Skanda Purana · Verses 2.37-2

// // atha śaṃkhābhidhānanṛpavṛttāntaḥ //
// bhāradvāja uvāca // //
śṛṇu pārtha pravakṣyāmi kathāmāścaryakāriṇīm //
yathā'sau bhagavānasmiñchaile prāpa prakāśatām

śrutābhidhāno nṛpatirasti haihayavaṃśajaḥ //
yaḥ prajāḥ svā iva ciraṃ śaśāsa dharaṇīṃ śubhām

tasya putro guṇanidhiḥ śaṃkho nāma mahīpatiḥ //
pālayāmāsa vasudhāṃ sarvaśāstraviśāradaḥ

tasya viṣṇau jagannāthe puṇḍarīkāyatekṣaṇe //
babhūva niścalā bhaktiḥ parityaktānyasaṃśrayā

devadevaṃ jagannāthamanantaṃ puruṣottamam //
pragāḍhaniścayo nityaṃ dhyāyannadbhutavaibhavam

cakre vratāni dānāni puṇyāni vividhāni ca //
vedavedyasya niyataṃ prītyarthaṃ madhuvidviṣaḥ

tamuddiśyaiva vidadhe vājimedhādikānkratūn //
yathoktadakṣiṇāyogātprīṇitāśeṣabhūsuraḥ //

iṣṭāpūrttātmakaṃ cakre karmajātamatandritaḥ //
vinyastahṛdayo nityaṃ keśave bhaktavatsale

smaratyajasraṃ govindaṃ japatyacyutamavyayam //
pūjayatyabjanayanaṃ saṃkīrtayati śārṅgiṇam

śṛṇoti satataṃ rājā saṃsārārṇavatāriṇīḥ //
paurāṇikaiḥ samākhyātāḥ pavitrā vaiṣṇavī kathāḥ

brāhmaṇānarcati smāyaṃ hariprītyarthameva ca //
itthaṃ sarvātmanā yukto'pyaśrāntaḥ pṛthivīpatiḥ

nāpaśyacchāśvataiśvaryaṃ svatantraṃ puruṣottamam //
aprāpya darśanaṃ viṣṇoḥ sarvayajñamayātmanaḥ

saśokākrāntahṛdayaḥ parāṃ cintāmupāgamat

// śaṃkha uvāca // //
paraḥ sahasrairjanairatītaduṣkṛtaṃ bahu //
kṛtaṃ mayā yadaprāptaṃ hṛṣīkeśasya darśanam

upārjitānāṃ tamasāmanekaiḥ pūrvajanmabhiḥ //
akhaṇḍaṃ hi phalaṃ viṣṇordarśanaṃ madhughātinaḥ

kathaṃ nu yāyādbhagavānviṣayaṃ mama netrayoḥ //
kadā vā labhyate śreyastadvākyākarṇanātmakam

hā dhiṅmāṃ vihitāgaskaṃ kriyāsāphalyavarjitam //
nārāyaṇakṛpādūraṃ saṃsārakleśagocaram

// bharadvāja uvāca // //
iti cintākule tasminrājñi jīvitaniḥspṛhe //
adṛśyamūrtiḥ sarveṣāṃ śṛṇvatāmāha keśavaḥ

// śrībhagavānuvāca // //
mā śokasya vaśaṃ yāyāḥ śṛṇu vakṣyābhi te hitam //
madekaśaraṇaṃ sādhuṃ tvāṃ tyakṣyāmi kathaṃ nṛpa

ayaṃ veṃkaṭanāmādristriṣu lokeṣu viśrutaḥ //
vaikuṇṭhādapi me rājannāvāso'tipriyāvahaḥ //

taṃ gatvā bhūdharavaraṃ tava bhaktyā tapasyataḥ //
gate sahasre varṣāṇāṃ yāsyāmyālokanīyatām

bhavānivodyato'gastyo mama darśanamañjasā //
kva vā saṃdṛśyate viṣṇurevamāha caturmukham

vṛṣabhādrau harirdraṣṭuṃ labhyate niyatātmabhiḥ //
gaccha tatreti munaye kathayāmāsa padmabhūḥ

ambhojasaṃbhavenetthamādiṣṭaḥ kumbhasambhavaḥ //
añjanādrau mahāvāse tapastaptuṃ sameṣyati

tasminmahīdhare puṇye kṛtavāso bhavānapi //
ārādhya māṃ taponiṣṭho mama darśanamāpsyasi

// atha bhagavaduktyā śaṃkhanṛpasya śrīveṃkaṭācalāgamanam //
// bharadvāja uvāca // //
ityājñapto bhagavatā śaṃkho dānavavairiṇā //
jagāma prītimatulāṃ dhanyosmīti svacetasi

vinyasya tanayaṃ vajraṃ prajāpālanakarmaṇi //
govindadarśanāpekṣī nārāyaṇagiriṃ yayau

tasya śṛṃge samuttuṃge svāmipuṣkariṇīṃ śubhām //
divyaiḥ payobhirāpūrṇāmapaśyadamṛtopamaiḥ

anekasiddhagandharvadevarṣigaṇasevitām //
bhavatāpapraśamanī sarvatīrthasamāśrayām

jalakākabakakrauñcahaṃsakāraṇḍavākulām //
kumudotpalarājīvasaugandhikamanoharām

tāṃ dṛṣṭvā padminīṃ divyāṃ tattīre vihitoṭajaḥ //
toṣitaḥ snānapānādyairnirvikalpamanogatiḥ

sarvakarmāṇi vinyasya jagadīśe janārdane

// atha bhagavaddarśanārthamagastyasya veṃkaṭācalāgamanam // //
japadhyānaparo nityaṃ tapastepe sudāruṇam //
tasminneva muniḥ kāle śāsanātparameṣṭhinaḥ

agastyo'pyāsasādādyaṃ śailaṃ muniśatāvṛtaḥ //
pratīcīṃ diśamārabhya kṛtayatnaḥ pradakṣiṇe

paśyaṃstīrthāni puṇyāni babhrāma suciraṃ girau //
tatra tatra dadarśāsau haridarśanalālasān

viriṃciguhaśakreśaviṣvaksenādikānkramāt //
sanakādyāṃśca yogīndrānnāradapramukhānṛṣīn

siddhagandharvadaiteyayakṣarākṣasapannagān //
taistaiḥ saṃmānyamāno'sau praśrayapriyabhāṣaṇaiḥ

paśyannāścaryabhūtāni sarvāṇi vicacāra ha //
snātvā tīrtheṣu sarveṣu skandadhārādikeṣu ca

tatra tatrārcayāmāsa govindaṃ jagatāṃ patim //
evaṃ bhrāntvā gate'bdānāṃ sahasre munisattamaḥ

nāpaśyatpuṇḍarīkākṣaṃ cintāśokaparo'bhavat

// athāgastyaṃ prati guruvasvādyuktiḥ // //
tasminkāle samājagmurdhiṣaṇośanasau punaḥ //
rājoparicaro nāma vasuśca tamṛṣīśvaram

asmākaṃ saphalaṃ jātaṃ jīvitaṃ munisattama //
dṛṣṭo bhavānyadasmābhirnārāyaṇa ivāparaḥ

brahmaṇā lokanāthena yadādiṣṭā vayaṃ mune //
acyutālokanaparāstadidaṃ kathyate tava

asti dakṣiṇadigbhāge veṃkaṭonāma bhūdharaḥ //
śvetadvīpādapi harerāvāso'yamabhīpsitaḥ

tasmingirāvagastyasya śaṃkhasya ca mahīpateḥ //
darśayiṣyati govindo nijarūpaṃ jagadguruḥ

tadānīṃ sarvadevānāmṛṣīṇāṃ yakṣarakṣasām //
asmākaṃ devadevasya darśanaṃ saṃbhaviṣyati

acireṇaiva tadbhāvi tataḥ saṃtyaktakalmaṣāḥ //
anveṣṭuṃ gacchatāgastyaṃ tasminnārāyaṇācale

ityājñaptā vayaṃ dhātrā samāgamyātra bhāgyataḥ //
dṛṣṭavanto mahābhāgaṃ bhavaṃtaṃ bhūritejasam

bhavatā sahitā gatvā svāmipuṣkariṇītaṭe //
tamapyālokayiṣyāmaḥ śaṃkhaṃ bhāgavatottamam

//
athāgastyādikṛtaśrīveṃkaṭācalastharamyavastudarśanam //
// // bharadvāja uvāca // //
gīṣpatipramukhairitthamādiṣṭaḥ kumbhasaṃbhavaḥ //
śokajālaṃ parityajya yayau taiḥ sahito drutam

sa dadarśa mahāvṛkṣānphalapuṣpabharānatāt //
prarūḍhaśākhānikaracchāyācchāditadiktaṭān

siṃhadaṃtāvalavyāghravarāhamahiṣādikān //
mṛgānālokayāmāsa paṃthānaṃ cāṃtarāṃtarā

taistadānīṃ dadṛśire sānavo'pyambubhṛdbhṛtaḥ //
suvarṇaraupyatāmrādiśobhitāstatra tatra tu

uccalacchīkarāsāranirvāhitadivaukasaḥ //
vegoddhṛtaśilā dṛṣṭāḥ śataśo girinirjharāḥ

teṣāmāpādayāmāsa pramodaṃ maṃdamārutaḥ //
kamalāmodasaṃvāhī vicarangirisānuṣu

śukānāṃ kokilānāṃ ca tadā śuśruvire giraḥ

tatra tatra samāsīnānvistīrṇāsu dṛṣatsu te //
siddhānapaśyankṛṣṇasya gāyato guṇavaibhavam

agastyapramukhāḥ sarve parikramya munīśvarāḥ //
svāmipuṣkariṇīṃ divyāṃ dadṛśurvimalodakām

tattīre vihitāvāsamapaśyacchaṅkhabhūpatim //
vāṅmanaḥkāyajaṃ karma sanniveśya sthitaṃ harau

sa tānālokya sahasā munīndrānsaṃśitavratān //
yathoktamakarotpūjāṃ praṇāmastutipūrvikām

āsīnāstatra te sarve saṃbhāvyānyo'nyamutsukāḥ //
govindakīrtanaparāḥ kṛtārthatvaṃ prapedire

iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ dvitīye vaiṣṇavakhaṇḍe śrīveṃkaṭācalamāhātmye suvarṇamukharīmāhātmyapraśaṃsāyāṃ śrīveṃkaṭācalaṃ prati śaṃkhāgastyādyāgamanavarṇanaṃnāma saptatriṃśo'dhyāyaḥ