Sushruta Samhita · Chapter 6.23
athāto nāsāgatarogapratiṣedhaṃ vyākhyāsyāmaḥ//
athovāca bhagavān dhanvantariḥ//
pūrvoddiṣṭe pūtinasye ca jantoḥ snehasvedau chardanaṃ sraṃsanaṃ ca/
yuktaṃ bhaktaṃ tīkṣṇamalpaṃ laghu syāduṣṇaṃ toyaṃ dhūmapānaṃ ca kāle//
hiṅgu vyoṣaṃ vatsakākhyaṃ śivāṭī lākṣā bījaṃ saurabhaṃ kaṭphalaṃ ca/
ugrā kuṣṭhaṃ tīkṣṇagandhā viḍaṅgaṃ śreṣṭhaṃ nityaṃ cāvapīḍe karañjam//
etairdravyaiḥ sārṣapaṃ mūtrayuktaṃ tailaṃ dhīmānnasyahetoḥ paceta/
nāsāpāke pittahṛtsaṃvidhānaṃ kāryaṃ sarvaṃ bāhyamābhyantaraṃ ca//
hṛtvā raktaṃ kṣīravṛkṣatvacaśca sājyāḥ sekā yojanīyāśca lepāḥ/
vakṣyāmyūrdhvaṃ raktapītopaśāntiṃ nāḍīvatsyāt pūyarakte cikitsā//
vānte samyak cāvapīḍaṃ vadanti tīkṣṇaṃ dhūmaṃ śodhanaṃ cātra nasyam/
kṣepyaṃ nasyaṃ mūrdhavairecanīyairnāḍyā cūrṇaṃ kṣavathau bhraṃśathau ca//
kuryāt svedān mūrdhni vātāmayaghnān snigdhān dhūmān yadyanyaddhitaṃ ca/
dīpte roge paittikaṃ saṃvidhānaṃ kuryāt sarvaṃ svādu yacchītalaṃ ca//
nāsānāhe snehapānaṃ pradhānaṃ snigdhā dhūmā mūrdhabastiśca nityam/
balātailaṃ sarvathaivopayojyaṃ vātavyādhāvanyaduktaṃ ca yadyat//
nāsāsrāve ghrāṇataścūrṇamuktaṃ nāḍyā deyaṃ yo'vapīḍaśca tīkṣṇaḥ/
tīkṣṇaṃ dhūmaṃ devadārvagnikābhyāṃ māṃsaṃ vāājaṃ yuktamatrādiśanti//
nāsāśoṣe kṣīrasarpiḥ pradhānaṃ siddhaṃ tailaṃ cāṇukalpena nasyam/
sarpiḥpānaṃ bhojanaṃ jāṅgalaiśca snehaḥ svedaḥ snaihikaścāpi dhūmaḥ//
śeṣān rogān ghrāṇajān sanniyaccheduktaṃ teṣāṃ yadyathā saṃvidhānam//
Original text: Suśrutasaṃhitā · Edition: ed. Yādavaśarman Trivikrama Ācārya (Nirnaya Sagar Press); e-text by SARIT · SARIT: Search and Retrieval of Indic Texts · SARIT (e-text) via Internet Archive · CC BY-SA 3.0