Skandapurāṇa: Revākhaṇḍa (revised text) · Chapter 88
iti śrīskandapurāṇe revākhaṇḍe dānamahimānuvarṇanaṃ nāma saptāśītitamo 'dhyāyaḥ ||
RKS adhyāya 88
uttānapāda uvāca:
kasmin kāle ca kriyate śrāddhaṃ dānaṃ ca śaṅkara /
tīrthayātrā kathaṃ kāryā ātithyaṃ kathayasva naḥ
śaṅkara uvāca:
piturarthaṃ yathā puṇyaṃ sārvakālikam uttamam /
idaṃ tīrthaṃ tathā puṇyaṃ snānadānāditarpaṇaiḥ
viśeṣeṇa ca kurvanti śrāddhaṃ caturyugādiṣu /
manvantarādayo vatsa śrūyatāṃ ca caturdaśa
āśvine navamī śuklā dvādaśī kārtikasya ca /
tṛtīyā caitramāse tu tathā bhādrapadasya ca
āṣāḍhadaśamī tathā māghasyaiva casaptamī /
śrāvaṇasyāṣṭamī kṛṣṇā tathāṣāḍhī tu pūrṇimā
phālgunasya amāvāsyā pauṣasyaikādaśī śubhā /
kārttikī phālgunī caitrī jyaiṣṭhī pañcadaśī sitā
manvantarādayaś caiva hyanantaphaladāḥ smṛtāḥ /
ayane tūttare caiva dakṣiṇe ca tathaiva hi
kārttikyāṃ ca tathā mādhyāṃ vaiśākhyāṃ ca tṛtīyayā /
caitryāṃ caiva tathā ṣaṣṭhyāṃ prauṣṭhapadyāṃ tathaiva ca
śrāddhakālāś ca te sarve dattaṃ bhavati cākṣayam /
madhumāse site pakṣa ekādaśyām upoṣitaḥ
kṣapājāgaraṇaṃ kuryād viṣṇoḥ padasamīpataḥ /
dadyād dānaṃ tathā śaktyā hiraṇyaṃ go 'mbarāṇi ca
dhūpaṃ dīpaṃ ca naivedyaṃ srakpuṣpacandanāni ca /
arcāṃ karoti yo viṣṇoḥ kathāṃ paurāṇakīrtanam
ṛgyajuḥsāmātharvāṇāṃ sūktaṃ taj japati dvijaḥ /
sarvapāpavinirmukto viṣṇulokaṃ sa gacchati
prabhāte kurute śrāddhaṃ dvijān bhojya prayatnataḥ /
daded dānaṃ yathā śaktyā hiraṇyaṃ go 'mbarāṇi ca
pitarastasya tṛpyanti yāvad āhūtasaṃplavam /
śrāddhadaś ca vaset tatra yatra devo janārdanaḥ
trayodaśyāṃ tato gacched guhāvāsīti tiṣṭhati /
dṛṣṭvā mārkaṇḍamīśānaṃ sarvapāpaiḥ pramucyate
uttānapāda uvāca:
guhāmadhye yathā deva liṅgaṃ paramaśobhanam /
pratiṣṭhā yena devasya tan mamākhyātum arhasi
īśvara uvāca:
triṣu lokeṣu vikhyātaṃ mārkaṇḍeśvarasaṃjñikam /
bṛhadrathāntaraṃ yac ca sāmavedaṃ dvijottamaḥ
atharvātharvaśīrṣāṇi tathā hṛcca vṛṣākapim /
śivasaṃkalpitaṃ japtvā mucyate sarvapātakaiḥ
sa yāti paramaṃ sthānaṃ yatra devo maheśvaraḥ /
pādaśaucaṃ tathā tasya kurvate ye ca bhaktitaḥ
godānenaiva yatpuṇyaṃ labhante nā 'tra saṃśayaḥ /
brāhmaṇān bhojayet tatra pāyasair madhusarpiṣā
ekena bhojitenāpi sahasraṃ tena bhojitam /
suvarṇaṃ rajataṃ vastraṃ dadyād bhaktyā dvijātiṣu
tena tṛpyanti te devā manuṣyāḥ pitaras tathā /
candrasūryagrahe bhaktyā snānaṃ kurvanti ye narāḥ
devārcanaṃ ca yaḥ kuryāj japaṃ homaṃ viśeṣataḥ /
dahyād dānaṃ yathāśaktyā brāhmaṇe vedapārage
aśvaratnaṃ gajaratnaṃ tūlāpuruṣam eva ca /
yo dadyāc chakaṭaṃ tatra saptadhānyaprapūritam
yuktaṃ ca lāṅgalaṃ dadyād yuvānau tu dhurandharau /
gobhūtilahiraṇyaṃ ca pātre dātavyam īpsitam
apātre viduṣā kiṃcit na deyaṃ śreya icchatā /
sarvabhūtāni cātmaiva yato dhārayate mahī
tato viprāya sā deyā sarvasasyānuśālinī /
anyac ca śṛṇu rājendra godānasya ca yatphalam
yāvad vatsasya pādau dvau mukhaṃ yonyāṃ ca dṛśyate /
tāvad gauḥ pṛthivī jñeyā yāvad garbhaṃ na muñcati
yena kenāpy upāyena brāhmaṇāya samarpayet /
pṛthvī dattā bhavet tena saśailavanakānanā
tārayantī ca sā dattā kulānām ekaviṃśatim /
raupyakhurīṃ kāṃsyadohāṃ savatsāṃ ca payasvinīm
prayacchanti janāḥ puṇyā rāhugraste niśākare /
sarvasyaiva tu dānasya saṃkhyā cāsti narādhipa
candrasūryoparāge ca dānasaṃkhyā na vidyate /
yatra gāvaḥ pradṛśyante sarvatīrthāni tatra vai
tatra yajñaṃ vijānīyāt nātra kāryā vicāraṇā /
punaḥ smṛtvā tu tat tīrthaṃ gamanaṃ kurute naraḥ
athavā śrūyate yas tu rudrasyānucaro bhavet
Original text: Skandapurāṇa: Revākhaṇḍa (RKS) · Edition: Giri, Oṅkārānanda (ed.) - atha bṛhat śrīnarmadāpurāṇam revākhaṇḍam (parivardhita tṛtīya saṃskaraṇa). Jñānasatra Prakāśana Nyāsa, Hośaṅgābāda: 1994. · Data entry Jürgen Neuss · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0