Language

ENहिગુ
Scripture Library

Rāvaṇavadha · Chapter 9

9.1

dru-bhaṅga-dhvani-saṃvignāḥ kuvad-pakṣi-kulā ''kulāḥ
akārṣuḥ kṣaṇadā-caryo rāvaṇasya nivedanam.

9.2

"yadatāpsīc chanair bhānur, yatrā'vāsīn mitaṃ marut
yadāpyānaṃ himosreṇa, bhanaktyupavanaṃ kapiḥ."

9.3

tato 'śīti-sahasrāṇi kiṅkarāṇāṃ samādiśat
indrajit-sūr vināśāya māruteḥ krodha-mūrcchitaḥ.

9.4

śaktyṛṣṭi-parigha-prāsa-gadā-mudgara-pāṇayaḥ
vyaśnuvānā diśaḥ prāpur vanaṃ dṛṣṭi-viṣopamāḥ

9.5

dadhvāna megha-vad bhīmamādāya parighaṃ kapiḥ
nedur dīptāyudhās te'pi taḍitvanta ivā'mbudāḥ.

9.6

kapinā 'mbhodhi-dhīreṇa samagaṃsata rākṣasāḥ
varṣāsūddhata-toyaughāḥ samudreṇeva sindhavaḥ.

9.7

lāṅgūlamuddhataṃ dhunvannudvahan parighaṃ gurum
tasthau toraṇamāruhya, pūrvaṃ na prajahāra saḥ.

9.8

akṣāriṣuḥ śarāmbhāṃsi tasmin rakṣaḥ-payodharāḥ,
na cā 'hvālīn, na cā'vrājīt trāsaṃ kapi-mahīdharaḥ

9.9

avādīt tiṣṭhatetyuccaiḥ, prādevīt parighaṃ kapiḥ
tathā, yathā raṇe prāṇān bahūnāmagrahīd dviṣām.

9.10

vraṇairavamiṣū raktaṃ, dehaiḥ prāṛnāviṣur bhuvam,
diśaḥ praurṇāviṣuś cā'nye yātudhānā bhavad-bhiyaḥ

9.11

arāsiṣuś cyutotsāhā bhinna-dehāḥ priyā'savaḥ
kaperatrāsiṣur nādān mṛgāḥ siṃha-dhvaneriva

9.12

māyānāmīśvarās te 'pi śastra-hastā rathaiḥ kapim
pratyāvavṛtire hantuṃ hantavyā māruteḥ punaḥ

9.13

tāṃś cetavyān kṣitau śritvā vānaras toraṇaṃ yutān
jaghānā''dhūya parighaṃ vijighṛkṣūn samāgatān.

9.14

saṃjughukṣava āyūṃṣi tataḥ pratirurūṣavaḥ
rāvaṇā'ntikamājagmur hata-śeṣā niśā-carāḥ

9.15

"ekena bahavaḥ śūrāḥ sā''viṣkārāḥ pramatta-vat
vaimukhyaṃ cakṛme" tyuccairūcur daśa-mukhā'ntike.

9.16

māṃsopabhoga-saṃśūnānudvignāṃs tānavetya saḥ
udvṛttā-nayano mitrān mantriṇaḥ svān vyasarjayat

9.17

prameditāḥ sa-putrās te su-svāntā bāḍha-vikramāḥ
a-mliṣṭa-nādā niraguḥ phāṇṭacitrā'stra-pāṇayaḥ

9.18

tān dṛṣṭvā 'tidṛḍhān dhṛṣṭān prāptān parivṛḍhā''jñayā
kaṣṭaṃ vinardataḥ krūrān śastra-ghuṣṭa-karān kapiḥ

9.19

a-vyarṇo giri-kūṭābhānabhyarṇānārdidad drutam
vṛtta-śastrān mahā'rambhyān-dāntāṃs tridaśairapi

9.20

damitā'riḥ praśāntaujā nādā''pūrita-diṅmukhaḥ
jaghāna ruṣito ruṣṭāṃs tvaritas tūrṇamāgatān.

9.21

teṣāṃ nihanyamānānāṃ saṃghuṣṭaiḥ karṇa-bhedibhiḥ
abhūdabhyamita-trāsamāsvāntā'śeṣa-dig jagat.

9.22

bhaya-saṃhṛṣṭa-romāṇas tatas te 'pacita-dviṣaḥ
kṣaṇena kṣīṇa-vikrāntāḥ kapinā 'neṣata kṣayam

9.23

hatvā rakṣāṃsi lavitumakramīn mārutiḥ punaḥ
aśokavanikāmeva nigṛhītā'ri-śāsanaḥ.

9.24

āvarītumivā ''kāśaṃ varituṃ vīnivotthitam
vanaṃ prabhañjana-suto nā 'dayiṣṭa vināśayan.

9.25

variṣīṣṭa śivaṃ kṣipyan maithilyāḥ kalpa-śākhinaḥ,
prāvāriṣuriva kṣoṇīṃ kṣiptā vṛkṣāḥ samantataḥ.

9.26

saṃvuvūrṣuḥ svamākūtamājñāṃ vivariṣur drutam
avariṣṭākṣama-kṣamyaṃ kapiṃ hantuṃ daṣānanaḥ

9.27

ūce-"saṃvariṣīṣṭhās tvaṃ gaccha śatroḥ parākramam,
dhvṛṣīṣṭhā yudhi māyābhiḥ svaritā śatru-sammukham

9.28

drutaṃ saṃsvariṣīṣṭhās tvaṃ nir-bhayaḥ pradhanottame"
sa māyānāmagāt sotā kaper vidhavituṃ dyutim

9.29

vigāḍhā 'raṃ vanasyā 'sau śatrūṇāṃ gāhitā kapiḥ
akṣaṃ radhitumārebhe raddhā laṅkā'nivāsinām.

9.30

niṣkoṣitavyān niṣkoṣṭuṃ prāṇān daśamukhā''tmajāt
ādāya parighaṃ tasthau vanān niṣkuṣita-drumaḥ

9.31

eṣṭārameṣitā saṃkhye soḍhāraṃ sahitā bhṛśam
reṣṭāraṃ reṣitaṃ vyāsyad roṣṭā 'kṣaḥ śastra-saṃhatīḥ

9.32

śastrair dideviṣuṃ saṃkhye dudyūṣuḥ parighaṃ kapiḥ
ardidhiṣur yaśaḥ kīrtimīrtsuṃ vṛkṣairatāḍayat.

9.33

bhūyas taṃ dhipsumāhūya rāja-putraṃ didambhiṣuḥ
ahaṃs tataḥ sa mūrcchā-vān saṃśiśrīṣurabhūd dhvajam

9.34

āśvasyā 'kṣaḥ kṣaṇāl lokān bibhrakṣuriva tejasā
ruṣā bibhrajjiṣu-prakhyaṃ kapiṃ bāṇairavākirat.

9.35

saṃyuyūṣuṃ diśo bāṇairakṣaṃ yiyaviṣur drumaiḥ
kapir māyāmivā 'kārṣīd darśayan vikramaṃ raṇe.

9.36

vānaraṃ prorṇunaviṣuḥ śastrairakṣo vididyute,
taṃ prorṇunūṣurupalaiḥ sa-vṛkṣairābabhau kapiḥ,

9.37

svāṃ jijñāpayiṣū śaktiṃ bubhūrṣū nu jaganti kim
śastrairityakṛṣātāṃ tau paśyatāṃ buddhimāhave.

9.38

māyābhiḥ su-ciraṃ kliṣṭvā rākṣaso 'kliśita-kriyam
saṃprāpya vānaraṃ bhūmau papāta parighā''hataḥ.

9.39

pavito 'nuguṇair vātaiḥ śītaiḥ pūtvā payo-nidhau
babhañjā'dhyuṣitaṃ bhuyaḥ kṣudhitvā patribhir vanam

9.40

uccairañcita-lāṅgūlaḥ śiro 'ñcitveva saṃvahan
dadhad vilubhitaṃ vātaiḥ keśaraṃ vahni-piṅgalam

9.41

jaritveva javenā 'nye nipetus tasya śākhinaḥ,
vraścitvā vivaśānanyān balenā 'pātayat tarūn.

9.42

damitvā'pyari-saṃghātānaśrāntvā kapi-keśarī
vanaṃ cacāra kartiṣyan nartsyanniva niraṅkuśaḥ.

9.43

pāraṃ jigamiṣan so 'tha punarāvartsyatāṃ dviṣām
matta-dvirada-vad reme vane laṅkā-nivāsinām.

9.44

"yadyakalpsyadabhiprāyo yoddhuṃ rakṣaḥ-pateḥ svayam,
tamapyakartsyamadyā 'haṃ" vadannityacarat kapiḥ.

9.45

"hate tasmin priyaṃ śrutvā kalptā prītiṃ parāṃ prabhuḥ,
toṣo 'dyaiva ca sītāyāḥ paraś cetasi kalpsyati."

9.46

āhūya rāvaṇo 'vocadathendrajitamantikāt
"vane matta iva kruddho gajendraḥ pradhaneṣvaṭan

9.47

yayātha tvaṃ dviṣāmantaṃ, bhūyo yātāsi cā 'sakṛt
śaśaktha jetuṃ tvaṃ devān, māyāḥ sasmartha saṃyati.

9.48

tvaṃ sasarjitha śastrāṇi, dadraṣṭhā 'rīṃś ca duḥsahān,
śastrairāditha śastrāṇi tvameva mahatāmapi.

9.49

sa tvaṃ haniṣyan dur-buddhiṃ kapiṃ vraja mamā ''jñayā,
mā nā 'ñjī rākṣasīr māyāḥ, prastāvīr mā na vikramam.

9.50

mā na sāvīr mahā'strāṇi, mā na dhāvīrariṃ raṇe,
vānaraṃ mā na saṃyaṃsīr, vraja tūrṇamaśaṅkitaḥ."

9.51

anaṃsīc caraṇau tasya mandirādindrajid vrajan,
avāpya cā''śiṣas tasmādāyāsīt prītimuttamām

9.52

gate tasminnupāraṃsīt saṃrambhād rakṣasāṃ patiḥ
indrajid vikramā'bhijño manvāno vānaraṃ jitam.

9.53

saṃsismayiṣamāṇo 'gān māyāṃ vyañjijiṣur dviṣaḥ
jagat pipaviṣur vāyuḥ kalpānta iva durdharaḥ

9.54

lokānāśiśiṣos tulyaḥ kṛtāntasya viparyaye
vane cikariṣor vṛkṣān balaṃ jigariṣuḥ kapeḥ

9.55

roditi smeva cā ''yāti tasmin pakṣi-gaṇaḥ śucā
mukta-kaṇṭhaṃ hatān vṛkṣān bandhūn bandhorivā ''game

9.56

āśvasīdiva cā ''yāti tad vega-pavanā''hatam
vicitra-stabakodbhāsi vanaṃ lulita-pallavam

9.57

"na prāṇiṣi durācāra !, māyānāmīśiṣe na ca.
neḍiṣe yadi kākutsthaṃ" tamūce vānaro vacaḥ

9.58

sa-sainyaś chādayan saṃkhye prāvartiṣṭa tamindrijit
śaraiḥ kṣuraprair māyābhiḥ śataśaḥ sarvato muhuḥ

9.59

vānaraḥ kula-śailā''bhaḥ prasahyā ''yudha-śīkaram
rakṣas-pāśān yaśas-kāmyaṃs tamas-kalpānadudruvat.

9.60

dhanuṣ-pāśabhṛtaḥ saṃkhye jyotiṣ-kalporu-keśaraḥ
dudhāva nir namas-kārān rākṣasendra-puras-kṛtān.

9.61

svāmino niṣ-krayaṃ gantumāviṣ-kṛta-balaḥ kapiḥ
rarāja samare śatrūn ghnan duṣ-kṛta-bahiṣ-kṛtaḥ.

9.62

catuṣ-kāṣṭhaṃ kṣipan vṛkṣān tiras-kurvannarīn raṇe
tiras-kṛta-digābhogo dadṛśo bahudhā bhraman.

9.63

dviṣ-kurvatāṃ catuṣ-kurvannabhighātaṃ narair dviṣām
bahiṣ-kariṣyan saṃgrāmād ripūn jvalana-piṅgalaḥ

9.64

jyotiṣ-kurvannivaiko 'sāvāṭīt saṃkhye parārdhya-vat,
tamarāyuṣ-karaṃ prāpa śakra-śatrur dhanuṣ-karaḥ.

9.65

asyannaruṣ-karān bāṇān jyotiṣ-kara-sama-dyutiḥ
yaśas-karo-yaśas-kāmaṃ kapiṃ bāṇairtāḍayat.

9.66

cakārā 'dhas-padaṃ nā 'sau caran viyati mārutiḥ
marmā-vidbhis tamas-kāṇḍair vidhyamāno'pyanekadhā

9.67

puruhūta-dviṣo dhūrṣu yuktān yānasya vājinaḥ
āyūṃṣi tvakṣu nirbhidya prābhañjaniramocayat.

9.68

suṣupus te yadā bhūmau, rāvaṇiḥ sārathiṃ tadā
āhartumanyānaśiṣat proṣita-trāsa-karkaśaḥ.

9.69

pratuṣṭūṣuḥ punar yuddhamāsiṣañjayiṣur bhayam
ātasthau rathamātmīyānutsisāhayiṣanniva.

9.70

balānyabhiṣiṣikṣantaṃ tarubhiḥ kapi-vāridam
vijigīṣuḥ punaś cakre vyūhaṃ dur-jayamindrajit.

9.71

abhiṣyantaḥ kapiṃ krodhādabhyaṣiñcannivā ''tmanaḥ
saṃprahāra-samudbhūtai raktaiḥ koṣṇairaruś-cyutaiḥ.

9.72

saṃgrāme tānadhiṣṭhāsyan niṣadya pura-toraṇam
aviṣīdannavaṣṭabdhān vyaṣṭabhnān nara-viṣvaṇān

9.73

viṣahya rākṣasāḥ kruddhāḥ śastra-jālamavākiran,
yan na vyaṣahatendro 'pi; kapiḥ paryaṣahiṣṭa tat.

9.74

viṣyandamāna-rudhiro rakta-visyanda-pāṭalān
viṣkant n parigheṇā 'hannaviskantā kapir dviṣaḥ.

9.75

megha-nādaḥ pariskandan pariṣkandantamāśvarim
abadhnādapariskandaṃ brahma-pāśena visphuran.

9.76

visphuladbhir gṛhīto 'sau niṣphulaḥ puruṣā'śanaiḥ
viṣkambhituṃ samartho 'pi nā'calad brahma-gauravāt.

9.77

kṛṣīḍhvaṃ bharturānandaṃ, mā na proḍhvaṃ drutaṃ viyat
vānaraṃ netumityuccairindra-jit prāvadat svakān.

9.78

"gatamaṅguli-ṣaṅgaṃ tvāṃ bhīru-ṣṭhānādihā ''gatam
khādiṣyāma" iti procur nayanto mārutiṃ dviṣaḥ.

9.79

"agniṣṭomādi-saṃstheṣu jyotiṣṭomā''diṣu dvijān
yo 'rakṣīt, tasya dūto 'yaṃ mānuṣasyeti cā'vadan.

9.80

"nāsāṃ mātṛ-ṣvaseyyāś ca rāvaṇasya lulāva yaḥ,
mātuḥ svasuś ca tanayān kharā''dīn vijaghāna yaḥ

9.81

prāduḥṣanti na saṃtrāsā yasya rakṣaḥ-samāgame,
tasya kṣatriya-duḥṣūterayaṃ praṇidhirāgataḥ.

9.82

dṛṣṭvā su-ṣuptaṃ rājendraṃ pāpo 'yaṃ viṣamā'śayaḥ
cāra-karmaṇi niṣṇātaḥ praviṣṭaḥ pramadā-vanam.

9.83

supratiṣṇāta-sūtrāṇā kapiṣṭhala-sama-tviṣām
sthitāṃ vṛtte dvijātīnāṃ rātrāvaikṣata maithilīm

9.84

sarva-nārī-guṇaiḥ praṣṭhāṃ viṣṭara-sthāṃ gavi-ṣṭhirām
śayānāṃ ku-ṣṭhale tārāṃ divi-ṣṭhāmiva nir-malām

9.85

su-ṣāmnīṃ sarva-tejassu tanvīṃ jyotiṣṭamāṃ śubhām
niṣṭapantīmivā ''tmānaṃ jyotiḥsāt-kurvatīṃ vanam

9.86

madhusād-bhūta-kiñjalka-piñjara-bhramarā''kulām
ullasat-kusumāṃ puṇyāṃ hema-ratna-latāmiva

9.87

vilocanā'mbu muñcantīṃ-kurvāṇāṃ pari-sesicām
hṛdayasyeva śokā'gni-saṃtaptasyottama-vratām

9.88

dṛṣṭvā tāmabhanag vṛkṣān dviṣo ghnan parisedhataḥ
paritas tān vicikṣepa kruddhaḥ svayamivā 'nilaḥ

9.89

a-pratistabdha-vikrāntama-nistabdho mahā''have,
visoḍhavantamastrāṇi vyatastambhad ghana-dhvaniḥ"

9.90

te vijñāyā 'bhisoṣyanataṃ raktai rakṣāṃsi sa-vyathāḥ
anyairapyāyataṃ nehur varatrā-śṛṅkhalā''dibhiḥ

9.91

viṣasādendrajid buddhvā bandhe bandhā'ntarakriyām
divya-bandho viṣahate nā 'paraṃ bandhanaṃ yataḥ

9.92

muṣṇantamiva tejāṃsi vistīrṇoras-sthalaṃ puraḥ
upasedur daśa-grīvaṃ gṛhītvā rākṣasāḥ kapim.

9.93

bahudhā bhinna-marmāṇo bhīmāḥ kharaṇasā''dayaḥ
agre-vaṇaṃ vartamāne pratīcyāṃ candra-maṇḍale

9.94

"nirvaṇaṃ kṛtamudyānamanenā ''mravaṇā''dibhiḥ
devadāru-vanāmiśrai" rityūcur vānara-dviṣaḥ.

9.95

upāsthiṣata saṃprītāḥ pūrvāhṇe roṣa-vāhaṇam
rākṣasāḥ kapimādāya patiṃ rudhira-pāyiṇām.

9.96

surā-pāṇa-parikṣībaṃ ripu-darpa-harodayam
para-strī-vāhinaṃ prāyuḥ sā''viṣkāraṃ surā-piṇaḥ.

9.97

saṃgharṣa-yogiṇaḥ padau praṇemus tridaśa-dviṣaḥ
prahiṇvanto hanūmantaṃ pramīṇantaṃ dviṣan-matīḥ.

9.98

"pravapāṇi śiro bhūmau vānarasya vanacchidaḥ"
āmantrayata saṃkruddhaḥ samitiṃ rakṣasāṃ patiḥ

9.99

praṇyagādīt praṇighnantaṃ ghanaḥ praṇinadanniva
tataḥ praṇihitaḥ svā'rthe rākṣasendraṃ vibhīṣaṇaḥ.

9.100

"praṇiśāmya daśā-grīva !, praṇiyātumalaṃ ruṣam,
praṇijānīhi, hanyante dūtā doṣe na satyapi."

9.101

prāṇayantamariṃ proce rākṣasendro vibhīṣaṇam
"prāṇiṇiṣur na pāpo 'yaṃ, yo 'bhāṅkṣīt pramadā-vanam.

9.102

prāghāniṣata rakṣāṃsi yenā ''ptāni vane mama,
na prahaṇmaḥ kathaṃ pāpaṃ vada pūrvā'pakāriṇam.

9.103

veśmā'ntar-haṇanaṃ kopān mama śatroḥ kariṣyataḥ
mā kārṣīra'ntarayaṇaṃ, prayāṇā'rhamavehyamum.

9.104

prahīṇa-jīvitaṃ kuryur ye na śatrumupasthitam
nyāyyāyā api te lakṣmyāḥ kurvantyāśu prahāpaṇam

9.105

kaḥ kṛtvā rāvaṇā''marṣa-prakopaṇamavadya-dhīḥ
śakto jagati śākro 'pi kartumāyuḥ-pragopaṇam.

9.106

vanā'nta-preṅkhaṇaḥ pāpaḥ phalānāṃ pariṇiṃsakaḥ
praṇikṣiṣyati no bhūyaḥ praṇindyā 'smān madhūnyayam

9.107

hareḥ pragamanaṃ nā 'sti, na prabhānaṃ hima-druhaḥ,
nā 'ti-pravepanaṃ vāyor mayā gopāyite vane.

9.108

duṣpānaḥ punaretena kapinā bhṛṅga-saṃbhṛtaḥ
pranaṣṭa-vinayenā 'gryaḥ svāduḥ puṣpā''savo vane"

9.109

roṣa-bhīma-mukhenaivaṃ kṣubhnatokte, plavaṅgamaḥ
proce sā''nunayaṃ vākyaṃ rāvaṇaṃ svā'rtha-siddhaye

9.110

"dūtamekaṃ kapiṃ baddhamānītaṃ veśma paśyataḥ
loka-traya-pateḥ krodhaḥ kathaṃ tṛṇa-laghus tava.

9.111

agnyāhita-jana-prahve vijigīṣā-parāṅmukhe.
kasmād vā nīti-niṣṇasya saṃrambhas tava tāpase.

9.112

na sarva-rātra-kalyānyaḥ striyo vā ratna-bhūmayaḥ
yaṃ vinirjitya labhyante, kaḥ kuryāt tena vigraham.

9.113

saṃgaccha rāma-sugrīvau bhuvanasya samṛddhaye
ratna-pūrṇāvivā 'mbhodhī himavān pūrva-paścimau.

9.114

suhṛdau rāma-sugrīvau, kiṃkarāḥ kapi-yūtha-pāḥ,
para-dārā'rpaṇenaiva-labhyante, muñca maithilīm.

9.115

dharmaṃ pratyarpayan sītāmarthaṃ rāmeṇa mitratām
kāmaṃ viśvāsa-vāsena sītāṃ dattvā ''pnuhi trayam.

9.116

virādha-tāḍakā-vāli-kabandha-khara-dūṣaṇaiḥ
na ca na jñāpito yādṛḍ mārīcenā 'pi te ripuḥ

9.117

kharā''di-nidhanaṃ cā 'pi mā maṃsthā vaira-kāraṇam,
ātmānaṃ rakṣituṃ yasmāt kṛtaṃ tan na jigīṣayā".

9.118

tataḥ krodhā'nilā''pāta- kamprā''syā'mbhoja-saṃhatiḥ
mahā-hrada iva kṣubhyan kapimāha sma rāvaṇaḥ.

9.119

"hata-rākṣasa-yodhasya virugṇodyāna-śākhinaḥ
dūto'smīti bruvāṇasya kiṃ ? dūta-sadṛśaṃ tava.

9.120

paṅgu-bāla-striyo nighnan kabandha khara-tāḍakāḥ
tapasvī yadi kākutsthaḥ, kīdṛk ? kathaya pātakī.

9.121

abhimāna-phalaṃ jānan mahattvaṃ kathamuktavān
ratnā''di-lābha-śūnya-tvān niṣphalaṃ rāma-vigraham

9.122

para-strī-bhoga-haraṇaṃ dharma eva narā'śinām,
mukhamastītyabhāṣiṣṭhāḥ, kā ? mesā''śaṅkatā tvayi.

9.123

brūhi dūra-vibhinnānāmṛddhi-śīla-kriyā'nvayaiḥ.
hanūman ! kīdṛśaṃ ? sakhyaṃ nara-vānara-rakṣasām.

9.124

eko dvābhyāṃ virādhas tu jitābhyāma-vivakṣitaḥ
hataś chalena mūḍho'yaṃ, tenā 'pi tava kaḥ ? smayaḥ

9.125

man-niyogāc ca mārīcaḥ palāyana-parāyaṇaḥ
yuyutsā-rahito rāmaṃ mamārā 'paharan vane.

9.126

nijaghānā 'nya-saṃsaktaṃ satyaṃ rāmo latā-mṛgam
tvameva brūhi saṃcintya, yuktaṃ tan mahatāṃ yadi.

9.127

puṃsā bhakṣyeṇa bandhūnāmātmānaṃ rakṣituṃ vadhaḥ
kṣamiṣyate daśā''syena, kva-tyeyaṃ tava dur-matiḥ."

9.128

kapir jagāda-"dūto 'hamupāyaṃ tava darśane
druma-rākṣasa-vidhvaṃsamakārṣaṃ buddhi-pūrvakam.

9.129

ā-trikūṭamakārṣur ye tvat-kā nir-jaṅgamaṃ jagat,
daśagrīva ! kathaṃ brūṣe ? tāna-vadhyām mahī-pateḥ.

9.130

abhimāna-phalaṃ proktaṃ yat tvayā rāma-vigrahe,
vineśus tena śata-śaḥ kulānyasura-rakṣasām.

9.131

yat sva-dharmama-dharmaṃ tvaṃ dur-balaṃ pratyapadyathāḥ
ripau rāme ca niḥ-śaṅko, naitat kṣemaṃkaraṃ ciram

9.132

anvayā''di-vibhinnānāṃ yathā sakhyamanīpsitam
naiṣīr, virodhamapyevaṃ sārdhaṃ puruṣa-vānaraiḥ.

9.133

virādhaṃ tapasāṃ vighnaṃ jaghāna vijito yadi
varo dhanur-bhṛtāṃ rāmaḥ, sa kathaṃ na vivakṣitaḥ ?

9.134

praṇaśyannapi nā 'śaknodatyetuṃ bāṇa-gocaram
tvayaivoktaṃ mahā-māyo mārīco rāma-hastinaḥ.

9.135

anyā''saktasya yad vīryaṃ na tvaṃ smarasi vālinaḥ
mūrcchā-vān namataḥ saṃdhyāṃ dhruvaṃ tad bāhu-pīḍitaḥ.

9.136

a-sad-bandhu-vidhopajñaṃ vimuñca bali-vigraham,
sītāmarpaya nantavye kośa-daṇḍā''tma-bhūmibhiḥ."

9.137

sphuṭa-paruṣama-sahyamitthamuccaiḥ sadasi marut-tanayena bhāṣyamāṇaḥ
parijanamabhito vilokya dāhaṃ daśa-vadanaḥ pradideśa vānarasya.

Original text: Rāvaṇavadha (= Bhaṭṭikāvya) · Data entry n.n. · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0

Esc