11

pāhi māṃ tridaśaśreṣṭha duḥkhitāṃ śaraṇāgatām //
pitarau ca tathaivāsya rājaputrasya duḥkhitau

2.36.40.12

yama uvāca //
stutena bhaktyā dharmajñe mayā tuṣṭena satyavān //
tava bhartā vimukto'yaṃ labdhakāmā vrajābale

2.36.40.13

rājyaṃ kṛtvā tvayā sārdhaṃ vatsarāśītipañcakam //
nākapṛṣṭhamathāruhya tridaśaissaha raṃsyate

2.36.40.14

stotreṇānena dharmajñe kalyamutthāya yaśca mām //
kīrtayiṣyati tasyāpi dīrghamāyurbhaviṣyati

2.36.40.15

puṣkara uvāca // etāvaduktvā bhagavānyamastu vimucya taṃ rājasutaṃ mahātmā //
adarśanaṃ tatra jagāma rāma kālena sārdhaṃ saha mṛtyunā ca

2.36.40.40

iti śrīviṣṇudharmottare dvitīyakhaṇḍe mā० saṃ० sāvitryupākhyāne cattvāriṃśattamo'dhyāyaḥ

Original text: viṣṇudharmottarapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0

Esc