Skandapurāṇa: Revākhaṇḍa (revised text) · Chapter 73

iti śrīskandapurāṇe revākhaṇḍe viṣṇustutirnāma dvisaptatitamo 'dhyāyaḥ ||
RKS adhyāya 73
mārkaṇḍeya uvāca:
tato gacchec ca rājendra meghanādam iti smṛtam /
jalamadhye mahādevo yatra tiṣṭhaty adarśitaḥ

yudhiṣṭhira uvāca:
jalamadhye mahādevas tiṣṭhate kena hetunā /
uttaraṃ dakṣiṇaṃ kūlaṃ varjayitvā dvijottama

mārkaṇḍeya uvāca:
etad ākhyānam atulaṃ puṇyaṃ śrutisukhāvaham /
purāṇe yacchrutaṃ tāta tat te vakṣyāmy aśeṣataḥ

purā tretāyuge tāta paulastyo devakaṇṭakaḥ /
trilokavijayī raudraḥ surāsurabhayaṃkaraḥ

devadānavayakṣāṇāṃ gandharvoragarakṣasām /
avadhyo varadānena yatra paryaṭate mahīm

tatra devagirau ramye dānavo baladarpitaḥ /
mayo nāmeti vikhyāto mahānāsīn nṛpeśvara

rāvaṇas taṃ tato gatvā vinayāvanataḥ sthitaḥ /
pūjito dānasaṃmānair mayaṃ vacanam abravīt

kasyeyaṃ padmapatrākṣī pūrṇacandranibhānanā /
kiṃ nāmadheyā tapate tapa ugraṃ kathaṃ vibho

maya uvāca:
dānavānāṃ patiḥ śreṣṭho mayo 'haṃ nāmanāmataḥ /
bhāryā tejavatī nāma mameyaṃ tanayā śubhā

mandodarīti vikhyātā tapate patikāraṇāt /
śrutvā tu vacanaṃ tasya rāvaṇo madadarpitaḥ

praśritaḥ praṇato bhūtvā mayaṃ vacanam abravīt /
paulastyo nāma rājāhaṃ devadānavadarpahā

prārthayāmi mahābhāga sutāṃ tvaṃ dātum arhasi /
jñātvā paitāmahaṃ vaṃśaṃ mayenāpi mahātmanā

sutā dattā rāvaṇāya kṛtvā vidhividhānataḥ /
gṛhītvā tāṃ tadā rakṣaḥ pūjyamāno niśācaraiḥ

divyair yānair vimānaiś ca krīḍate tu tayā saha /
putraṃ putravatāṃ śreṣṭho janayāmāsa bhārata

tenaiva jātamātreṇa ravo mukto mahātmanā /
saṃvartakasya meghasya yena loko jaḍīkṛtaḥ

śrutvā tanninadaṃ ghoraṃ trasto lokapitāmahaḥ /
nāma cakre tadā tasya meghanādo bhaviṣyati

etan nāmakṛtaṃ so 'pi paramaṃ vratam āsthitaḥ /
bhāvayāmāsa deveśam umayā saha śaṅkaram

vratair niyamadānaiś ca homair jāpyairvidhānataḥ /
kṛcchracāndrāyaṇair divyaiḥ kliśyate ca kalevaram

evam anyad dine tāta kailāsaṃ dharaṇīdharam /
gatvā liṅgam ayaṃ prāpya prasthito dakṣiṇāmukhaḥ

narmadātaṭam āśritya snātukāmo mahābalaḥ /
nikṣipyāpūjayad devaṃ kṛtvā jāpyaṃ janeśvaraḥ

gantukāmaḥ paraṃ mārgaṃ laṅkāyāṃ nṛpasattama /
ekaṃ samuddhṛtaṃ liṅgaṃ gṛhitaṃ savyapāṇinā

prathamaṃ ca dvitīyaṃ ca bhaktyā paulastyanandanaḥ /
tadā devamahāliṅgaṃ patitaṃ narmadāmbhasi

pāhi pāhīti tenokto liṅgena parameṣṭhinā /
dvitīyaṃ patitaṃ tāvad uttare narmadātaṭe

meghanādeti vikhyātaṃ liṅgaṃ tatra suśobhanam /
madhyameśvaranāmeti jalamadhye vyavasthitam

yāvad uddhartukāmo 'sau saptapātālam āgamat /
devayor niścayaṃ jñātvā nivṛtto 'sau niśācaraḥ

jagāmākāśam āviśya pūjyamāno niśācaraiḥ /
tadā prabhṛti tattīrthaṃ meghanādeti viśrutam

meghāraveti vikhyātam uttare kheṭakaḥ śubhaḥ /
pūrve tu garjanaṃ nāma sarvapāpakṣayaṃkaram

tasmiṃs tīrthe tu rājendra yas tu snānaṃ samācaret /
ahorātroṣito bhūtvā sa labhecchāśvataṃ śubham

piṇḍadānaṃ tu yaḥ kuryāt tasmiṃs tīrthe narādhipa /
tena dvādaśa varṣāṇi pitaras tarpitā divi

yas tu bhojayate viprāṃs tasmiṃs tīrthe narādhipa /
yatphalaṃ yogināṃ tatra labhate nātra saṃśayaḥ

agniveśaṃ jale vāpi athavāpi hy anāśakam /
anivartikā gatis tasya syād idaṃ śaṅkaro 'bravīt

evaṃ te naraśārdūla garjiteśvaram uttamam /
kathitaṃ smaraṇād eva sarvapāpakṣayaṃ karam