Language

ENहिગુ
Scripture Library

Vishnu Purana · Chapter 3.13

3.13.1

iti śrīviṣṇumahāpurāṇe tṛtīyāṃśe dvādaśo 'dhyāyaḥ (12)
aurva uvāca
sacailasya pituḥ snānaṃ jāte putre vidhīyate /
jātakarma tadā kuryācchrāddhamabhyudaye ca yat

3.13.2

yugmāndevāṃś ca vitryāṃś ca samyaksavyakramāddvijān /
pūjāyedbhojayeccaiva tanmanā nānyamānasaḥ

3.13.3

dadhyakṣataiḥ sabadaraiḥ prāṅmukhodaṅmukho 'pi vā /
devatīrthena vai piṇḍāndadyātkāyena vā nṛpa

3.13.4

nāndīmukhaḥ pitṛgaṇas tena śrāddhena pārthiva /
prīyate tattu kartavyaṃ puruṣaiḥ sarvavṛddhiṣu

3.13.5

kanyāputravivāheṣu praveśeṣu ca veśmanaḥ /
nāmakarmaṇi bālānāṃ cūḍākarmādike tathā

3.13.6

sīmantonnayane caiva putrādimukhadarśane /
nāndīmukhaṃ pitṛgaṇaṃ pūjayetprayato gṛhī

3.13.7

pitṛpūjākramaḥ prokto vṛddhāveṣa sanātanaḥ /
śrūyatāmavanīpāla preta karma kriyāvidhiḥ

3.13.8

pretadehaṃ śabhaiḥ snānaiḥ snāpitaṃ sragvibhūṣitam /
dagdhvā grāmādbahiḥ snātvā sacailaḥsalilāśaye

3.13.9

yatra tatra sthitāyaitadamukāyeti vādinaḥ /
dakṣiṇābhimukhā dadyurbāndhavāḥsalilāñjalīn

3.13.10

praviṣṭāś ca samaṃ gobhir grāmaṃ nakṣatradarśane /
kaṭakarma tataḥ kuryād bhūmau prastaraśāyinaḥ

3.13.11

dātavyonadinaṃ piḍaḥ pretāya bhuvi pārthiva /
divā ca bhaktaṃ bhoktavyamamāṃsaṃ manujarṣabha

3.13.12

dināni tāni cecchātaḥ kartavya viprabhojanam /
pretā yānti tathā tṛptiṃ bandhuvargeṇa bhuñjatā

3.13.13

prathamehni tṛtīye ca saptame navame tathā /
vastratyāgabahiḥsnāne kṛtvā dadyāt tilodakam

3.13.14

caturthehnica kartavyaṃ tasyāsthicayanaṃ nṛpa /
tadūrdhvamaṅgasaṃsparśaḥsapiṇḍānāmapīṣyate

3.13.15

yogyāḥsarvakriyāṇāṃ tu samanasalilās tathā /
anulepanapuṣpādibhogād anyatra pārthiva

3.13.16

śayyāsanopabhogaś ca sapiṇḍānāmapīṣyate /
bhasmāsthicayanādūrdhvaṃ saṃyogo na tu yoṣitām

3.13.17

bāle deśāntarasthe ca patite ca munau mṛte /
sadyaḥ śaucaṃ tathecchāto jalāgnyudbandhanādiṣu

3.13.18

mṛtabandhordaśāhāni kulasyānnaṃ na bhujyate /
dānaṃ pratigraho homaḥ svādhyāyaś ca nivartate

3.13.19

viprasyaitaddvādaśāhaṃ rājanyasyāpyaśaucakam /
ardhamāsaṃ tu vaiśyasya māsaṃ śūdrasya śuddhaye

3.13.20

ayujo bhojayetkāmaṃ dvijānante tato dine /
dadyāddarbhaṣu piṇḍaṃ ca pretāyocchiṣṭasannidhau

3.13.21

vāryāyudhapratodāstu daṇḍaś ca dvijabhojanāt /
spraṣṭavyonantaraṃ varṇaiḥ śuddherate tataḥ kramāt

3.13.22

tataḥsarvaṇadharmā ye viprādināsudāhṛtāḥ /
tānkurvīta pumāñjīvennijadharmārjanais tathā

3.13.23

mṛtāhati ca kartavyamekoddiṣṭamataḥ param /
āhvānādikriyā daivaniyogarahitena yat

3.13.24

ekordhyastatra dātavyastathaivaikapavitrakam /
pretāya piṇḍo dātavyo bhuktavatsu dvijātiṣu

3.13.25

praśnaś ca tatrābhiratir yajamānadvijanmanām /
akṣayyamamukasyeti vaktavyaṃ viratau tathā

3.13.26

ekoddiṣṭamayo dharma itthamāvatsarātsmṛtaḥ /
sapiṇḍīkaraṇaṃ tasminkāle rājendra catchṛṇu

3.13.27

ekoddiṣṭavidhānena kāryaṃ tadapi pārthiva /
saṃvatsaretha ṣaṣṭhe vā māse vā dvādaśehni tat

3.13.28

tilagandhodakair yuktaṃ tatra pātracatuṣṭayam

3.13.29

pātraṃ pretasya tatraikaṃ paitraṃ pātratrayaṃ tathā /
secayetpitṛpātreṣu pretapātraṃ tatastriṣu

3.13.30

tataḥ pitṛtvamāpanne tasminprete mahīpate /
śrāddhadharmair aśaṣastu tatpūrvānarcayetpitṝn

3.13.31

putraḥ pautraḥ prapautro vā bhrātā vā bhrātṛsaṃtatiḥ /
sapiṇḍa saṃtatirvāpi kriyārhe nṛpa jāyate

3.13.32

teṣāmabhāve savaiṣāṃ samānodakasatatiḥ /
mātṛpakṣamapiṇḍena saṃbandhā ye jalena vā

3.13.33

kuladvayepi cocchinne strībhiḥ kāryāḥ kriyā nṛpa /
pitṛmātṛsapiṇḍais tu samānasalilais tathā

3.13.34

saṃghātāntargatair vāpi kāryāḥ pretasya ca kriyāḥ /
utsannabandhurikthādvā kārayedavanīpatiḥ

3.13.35

pūrvāḥ kriyā madhyamāś ca tathā caivottarāḥ kriyāḥ /
triḥprakārāḥ kriyāḥsarvāstāsāṃbhedaṃ śṛṇuṣva me

3.13.36

ādāhādyādaśāhāś ca sparśādyantāstu yāḥ kriyāḥ /
tāḥ pūrvā madhyamā māsi māsyekoddiṣṭasaṃjñitāḥ

3.13.37

prete pitṛtvamāpanne sapiṇḍikaraṇādanu /
kriyante yāḥ kriyāḥ pitryāḥ procyante tā nṛpottarāḥ

3.13.38

pitṛmātṛsapiṇḍais tu samānāsalilais tathā /
saṃghātāntargatair vāpi rājñā taddhanahāriṇā

3.13.39

pūrvāḥ kriyāś ca kartavyāḥ putrādyair eva cottarāḥ /
dauhitrair vā nṛpaśreṣṭha kāryāstattanayais tathā

3.13.40

mṛtāhani ca kartavyāstrīṇāmapyuttarāḥ kriyā /
pratisaṃvatsaraṃ rājannekoddiṣṭavidhānataḥ

3.13.41

tasmāduttarasaṃjñāyāḥ kriyāstāḥ śṛṇu pārthiva /
ya thāyathā ca kartavyā vidhinā yena cānagha

Original text: Viṣṇupurāṇa · Edition: Bombay : Venkatesvara Steam Press 1910 · Data entry members of the Sansknet Project · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0

Esc