Vishnudharmottara Purana · Chapter 1.142

// vajra uvāca // //
śrāddhakālaṃ samācakṣva sarvadharmabhṛtāṃ vara //
kasminkāle kṛte śrāddhe prīyante pitaro nṛṇām

mārkaṇḍeya uvāca //
śrāddhakālastvamāvasyāṃ nityaṃ pārthivasattama //
paurṇamāsī tathā māghī śrāvaṇī ca narottama

proṣṭhapadyāmatītāyāṃ tathā kṛṣṇatrayodaśī //
āgrahāyaṇyatītāyāṃ kṛṣṇāstisro'ṣṭakāstathā

śākaiśca prathamaṃ kāryā māṃsaiśca tadanantarā //
tṛtīyā ca tathā'pūpairnityameva vijānatā

anvaṣṭakāsu ca strīṇāṃ śrāddhaṃ kāryaṃ tathaiva ca //
aṣṭakāvidhinā hutvā krameṇaitāstu pañcakāḥ

mātre rājanpitāmahyai śrāddhaṃ kāryaṃ yathāvidhi //
tathaiva prapitāmahyai viśvedevapurassaram

piṇḍanirvapaṇaṃ kāryaṃ tāsāṃ ca pitṛvannṛpa//
bhuktavatsu ca vipreṣu tatra karma nibodha me

prādeśamātrā rājendra caturaṃgulamāyatāḥ //
tāvadeva samutsedhāḥ ṣaṭkarṣūstatra kārayet

pratyekakarṣumūle tu paristīrya hutāśanam //
agnisomayamānāṃ ca yāgaṃ kṛtvā yathā purā

karṣutritayamūle tu puruṣāṇāṃ tu kārayet //
piṇḍa nirvapaṇaṃ prāgvadekaikasminyathāvidhi

karṣūbhistritayaṃ tacca kṣīrānnādbhiḥ prapūrayet //
karṣutritayamūle tu strīṇāṃ nirvapaṇaṃ bhavet

/
dadhnā māṃsena payasā karṣūṇāṃ caiva pūraṇam //
annodakavimiśreṇa kāryaṃ manujapuṅgava

bhavantībhyo bhavatvetadakṣayaṃ parikīrtitam //
etāni śrāddhakālāni nityānyāha prajāpatiḥ

śrāddhameteṣvakurvāṇo narakaṃ pratipadyate //
vṛddhau śrāddhaṃ naraḥ kurvannityaṃ vṛddhimupāśnute

vṛddhau samarcayedvidvānnityaṃ nāndīmukhānpitṝn //
vṛdiśrāddheṣu kartavyāstilasthāne yavāstathā

karkandhudadhisaṃmiśrām̐stathā piṇḍām̐śca nirvapet ///
acchinnanābhyāṃ kartavyaṃ śrāddhaṃ vai putrajanmani

āśaucoparame kāryamathavā'pi narādhipa //
vivāhadivase śrāddhaṃ tathā kāryaṃ vicakṣaṇaiḥ

vṛddhiśrāddhaṃ vidhānena candre janmarkṣamāśrite //
śrāddhaṃ prayatnātkartavyaṃ bhūtikāmena pārthiva

uttarādayanācchrāddhaṃ śreṣṭhaṃ syāddakṣiṇāyane //
cāturmāsyaṃ ca tatrāpi prasupte keśave hitam

proṣṭhapadyaparaṃ pakṣaṃ tathāpi ca viśeṣavat //
pañcamyūrdhvaṃ ca tatrāpi daśamyūrdhvaṃ tato'pyati

maghāyutā ca tatrāpi śastā rājaṃstrayodaśī //
tatrākṣayyaṃ bhavecchrāddhaṃ madhunā pāyasena ca

sarvasvenāpi kartavyaṃ śrāddhamatra narādhipa //
parānnabhojī tvapacaḥ śrāddhamatra tu kārayet

yastu śrāddhaṃ sadā kuryātso'śvamedhaphalo bhavet //
nidrāṃ tyajati sarvātmā yasminkāle janārdanaḥ

tatra śrāddhamathānantyaṃ nātra kāryā vicāraṇā //
śrāddhaṃ saṃkramaṇe bhānoḥ kartavyaṃ pṛthivīpate

viṣuvaddvitayaṃ tatra ayane dve viśeṣataḥ //
vyatīpāte tathā śrāddhaṃ jñeyaṃ bahuphalaṃ nṛpa

akṣayyaṃ ca tathā śrāddhaṃ vijñeyaṃ rāhudarśane //
vrīhipāke ca kartavyaṃ yavapāke tathaiva ca

na tānadyurmahārāja vinā śrāddhaṃ kathaṃcana //
āśvinasyāpare pakṣe prathame kārtikasya ca

pūrvāhne śuklapakṣasya śrāddhaṃ kuryādvicakṣaṇaḥ //
aparāhṇe tathā kāryaṃ kṛṣṇapakṣe narādhipa

saṃdhyayorvarjastechrāddhaṃ tatra rātrau nareśvara //
rātrāvapi ca kartavyaṃ yadā syādrāhudarśanam

akṣayyaṃ tatsamuddiṣṭaṃ yaddattaṃ rāhudarśane //
ataḥ kāmyāni vakṣyāmi śrāddhāni tava pārthiva

arogyamatha saubhāgyaṃ samare vijayaṃ tathā //
sarvānkāmām̐stathā vidyāṃ dhanaṃ jīvitameva ca

ādityādidineṣveva śrāddhaṃ kurvansadā naraḥ //
krameṇaitadavāpnoti nātra kāryā vicāraṇā //

svargaṃ hyapatyāni tathā brahmavarcasameva ca //
raudreṇa karmaṇā siddhiṃ bhuvaṃ puṣṭiṃ tathā śriyam

sarvānkāmām̐śca saubhāgyaṃ dhanaṃ jñāti pradhānatām //
rūpayuktām̐śca tanayānvāṇijyāddhanasaṃpadam

kanakaṃ suhṛdo rājyaṃ saphalāṃ ca tathā kṛṣim //
samudrayānāllābhaṃ ca sarvānkāmām̐ntathaiva ca

śraiṣṭhyakāmāṃstathā sarvānbalamārogyameva ca //
rūpyaṃ dravyaṃ gṛhaṃ gāśca turagām̐ścaiva jīvitam

kṛttikādibharaṇyantaṃ kramāttu bhagaṇe naraḥ //
ekaikasminkramātkurvañchrāddhaṃ prāpnotyasaṃśayam

striyaḥ surūpāḥ svagṛhe kanyānāṃ ca tathā varān//
sarvānkāmānyaśaścaiva śriyaṃ dyūtajayaṃ kṛṣim

vāṇijyaṃ paśavaścaiva vājinaśca tathā sutān //
suvarṇaraupyasaubhāgyaṃ prāpnoti śrāddhadaḥ kramāt

pratipatprabhṛti hyetadyāvadrājam̐strayodathī //
caturdaśyāṃ tu kartavyaṃ ye narāḥ śastraghātitāḥ

śrāddhaṃ sadā pañcadaśīṣu kāryaṃ kāmānsamagrām̐llabhate manuṣyaḥ //
tasmātprayatnena narendra kāryaṃ śrāddhaṃ sadā pañcadaśīṣu tajjñaiḥ

//
iti śrīviṣṇudharmottare prathamakhaṇḍe mārkaṇḍeya vajrasaṃvāde śrāddhakālavarṇano nāma dvicatvāriṃśaduttaraśatatamo'dhyāyaḥ