Svayaṃbhupurāṇa · Chapter 7
itiśrī svayaṃbhū dharmmadhātu vāgīśvarābhidhāna prasiddha pravartano nāma ṣaṣṭho 'dhyāyaḥ /
saptama adhyāyaḥ svayambhūdharmadhātuvāgīśvaragutikṛtapravartano nāma
atha bhūyaḥ sa maitreyo bodhisattvo mahāmatiḥ /
bhagavanta ta mānasya sāñjalirevamavravīt
bhagavacchilayāchādya dharmmadhātumimaṃ kadā /
kenaiva hetunā stūpaṃ ko vyadhādīṣṭikāmayaṃ
bhagavantatsamālokya sarvvāllokānsakautukān /
etaddhetu samādiśya vinodayitumarhati
iti saṃprārthitaṃ tena maitreyena munīśvaraḥ /
bhagavānsa mahāsattvaṃ sampaśyannevamādiśat
śṛṇu maitreya yenāyaṃ guptikṛto prakāśane /
etaddhetuṃ samākhyāsi sarve lokābhibodhane
tadyathā nivṛtiṃ yāte saṃbuddhe kanakamunau /
viṃśati varṣa sāhasra nṛrṇāmāyu yadā bhavet
tadābhū bhagavāṃñchāstā dharmmarājo munīśvaraḥ /
sarvajño 'rhamahābhijñaḥ kāśyapākhyastathāgataḥ
sa saṃbuddho mahāpuryā vārāṇasyāmupāśrame /
mṛgadāve jināvāse vijahāra sasāṃdhikaḥ
tadā saṃbodhisattvo 'haṃ jyotirājā bhidhaḥkila /
kāśyapasya jagacchāmtuḥ śaraṇastha upāsakaḥ
yadā sa kāśyapaḥ śāstā sarvatraidhātukādhipaḥ /
saddharmmaṃ samupādeṣṭuṃ sabhāsane samāśrayet
tatsaddharmmāmṛtaṃ pātuṃ sarve lokāḥ samāgatāḥ /
brahmaśakrādayo devāḥ sarve lokādhipā api
grahāstārāgaṇaścāpi vidyādharāścasāpsarāḥ /
siddhāsādhyāśca rudrāśca yakṣa guhyaka kinnarāḥ
kumbhāṇḍā rākṣasāścāpi nāgāśca garuḍā api /
ṛṣayastāpasāścāpi tīrthikā brahmacāriṇaḥ
yatayo yoginaścāpi tathānyecāpyupāsakāḥ /
brāhmaṇā kṣatriyāścāpi rājānopi mahībhṛtaḥ
vaiśyāśca mantriṇo 'mātyā bhṛtyā sainyādhipāgaṇā apiḥ /
śilpino vaṇijaścāpi sārthavāho mahājanāḥ
paurā jānapadā grāmyānaigamāḥ pārvatā api /
tathonya deśikā lokā api sarvve samāgatāḥ
tatra sabhāsanāsīnaṃ saṃbuddha staṃ munīśvaraṃ /
bhagavantaṃ samālokya sarve saṃghāḥ samāyayuḥ
bhikṣavaḥ śrāvakāḥ sarve yatayo yogino 'piḥ /
cailakāvratinaścāpi sarve upāsakā api
bhikṣuṇyopi tathā sarvāścailikāḥ vratiṇyaḥ /
śrāvikāścāpiḥ tathānyāḥ samupāgatāḥ
bodhisattvā mahāsattvā ṛṣayo brahmacāriṇaḥ /
tīrthikā vaiṣṇavāḥ śaivārnirganthāśca tapasvinaḥ
tathānye 'pi samāyātāḥ saddharmaguṇalālasāḥ /
sarve 'pi te munīndra staṃ dṛṣṭvā yayau pramoditāḥ
tatra sarve 'pi te lokāstaṃ munīndraṃ yathākramaṃ /
abhyarcya vidhinā natvā tatsabhāyāmupāśrayan
tatra sarve 'pi te lokāḥ parivṛtya samantataḥ /
puraskṛtya munīndrantaṃ saṃpaśyantaḥ samāhitāḥ
tatsaddharmmāmṛtaṃ pātuṃ tṛṣārttā iva sāgaraṃ /
sāñjalayaḥ prasannāsyāḥ samātasthu yathākramaṃ
tāṃlokānsamupāsīnānsarvānsaghānsurānapi /
sarvāllokādhipāṃścāpi dṛṣṭvā sa bhagavāñjinaḥ
āryasatyaṃ samārabhya saṃbodhi jñānasādhanaṃ /
ādi madhyānta kalyāṇaṃ saddharmma samupādiśat
tatsaddharmmāmṛtaṃ pītvā sarve 'lokāḥ pravodhitāḥ /
sadā bhadrasukhaṃ prāpnu samīcchire susaṃvaraṃ
tataḥ sarve 'pi te lokāḥ saṃbuddha guṇavāñchinaḥ /
bodhicaryā vrataṃ dhṛtvā saṃcarire sadā śubhe
tadā sarvāṇi kāryāṇi kṛtvā vajrī sa yogavit /
mañjudevaḥ sa bhāryānte svayaṃ nirvṛtimāyayau
tato gatvā mahācīne sa mañjuśrī jināśrameṃ /
svadivyavapurādhāya taṃsthau bhāryā samanvitaḥ
atra teṣāṃ śarīrāṇi śiṣyāḥ sarve 'pi pāvake /
saṃskṛtya vidhināsthīni gṛhitvā samaśodhayan
tataste 'tra tadasthīnigarvyasthāpya yathāvidhi /
caityaṃ kṛtvā pratisthāpya samabhyarcya sadābhajana
yeyīdaṃ caityamabhyarcya bhajanti śraddhayā sadā /
te tasya mañjudevasya saddharmmaguṇamāpnuyuḥ
matvaivaṃ yebhivāñchanti mañjuśrī dharmmasadguṇaṃ /
atra mañjuśrī yaścaitya sarvadā prabhajantu te
ityādiṣṭaṃ munīndreṇa niśamya te sabhājanāḥ /
sarve tatheti śrutva prātyanandatpravodhitāḥ
athāsau bhagavān bhūyaḥ śākyasiṃho munīśvaraḥ /
maitreya staṃ sabhāṃcāpi samālokyaivamādiśat
tata ścirāṅgate kāle gauḍarāṣṭre narādhipaḥ /
abhūtpracaṇḍa devākhyaḥ śrīmān vajradharāṃśajaḥ
sa rājā suciraṃ rājyaṃ nītidharmmeṇa pālayan /
sarvāllokāñchubhe dharme niyujya samacārayat
etaddharmmānubhāvena sadā tatra samantataḥ /
subhikṣaṃ maṃgalotsāhaṃ nirutpātanavarktata
tadā sarve 'pi te lokāḥ saddharmaguṇalālasāḥ /
kuladharma samācārā dānaśīlavratāratāḥ
satyasaṃghā nikādhīrāścaturbrahmavihāriṇaḥ /
kuleśabhajanaṃ kṛtvā prācaranta mitho hite
dṛṣṭvā sa nṛpatī rājā sarvāllokāñchubhārthinaḥ /
muditastānsamāmantraya sampaśyannevamādiśat
bho lokāḥ paurikāḥ sarve saddharma yadi vāñchatha /
triratna bhajanaṃ kṛtvā carata bodhisamvaraṃ
tena yūyaṃ śubhātmānaḥ pariśuddhatrimaṇḍalāḥ /
bodhisattvā mahāsattvā bhavata bodhicāriṇaḥ
tataste nirmalātmāno niḥkleśo vimalendriyāḥ /
arhantā bodhimāsādya sambuddhapadamāpsyathaḥ
ityādiṣṭaṃ narendreṇa sarve lokā niśaṃmyate /
tatheti prativijñapya prābhyanandatpravodhitāḥ
tataḥ sarve 'pi te lokā dhṛtvā rājñānuśāsanaṃ /
triratnabhajanaṃ kṛtvā prācaranta śubhācariṃ
dṛṣṭvā tānsakalāllokān bodhicaryā vratāratān /
mahānanda prasannātmā punareva vyacintayan
saphalaṃ jīvitaṃ janma mamayecchāsanāratāḥ /
sarve 'lokāḥ samādhāya pracaranti sadā śubhe
atha pracaṇḍadevau 'sau dṛṣṭvā rājyaṃ mahotsavaṃ /
saṃsāre 'nartha saṃdṛṣṭvā cintayāmāsa sātmavat
atrāhaṃ jalasāṃkrānto 'nu nasyāṃ jirṇṇitendriyaḥ /
tadārogābhibhūto 'pi vrajeyaṃmaṇaṃ dhruvaṃ
tadatraiva kiyatkālaṃ tiṣṭheyaṃ sansukhānvitaḥ /
avaśyaṃ bhāvino bhāvā bhavanti bhavacāriṇāṃ
sadā bhave bhaved bhadrameva saddharmmacāriṇāṃ /
duḥkhameva sadā kāmacāriṇāṃ bhavacāraṇe
tasmādahaṃ parityajya kāmāśraya gṛhāśramaṃ /
nirjane vana ekākī vihareyaṃ samāhitaḥ
smṛtvā ratnatrayaṃ dhyātvā saṃbodhinihitāśayaḥ /
bodhicaryāvrataṃ dhṛtvā saṃcareyaṃ jagaddhite
iti niścitya sa prājñaḥ pracaṇḍadeva ātmavit /
nṛpatimantriṇaḥ sarvānsamāmantryaivamādiśat
bho sarva mantriṇo yūyaṃ śṛṇudhvaṃ me vaco hitaṃ /
atha mayākhyātaṃ tathā caritumarhatha
tadyathā jarāsākrānto vṛddhosyāṃ jīrṇitendriyaḥ /
tathā rogābhibhūto 'pi grasiṣye mṛtyunā dhruvaṃ
iti me trasyate cittaṃ durgati bhayaśaṃkitaṃ /
avaśyaṃ bhāvino bhāvā bhavacāriṇāṃ
bhave bhavet sadā bhadrameva saddharmacāriṇāṃ /
duḥkhameva sadākāmacāriṇāṃ bhavacāriṇe
anartharājyaṃ viṣayopabhogyaṃ bhayaṃkaraṃ sarpabhayākulaṃ yat /
anityamasāreti vicintya tatra āgāramadhyāvasituṃ na rocate
iti matvāhamutsṛjya kāmāśrayaṃ gṛhāśramaṃ /
vanāśrame śubhārāme vihartumutsahe 'dhunā
tadahaṃ svātmajaṃ putraṃ śaktidevaṃ nṛpāsane /
pratiṣṭhāpya nṛpaṃ kartumicchāmi sāṃprataṃ khalu
tad bhavanto niśamyātra sarve 'pi mama śāsanaṃ /
abhiṣiṃcya nṛpaṃ kṛtvā bhajatainaṃ mamātmajaṃ
ityādiṣṭaṃ narendreṇa śrutvā te mantriṇo janāḥ /
pramāṇaṃ śāsanaṃ bharturityevaṃ pratiśuśruvaḥ
tadā sa rājā putraṃ śaktidevamāmantrayaivamāha /
bhedo daṇḍaḥ sāmadānamityatyupāyacatuṣṭayaṃ
atrāhaṃ jarasābhikrāntaṃ nūnaṃ syād nirjitendriyaṃ /
tadā rogābhibhūte 'pi vajreyaṃ maraṇaṃ dhuvaṃ
tad vanāśrayamicchāmi śreyaḥ ślāghena yatmanā /
puro mṛtyu ripuṃ hanti gṛhasaṃraktameva vā
tasmāt saṃsārabhīto me vahudhā bhayaśaṃkayā /
nātra sthātuṃ manoreme gacchāmi nirjanaṃ vanaṃ
tasmāt mayā yathā proktaṃ tathā caritumarhasi /
prajānāṃ pālanaṃ kṛtvā dharmanītyā samācara
lokān mā khekha yattāpaiḥ kuladharmma samācara /
pareṣvapi dayāyuktairdānaṃ hi śraddhayā kuru
prāṇātipātādattādāna kāmamithyādiṃ mā kuru /
mā mṛṣāvāda paiśūnyaṃ pāruṣyaṃ saṃbhinnameva ca
mābhidhyā vyāpādadoṣairmithyādṛṣṭyādi saṃtyaja /
etāni tāni sarvāṇi dhāraya dṛḍhacetasā
pāpānāṃ mūla eṣo hi sugateneti deśitaḥ /
itthaṃ kṛte 'pi nṛpateritayo na bhaviṣyati
tatkasmāt dharmmeṇa prāpyate rājyaṃ dharmmeṇa dhanavarddhanaṃ /
dharmmeṇa dhanasādhyante dharmmeṇa kāma sidhyate
kāmasidhyena mokṣaṃ ca prāpyate nātra saṃśayaḥ /
anena jñānamārgeṇa saśāsa nṛpatiḥ sutaṃ
tataḥsa janako rājā śaktidevaṃ mamātmajaṃ /
abhiṣiṃcya pratisthāpya nṛpāsane nṛpaṃ vyadhāt
jñānāṃkuśabhayenaiva kuṃcitaḥ sagajo yathāniva /
tatra sa janakaḥ sarva putrāya sarvamarppayet
tyaktvā parigrahān sarvān punarevamabhāṣata /
adyārabhyāsi sarveṣāṃ lokānāmadhipaḥ prabhuṃ
sarvadharmānuśāstā ca sarvasattvahitārthabhṛt /
namāma pitaraṃ tena śrutvā vākyaṃ rasāniva
dhṛtvājñāṃ te yathā tāta prajānāṃ pratipālane /
iti praśāśya tato bhūpaḥ pracaṇḍadeva sanmatiḥ
prabodhya putrapatnyādiṃ eko yayau vanāśrame /
tṛṇāsanasa tatra sa nirjaneraṇye vivikte utajāśraye
tṛṇāsanasamāsīna tasthau dhyāna samāhitaḥ /
tatraikaṃ viharan kaṃcitkālaṃ sa ṛṣidharmmabhṛt
sarvasattvahitotsāhī manasaivaṃ vyacintayat /
kimevaṃ nirjjane 'raṇye dhyātvaiko viharanniha
kasmai samupadekṣyāmi saddharmma bodhisādhanaṃ /
dānaśīlakṣamāvīryadhyānaprajñāsamudbhavaṃ
puṇyaṃ sattvahitārthāya samākhyātaṃ munīśvaraiḥ /
tadevaṃ nirjjane sthitvā kiṃ me dharmārthasādhanaṃ
vinā sattvahitārthena nirartha tapasāpi hi /
kimatra duṣkareṇāpi tapasā siddhisādhanaṃ
kevalaṃ sadgatau śrīmatsaukhyalābhārthameva yat /
vinā sattvahitārthena niṣphalaṃ siddhisādhanaṃ
tadatra nirjjane sthitvā tapasā niṣphalaṃ mama /
yatsattvānāṃ hitārthāya dharmmaśrīguṇasādhanaṃ
vidyāsiddhiḥ samṛddhiśca kṣaṇaṃ vīryabalaṃ śubhaṃ /
tat mamaitāni sarvāṇi saṃsiddhi saṃmitānyapi
vinā sattvahitārthena nirarthāni paśoriva /
tadidaṃ vratamṛsṛjya duṣkaraṃ bodhimānasaḥ
bodhicaryāvrataṃ dhṛtvā care 'haṃ jagaddhite /
tasmāt tīrtheṣu tīrtheṣu pīṭheṣu puṇyabhūmiṣu
saddharmmadeśanāṃ kurvan sattvebhyaḥ pracarāṇyahaṃ /
etatpuṇyaviśuddhātmā pariśuddhatrimaṇḍalaḥ
āśu bodhiṃ samāsādya saṃbuddhapada māpnuyāṃ /
iti niścitya sa prājñaḥ pracaṇḍadeva utthitaḥ
tataḥ sattvahitārthena pracacāra samāhitaḥ /
evaṃ saḥ pracaran dharmmamupadeśya samantataḥ
puṇyakṣetreṣu tīrtheṣu pīṭheṣu prāgraman mudā /
evaṃ bhraman sa sarvatra bhūtaleṣu yathākramaṃ
krameṇa saṃcarannatra himālaye samāyayau /
atrāyātaḥ sa saṃvikṣya sarvatra saṃpramoditaḥ
aho hīdaṃ mahāpīṭhamitiproktābhyanandata /
tataḥ sa idamālokya dharmmadhātuṃ jinālayaṃ
jyotirūpyaṃ prasannātmā praṇatvaiha samāyayau /
atra sa samupāgatya saṃmikṣyenaṃ jinālayaṃ
yathāvidhi samabhyarcya śraddhābhakti prasannadhīḥ /
naikapradakṣiṇīkṛtya stutvā gītairmanoharaiḥ
aṣṭāṃgai praṇatiṃ kṛtvā dhyātvā japtvā bhajan mudā /
tataścedaṃ sa saṃvīkṣya mañjudevasya nirmmitaṃ
caityamabhyarcya saṃstutvā gītairnatvā bhajan mudā /
tato 'sau ca mahādevī yonirūpāṃ khagānanāṃ
samālokya prasannātmā yathāvidhi samarccayet /
tatrāpi sa mahāsattva stutvā gītairmanoharaiḥ
aṣṭāṅgaiḥ praṇatiṃ kṛtvā pradakṣiṇātyanekaśaḥ /
śraddhayā śaraṇaṃ gatvā smṛtvā dhyātvā samāhitaḥ
tad vidyā dhāraṇīmantraṃ japitvā prābhyanandata /
tato 'sau ca mahāsattvo vāgmatīpramukhānyapi
tīrthānyetāni sarvāṇi sa samīkṣya prābhyanandata /
tata sa teṣu tīrtheṣu sarveṣvapi yathākramaṃ
snātvā dānavratādīni kṛtvā bhajan pramoditaḥ /
tato 'ṣṭau vītarāgāṃśca dṛṣṭvā sa saṃpraharṣitaḥ
yathāvidhi samabhyarcya stutvā natvā bhajan kramāt /
tataḥ pracaṇḍadevaḥ sa bodhisattvaḥ prasāditaḥ
atraiva sarvadāśritya vrataṃ caritumaicchata /
tataḥ sa vimalālokya himālaye samantataḥ
saddharma paramānandaṃ bhuktvotsahe sunivṛttau /
tataḥ sa mañjudevasya śiṣyaṃ śāsana sambhṛtaṃ
sadguruṃ samupāśritya prārthayadevamānataḥ /
bhadantātra puṇyakṣetre mahāpīṭhe himālaye
prabrajyāsambaraṃ dhṛtvā saṃsthātumutsahe sadāḥ /
tad bhavān kṛpayā mahayaṃ saṃbodhijñānasādhanaṃ
prabrajyāsamvaraṃ dātuṃ samarhati jagaddhite /
iti saṃprārthitaṃ tena niśamya sa guṇākaraḥ
bodhisattvaṃ suvijñaṃ taṃ sampaśyannevamabravīt /
ehi bhadra samīcchā te yadyasti bauddhasambare
pravajyā vratamādhāya saṃcarasva samāhitaḥ /
ityuktvā sa mahābhijñaḥ pravrajitaṃ vidhāya taṃ
bodhicaryāvrataṃ datvā pracārayejjagaddhite /
tatra sa muṇḍitapātrī surakta cīvarāvṛtaḥ
brahmacārī yatirbhikṣuniḥ kleśorhan sudhīrabhūt //
śāntaśrībhikṣuriti nāmo 'bhūt /
tataḥ sa sarvavicchāstā bodhisattvā hitārthadik
sa devāsuralokānāmapi vandyārcito 'bhavat /
tadārabhya sa śāntaśrīdharmadhāto jinālaye
triratnabhajanaṃ kṛtvā tasthau bodhivrataṃ caran /
sa ekasmin dine cemaṃ jyotīrūpaṃ prabhāsvaraṃ
ratnapadmāsanāsīnaṃ paśyannevaṃ vyacintayet /
aho hyayaṃ svayaṃ jāto jyotirūpo prabhāsvaraḥ
ratnapadmāsanāsīnaḥ saṃtiṣṭhate jagaddhite /
kiyatkālamayaṃ śrīmān dharmmadhāturjinālayaḥ
evaṃ saṃbhāṣayan lokān saṃsthāsyate jagaddhite /
yataḥ kalau samayā te loka pañcakaṣāyite
sarve lokā durācārā bhaviṣyanti durāśayāḥ /
madābhimānino duṣṭā lobhinaḥ kāmacāriṇaḥ
īrṣyālavaḥ pramattāśca mātsaryavyākulāśayāḥ /
kleśāhaṃkāragarvāndhā nirvivekāḥ pramādinaḥ
kāmabhogātisaṃraktā daśākuśalacāriṇaḥ /
tadā kathamayaṃ śrīmān jyotīrūpaḥ prabhāsvaraḥ
ratnapadmāsanāsīna evaṃ tiṣṭhejjagaddhite /
nūnaṃ ye lobhino duṣṭāḥ kleśavyākulamānasāḥ
imaṃ caityaṃ pratikṣipya ratnāni saṃharet tadā /
duṣṭā ca tathānye 'pi duṣṭāḥ kleśābhimāninaḥ
jyotīrūpamimaṃ caityaṃ dhvaṃsayiṣyanti sarvathā /
evaṃ tadā kalau kāle dhvaṃsite 'smin jinālaye
mahāpātakasaṃbhūtaṃ mahotpātaṃ bhaved dhruvaṃ /
iti hetorahaṃ dharmadhātorasya surakṣaṇe
guptikarttu śilāchādya caityaṃ kuryā mahochrayaṃ /
tadā sarve 'pi lokāste imaṃ stūpaṃ mahochritaṃ
samīkṣya śraddhayā bhaktyā bhajiṣyanti prasāditāḥ /
tadaitat puṇyabhāvena sarvadātra samantataḥ
subhikṣaṃ maṅgalotsāhaṃ nirutpātaṃ bhaved dhruvaṃ /
iti dhyātvā sa śāntaśrīḥ śāstāraṃ taṃ punarmudā
upetya sāñjalirnatvā prārthayadevamādarāt /
bhadanta sadgurośāstaryadicchāmiha sāmprataṃ
dharmmādhātumimaṃ caityaṃ gupti karttuṃ surakṣaṇe /
tadūrddha śilayāchādya svīṣṭikābhiḥ samuchritaṃ
stūpaṃ kṛtvā pratiṣṭhāpya sthirīkarttuṃ samutsahe /
ityatra me bhavāñchāstā gupti kṛtvābhirakṣaṇe
dharmmadhātoḥ jagadbhartturanujñāṃ dātumarhati /
iti saṃprārthite tena śāntaśriyā niśamya saḥ
mahāmatirmahāsattvaṃ taṃ paśyannevamabravīt /
bhadrasvaṃyambhūvāṃstasya guptikarttuṃ yadīcchasi
pratyekaṃ śrāvakaṃ yānaṃ muktvā mahati saṃśritaḥ /
vajrābhiṣekamādāya cara vajravrataṃ punaḥ
tato mārān vinirjjitya samārādhya jineśvaraṃ /
saṃprārthya śilayācchādya kuru stūpaṃ samuchritaṃ
iti śāstā samādiṣṭaṃ niśamya sa pramoditaḥ /
śāstāraṃ taṃ praṇatvā ca prārthayadevamādarāt
sadgururme bhavāñchāstā dharmmadhātusurakṣaṇe /
vajracaryāvrataṃ datvā cāraya māṃ jagaddhite
iti saṃprārthite tena śāntaśriyā niśamya saḥ /
mahāmatirmahāsattvaṃ taṃ samīkṣyaivamabravīt
yadi śraddhāsti te bhadra vajracaryā mahāvrataṃ /
yathāvidhi pradāsyāmi tad gṛhāṇa jagaddhite
ityuktvā sa mahācāryastasmai śāntaśriye kramāt /
sābhiṣekaṃ mahāyāne vajracaryāvrataṃ dadau
śāntaśrīvajrācārya iti sthāpitaḥ tatkṣaṇe 'rye cādhijñaprāpto 'bhūt /
tataḥ prāptābhiṣekaḥ sa śāntaśrī vajrayogavit
sa svātmā dakṣiṇāṃ tasmai gurave pradadau mudā /
tataḥ sa vajradhṛg yogī mahābhijñaḥ susiddhimān
svakuleśaṃ samārādhya sagaṇaṃ prābhajan mudā /
tataḥ sa vajradhṛg yogī mahābhijñaḥ susiddhimān
saddharmmasādhanotsāhī sarvavidyādhipopyabhūt /
tataḥ sāsturanujñāṃ sa samāsādya prasāditaḥ
dharmadhātuṃ samārādhya prārthayadevamānataḥ /
bhagavan nātha sarvajña bhavatāṃ rakṣaṇāya yat
jyotīrūpaṃ samācchādya caityaṃ karttumihotsahe /
tad bhavān trijagannātha kṛpayā me prasīdatu
yada trāpyaparārdha me tatsarva kṣantumarhati /
iti saṃprārthya sa prājña jyotīrūpaṃ jinālayaṃ
sa ratnapadmāchādya śilayā samagopayat /
taduparīṣṭikābhiśca vidhāya caityamucchritaṃ
yathāvidhi pratiṣṭhāpya mahotsāhaiḥ sadābhajat /
tata idañca pucchāgraṃ mañjudevasya nirmmitaṃ
caityaṃ sa śilayāchādya stūpaṃ vyadhāttathottamaṃ /
idaṃ stūpaṃ ca sa śāntaśrīḥ pratiṣṭhāpya yathāvidhi
sarvadā śraddhayā bhaktyā mahotsāhairmudābhajat /
tataścāsau mahācāryaṃ ārādhya pañcadevatāḥ
pañca sutāḥ pureṣvevaṃ pratiṣṭhāpya sadābhajat /
tad yathā devatā pañca prathamaṃ vāyudevatā
vāyupure pratiṣṭhāpya vahnipuro 'gnidevatā /
nāgapure ca nāgendro vasupure vasundharāṃ
śāntipure mahāśrīmatsambaraṃ sugaṇaṃ tathā /
etān sarvān samārādhya sa ācārya yathāvidhi
mahotsāhaiḥ samabhyarcya prābhajan sarvadā mudā /
evaṃ kṛtvā sa ācārya śāntaśrīḥ kṛtakṛtyau maharddhikaḥ
bhadraśrīmantrasaṃsiddhaḥ sarvavidyādhipo 'bhavat /
tato bhūyaḥ sa ācāryo bodhisattvā mahāmatiḥ
sarvasattvahitotsāhī dhyātvaivaṃ samacintayat /
atraivamahamārādhya sarvān devān yathāvidhi
pratiṣṭhāpya samabhyarcya mahotsāhairbhaje mudā /
tathātra sarvadā dharmmadhātuvāgīśvaraṃ sadā
smṛtvā dhyātvā samārādhya saṃtiṣṭheyaṃ jagaddhite /
iti dhyātvā sa śāntaśrīrācāryastriguṇārthabhṛt
sarvasattvahitārthena tathāvatraiva nanditaḥ /
evaṃ tā devatā bhaktyā bhajanti ye yathāvidhi
te bhadraśrīguṇāpannā bhaveyurbodhicāriṇaḥ /
tad viśeṣaphalaṃ cāpi śṛṇu maitreya sāṃprataṃ
sarva sattvānubodhārtha vakṣyāmyatra samāsataḥ /
tadyathā ye samārādhya sagaṇāṃ vāyudevatāṃ
yathāvidhi samabhyarcya saṃbhajante samādarāt /
teṣāṃ vātamahotpātabhayaṃ kvāpi na vidyate
nīrogyaṃ śrīsamāpannaṃ kāmabhojyaṃ sadā bhave /
ye cāpyevaṃ samārādhya sagaṇāṃ vahnidevatāṃ
yathāvidhi samabhyarcya sambhajante samādarāt /
teṣāṃ vahnimahotpātaṃ bhayaṃ kvāpi na vidyate
paripuṣṭendriyārogya mahāsaukhyaṃ sadā bhave /
ye cāpyevaṃ samārādhya sagaṇāṃ nāgadevatāṃ
yathāvidhi samabhyarcya prabhajante sadā mudā /
teṣāṃ na vidyate kvāpi durbhikṣotpātajaṃ bhayaṃ
bhadraśrīratnasaṃpattikāmabhojyaṃ sadā bhave /
ye cāpyevaṃ samārādhya sagaṇāṃ śrībasundharāṃ
yathāvidhi samabhyarcya saṃbhajante samādarāt /
teṣāṃ dāridrayaduḥkhādi bhayaṃ nāsti kadācana
bhadraśrīsadguṇāpannamahāsaṃpatsukhaṃ sadā /
ye cāpyevaṃ samārādhya sagaṇaṃ sambaraṃ jinaṃ
yathāvidhi samabhyarcya saṃbhajante sadādarāt /
teṣāṃ mārāpasargga ca bhayaṃ kvāpi na vidyate
saddharmmaratnasaṃpattimahaiśvaryasukhaṃ sadā /
ye cedaṃ caityamārādhya mañjudevasya nirmmitaṃ
yathāvidhi samabhyarcya saṃbhajante samādarāt /
taddurbhbhagā durācārā duṣṭā syurna kadācana
sarve dharmādhipā nāthā bhaveyuḥ śrīguṇākarāḥ /
ye cāpīdaṃ samārādhya dharmmadhātuṃ jinālayaṃ
yathāvidhi samabhyarcya sambhajante samādarāt /
te sarvve vimalatmāno bhadraśrīsadguṇāśrayāḥ
bodhisattvā mahābhijñā bhaveyu bodhicāriṇaḥ /
ya etā devatāḥ sarvāḥ smṛtvā dhyātvāpi sarvadā
nāmāpi ca samuccārya saṃbhajante samādritāḥ /
te 'pi sarve na yāsyanti durggatiṃ ca kadācana
sadā sadgatisaṃjātā bhaveyuḥ śrīguṇāśrayāḥ /
tataste sukṛtāraktāḥ sadharmmaguṇalālasāḥ
triratnaśaraṇaṃ kṛtvā saṃcareran sadā śubhe /
tataste vimalātmānaḥ pariśuddhendriyāśayāḥ
bodhisattvā mahāsattvāścaturbrahmavihāriṇaḥ /
sarvasattvahitādhānaṃ careyurbodhisambaraṃ
tataste bodhisaṃbhāraṃ purayitvā yathākramaṃ /
daśabhūmīśvarā nāthā bhaveyuḥ sugatātmajāḥ
tataste nirmmalātmānaḥ saṃsāragati niḥspṛhāḥ /
arhantaḥ savala māraṃ nirjitya syurniraṃjanāḥ
trividhāṃ bodhimāsādya saddharmmaguṇabhāskarāḥ /
sarvasattvahitārthena saṃbuddhapadamāpnuyu
yepyetadguṇamāhātmyaṃ śrutvāpyatyanumoditāḥ /
tathā tatpuṇyamāhātmyaṃ praśasanti samādarāt
te 'pi sarve vikalmāṣāḥ pariśuddhitrimaṇḍalāḥ /
śrīmantaḥ sadguṇādhārā bhaveyu bodhimānasāḥ
na yāyurdugatiṃ kvāpi sadā sadgatisambhavāḥ /
sarvasattvahitaṃ kṛtvā saṃcarerañjagaddhite
tataḥ sarvādhipāste syu rdhammārthi saṃprapūrakāḥ /
bodhisaṃbhāraṃ saṃpūrya saṃbuddhapadamāpnuyuḥ
iti satyaṃ parijñāya bauddhaṃ padaṃ yadīcchatha /
etān devān samārādhya bhajadhvaṃ sarvadā bhave
etatpuṇyānubhāvena yūyamapyevamābhavaṃ /
durggatiṃ naiva yāyāta kadācin kutracid dhruvaṃ
sadā sadgatisaṃjātā bhadraśrīsadguṇāśrayāḥ /
bodhisattvā mahāsattvā bhavata bodhicāriṇaḥ
tataḥ saṃbodhisaṃbhāraṃ pūrayitvā yathākramaṃ /
trividhāṃ bodhimāsādya saṃbuddhapadamāpsyatha
iti matvātra ye lokā rvāñchanti saugataṃ padaṃ /
sa devān sagaṇāṃ sarvān samārādhya bhajantu te
ityādiṣṭaṃ munīndreṇa niśamya te sabhāśritāḥ /
sarve tatheti vijñapya prābhyanandan prabodhitāḥ
tadā śāntaśriyā yaṃssaṃ guptikṛto jinālayaḥ /
ityādiśya munīndro 'pi samādhiṃ viddhekṣaṇaṃ
Original text: Svayaṃbhupurāṇa · Edition: Min Bahadu Shakyar & Shanta Harsa Bajracharya (trans.). Svayambhu Purāṇa. Nepal: Nagarjuna Institute of Exact Methods, 2001. · Data entry members of the Digital Sanskrit Buddhist Canon Input Project · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0