Language

ENहिગુ
Scripture Library

Samādhirājasūtra · Chapter 13

13.1

iti śrīsamādhirāje samādhyanuśikṣaṇāparivarto nāma dvādaśaḥ || 12 ||
(Vaidya 79)
13 Samādhinirdeśaparivartaḥ |
tatra khalu bhagavān punareva candraprabhaṃ kumārabhūtamāmantrayate sma - tasmāttarhi kumāra bodhisattvena mahāsattvena anuttarāṃ samyaksaṃbodhimabhisaṃboddhukāmena samādhinirdeśakuśalena bhavitavyam | tatra kumāra katamaḥ samādhinirdeśaḥ?yā yathāvattatā sarvadharmāṇāṃ samatā aviṣamatā | akalpanā avikalpanā | aviṭhapanā asamutthāpanā | anutpādaḥ anirodhaḥ | kalpavikalpaparikalpasamucchedaḥ | cittānālambanatā | amanasikāraḥ | prajñaptisamucchedaḥ | vitarkavikalpasamucchedaḥ | rāgadveṣamohasamucchedaḥ | nāntānantamanasikāraḥ | manasikārasamucchedaḥ | skandhadhātvāyatanasvabhāvajñānam | smṛtimatigatihrīdhṛticāritrācāragocarapratipattisthānam | araṇābhūmiḥ | śāntabhūmiḥ | sarvaprapañcasamucchedaḥ | sarvabodhisattvaśikṣā | sarvatathāgatagocaraḥ | sarvaguṇapariniṣpattiḥ | ayamucyate kumāra samādhinirdeśaḥ | yatra samādhinirdeśe pratiṣṭhito bodhisattvo mahāsattvo 'virahito bhavati samādhinā, abhrāntacittaśca bhavati, mahākaruṇāsamanvāgato 'prameyāṇāṃ ca sattvānamarthaṃ karoti ||
atha khalu bhagavāṃstasyāṃ velāyāmimā gāthā abhāṣata -
samādhyaviṣamā bhūmiḥ śāntā sūkṣmā sudurdṛśā /
sarvasaṃjñāsamuddhātaḥ samādhistena cocyate

13.2

akalpaścāvikalpaścāgrāhyatvamanidarśanam /
anupalabdhiścittasya samādhistena cocyate

13.3

samāhito yadā bhoti sarvadharmā na manyate /
amanyanā yathābhūtaṃ samādhiriti śabditaḥ

13.4

na dharme 'sti rajomātra rajaścāpi na vidyate /
anupalabdhirdharmāṇāṃ samādhistena cocyate

13.5

cittasyānupalabdhiśca vikalpo hyeṣa cocyate /
avikalpitāśca te dharmā samādhireṣa jānathaḥ

13.6

śabdena sūcito hyarthaḥ sa ca śabdo avastukaḥ /
pratiśrutkopamaḥ śabdo antarīkṣaṃ yathā nabhaḥ

13.7

asthitā hi ime dharmāḥ sthitireṣāṃ na vidyate /
asthitiḥ sthitiśabdena svabhāvena na labhyate

13.8

cyavate agatītyevaṃ gatiścāsau na vidyate /
agatirgatiśabdena samādhirnaditastathā

13.9

(Vaidya 80)
asamāhito vucyati eṣa manyanā samāhito eṣa dvitīya manyanā /
amanyamānā vicaranti bodhaye amanyamānā spṛśi bodhimuttamām

13.10

samaviṣama eṣa śāntabhūmiḥ śamathavipaśyanānimitta eṣā /
seviya imu śānta buddhabodhiṃ sa iha prayukta samādhibhāvanāyām

13.11

na ca punariyamakṣarehi śakyaṃ praviśitu arthagati praveśe /
sarvaruta jahitva bhāṣyaghoṣaṃ bhavati samāhita no ca manyanāsya

13.12

yaśca iha samādhi bodhisattvo yatha- upadiṣṭu tathā sthiheta yuktaḥ /
sacediha bhavi kalpadāhu kṣetre girivaramadhyagataṃ na taṃ dahe 'gniḥ

13.13

yatha gaganu na jātu dagdhapūrvaṃ subahukalpaśatehi dahyamānam /
gaganasamā adhijānamāna dharmāṃste na jātu dahyati so 'gnimadhye

13.14

saci puna jvalamāna buddhakṣetre praṇidhi karoti samādhiye sthihitvā /
jvalanu ayu praśāmyatāmaśeṣaṃ pṛthivī vinaśyi na cāsya anyathātvam

13.15

ṛddhibalu anantu tasya bhoti khagapathi gacchati so asajjamānaḥ /
imi guṇa anubhoti bodhisattvo yatha-anuśiṣṭu samādhiye sthihitvā

13.16

jāyate cyavate vāpi na ca jāti na cyutiḥ /
yasya vijānanā eṣā samādhyasya na durlabhā

13.17

(Vaidya 81)
na cyutirnāpi co jāti lokanāthena deśitā /
lokanāthaṃ viditvaivaṃ samādhiṃ tena jānatha

13.18

anopaliptā lokena lokadharme na sajjati /
asajjamānaḥ kāyena buddhakṣetrāṇi gacchati

13.19

kṣetreṣu paśyate nityaṃ saṃbuddhān lokanāyakān /
dharmaṃ ca śṛṇute tatra buddhakṣetreṣu bhāṣitam

13.20

na jātu tasya ajñānaṃ dharmadhātuṃ ca bhāṣate /
gatijñaḥ satato dharme dharmadhātumayo hi saḥ

13.21

bhāṣataḥ kalpakoṭyo 'pi pratibhānaṃ na hīyate /
nirmiṇoti bahūnanyān bodhisattvān vicakṣaṇaḥ

13.22

kṣetrātaḥ kṣetra gacchanti bodhisattvāna nirmitāḥ /
sahasrapatrapadmeṣu paryaṅkena niṣaṇṇakāḥ

13.23

buddhabodhiṃ prakāśenti dhāraṇīsūtraśobhanam /
anyāśca sūtrakoṭīyo samādhiṃ śānta bhāvayan

13.24

avivartikapathe sthāpenti bahūn sattvānacintiyān /
pratibhānaṃ kṣayaṃ naiti buddhabodhiṃ prakāśiya

13.25

kūṭāgāre hi gacchanti ratanehi vicitrite /
okiranti ca puṣpehi gandhavadbhirvināyakam

13.26

okiranti ca cūrṇehi gandhavantehi nāyakam /
kurvanti vipulāṃ pūjāṃ sarve te bodhikāraṇāt

13.27

aprameyā guṇā ete bodhisattvāna tāyinām /
niṣkileśā yadā bhonti tadā ṛddhiṃ labhanti te

13.28

anupattikileśāna acchāḥ śuddhāḥ prabhāsvarāḥ /
asaṃskṛtā akopyāśca bodhisattvāna gocarāḥ

13.29

praśāntā upaśāntāśca niṣkileśā anaṅganāḥ /
aprapañcā niṣprapañcāḥ prapañcasamatikramāḥ

13.30

apracāro 'kṣarāṇāṃ ca sarvadharmāṇa lakṣaṇam /
durvijñeyaśca ghoṣeṇa samādhistena cocyate

13.31

akṣayā upaśāntā ca anābhogā adarśanā /
gocaraḥ sarvabuddhānāṃ bhūtakoṭiranāvilā

13.32

(Vaidya 82)
sarvabuddhāniyaṃ śikṣā sarvadharmasvabhāvatā /
iha śikṣitva saṃbuddhā guṇānāṃ pāramiṃ gatāḥ

13.33

na saṃpāraṃ na vāpāraṃ pūrvānto na vikalpitaḥ /
tena te sarva saṃbuddhā guṇānāṃ pāramiṃ gatāḥ

13.34

anāgatānagatikān dharmān jñātvā svabhāvataḥ /
niṣprapañcānanābhogāṃstatra te pāramiṃ gatāḥ

Original text: Samādhirājasūtra · Edition: P.L. Vaidya, Darbhanga: The Mithila Institute, 1961 (Buddhist Sanskrit Texts, 2.) · Data entry members of the Digital Sanskrit Buddhist Canon Input Project · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0

Esc