Vishnu Purana · Chapter 5.30

iti śrīviṣṇumahāpurāṇe pañcamāṃśa ekonatrindhyāyaḥ (29)
śrīparāśara uvāca
garuḍo vāruṇaṃ chatraṃ tathaiva maṇiparvatam /
sabhāryaṃ ca hṛṣīkeśaṃ līlayaiva vahanyayau

tataḥ śakhamupādhmāsītsvargadvāragato hariḥ /
upatasthus tathā devāḥsārghyahastā janarjanam

sa devair arcitaḥ kṛṣṇo devamāturniveśanam /
sitābhraśikharākāraṃ praviśya dadṛśe 'ditim

sa tāṃ praṇamya śakreṇa saha te kuṇḍalottame /
dadau narakanāśaṃ ca śaśaṃsāsyai janārdanaḥ

tataḥ prītājaganmātā dhātāraṃ jagatāṃ harim /
tuṣṭavāditiravyagrā kṛtvā tatpravaṇaṃ manaḥ

aditiruvāca
namaste puṇḍarīkākṣa bhaktānāmabhayaṅkara /
sanātanātman sarvātman bhūtātman bhūtabhāvana

praṇetarmanaso buddherindriyāṇāṃ guṇātmaka /
triguṇātīta nirdvadva śuddhasattva hṛdi sthita

sitadīrghādiniḥ śeṣakalpanāparivarjita /
janmādibhir asaṃspṛṣṭa svapnādiparivarjita

saṃdhyārātriraho bhūmirgaganaṃ vāyuraṃbu ca /
hutāśano mano buddhirbhūtādistvaṃ tathācyuta

sargasthitivināśānāṃ kartā kartṛpatirbhavān /
brahmaviṣṇuśivākhyābhir ātmamūrtibhir īśvara

devā daityās tathā yakṣā rākṣasāḥ siddhapannagāḥ /
kūṣmāṇḍāś ca pisācāś ca gandharvā manujās tathā

paśavaś ca mṛgāścaiva pataṅgāś ca sarīsṛpāḥ /
vṛkṣagulmalatābahvyaḥsamastāstṛṇajātayaḥ

sthūlā madhyās tathā sūkṣmāḥsūkṣmātsūkṣmatarāś ca ye /
dehabhedā bhavān sarve ye kecitpurgalāśrayāḥ

māyā taveyamajñātaparamārthātimohinī /
anātmanyātmavijñānaṃ yayā mūḍho niruddhyate

asve svamiti bhāvotra yatpuṃsāmupajāyate /
ahaṃ mameti bhāvo yatprāyeṇaivābhijāyate /
saṃsāramātur māyāyās tavaitannātha ceṣṭitam

yaiḥ svadharmaparair nātha narair ārādhito bhavān /
te tarantyakhilāmetāṃ māyāmātmavimuktaye

brahmādyāḥsakalā devā manuṣyāḥ paśavas tathā /
viṣṇumāyā mahāvartamohāndhatamasāvṛtāḥ

ārādhya tvāmabhīpsaṃte kāmānātmabhavakṣayam /
yadete puruṣā māyā saiveyaṃ bhagavaṃstava

mayā tvaṃ putrakāminyā vairipakṣajayāya ca /
ārādhito na mokṣāya māyāvilasitaṃ hi tat

kaupīnācchādanaprāyā vāñchā kalpadrumādapi /
jāyate yadapuṇyānāṃ soparādhaḥ svadoṣajaḥ

tatprasīdākhilajaganmāyāmohakarāvyaya /
ajñānaṃ jñānasadbhāvabhūtaṃ bhūteśa nāśaya

namaste cakrahastāya śārṅgahastāya te namaḥ /
nandahastāya te viṣṇo śaṅkhahastāya te namaḥ

etatpaśyāmi te rūpaṃ sthūlacihnopalakṣitam /
na jānāmi paraṃ yatte prasīda parameśvara

śrīparāśara uvāca
adityaivaṃ stuto viṣṇuḥ prahasyāha surāraṇim /
mātā devi tvamasmākaṃ prasīda varadā bhava

adidiruvāca
evamastu yathecchā te tvamaśeṣaiḥ surāsuraiḥ /
ajeyaḥ puruṣavyāghra sartyaloke bhaviṣyasi

śrīparāśara uvāca
tataḥ kṛṣṇasya patnī ca śakreṇa sahitāditim /
satyabhāmā praṇamyāha prasīdeti punaḥ punaḥ

aditiruvāca
matpa3sādānna te subhru jarā vairūpyameva vā /
bhaviṣyatyanavadyāṅgi susthiraṃ navayauvanam

śrīparāśara uvāca
adityā tu kṛtānujño devarājo janārdanam /
yathāvatpūjayāmāsa bahumānapuraḥsaram

śacī ca satyabhāmāyai pārijātasya puṣpakam /
na dadau mānuṣīṃ matvā svayaṃ puṣpair alaṅkṛtā

tato dadarśa kṛṣṇo 'pi satyabhāmāsahāyavān /
davodyānāni hṛdyāni nandanādīni sattama

dadarśa ca sugandhāḍhyaṃ mañjarīpuñjadhāriṇam /
nityāhlādakaraṃ tāmrabālapallavaśobhitam

mathyamāne 'mṛte jātaṃ jātarūpopamatvacam /
pārijātaṃ jagannāthaḥ keśavaḥ keśisūdanaḥ

tutoṣa paramaprītyā tarurājamanuttamam /
taṃ dṛṣṭvā prāha govindaṃ satyabhāmā dvijottama /
kasmānna dvārakāmeṣa nīyate kṛṣṇa pādapaḥ

yadi cettvadvacaḥ satyaṃ tvamatyarthaṃ priyeti me /
madgehaniṣkuṭārthāya tadayaṃ nīyatāṃ taruḥ

na me jāṃbavatī tādṛgabhīṣṭā na ca rukmiṇī /
satye yathā tvamityuktaṃ tvayā kṛṣṇāsakṛtpriyam

satyaṃ tadyadi govinda nopacārakṛtaṃ mama /
tadastu pārijāto 'yaṃ mama gehavibhūṣaṇam

bibhratī pārijātasya keśapakṣeṇa mañjarīm /
sapatnīnāmahaṃ madhye śobheyamiti kāmaye

śrīparāśara uvāca
ityuktaḥsa prahasyaināṃ pārijātaṃ garutmati /
āropayāmāsa haristamūcurvanarakṣiṇaḥ

bho śacī devarājasya mahiṣī tatparīgraham /
pārijātaṃ na govinda hartumarhasi pādapam

utpanno devarājāya dattaḥso 'pi dadau punaḥ /
mahiṣyai sumahābhāga devyai śacyai kurūhalāt

śacīvibhūṣaṇārthāya devair amṛtamanthane /
utpādito 'yaṃ na kṣemī gṛhītvainaṃ gamiṣyasi

devarājo mukhaprekṣī yasyāstasyāḥ parigraham /
maiḍhyātprārthayase kṣemī gṛhītvainaṃ hi ko vrajet

avaśyamasya devendro niṣkṛtiṃ kṛṣṇa yāsyati /
vajrodyatakaraṃ śakramanuyāsyanti cāmarāḥ

tadalaṃ sakalair devair vigraheṇa tavācyuta /
vipākakaṭu yatkarma tanna śaṃsaṃti paṇḍitāḥ

śrīparāśara uvāca
ityukte tair uvācaitān satyabhāmātikopinī /
kā śacī pārijātasya ko vā śakraḥsurādhipaḥ

sāmānyaḥsarvalokasya yadyeṣo 'mṛtamanthane /
samutpannastaruḥ kasmādoko gṛhṇāti vāsavaḥ

yathā surā yathaivenduryathā śrīrvanarakṣiṇaḥ /
sāmānyaḥsarvalokasya pārijātas tathā drumaḥ

bhartṛ bahumahāgarvādruṇaddhyenamatho śacī /
tatkathyatāmalaṃ kṣāntyā satvā hārayati drumam

kathyatāṃ ca drutaṃ gatvā paulomyā vacanaṃ mama /
satyabhāmā vadatyetaditigarvoddhatākṣaram

yadi tvaṃ dayitā bharturyadi vaśyaḥ patistava /
madbharturharato vṛkṣaṃ tatkāraya nivāraṇam

jānāmi te patiṃ śakraṃ jānāmi tridaśeśvaram /
pārijātaṃ tathāpyenaṃ mānuṣī hārayāmi te

śrīparāśara uvāca
ityuktā rakṣiṇo gatvā śacyāḥ procuryathoditam /
śrutvā cotsāhayāmāsa śacī cakraṃ surādhipam

tataḥsamastadevānāṃ sainyaiḥ parivṛto harim /
prayayau pārijātārthamindroyoddhuṃ dvijottama

tataḥ parighanistriṃśagadāśūlavarāyudhāḥ /
babhūvustridasāḥsajjāḥ śakre vajrakare sthite

tato nirikṣya govindo nāgarājopari sthitam /
śakraṃ devaparivāraṃ yuddhāya samupasthitam

cakāra śaṅkhanirghoṣaṃ diśaḥ śabdena pūrayan /
mumoca śarasaṃghātān sahasrāyutaśaḥ śitān

tato diśo nabhaścaiva dṛṣṭvā śaraśataiścitam /
mumucustridaśāḥsarve hyastraśastrāmyanekaśaḥ

ekaikamastraṃ śastraṃ ca daivair muktaṃ sahasraśaḥ /
ciccheda līlayaiveśo jagatāṃ madhusūdanaḥ

pāśaṃ salilarājasya samākṛṣyīragātpunaḥ /
cakāra khaṇḍaśaścañcvā bālapannagadehavat

yamena prahitaṃ daṇḍaṃ gadāvikṣepakhaṇḍitam /
pṛthivyāṃ pātayāmāsa bhagavān devakīsutaḥ

śibikāṃ ca dhaneśasya cakreṇa tilaśo vibhuḥ /
cakāra śaurirarkaṃ ca dṛṣṛdṛṣṭahataujasam

nīto 'gniḥ śītatāṃ bāṇair drāvitā vasavo diśaḥ /
cakravicchinnaśulāgrā rudrā bhuvi nipātitāḥ

sādhyā viśve 'tha maruto gandharvāścaiva sā yakaiḥ /
śārṅgiṇā preritair astā vyomni śālmalitūlavat

garutmānapi tuṇḍena pakṣābhyāṃ ca nakhāṅkuraiḥ /
bhakṣayaṃstāḍayan devān dārayaṃś ca cacāra vai

tataḥ śatasahasreṇa devendramadhusūdanau /
parasparaṃ vavarṣāte dhārābhir iva toyadau

airāvatena garuḍo yuyudhe tatra saṃkule /
devaiḥ samastair yuyudhe śakreṇa ca janārdanaḥ

bhinneṣvaśeṣabāṇeṣu śastreṣvastreṣu ca tvaran /
jagrāha vāsavo vajraṃ kṛṣṇaścakraṃ sudarśanam

tato hāhākṛtaṃ sarvaṃ trailokyaṃ dvijasattama /
vajracakrakarau dṛṣṭvā devārājajanārdanau

kṣiptaṃ vajramathendreṇa jagrāha bhagavānhariḥ /
na mumoca tadā cakraṃ śakraṃ tiṣṭheti cābravīt

praṇaṣṭavajraṃ devendraṃ garuḍakṣatavāhanam /
satyabhāmābravīdvīraṃ palāyanaparāyaṇam

trailokyeśa na te yuktaṃ śacībhartuḥ palāyanam /
pārijātasragābhogā tvāmupasthāsyate śacī

kīdṛśaṃ devarājyaṃ te pārijātisragujjvalām /
apakyeto yathāpūrvaṃ graṇayābhyāgatāṃ śacīm

alaṃ śakra prayāsena na vrīḍāṃ gantumarhasi /
nīyatāṃ pārijātoyaṃ devāḥsaṃtu gatavyathāḥ

parigarvāvalepena bahumānapuraḥsaram /
na dadarśa gṛhaṃ yātāmupacāreṇa māṃ śacī

strītvādagurucittāhaṃ svabhartṛślāghanāparā /
tataḥ kṛtavatī śakra bhavatā saha vigraham

tadala pārījātena parasvena hṛtena me /
rūpeṇa garvitā sā tu bhartrā kā strī na garvitā

śrīparāśara uvāca
ityukto vai nivavṛte devarājastayā dvija /
prāha caināmalaṃ caṇḍi sakhyuḥ khe doktivistaraiḥ

indra uvāca
na cāpi sargasaṃhārasthitikartākhilasya yaḥ /
jitasya tena me vrīḍā jāyate viśvarūpiṇā

yasmājjagatsakalametadanādimadhyādyasminyataś ca na bhaviṣyati sarvabhūtāt /
tenodbhavapralayapālanakāraṇena vrīḍā kathaṃ bhavati devi nirākṛtasya

sakalabhuvanasūtirmūrtiralpālpasūkṣmāviditasakalabaidyair jñāyate yasya nānyaiḥ /
tamajamakṛtamīśaṃ śāśvataṃ svecchayainaṃ jagadupakṛtimartyaṃ ko vijetuṃ samarthaḥ