Language

ENहिગુ
Scripture Library

Subhāṣitāvali 1-1040 · Verses 0302-0321

0302

sarvatra guṇavāndeśe cakāsti prathatetarām /
maṇirmūrdhni gale bāhau pādapīṭhepi śobhate //

0303

uttamaṃ suciraṃ naiva vipadobhibhavantyalam /
rāhugrasanasaṃbhūtā kṣaṇaṃ vicchāyatā vidhoḥ //

0304

saṃtuṣyatyuttamaḥ stutyā dhanena mahatādhamaḥ /
prasīdanti japairdevā balibhirbhūtavigrahāḥ //

0305

na kadācitsatāṃ cetaḥ prasaratyaghakarmasu /
jaleṣu drutamapyantaḥ sarpirāśyānatāṃ vrajet //

0306

narāḥ saṃskārārhā jagati kila kecitsukṛtinaḥ
samānāyāṃ jātāvapi vayasi satyāmapi dhiyi /
ayaṃ dṛṣṭāntotra sphuṭaparicayādabhyasanataḥ
śukaḥ ślokānvaktuṃ prabhavati na kākaḥ kvacidapi //

0307

dhanamapi paradattaṃ duḥkamaucityabhājāṃ
bhavati hṛdi tadevānandakārītareṣām /
malayajarasabindurbādhate netramantar-
janayati ca sa evāhlādamanyatra gātre //

0308

sadvaṃśajasya paritāpanudaḥ suvṛtta-
śuddhātmanaḥ sakalalokavibhūṣaṇasya /
chidraṃ prajātamapi sādhujanasya daivān-
muktāmaṇeriva guṇāya bhavatyavaśyam //

0309

gehaṃ durgatabandhurbhirgurugṛhaṃ chātrairahaṃkāribhir-
haṭṭaṃ pattanavañcakairmunijanaiḥ śāponmukhairāśramān /
siṃhādyaiśca vanaṃ khalairnṛpasabhāṃ cauraurdigantānapi
saṃkīrṇānyavalokya satyasaralaḥ sādhuḥ kva viśrāmyati //

0310

sābhimānamasaṃbhāvyamaucityacyutamapriyam /
duḥkhāvamānadīnaṃ vā na vadanti guṇonnatāḥ //

0311

bhavati subhagatvamadhikaṃ vistāritaparaguṇasya sujanasya /
vahati vikāsitakumudo dviguṇaruciṃ himakaroddyotaḥ //

0312

guṇināmapi nijarūpapratipattiḥ parata eva saṃbhavati /
svamahimadarśanamakṣṇormakuratale jāyate yasmāt //

0313

kotibhāraḥ samarthānāṃ kiṃ dūraṃ vyavasāyinām /
ko videśaḥ savidyānāṃ kaḥ paraḥ priyavādinām //

0314

aśvaḥ śastraṃ śāstraṃ vīṇā vāṇī naraśca nārī ca /
puruṣaviśeṣaṃ prāptā bhavanti yogyā ayogyāśca //

0315

utsāhasaṃpannamadīrghasūtraṃ
kriyāvidhijñaṃ vyasaneṣvasaktam /
śūraṃ kṛtajñaṃ dṛḍhasauhṛdaṃ ca
lakṣmīḥ svayaṃ vāñchati vāsahetoḥ //

0316

kadarthitasyāpi mahāśayasya
na śakyate sargaguṇaḥ pramārṣṭum /
adhomukhasyāpi kṛtasya vahner-
nādhaḥ śikhā yānti kadācideva //

0317

nyāyaḥ khalaiḥ parihṛtaścalitaśca dharmaḥ
kālaḥ kaliḥ kaluṣa eva paraṃ pravṛttaḥ /
prāyeṇa durjanajanaḥ prabhāviṣṇureva
niścakrikaḥ paribhavāspadameva sādhuḥ //

0318

vrate vivādaṃ vimatiṃ viveke
satyetiśaṅkāṃ vinaye vikāram /
guṇevamānaṃ kuśale niṣedhaṃ
dharme virodhaṃ na karoti sādhuḥ //

0319

vandyaḥ sa puṃsaṃ tridaśābhinandyaḥ
kāruṇyapuṇyopacayakriyābhiḥ /
saṃsārasāratvamupaitai yasya
paropakārābharaṇaṃ śarīram //

0320

abhedenopāste kumudamudare vā sthitavato
vipakṣādambhojādupagatavato vā madhulihaḥ /
aparyāptaḥ kopi svaparaparicaryāparicaya-
prabandhaḥ sādhūnāmayamanabhisaṃdhānamadhuraḥ //

0321

yairvātūlo bhavati purataḥ kathyamānairjanānāṃ
kāmapyantarvidadhati rujaṃ yepyanudgīryamāṇāḥ /
tebhiprāyāḥ kimapi hṛdaye kaṇṭhalagnaḥ sphuranto
yasyākhyeyāstamiha suhṛdaṃ puṇyavanto labhante //

Original text: Subhāṣitāvali 1-1040 · Edition: P. Peterson, Bombay 1886 (Bombay Sanskrit Series ; 31) · Data entry n.n. · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0

Esc