Language

ENहिગુ
Scripture Library

Vishnudharmottara Purana · Chapter 1.56

1.56.1

rāma uvāca //
tasya devātidevasya viṣṇoramitatejasaḥ //
tvatto'haṃ śrotumicchāmi divyā ātmavibhūtayaḥ

1.56.2

śaṅkara uvāca //
na śakyā vistarādvaktuṃ devadevasya bhūtayaḥ //
prādhānyataste vakṣyāmi śṛṇuṣvaikamanā dvija

1.56.3

sarge brahmā sthitau viṣṇuḥ saṃhāre ca tathā haraḥ //
varuṇo vāyurākāśo jyotiśca pṛthivī tathā

1.56.4

diśaśca vidiśaścā'pi tathā ye ca digīśvarāḥ //
ādityā vasavo rudrā bhṛgavoṃ'girasastathā

1.56.5

sādhyāśca maruto devā viśvedevāstathaiva ca //
aśvinau puruhūtaśca gandharvāpsarasāṃ gaṇāḥ

1.56.6

parvatodadhipātālā lokā dvīpāśca bhārgava //
tiryagūrdhvamadhaścaiva tviṅgitaṃ yaśca neṅgate

1.56.7

saccā'sacca mahābhāga prakṛtirvikṛtiśca yaḥ //
kṛmikīṭapataṅgānāṃ vayasāṃ yonayastathā

1.56.9

vidyādharāstathā yakṣā nāgāḥ sarpāḥ sakinnarāḥ //
rākṣasāśca piśācāśca pitaraḥ kālasaṃdhayaḥ / /८ //
dharmārthakāmamokṣāśca dharmadvārāṇi yāni ca //
yajñāṅgāni ca sarvāṇi bhūtagrāmaṃ caturvidham

1.56.11

jarāyujāṇḍajāścaiva saṃsvedajamathodbhijam //
ekajyotiḥ sa marutāṃ vasūnāṃ sa ca pāvakaḥ//1.56.१ ०//
ahirbudhnyaśca rudrāṇāṃ nādaivāśvinayostathā //
nārāyaṇaśca sādhyānāṃ bhṛgūṇāñca tathā kratuḥ

1.56.12

ādityānāṃ tathā viṣṇurāyuraṅgirasāṃ tathā //
viśveṣāñcaiva devānāṃ rocamānaḥ sa kīrtitaḥ

1.56.13

vāsavaḥ sarvadevānāṃ jyotiṣāṃ ca hutāśanaḥ //
yamaḥ saṃyamaśīlānāṃ virūpākṣaḥ kṣamābhṛtām

1.56.14

yādasāṃ varuṇaścaiva pavanaḥ plavatāṃ tathā //
dhanādhyakṣaśca yakṣāṇāṃ rudro raudrastathāntaraḥ

1.56.15

anantaḥ sarvanāgānāṃ sūryastejasvināṃ tathā //
grahāṇāñca tathā candro nakṣatrāṇāñca kṛttikā

1.56.16

kālaḥ kalayatāṃ śreṣṭho yugānāṃ ca kṛtaṃ yugam //
kalpaṃ manvantareśāśca manavaśca caturdaśa

1.56.17

sa eva devaḥ sarvātmā ye ca deveśvarāstathā //
saṃvatsarastu varṣāṇāṃ cāyanānāṃ tathottaraḥ

1.56.18

mārgaśīrṣastu māsānāṃ ṛtūnāṃ kusumākaraḥ //
śuklapakṣastu pakṣāṇāṃ tithīnāṃ pūrṇimā tithiḥ /

1.56.19

kāraṇānāṃ vadhaḥ prokto muhūrttānāṃ tathā'bhijit //
pātālānāṃ sutalaśca samudrāṇāṃ payodadhiḥ

1.56.1.56.20

jambūdvīpaśca dvīpānāṃ lokānāṃ satya ucyate //
meruḥ śiloccayānāṃ ca varṣeṣvapi ca bhāratam

1.56.21

/
himālayaḥ sthāvarāṇāṃ jāhnavī saritāṃ tathā //
puṣkaraḥ sarvatīrthānāṃ garuḍaḥ pakṣiṇāṃ tathā

1.56.22

gandharvāṇāṃ citrarathaḥ siddhānāṃ kapilo muniḥ//
ṛṣīṇāñca bhṛgurdevo devarṣīṇāṃ ca nāradaḥ

1.56.23

tathā brahmaṛṣīṇāñca aṃgirāḥ parikīrtitaḥ //
vidyādharāṇāṃ sarveṣāṃ devaścitrāṃgadastathā

1.56.24

kaṃbaraḥ kinnarāṇāṃ ca sarpāṇāmatha vāsukiḥ //
prahrādaḥ sarvadaityānāṃ rambhā cāpsarasāṃ tathā

1.56.25

uccaiḥśravasamaśvānāṃ dhenūnāṃ caiva kāmadhuk //
airāvato gajendrāṇāṃ mṛgāṇāṃ ca mṛgādhipaḥ

1.56.26

āyudhānāṃ tathā vajro narāṇāñca narādhipaḥ //
kṣamā kṣamāvatāṃ devo buddhirbuddhimatāmapi

1.56.27

dharmāviruddhaḥ kāmaśca tathā dharmabhṛtāṃ nṛṇām //
dharmmo dharmabhṛtāṃ devastapaścaiva tapasvinām

1.56.28

yajñānāṃ japayajñaśca satyaḥ satyavatāṃ tathā //
vedānāṃ sāmā vedaśca aṃśūnāṃ jyotiṣāṃ patiḥ

1.56.29

gāyatrī sarvamaṃtrāṇāṃ vācaḥ pravadatāṃ tathā //
akṣarāṇāmakāraśca yantrāṇāñca tathā dhanuḥ

1.56.1.56.30

adhyātmavidyā vidyānāṃ kavīnāmuśanā kaviḥ //
cetanā sarvabhūtānāmindriyāṇāṃ manastathā

1.56.31

brahmā brahmavidāṃ devo jñānaṃ jñānavatāṃ tathā //
kīrtiḥ śrīrvāk ca nārīṇāṃ smṛtirmedhā tathā kṣamā

1.56.32

āśramāṇāṃ caturthaśca varṇānāṃ brāhmaṇastathā //
skandaḥ senāpraṇetṝṇāṃ sadayaśca dayā vatām

1.56.33

jayaśca vyavasāyaśca tathotsāhavatāṃ prabhuḥ //
aśvatthaḥ sarvavṛkṣāṇāmoṣadhīnāṃ tathā yavaḥ

1.56.34

mṛtyuḥ sa eva mriyatāmudbhavaśca bhaviṣyatām //
jhaṣāṇāṃ makaraścaiva dyūtaṃ chalayatāṃ tathā

1.56.35

mānaśca sarvaguhyānāṃ ratnānāṃ kanakaṃ tathā //
dhṛtirbhūmau rasastejastejaścaiva hutāśane

1.56.36

vāyuḥ sparśaguṇānāṃ ca khañca śabdaguṇastathā //
evaṃ vibhūtibhiḥ sarvaṃ vyāpya tiṣṭhati bhārgava

1.56.37

ekāṃśena bhṛguśreṣṭha tasyāṃśatritayaṃ divi //
devāśca ṛṣayaścaiva brahmā cā'haṃ ca bhārgava

1.56.38

cakṣuṣā yanna paśyaṃti vinā jñānagatiṃ dvija //
jñātā jñeyastathā dhyātā dhyeyaścokto janārdanaḥ

1.56.39

yajño yaṣṭā ca govindaḥ kṣetraṃ kṣetrajña eva ca //
annamannāda evoktaḥ sa eva ca guṇatrayam

1.56.1.56.40

gāmāviśya ca bhūtāni dhārayatyojasā vibhuḥ //
puṣṇāti cauṣadhīḥ sarvā somo bhūtvā rasātmakaḥ

1.56.41

prāṇināṃ jaṭharastho'gnirbhuktapācī sa bhārgava //
ceṣṭākṛtprāṇināṃ brahmansa ca vāyuḥ śarīragaḥ

1.56.42

yathādityagataṃ tejo jagadbhāsayate'khilam //
yaccandramasi yaccā'gnau tattejastatra kīrtitam

1.56.43

sarvasya cā'sau hṛdi sanniviṣṭastasmātsmṛtirjñānamapohanañca //
sarvaiśca devaiśca sa eva vandyo vedāntakṛdvedakṛdeva cā'sau

1.56.56

iti śrīvipṇudharmo'ttare prathamakhaṇḍe mārkaṇḍeyavajrasaṃvāde śaṅkaragītāsu vibhūtivarṇanaṃ nāma ṣaṭpañcāśattamo 'dhyāyaḥ

Original text: viṣṇudharmottarapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0

Esc