Language

ENहिગુ
Scripture Library

Vishnu Purana · Chapter 3.4

3.4.1

iti kṣiviṣṇumahāpurāṇe tṛtīyāṃśe tṛtīyo 'dhyāyaḥ (3)
śrīparāśara uvāca
ādyo vedaścatuṣpādaḥ kṛtaḥ sāhasrasaṃmitaḥ /
tato daśagumaḥ kṛtsno yajñoyaṃ sarvakāmadhuk

3.4.2

tatotra matsuto vyāso aṣṭaviṃśatimentare /
vedamekaṃ catuṣpādaṃ caturdhā vyabhajatprabhuḥ

3.4.3

yathā ca tena vai vyastā vedabyāsena dhīmatā /
vedās tathā samastais tair vyastā vyastais tathā mayā

3.4.4

tadanenaiva vedānāṃ śākhābhedāndvijottama /
caturyugeṣu paṭhitānsamasteṣvavadhāraya

3.4.5

kṛṣṇadvaipāyanaṃ vyāsaṃ viddhi nārāyaṇaṃ prabhum /
ko hyanyo bhuvi maitreya mahābhāratakṛdbhavet

3.4.6

tena vyastā yathā vedā matputreṇa mahātmanā /
dvāpare hy atra maitreya tasmiñ śṛṇu yathātatham

3.4.7

brahmaṇā codito vyāso vedānvyastuṃ pracakrame /
atha śiṣyānprajagrāha caturo vedapāragān

3.4.8

ṛgvedapāṭhakaṃ pailaṃ jagrāha sa mahāmuniḥ /
vaiśaṃpāyananāmānaṃ yajurvedasya cāgrahīt

3.4.9

jaiminiṃ sāmavedasya tathaivātharvavedavit /
sumantustasya śiṣyobhūdvedavyāsasya dhīmataḥ

3.4.10

romaharṣaṇanāmānaṃ mahābuddhiṃ mahāmuniḥ /
sūtaṃ jagrāha śiṣyaṃ sa itihāsapurāṇayoḥ

3.4.11

eka āsīdyajurvedastaṃ caturdhā vyakalpayat /
cāturhetramabhūttasmiṃstena yajñamathākarot

3.4.12

ādhvaryavaṃ yajurbhis tu ṛgbhir hotraṃ tathā muniḥ /
audgātraṃ sāmābhiścakre brahmatvaṃ cāpyatharvabhiḥ

3.4.13

tataḥsa ṛca uddhṛtya ṛgvedaṃ kṛtavānmuniḥ /
yajṛṃṣi ca yajurvedaṃ sāmavedaṃ ca sāmābhaḥ

3.4.14

rājñāṃ cātharvavedena sarvakarmāṇi ca prabhuḥ /
kārayāmāsa maitreya brahmatvaṃ ca yathāsthiti

3.4.15

soyameko yathā vedastarustena pṛthakkṛtaḥ /
caturdhātha tato jātaṃ vedapādapakānanam

3.4.16

bibheda prathamaṃ vipra pailo ṛgvedapādapam /
indrapramitaye prādādbāṣkalāya ca saṃhite

3.4.17

caturdhā sa vibhedātha bāṣkalopi ca saṃhitām /
bodhādibhyo dadau tāś ca śiṣyebhyaḥ samahāmuniḥ

3.4.18

bodhyāgnimāḍhakau tadūdyājñavalkyaparāśarau /
pratiśākhāstu śākhāyāstasyāste jagṛhurmune

3.4.19

indrapramitirekāṃ tu saṃhitāṃ svasūtaṃ tataḥ /
māṇḍukeyaṃ mahātmānaṃ maitreyādhyāpayattadā

3.4.20

tasya śiṣyapraśiṣyebhyaḥ putraśiṣyakramādyayau

3.4.21

vedamitrastu śākalyaḥ saṃhitāṃ tāmadhītavān /
cakāra saṃhitāḥ pañca śiṣyebhyaḥ pradadau ca tāḥ

3.4.22

tasya śiṣyāstu ye pañca teṣāṃ nāmāni me śṛṇu /
mudgalo gomakhaścaiva vātsyaḥ śālīya eva ca /
śarīraḥ pañcamaścāsīnmaitreya sumahāmatiḥ

3.4.23

saṃhitātritayaṃ cakre śākapūrṇastathetaraḥ /
niruktamakarottadūccaturthaṃ munisattama

3.4.24

kraiñco vaitālikastadvadbalākaś ca mahāmuniḥ /
niruktaś ca caturthobhūdvedavedāṅgapāragaḥ

3.4.25

ityetāḥ pratiśākhābhyo hyanuśākhā dvijottama /
bāṣkalaścāparāstistraḥsaṃhitāḥ kṛtavāndvija /
śiṣyaḥ kālāyanirgārgyastṛtīyaś ca kathājapaḥ

3.4.26

ityetā bahvṛcāḥ proktāḥ saṃhitā yaiḥ pravartitāḥ

Original text: Viṣṇupurāṇa · Edition: Bombay : Venkatesvara Steam Press 1910 · Data entry members of the Sansknet Project · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0

Esc