Sāhityadarpaṇa · Chapter 5

iti sāhitya-darpaṇe
dhvani-guṇībhūta-vyaṅgyākhya-kāvya-bheda-nirūpaṇo nāma
caturthaḥ paricchedaḥ
(5)
pañcamaḥ paricchedaḥ
vṛttīnāṃ viśrānter abhidhātāt paryalakṣaṇākhyānām /
aṅgīkāryā turyā vṛttir bodhe rasādīnām

boddhṛ-svarūpa-saṅkhyā-nimitta-kārya-pratīti-kālānām /
āśraya-viṣayādīnāṃ bhedād bhinno 'bhidheyato vyaṅgyaḥ

prāg asattvād rasāder no bodhike lakṣaṇābhidhe /
kiṃ ca mukhyārtha-bādhasya virahād api lakṣaṇā

nānumānaṃ rasādīnāṃ vyaṅgyānāṃ bodhana-kṣamam /
ābhāsatvena hetūnāṃ smṛtir na ca rasādi-dhīḥ

sā ceyaṃ vyañjanā-nāma vṛttir ity ucyate budhaiḥ /
rasa-vyaktau punar vṛttiṃ rasanākhyāṃ pare viduḥ