Śrīghanācārasaṃgraha · Chapter 3.2
2 adattādānaviratiśikṣāpadaṃ
saṃvaratyāgaḥ
kālikaṃ [yāmikaṃ] yāvajjīvikaṃ sarpirādikaṃ |
pārihāryamanādheyaṃ kalpyākalpyamakalpikaṃ
pṛthivyudakadvicatuṣpadāpadakapādapa |
tadgataṃ ca yatiḥ kiñcinnādadīta parasvakaṃ
kārṣāpaṇacaturbhāgaṃ tadardhamathavā dhanaṃ |
steyacitto harannanyair nāśanīyo[yatir] laghu
vāṭāddhṛte gaje pādaiś caturbhirayatiś cyute |
niṣkrānte saṃvṛtadvārād dvipahṛtsyād yatiḥ [khalu]
gulphābaddhekṣadaṇḍāre dūrākṛṣṭe mahītalāt |
saṃvarabhaṃga utkṣipte pañjarādgajavaddvije
deśānnayed hi sandeśadraviṇaṃ ca sañcārayet |
aṃgāt stainyena cittena saṃvaraghūtamāpnute
mṛto 'sau matvā śrutvaivādhvagād vai brahmacāriṇaḥ |
sīmāntasthāyine datvā gṛhṇan syādayatiryatiḥ
yadvittaṃ śrāmaṇerasya mṛtasya nirvṛtārhataḥ |
upādhyāyasya prāpnoti tadityevaṃ jagau muniḥ
hartturiṣṭāṃ diśaṃ yāyād vratī ced hastinaṃ haret |
asau harttā vratī cauraḥ karipe hṛtasaṃjñini
pūjācīvaramālāntadvayasya khalu mocanāt |
avanau taccyutau satyāṃ bhraśyate saṃvarād [yatiḥ]
kṣiptaṃ mauktikahārādi gṛhītvā tad mahākulāt ||
nyasya prasevikāyāṃ ca sahāyena ca hārayan
jaṭālenāthavā vatsa haran ki saṃvaracyutaḥ |
ki pādacyutimātreṇa hyupacāravyatikrame
rātrau gośakaṭāśvādīn kaścid vadhnāti ced yatiḥ |
etānete hariṣyanti tat kiṃ syāccyutasaṃvaraḥ
ṛjuke kīlake bandhe kaṭhine hāra[kaṃ] haran |
utkṣepaṇe ca cauraḥ syāt kuṭile śithile na tu
chidrayitvā ghaṭaṃ sarpiḥ kṣaudraṃ tailaṃ jalaṃ haran |
yatiḥ pūrasya vicchede saṃvarakṣobhamāpnute
vaṇṭayamāṇe gṛhe bhrātrorbhāgādekasya lipsayā |
bālamātraṃ bhūmiṃ yatiḥ syāt kṣatasaṃvaraḥ
taskaropāttapātrādi nirāśaḥ punarādadan |
saṃvarād bhraśyate hītotarastvāpnoti nāpadaṃ
mitrabhāvena labdhaṃ syād dattaṃ gopādibhiś[ca]vā |
tadā [tad] ādadānasya yaternāpattiriṣyate
bhayopadarśanaṃ kāryaṃ pātracīvaramuktaye |
rājani na vaded gatvaibhiścaurair muṣitā vayaṃ
niṣkāsayasyupādhyāyācāryāṇāṃ yattadāvathoḥ |
tadityuktvā haredekaḥ syātāṃ dvāvapi taskarau
svadravyaṃ stainyacittenāpaharantāyimau yatī |
bhāgārdhenāyatistveko niṣkāsitārdhenetaraḥ
dāsyāmaste samaṃ tiṣṭha dvāre kuryāma caurikāṃ |
ityuktakṛta āpattiḥ sahaiva cauracellakaiḥ
uṣitvāgantuke yāte vismṛtya pātracīvaraṃ |
āgatya yo yatistacced gopayeccaura eva saḥ
evamāvāsikā sarve bhavanti kṣatasaṃvarāḥ |
sa eva yadi saṃsmṛtya nayatīha na kilviṣī
anyena steyacittena pātramanyasya ced yatiḥ |
ānāyayati sa tato doṣavān bhavati vratī
yāvat pūjā munestāvat saṃghasyāpi pravartate |
iti yo 'nyasya datte sa bhavati kṣatasaṃvaraḥ
likhitvoddhārakaṃ grāhyaṃ mithaḥ stūpācca saṃghataḥ |
karmādāne ca vaktavyamiyat noktakṛto 'nyathā
svāṃśamuktaharaścauro[yatyora]madhye tayordvayoḥ |
dāsyāmīti ca viśvāsaṃ kṛtvā prāpnoti nāpadaṃ
labhase tvaṃ labhe cāhaṃ yaṃ lābhaṃ tadāvayoḥ |
iti lābhe samutpanne tato 'rdhena [sa] taskaraḥ
dakṣiṇādeśane 'pyevaṃ pāṃśukūlikayordvayoḥ |
bhinatti yaḥ kriyākāraṃ tataḥ sa cyutasaṃvaraḥ
upakāryapakāribhyaścānnapānādi sāṃghikaṃ |
vihārasvāmirājādicaurādibhyo yathākramaṃ
śrīghanebhyo 'pi dātavyaṃ prātarāśādi sāṃghikaṃ |
ālepanādi kurvanti vihāre yadi nānyathā
sīmāntasthāyine datvā bhikṣūpasthānakāriṇe |
dārakaprasthavyājena gṛhṇīyāttaṇḍulādikaṃ
atyaktāśo[hi]gṛhṇīyāt naṣṭaṃ svapātracīvaraṃ |
matvaivaṃ naṣṭapātrādirāśāṃ naiva tyajed [yatiḥ]
svādhyāyādhyayanoddeśaṃ kṛtvā ye saṃghaśīlakaṃ |
kriyākāraṃ na kurvanti te jinoditalaṃghinaḥ
patākālakṣaṇaṃ stūpānna grāhyaṃ yatinā[khalu] |
prāṃśukūlamiti grāhyamaniloddhūtapātitaṃ
śulkakṛtyaṃ paradravyaṃ na nayet nāpi nāyayeta |
śulkapradānamokṣārthopāyaṃ nopadiśed yatiḥ
ratnaṃ datvā yatibhyaḥ prāk paścāt mārgayate vaṇik |
visaṃvādayasītyevaṃ dātavyaṃ paribhāṣya tat
nāsti śulkaṃ munerevaṃ vratināṃ pāribhogike |
krayavikrayakṛddadyāt śulkamanyatra vastuni
varṣāvāsikalābho [hi] deyo varṣoṣitasya ca |
jīvitabrahmacaryasya yayornāśastayorapi
prākprāgupagataiḥ kāryā varṣāvāsikayācanā |
paścādupagataiḥ paścāt saṃghe yugapadeva ca
punargṛhṇāti dīkṣāṃ yo vastukarmajugupsayā |
bhikṣubhāvaṃ parityajya tasmai cāpyāha sarvavit
avarṣoṣitavibhrāntakudṛṣṭimṛtakās[tathā] |
deśāntaragatā lābhaṃ nārhanti paṃcapudgalāḥ
amuṣmai deyamityevaṃ lābhotpanne yatau mṛte |
dātavyo niyataṃ tasmai sa vikalpitabhikṣave
deśāntaragatasyāpi sthāpayet kalpamandire |
traye kurvanti cānarthaṃ tebhyo deyaṃbudharna hi
ācchādaṃ cīvaraṃ mūlyaṃ dāsyāmīti catuṣpadaiḥ |
āpnoti sammukhībhūtān lābho netareṣu ca
varṣāvāsikalābhaśca varṣoṣitasya [gacchati] |
tadetarasya doṣo na gṛhṇato dāyakecchayā
kāliko yāmiko yāvajjīvikaḥ sāptāhikaḥ |
mṛtakṣudrapariṣkāranaityakākālacīvaraṃ
kuṭīpratiṣṭhājātyādisambodhyādimahodbhavaḥ |
prāpnoti daśadhā lābhaḥ sammukhībhūtapudgalān
anādheyaṃ [gurudravyaṃ] sāṃghikaṃ śayanāsanaṃ |
vikretavyaṃ na bhoktavyaṃ kṛtvā paudgalikaṃ na ca
cāturdiśāya buddhāya sammukhībhūtasāṃghike
yatirdravyāntare datte tatra tatropanāmayet
tūṣṇīṃ datvā gate deyaṃ buddhe muktāphalādikaṃ |
cāturdiksammukhībhūte śayanāsanamaṃśukaṃ
pṛthu dravyaṃ paropāttaṃ tatsaṃjñī steyacetanā |
sthānacyutiśca paṃcāṃgairyuktaścedayatirbhavet
dattasvakāparopāttasaṃjñī cānyo 'pi saṃvarī |
na tāvatkālikaṃ svāṃśād gṛhṇan jahāti saṃvaraṃ
ādāyādattamutplutya khaṃ gatvāśācatuṣṭayaṃ |
tatraiva punarāsīno bhavati kṣatasaṃvaraḥ
avakrītādirajñānāt paradravyaṃ haran khalu |
saṃvarakṣobhalābhī sa yatirnonmattādikaḥ
Original text: Śrīghanācārasaṃgraha · Edition: the reconstruction by Sanghasena Singh from Jayaraksita's Srighanacarasamgrahatika (see separate file) [cf. Sanghasena Singh: "On the restauration of the Śrighanācārasaṃgraha", in: Philosophy, Grammar and Indology, Essays in Honour of Professor Gustav Roth, ed. H.S. Prasad, Delhi 1992, pp. 283-301] · Data entry members of the Digital Sanskrit Buddhist Canon Input Project · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0