Vishnudharmottara Purana · Chapter 1.221.225

śailūṣa uvāca //
śrotumicchāmyahaṃ tasya daśagrīvasya rakṣasaḥ //
trilokavijayaṃ brahmaṃstatra me saṃśayo mahān

nāḍāyana uvāca //
varapradānātsaṃmatto daśagrīvo niśācaraḥ //
devagandharvadaityānāṃ nāgendroragarakṣamām

ākramyā'kramya ratnāni sa jahāra tadā balāt //
patnyaśca rājaśārdūla tadā duhitaraḥ śubhāḥ

narendrāndharmasaṃsaktānbrāhmaṇāṃśca jighāṃsati //
ayodhyāvāsinaṃ vīramanaraṇyaṃ ca jaghnivān

saṃgrāme nihatastena daśagrīvaṃ sa śaptavān //
utpatsyati kule nīca puruṣo mama vīryavān

yastavādāsyati prāṇānsamare samarapriya //
yuyudhe ca tathā rājñā māṃdhātrā raṇaśālinā

tatrainaṃ vārayāmāsa nārado munisattamaḥ //
mayūrasya tato yajñe bhakṣayāmāsa vai dvijān

indro mayūrarūpeṇa tasmādyajñādapākramat //
mayūrasya varaṃ prādānmeghe varṣati sarvadā

gamiṣyasyatulāṃ prītiṃ mama netragaṇākṛtim //
dhārayiṣyasi loke'sminkalāpaṃ sumanoharam

kṛkalāsasya rūpeṇa dhanādhyakṣo vyapākramat //
varṇaṃ tasya suvarṇābhaṃ sadravyaṃ ca tathā śiraḥ

prādāddvayamameyātmā rājarājena dānava //
varuṇaśca tadā rājanhaṃsarūpeṇa nirgataḥ

haṃsasya ca varaṃ prādāttoye ratimavāpsyasi //
varṇataścandraraśmyābho bhaviṣyasi tathaiva ca

yamo vāyasarūpeṇa tasyādyajñādapākamat //
vāyasasya varaṃ prādādamaratvaṃ vinā vadhāt

yuṣmaddattena cānnena ghorā madviṣaye sthitāḥ //
parāṃ tṛptiṃ gamiṣyanti tadā puṇyena yokṣyase

vakṣyadhvaṃ balidātṝṇāṃ digdeśagataceṣṭitaiḥ //
śubhāśubhaṃ manuṣyāṇāṃ tatrātithyaṃ bhaviṣyati

vajratuṇḍāśca ye kākā ghorā madviṣaye sthitāḥ //
balipiṇḍām̐śca dātṝṇāṃ bhaviṣyanti tataḥ śivam

maruttayajñe vitrāsaṃ janayitvā divaukasām //
babhrāma vasudhāṃ rājā rākṣasānāṃ pratāpavān

dadarśa sa tadā kanyāṃ tapasyantīṃ mahattapaḥ //
rūpeṇāpratimāṃ loke yauvane prathame sthitām

daśagrīvaḥ sa papraccha tāṃ kanyāṃ lokasundarīm//
kā tvaṃ kimarthaṃ suśroṇi cāsthitā yauvane tapaḥ

śrutvā tasya tu sā kanyā satyaṃ vacanamabravīt //
bṛhaspatisuto vidvānpitā mama kuśadhvajaḥ

vedābhyāsapravṛttasya tasyāhaṃ nṛpabāndhavā//
sutāparā samutpannā tatpatnyā viditā tathā

nāmnā vedavatītyevaṃ khyātā lokeṣu rākṣasa //
viṣṇormayeyaṃ dātavyā tasyāsīnme piturmatiḥ

madyācanā nirastena daityanāthena śambhunā //
pitā mama hato rātrau tamāliṅgya vibhāvasum

praviṣṭā janayitrī me yathāhaṃ vidhṛtā ciram //
svargasthasya pituḥ kāmaṃ sāhaṃ satyamabhīpsatī

ārādhayāmi tapasā patyarthaṃ madhusūdanam //
tatastāmabravīdrakṣo mā tvaṃ kleśe matiṃ kṛthāḥ

bhavasva me varārohe bhāryā trailokyasundarī //
rūpasya vayasaścaiva nānurūpaṃ tapastava

tvāṃ kṛtvoparato manye rūpaṃ kṛtvā sa viśvakṛt //
na hi rūpopamā tvanyā tathāsti sadṛśī yataḥ

saṃpūrṇakāntimatsaumyaṃ vadanaṃ te varānane //
sakalaṃkena candreṇa kathamopamyamarhati //

bhava bhūṣaṇajātānāṃ bhūṣaṇaṃ tvaṃ śucismite //
vṛṇuṣva māṃ varārohe patitve varavarṇini

ākramyākramya lokasya pradhānā yā mayā hṛtāḥ//
striyaḥ kuruṣva sarvāsāṃ tāsāṃ svāmyamanindite

jaṭāmālājinadharī tvamevaṃ rativardhinī //
na jāne maṇḍanāṃ prāpya kathaṃ bhīru bhavi ṣyasi

rūpeṇa vayasā lakṣmyā tathaiva guṇasampadā //
vikrame me varārohe na samo hi janārdanaḥ

janma tasya na jānanti parebhyo ye pare janāḥ //
tena tvamakulīnena kiṅkariṣyasi sundari

anindraṃ lokamicchantī surāṇāṃ hitakāmyayā //
hatā yenānuvṛttena yoṣitkāvyā raṇiḥ purā

purāṇā ye jagatyasmim̐stebhyaḥ pūrvatarāśca ye //
tebhyo'pyati purāṇaṃ taṃ bhartāraṃ kathamicchasi

brahmaṇo varadānena yastvavadhyo divaukasām //
te daityanāthāḥ sabalāśchadmanā tena ghātitāḥ

tatpratāpa?niviṣṭena cetasā rakṣasāṃ śriyam //
yo bibhartyapi tāṃ tena kiṃ kariṣyati bhāmini

vṛddhebhyo na śrutaṃ tasya tvayā rūpamanindite //
viditaṃ sarvalokānāṃ viśvarūpadharastvasau

śeṣāhibhogaparyaṅke tena tvaṃ śayitā saha //
saviṣairbhoganiśvāsaiḥ parāṃ glānimupaiṣyasi

/
kaṇṭhagraheṇa nihatau yena tau madhukaiṭabhau //
kathaṃ kaṇṭhagrahaṃ tasya samupaiṣyasi sundari

hiraṇyakaśipuryena nakhairutkāntajīvitaḥ //
kathaṃ ratyantare tasya nakhāghātaṃ sahiṣyasi

tasmādbhāvaṃ samutsṛjya cārugātri janārdane //
bhajasva bhajamānaṃ māṃ ciraṃ prītimavāpnuhi

//
vedavatyuvāca //
guṇā eva sureśasya doṣāste rajanīcara //
jagatprakāśakā bhānorulūkasyeva raśmayaḥ

kiṃ tvayā saha vādena varaṇīyaḥ sa me prabhuḥ //
yādṛśastādṛśo vāpi patitve rajanīcara

iti vedavatīvākyaṃ śrutvā kopasamanvitaḥ //
kāmena rākṣasendrantāṃ keśapāśe parāmṛśata

tvayā saṃdharṣitā pāpa pravekṣyāmi hutāśanam //
ayonijā bhaviṣyāmi vadhārthaṃ na tathā tava

evamuktvā citāṃ kṛtvā praviṣṭā jātavedasam//
bhūya sītā samutpannā janakasya mahātmanaḥ

ayonijā mahābhāgā karṣato yajñamedinīm //
bhartāraṃ tapasā viṣṇuṃ rāmaṃ labdhavatī yathā

yasyā arthe sa rāmeṇa daśagrīvo hato raṇe //
lokāpavādabhītena daśagrīvagṛhoṣitā

ataḥ patnī parityaktā sītā bhūyo janeśvara //
vālmīkerāśrame sā tu prasūtā dārakadvayam

kuśaṃ lavaṃ ca vikrāntau yayoḥ sarvāḥ kriyāḥ kṛtāḥ //
vālmīkinā mahābhāgau vedamadhyāpitā yathā

prakarṣaṃ ca dhanurvede pāraṃ nītā tu tau śiśū //
vālmīkinā tathā kṛtvā rāmasya caritaṃ śubhama

adhyāpito viśālākṣau dārakau priyadarśanau //
agāyatāṃ tatastau tu rāmayaje kumāgkā

rāmasya caritaṃ kṛtsnaṃ rāmasya purataḥ sthitau //
tasmātkāvyāttu vijñāya putrau tau priyadarśanau

yajñe tāṃ ca tathābhūtāmānayāmāma satvaraḥ //
uvāca ca varārohāṃ pratyayaṃ kuru me śubhe

rāmasya vacanaṃ śrutvā sītā vacanamabravīta //
yathā'haṃ rāghavādanyaṃ manasāpi na kāmaye

tena satyena me devī vivaraṃ saṃprayacchatu //
etasminneva kāle tu bhuvaṃ bhittvā samutthitam

dhṛtaṃ siṃhāsanaṃ nāgaistatraināmupaveśayat //
svayaṃ vasumatī devī pātālaṃ sā tato gatā

avicchinnena patatā puṣpavarṇena pārthiva //
tasyāṃ bhūmipraviṣṭāyāṃ rāghavaṃ krodhasaṃyutam

sāntvayāmāsa vai brahmā sarvalokanamasrkṛtaḥ //
rāmo'pi kṛtvā sauvarṇīṃ sītāṃ patnīṃ yaśasvinīm

īje yajñairbahuvidhaiḥ saha bhātṛbhiracyutaḥ //
nāpadbhayaṃ na vidhavā na ca vyālakṛtaṃ bhayama

na ca vyādhikṛtaṃ kiñcidrāme rājyaṃ praśāsati //
ājānubāhurdharmātmā siṃhaskandho nareśvaraḥ

pṛthvī sasāgarāṃ rāmo dharmeṇānvaśipatprabhuḥ //
devāśca ṛṣayaścaiva gandharvāpsarasāṃ gaṇāḥ

yakṣāśca bhūtāni tathā kinnarāścaiva rākṣasāḥ //
mānuṣyāṇāṃ darśanaṃ te saumyāḥ santo yayussadā

yadarthameṣā carati gāthā loke purātanī //
ājānubāhuḥ siṃhāsyaḥ kambugrīvo mahābalaḥ

sarvabhūtaśaraṇyaśca viṣṇurmānuṣyatāṃ gataḥ //
satyavānanṛśaṃsaśca jāto bhaktajanapriyaḥ

dhṛtiyukto dayāśīlo dharmayukto jitendriyaḥ //
mitavāgapi kāryeṣu vaktā vācaspateḥ samaḥ

vīryavānna ca vīryeṇa mahatā tena vismitaḥ //
tejasā bhāskagsamaḥ kṣamayā pṛthivīsamaḥ

maheśvarasamaḥ krodhe nītāvuśanasā samaḥ //
evaṃ sarveṣu bhūteṣu guṇairdāśarathirbabhau

varṇānāmāśramāṇāṃ ca na sāṅkaryaṃ nṛpottame //
dharmiṣṭhāśca janāḥ sarve rāme rājyaṃ praśāsati

nirdasyurabhavalloko nānarthaḥ kiñcidaspṛśata //
nākālavarṣī parjanyaḥ sarvasasyadharā dharā //
janānurāgaśca mahānrāmasya viditātmanaḥ

na te kṣamaṃ tena narendracandra vairaṃ mahātmā sa tu lokapūjyaḥ //
tasyāstravegasya raṇe ca vegaṃ soḍhuṃ na śaktāstridaśāḥ saśakrāḥ

iti śrīviṣṇudharmottare prathamakhaṇḍe mārkaṇḍeyavajrasaṃvāde śailūṣaṃ prati nāḍāyanavākye rāvaṇasya bhūrlokavijayaṃ nāmaikaviṃśatyuttaradviśatatamo'dhyāyaḥ

1.222
śailūṣa uvāca //
vahnipraviṣṭāṃ saṃprekṣya tadā vedavatīṃ dvija //
kiṃ cakāra mahātejā daśagrīvaḥ pratāpavān

nāḍāyana uvāca//
jagāma sa tadā laṅkāṃ pūjyamāno niśācaraiḥ //
tatrasthaṃ prerayāmāsa dūtaṃ dhanapatiḥ svayam

akāryādvinivartasva suraiste cintyate vadhaḥ //
dūtasya vacanaṃ śrutvā dūtaṃ hatvā niśācaraḥ

gatvā vijigye dhanadaṃ vijahārā'sya puṣpakam //
puṣpakeṇa vimānena kailāsaṃ sa tadā yayau

puṣpakasya gatiṃ ruddhāṃ tatra vīkṣya niśācaraḥ //
dadarśa śailaśṛṅgasthaṃ nandinaṃ vānarākṛtim

taṃ dṛṣṭvā mumuce hāsaṃ nandī taṃ śaptavāṃstataḥ //
girāvasmindaśagrīva svayaṃ krīḍati śaṅkaraḥ

vimānena yadā tasya samīpamupayāsyasi//
karoṣi cāvahāsyaṃ māṃ tasmācchapsyāmyahaṃ tava

madvaktrasadṛśā ghorāḥ pulahasya prajāpateḥ //
utpatsyanti kule bhīmāḥ kṣayārthaṃ vānarāstava

śrutvainaṃ nandino vākyaṃ sakailāsaṃ trilocanam //
netukāmastadā laṅkāṃ bhujāñcikṣepa parvate

paulastyabhujasaṃkṣubdhakailāsacalitāsanā //
jagrāha nirbharaṃ kaṇṭhe tadomā tripurāntakam

tato garjanmahādevo devānāṃ pravaro haraḥ //
pādāṅguṣṭhena taṃ śailaṃ pīḍayāmāsa līlayā

rakṣasā tena roṣācca bhujānāṃ rujayā tathā //
mukto virāvaḥ sumahāṃstrailokyaṃ yena rāvitam

menire vaktraniṣpeṣaṃ tasyāmātyā yugakṣayam //
āsanebhyaḥ pracalitā devāḥ śakrapurogamāḥ

tena śabdena vitrastā sutarāṃ parvatātmajā //
harasyāliṅganaṃ cakre bhayalolekṣaṇā bhṛśam

akṛtrimāliṅganajāṃ prītiṃ prāpya tadā haraḥ //
muktvā cāsya bhujānrājanprāha vākyaṃ daśānanam

prīto'smi tava vīryaiśca śauṇḍīryaiśca daśānana //
yasmādarākṣaso rāvastvayā mukto bhayaṅkaraḥ

tasmāttvaṃ rāvaṇo nāma bhaviṣyasi jagattraye //
tataḥ prabhṛti rājendra rāvaṇo lokarāvaṇaḥ

śātakumbhamayaṃ liṅgaṃ devadevasya śūlinaḥ //
sampūjayati rājendra nityaṃ śraddhāsamanvitaḥ

yatrayatra yathā yāti tatratatrāsya pārthiva //
sauvarṇaṃ tasya devasya liṅgaṃ tadanu nīyate

tatastu rāvaṇo rājā yayau saṃyamanīṃ purīm //
yuyudhe kālapāśebhyo yāgaiśca saha mṛtyunā

jitvā pitṛgaṇāṃścaiva mokṣayitvā ca nārakān //
yamena yuyudhe sārdhaṃ krodhādvaivastastataḥ

hantumicchanmahīpāla daṇḍāstreṇa niśācaram//
vārayāmāsa taṃ brahmā vākyaṃ cedamuvāca ha

amoghastava daṇḍoyamavadhyaścaiva rāvaṇaḥ //
ekasminnapi niṣkrānte bhūyāmanṛtavāgaham

pitāmahavacaḥ śrutvā devasso'ntardadhe tataḥ //
rāvaṇaḥ saha sainyena yayau kailāsaparvatam

uvāsa śarvarīṃ tatra yoddhukāmo divālayaiḥ //
sa tu candrodaye rātrau bhrātṛputrābhisārikām

dadarśa rambhāṃ rājantīṃ meghasyeva śatahradām //
akāmāṃ kāmasaṃtapto vidhvaṃsya surayoṣitam

adyaprabhṛti mūrdhā te śatadhā tu gamiṣyati //
prabhātasamaye gatvā surasadma sa rākṣasaḥ

meghanādena sahitaḥ kumbhakarṇena rakṣasā //
devānāṃ kadanaṃ cakre tathānye rākṣasottamaiḥ

tasminraṇamukhe ghoro sāvitreṇa tadā'nagha //
sumālī nihataḥ saṃkhye rāvaṇasyārbhako balāta

ajeyānrākṣasāñjñātvā pulomā nāma dānavaḥ //
jayantamindratanayaṃ dauhitraṃ svaṃ raṇājirāt

rakṣārthamanayacchrīmānsvagṛhaṃ vasudhātale //
apaśyamānaṃ putraṃ svaṃ śakraṃ vihvalacetasam

babandha meghanādastu brahmalavdhavaraḥ śanaiḥ //
anayacca tathā laṅkāṃ tato devaḥ pitāmahaḥ

gatvā taṃ mocayāmāsa śakraṃ tribhuvaneśvaram //
meghanādasya cāstrāṇi māyāśca vividhāstathā //

amaratvaṃ tadā prādādvahnikarmāntaraṃ vinā //
nāma cakre tadā cāsya śakrajittvaṃ bhaviṣyasi

meghanādaṃ sāntvayitvā mocayitvā śatakratum //
uvāca bhagavānbrahmā devaṃ daśaśatekṣaṇam

gautamasya priyā bhāryā manasā nirmitā mayā //
rūpeṇāpratimā śakra tvayā vidhvaṃsitā yadā

tadā gautamaśāpena viphalatvaṃ gataḥ svayam //
devaiḥ kṛtastvaṃ sambhūya śepastambhaḥ purandara

ahalyā ca tadā śaptā gautamena mahātmanā //
adṛśyā sarvabhūtānāṃ vicariṣyasi duḥkhitā

paradārarataścāsau dve pāpaṃ samavāpsyati //
tena śāpena saṃyogā paradāraiśca vāsava

bandhanaṃ tattvayā prāptaṃ tasya pāpasya karmaṇaḥ //
phalāttribhuvanaśreṣṭha samareṣu parājayam

tasmāddharmeṇa dharmajña tpālayasva jagattrayam //
dharmo dhārayate lokānyato dharmastato jayaḥ

gate svalokaṃ bhuvanapradhānaṃ padmodbhave dānavapūgahartā //
triviṣṭapaṃ prāpya śaśāsa rājyaṃ mahānubhāvastridaśādhināthaḥ

iti śrīvipṇudharmottare prathamakhaṇḍe mārkaṇḍeyavajrasaṃvāde svargavijayo nāma dvāviṃśatyuttara dviśatatamo'dhyāyaḥ

1.223
// śailūṣa uvāca // //
pātālavijayaṃ tasya rāvaṇasya mahātmanaḥ //
śrotumicchāmi tattvena tatra kautūhalaṃ hi me

nāḍāyana uvāca // tataḥ sa gatvā pātālaṃ yuyudhe daityasattamaiḥ //
kālakhañjairmahābhāgaiḥ kālakeyaiśca dāruṇaiḥ

nivāta kavacaiścaiva saṃvatsaramatandritaḥ //
patiṃ śūrpaṇakhāyāstu vidyujjihvaṃ tu dānavam

ajāvaktravatastatra jaghāna raṇagarvitam //
tatrāgamya tadā brahmā nivātakavacaiḥ saha

cakāra sakhyaṃ sarvātmā daśagrīvasya rakṣasaḥ //
tatastu yuyudhe nāgairghorarūpairviṣolbaṇaiḥ

vaśī kṛttvā tato nāgānvaruṇasya puraṃ yayau //
brahmalokagate rājanvaruṇe sumahātmani

puṣkaraḥ pradadau yuddhaṃ rāvaṇasya durātmanaḥ //
varuṇasya sutaḥ śrīmāñjāmātā balinastathā

somaputryā mahārāja jyotsnayā yaḥ svayaṃ vṛtaḥ //
arthaśāstraṃ vijānāti yaḥ samagraṃ mahāyaśāḥ

astragrāmaṃ samagraṃ ca tathā śastrāṇyanekaśaḥ //
rūpadākṣiṇyalāvaṇyadharmacaryaiḥ samanvite

bale śaurye tathā dāne tulyo yasya na vidyate //
bhrātṛbhirbhrātṛputraiśca sainyena mahatā yathā

dattvā yuddhaṃ mahāghoraṃ sāntvayāmāsa rākṣasam //
tataḥ sa nagaraṃ jitvā varuṇaṃ sumahābalam

sainyairviśravasaḥ putro mānuṣyaṃ punarāgataḥ //
kiṣkindhāṃ sa tato gatvā purīṃ vānarapālitām

papraccha vānarāṃścaiva kvāsau vālī mahābalaḥ //
taṃ jagāda mahātejā tāro gahanagocaraḥ

kiṃ syātte vālinā kāryaṃ tanmamācakṣva pṛcchataḥ //
rāvaṇa uvāca //
yuddhātithyamahaṃ tasmātprārthayāmi valīmukhāta

balavāñśrūyate rājā jijñāsā tasya me bale //
tāra uvāca //
jijñāsito yadā vālī tvatto'nyairbalavattaraiḥ

nihatāḥ śataśastena tvatto vīryabalādhikāḥ /
idānīmeva nihato dundubhistena rākṣasaḥ

praviśya vivaraṃ ghoraṃ māyāvī tena ghātitaḥ //
bile praviṣṭasya tadā rājansaṃvatsarasaṃ gatam

sugrīveṇa tadā tasya dvāraṃ pihitamātmanā //
sa tu saṃvatsarasyānte hatvā māyāvinaṃ raṇe

dadarśa rājansugrīvaṃ kiṣkindhāyāṃ tadā'nujam //
svapatnyā rumayā sārdhaṃ vālipatnyā ca tārayā

krīḍamānaṃ yathā śakraṃ krodhasya vaśamanvagāt //
rumāṃ tārāṃ tathā hṛtvā tena nirvāsitastvasau

nirvāsite tu sugrīve paścāttāpa samanvitaḥ //
hantukāmastu sugrīvaṃ vālī paryacaranmahīm

tadā vālibhayatrastaḥ sugrīvo'pi palāyitaḥ //
na sa lebhe sadā trāṇaṃ tadā sasmāra rākṣasam

mataṅgaśāpaṃ rājendra vālinaḥ sa tathā svayam //
hatvā tu dundubhiṃ vālī pādāḍuṣṭhena yojayat/ २३ //
cikṣepa rākṣasaśreṣṭhaṃ mataṅgasyāśramaṃ prati //
mataṅgasyāśramaṃ dṛṣṭvā rudhireṇa samanvitam

śaśāpa vālinaṃ roṣāttasyāsminme mahadvane //
sadyaḥ praviṣṭamātrasya jīvitaṃ na bhaviṣyati

agamyaṃ vālino jñātvā mataṅgasya mahadvanam //
caturbhiḥ sacivaiḥ sārdhaṃ sugrīvastamupāśritaḥ

nalena rājannīlena tāreṇa ca hanūmatā //
hanūmānsacivastasya devānāmapi nirbhayaḥ

jātamātrastu yo bālye vīkṣya sūryaṃ khamāplutaḥ //
bhakṣyārthī tasya pārśvasthaṃ rāhuṃ dṛṣṭvā niśācaram

sūryamutsṛjya bhakṣyārthī tadā rāhuṃ pradudruve //
rāhurjagāma śaraṇaṃ bhayādbhītaṃ ca vāsavam

tasyānu prayayāveva sa tu bālo mahābalaḥ //
sa dadarśa mahākāyaṃ tadā śakrasya dantinam

taṃ pradudrāva bhakṣyārthī saśakraṃ kuñjarottamam //
prāharattvarayā vajraṃ tatastasya surādhipaḥ

tasya vajraprahāreṇa vāmo hanurabhajyata //
hanumāniti tenāsya nāma cakre pitāmahaḥ

kruddhaṃ ca jagatāṃ vāyuṃ sāntvayitvā pitāmahaḥ //
vareṇa cchandayāmāsa hanumantaṃ mahābalam

sarvairdevagaṇaiḥ sāpi lokānāṃ hitakāmyayā //
ajarāmaratāṃ tasya ajeyatvaṃ tathā raṇe

pradadurdevatāḥ sarve balaṃ cāpratimaṃ tathā //
svayaṃ bhagavatā tasya sūryeṇa sumahātmanā

1.224
------
-- - - - -
1.225
... ...vināyakaṃ tu tuṣṭāva tataḥ śambhustrilokadhṛk //
purāṇāṃ saṅgamārthāya avidyeneti mānada

śaṅkara uvāca //
namasyāmi mahābāhuṃ devadevaṃ gaṇeśvaram //
hastivaktraṃ mahākāyaṃ vyāghracarmāmbaracchadam

candraraśmipratīkāśaṃ cārudaṃṣṭrojvalānanam //
bhaktānāṃ vighnaśamanaṃ surādyaṃ pārvatīsutam

paraśvadhadharaṃ vīramakṣamālā vibhūṣitam //
brahmaṇyaṃ varadaṃ saumyaṃ vighnānāṃ patimūrjitam

pīnāsyaṃ lambajaṭharaṃ hārabhārārpitodaram //
aṣṭamī ca caturthī ca vṛtā yena caturdaśī

kulmāṣotklopikāpūpairmodakairodanena ca //
pūjayanti janā loke dhūpamālyā'nulepanaiḥ

svastivācanakaiścaiva teṣāṃ nāstīha durlabham //
putrārthī labhate putrāndhanārthī dhanamuttamam

vyādhitaśca tathārogyaṃ baddho mucyeta bandhanāt //
tvāṃ tu saṃpūjayitvā vai varadaṃ kāmarūpiṇam

iṣṭānkāmānavāpnoti nātra kāryā vicāraṇā //
yaścādhīte stavamimaṃ tava nityaṃ gaṇeśvara

tasyāpi sarvakāmānāṃ sadā dātā bhaviṣyasi //
nāḍāyana uvāca //
ityevaṃ saṃstutaḥ śrīmāñśaṃkareṇa vināyakaḥ

ekasthānagataṃ cakre vinā vighnaṃ puratrayam //
ekasthaṃ tripuraṃ viṣṇuḥ śarāgrastho dhanuścyutaḥ //
śaṃkarapreritaḥ śīghraṃ tadā cakre sa bhasmasāt

puratraye devavareṇa tena vinirmite'bhūjjagatāṃ praharṣaḥ //
jagmustadā devagaṇāḥ prahaṣṭāḥ sthānāni rājendra tathā svakāni

iti śrīvipṇudharmottare prathamakhaṇḍe mārkaṇḍeyavajrasaṃvāde śailūṣaṃ prati nāḍāyanavākye tripuradāhavarṇano nāma paṃcaviśatyuttaradviśatatamo'dhyāyaḥ