Ratnamālāvadāna · Part 241260

tadā sarvāhitaṃ proktaṃ tvayā tatra śrutaṃ na tat // Rm_24.175{75} //
iti tenātmajenoktaṃ śrutvā sā pratibodhitā /
vigaladaśrurukṣākṣā taṃ putram evam abravīt // Rm_24.176{76} //
na mayā hi kṛtaṃ dānaṃ puṇyaṃ na cābhisādhitaṃ /
dṛṣṭvānumoditaṃ nāpi mātsaryaparibhūtayā // Rm_24.177{77} //
yad yad dravyaṃ tvayā putra mama haste samarpitaṃ /
tat tat sarvaṃ mayā vaṃdhikhadāyāṃ parigopitaṃ // Rm_24.178{78} //
tad idāniṃ samuddhṛtya jñātihaste samarpaya /
tena taṃ sugataṃ buddhaṃ sasaṃghaṃ bhojayātmaja // Rm_24.179{79} //
dakṣiṇādeśanāṃ cāpi mama nāmnābhikāraya /
tadā pretagater muktā yāyām ahaṃ surālayaṃ // Rm_24.180{80} //
iti tayoditaṃ śrutvā sa uttaro 'nubodhitaḥ /
evam astv iti saṃśrutya punas tām evam abravīt // Rm_24.181{81} //
sasaṃghaṃ sugataṃ tena bhojayiṣyāmi sāṃprataṃ /
kiṃ tu tvayāmva tatrāpi sthātavyaṃ sugatāṃtike // Rm_24.182{82} //
iti tenoditaṃ śrutvā sā pretī lajjayānvitā /
tam arhantaṃ samālokya pura evam abhāṣata // Rm_24.183{83} //
yad ahaṃ putra nagnāsmi pretī vibhransitākṛtī /
tat kathaṃ samupāśritya sthāsyāmi śrīghanāṃtike // Rm_24.184{84} //
iti tayoditaṃ śrutvā sa uttaro mahāmatiḥ /
tāṃ pretīṃ samupālokya punar evam abhāṣata // Rm_24.185{85} //
kriyamāne yadā pāpe lajjā nāsti tadā tava /
phalabhojanakāle 'tra kim evaṃ lajjase 'dhunā // Rm_24.186{86} //
iti tad vacanaṃ śrutvā sā pretī pratibodhitā /
tathā gamiṣyāmīti proktva tvaritaṃ vijñālayaṃ yayau // Rm_24.187{87} //
tataḥ sa uttaro gatvā jñātīn āhūya tad vṛtiṃ /
yathāmātroditaṃ khyāya sarvam eva nyavedayat // Rm_24.188{88} //
tac chrutvā jñātivargās te sarva 'tivismayānvitāḥ /
tathā tad dravyam ādāya sarvaṃ tasyān upāharan // Rm_24.189{89} //
tad dravyaṃ sarvam ālokya sa uttaraḥ pramoditaḥ /
sarveṣām api gotrāṇāṃ punar evaṃ samabravīt // Rm_24.190{90} //
bhavanto jñātayaḥ sarve dravyenaitena sāṃprataṃ /
sasāṃghikaṃ munīndraṃ taṃ bhojayiṣyāmi pūjayan // Rm_24.191{91} //
tad etat sarvam ādāya yadā prakaṃpitāśayāḥ /
saṃghabhojyārhasāmagrīṃ sādhayitvā pradatta me // Rm_24.192{92} //
iti saṃprārthitaṃ śrutvā sarve te jñātayas tathā /
saṃghabhojyārhasāmagrīṃ sarvadravyair asādhayat // Rm_24.193{93} //
tad dṛṣṭvā muditaḥ so 'rhan uttaraḥ saṃprasannadhīḥ /
śāstur nimaṃtraṇaṃ kartuṃ vihāre samupācarat // Rm_24.194{94} //
tatra sa samupāśritya taṃ munīndraṃ sasāṃghikaiḥ /

praṇatvā sāñjalis tatra puraḥ sthitvā nyamaṃtrayat // Rm_24.195{95} //
bhagavan nātha sarvajña bhagavaṃtaṃ sasāṃghikaṃ /
pūjayituṃ samichāmi śvo 'nugṛhītum arhati // Rm_24.196{96} //
iti saṃprārthite tena bhagavān sa munīśvaraḥ /
tam uttaraṃ samālokya tūṣṇībhūtvādhyuvāsa tat // Rm_24.197{97} //
tataḥ sa uttaro matvā bhagavatādhivāsitaṃ /
taṃ munīndraṃ punar natvā jñātīnāṃ purato yayau // Rm_24.198{98} //
tatra sa uttaras teṣāṃ ca nimaṃtraṇaṃ /
kṛtvā tatra punas teṣāṃ pura evam abhāṣata // Rm_24.199{99} //
saṃghabhojye pravṛtte 'tra yūyaṃ sarve samāgatāḥ /
pretībhūtāṃ mamāmbāṃ tām avalokitum arhatha // Rm_24.200{100} //
ity uktvā svāśramaṃ gatvā sa uttaraḥ prasāditaḥ /
dhyānāgārasamāsīnas tasthau dhyānasamāhitaḥ // Rm_24.201{1} //
tataḥ prātaḥ samutthāya jñātīnāṃ purato gataḥ /
pūjopacārasāmagrīṃ sahasā samasādhayat // Rm_24.202{2} //
tataḥ sa uttaraḥ prāhne vihāre samupāsaran /
bhagavaṃtaṃ munīndraṃ taṃ praṇatvaivam abhāṣata // Rm_24.203{3} //
bhagavan sarvavic chāstaḥ samayo varttate 'dhunā /
tat sasaṃgho bhavān atra vijayituṃ samarhati // Rm_24.204{4} //
iti saṃprārthite tena gaṃḍīm ākoṭayan muniḥ /
tac chabdacoditās tatra sa ca saṃghā upāsaran // Rm_24.205{5} //
tatra te jñātayaḥ sarve lokā anye 'pi harṣitāḥ /
tatra pretāṃ samāyātāṃ tāṃ draṣṭuṃ samupāgatāḥ // Rm_24.206{6} //
tadā sa bhagavāṃs tatra sasāṃghikaḥ samāgatāḥ /
tad dattaṃ pādyam ādāya śuddhāsane samāśrayat // Rm_24.207{7} //
tāṃ dṛṣṭvā jñātayaḥ sarve lokā anye 'pi kheṭitāḥ /
hā pāpam iti bhāṣante tasthuḥ saddharmavāṃchayā // Rm_24.208{8} //
tadā te jñātayaḥ sarve bhagavaṃtaṃ sasāṃghikaṃ /
yathākramaṃ samabhyarcya bhojanaiḥ samatoṣayat // Rm_24.209{9} //
tatas te sāṃghikāḥ sarve saṃbuddhapramukhā api /
tat praṇītarasaṃ bhojyaṃ bhuktvā tṛptiṃ samāyayuḥ // Rm_24.210{10} //
tato 'panīya pātrāṇi śodhayitvā bhujādikaṃ /
teṣāṃ pūgādi tāmbūlagaṇaṃ te pradadur mudā // Rm_24.211{11} //
tatra sa uttaro bhikṣur jñātibhis tai sahānvitaḥ /
bhagavaṃtaṃ sasaṃghaṃ taṃ praṇatvā samupāśrayat // Rm_24.212{12} //
tatra sa bhagavān dṛṣṭvā tam uttaram upāśritaṃ /
dākṣiṇādeśanāṃ tasyāḥ pretyā nāmnā samādiśat // Rm_24.213{13} //
ito dānād dhi yat puṇyaṃ tat pretīm upagachatu /
uttiṣṭhatām iyaṃ pretī pretalokāt tato drutaṃ // Rm_24.214{14} //
iti śubhāśiṣaṃ datvā bhagavān sa munīśvaraḥ /

āryyasatyaṃ samārabhya saddharmaṃ ca samādiśat // Rm_24.215{15} //
tad āryyadharmam ākarṇya sarve lokāḥ prabodhitāḥ /
dharmaviśeṣam ājñāya babhūvuḥ satyadarśinaḥ // Rm_24.216{16} //
sāpi pretī samānīya tat saddharmāmṛtaṃ mudā /
suprasannāśayā smṛtvā triratnaṃ śaraṇaṃ yayau // Rm_24.217{17} //
tataḥ sā bhūtaloke 'bhūj jātā bhūtamaharddhikā /
tatrāpi sābhavad duṣṭā mātsaryyarukṣitāśayā // Rm_24.218{18} //
tataḥ sa bhagavāṃs tasmāt sasāṃghikaḥ prabhāsayan /
gatvā svāśramam āśritya tasthau dharmam upādiśan // Rm_24.219{19} //
tataḥ sa buddhimān vijña āyuṣmān yatir uttaraḥ /
kutrāsau jāyate mātādhuneti samapaśyata // Rm_24.220{20} //
evaṃ sa uttaro vijñaḥ samabhīkṣya samaṃtataḥ /
dadarśa tāṃ saṃprajātāṃ bhūtamaharddhikālaye // Rm_24.221{21} //
dṛṣṭvā sa uttaraḥ putro mātaraṃ tāṃ ca bhautikāṃ /
sahasā samupāśritya samāmaṃtryaivam abravīt // Rm_24.222{22} //
kim ambāsti tvayā śaktir api dāneṣu sāṃprataṃ /
yadīchasi sadā bhadraṃ kuru dānam ihādhunā // Rm_24.223{23} //
iti tenoditaṃ śrutvā sā ca bhūtamaharddhikā /
uttaraṃ taṃ sutaṃ dṛṣṭvā punar evam abhāṣata // Rm_24.224{24} //
nādyāpi vidyate dāne 'bhilāṣaṃ mama naṃdana /
tat kiṃ cid api vā dravyaṃ pradātuṃ nāham utsahe // Rm_24.225{25} //
iti tenoditaṃ śrutvāyuṣmān sa uttaro yatiḥ /
dṛṣṭvā tāṃ mātaraṃ bhūtamaharddhikām abhāṣata // Rm_24.226{26} //
adyāpi te tiṣṭhati tac charīraṃ vivṛddhanirmānsatvagasthicarmā lobhāṃdhakārāvṛtalocanāyā nivartitaṃ yat tava pretaloke /
dhik tvāṃ praduṣṭām iha kiṃ vadeyam adyāpi yat tvaṃ duritāśayāsi /
kenātra te pāpanimagnacittaṃ saṃśodhitaṃ puṇyakaroddhṛtaṃ syāt // Rm_24.227{27} //
sadāpi caivaṃ narake nivāsā bhavet kadā tvaṃ parimokṣyase 'taḥ /
aho hi durbuddhidurāśayānāṃ mano na kenāpi viśuddhyate vai // Rm_24.228{28} //
evaṃ bahuprakāreṇa paribhāṣyottaraḥ sa tāṃ /
tadaṅgāt yamalīm ekām ākṛṣyāpaharad valāt // Rm_24.229{29} //
tatas tāṃ yamalīṃ so 'rhaṃ saṃghāya samakalpayat /
tatra mūlyena tāṃ krītvā bhikṣumānavake nyaset // Rm_24.230{30} //
tatrāpi niśi sā gatvā yamalīṃ tām upāharat /
tathāpahṛtāṃ bhikṣur uttarāya nyavedayat // Rm_24.231{31} //
tac chrutvā cottaro gatvā paribhāṣya valena tāṃ /
apahṛtya punas tasmai bhikṣave samakalpayat // Rm_24.232{32} //
bhūyo 'pi niśi sā gatvā yamalīṃ tām upāharat /
tathā sa uttaraś cāpi tasyāś ca tām apāharat // Rm_24.233{33} //
evaṃ tridhā niśāyāṃ sā tatra gatvāharac ca tāṃ /
uttaraś cāpahṛtyaiva tāṃ tasmai bhikṣave dadau // Rm_24.234{34} //

tenāpi bhikṣuṇādāya catudiksāṃghikāya sā /
pādyalepānikāyāṃ saṃsīvitvā pratipāditā // Rm_24.235{35} //
tatra tāṃ sīvitāṃ dṛṣṭvā sā ca bhūtamaharddhitā /
apahṛtavibhagnāśā rudantī svālayaṃ yayau // Rm_24.236{36} //
taccittāgniprataptā sā smṛtvā taṃ sutam uttaraṃ /
kālaṃ gatā tato 'nyatra yakṣaloke 'labhaj januḥ // Rm_24.237{37} //
evaṃ matvā mahatpāpamūlaṃ mātsaryyam eva hi /
tat mātsaryaṃ parityajya karttavyaṃ dānam ādarāt // Rm_24.238{38} //
dānena śuddhyate cittaḥ śuddhacittaḥ sudhīkṛtiḥ /
kramād bodhicariṃ dhṛtvā saṃbuddhapadam āpnuyāt // Rm_24.239{39} //
evaṃ vijñāya sarvatra yadīchanti sadā śubhaṃ /
mātsaryaṃ viṣavat tyaktvā caritavyaṃ sadā śubhe // Rm_24.240{40} //
iti me guruṇākhyātaṃ śrutaṃ tathā mayocyate /
tvaṃ cāpy evaṃ parijñāya caritavyam śubhe sadā // Rm_24.241{41} //
prajāś cāpi mahārāja bodhayitvā prayatnataḥ /
bodhimārge pratiṣṭhāpya pālayituṃ sadārhasi // Rm_24.242{42} //
tathā te maṃgalaṃ nityaṃ sarvatrāpi bhaved dhruvaṃ /
kramād bodhiṃ samāsādya saṃbuddhapadam āpnuyāḥ // Rm_24.243{43} //
iti tenārhatākhyātaṃ śrutvāśokaḥ sa bhūpatiḥ /
tatheti pratibhāṣitvā prābhyanaṃdat sapārṣadaḥ // Rm_24.244{44} //
idaṃ narā ye muditāś ca bhūtamaharddhikāyānuvadānam atra /
mudā niśamya pratimodayante prayāṃti te śrīghanasaṃnivāse // Rm_24.245{45} //
++ iti ratnāvadānatve pretībhūtamaharddhikāvadānaṃ samāptam ++
XXV Dūtāvadāna
athāśoko mahīpālaḥ kṛtāṃjalipuṭo mudā /
upaguptaṃ guruṃ natvā punar evam avocat // Rm_25.1{1} //
bhadanta śrotum ichāmi punar anyat subhāṣitaṃ /
tadyathā guruṇākhyātaṃ tathādeṣṭuṃ ca me 'rhati // Rm_25.2{2} //
iti saṃprārthitaṃ rājñā śrutvā so 'rhan mahāmatiḥ /
upagupto nareṃdraṃ taṃ samāmaṃtryaivam ādiśat // Rm_25.3{3} //
śṛṇu rājan mahābhāga yathā me gurubhāṣitaṃ /
tathāhaṃ te pravakṣyāmi śrutvā cātrānumodaya // Rm_25.4{4} //
tadyathā bhagavān buddhaḥ śrīghanaḥ sa munīśvaraḥ /
sarvajñaḥ sugataḥ śāstā dharmarājo vināyakaḥ // Rm_25.5{5} //
bhikṣubhiḥ śrāvakaiḥ sārddhaṃ bhikṣuṇībhiś ca celakaiḥ /
upāsakagaṇaiś cāpi tathā copāsikāgaṇaiḥ // Rm_25.6{6} //
rājagṛhapuropānte gṛddhakūṭe nagottame /
veṇuvane mahodyāne karaṃdakanivāpake // Rm_25.7{7} //
sarvasatvahitārthena bodhicaryāṃ prakāśayan /
saddharmaṃ samupādiśya vijahāra prabhāsayan // Rm_25.8{8} //

tat saddharmāmṛtaṃ pātuṃ sarve lokā upāgatāḥ /
devā daityāś ca nāgāś ca yakṣagaṃdharvakinnarāḥ // Rm_25.9{9} //
grahā vidyādharāḥ siddhā rākṣasā garuḍā api /
lokapālagaṇāś cāpi tīrthikāś ca maharṣayaḥ // Rm_25.10{10} //
brāhmaṇāḥ kṣatriyā bhūpā vaiśyāś ca māṃtriṇo 'pi ca /
amātyāḥ śreṣṭhinaś cāpi gṛhasthāś ca mahājanāḥ // Rm_25.11{11} //
vaṇijaḥ sārthavāhāś ca śilpinaḥ paurikās tathā /
grāmyā jānapadāś cāpi tathā kārpaṭikā api // Rm_25.12{12} //
tathānye 'pi janāś caivaṃ sarve tatra samāgatāḥ /
dṛṣṭvā taṃ śrīghanaṃ natvā samabhyarcya yathākramaṃ // Rm_25.13{13} //
kṛtāṃjalipuṭāḥ sarve parivṛtyopatasthire /
tataḥ sa bhagavāṃ dṛṣṭvā sarvāṃs tāṃ samupasthitān /
ādimadhyāṃtakalyāṇaṃ saddharmaṃ samupādiśat // Rm_25.14{14} //
tat saddharmāmṛtaṃ pītvā sarve lokāḥ prabodhitāḥ /
dharmavaiśeṣam ājñāya babhūvur bodhisādhinaḥ // Rm_25.15{15} //
evaṃ sa bhagavāṃs tatra nityaṃ saddharmam ādiśan /
varṣāsu vyaharal lokahitaṃ kṛtvā sasāṃghikaḥ // Rm_25.16{16} //
tasmiṃs tu samaye tatra śrāvastyāṃ puri sattamaḥ /
anāthapiṃḍadaḥ śreṣṭhī gṛhapatir mahājanaḥ // Rm_25.17{17} //
triratnabhaktimān dātā saṃbuddhadarśanotsukaḥ /
prasenajin mahīpālaṃ praṇatvā prārthayat tathā // Rm_25.18{18} //
jaya deva mahāraja jānīyāt tad bhavān api /
yad asmābhi munīndro 'sau suciraṃ nābhidṛśyate // Rm_25.19{19} //
tat tasmātra munīndrasya darśane tṛṣitā vayaṃ /
bhagavaṃtaṃ munīndraṃ taṃ draṣṭum ichāmahe 'dhunā // Rm_25.20{20} //
tad bhavān samupāmaṃtrya bhagavaṃtaṃ jagadguruṃ /
atra lokahitārthāya vijayituṃ samarhati // Rm_25.21{21} //
iti saṃprārthitaṃ tena gṛhādhipatinā sadā /
śrutvā sa bhūpatī rājā taṃ gṛhapatim abravīt // Rm_25.22{22} //
kiṃ tvayā śrūyate sādho bhagavān sa munīśvaraḥ /
etarhi tiṣṭhate kutra varṣāsu saha sāṃghikaiḥ // Rm_25.23{22!} //
iti rājñoditaṃ śrutvā so 'nāthapiṇḍado gṛhī /
taṃ nareṃdraṃ samālokya punar evam abhāṣata // Rm_25.24{23} //
śrutaṃ mayā mahārāja bhagavān sa sasāṃghikaṃ /
rājagṛhe 'dhunā prāvṛtsamaye 'py avatiṣṭhate // Rm_25.25{24} //
iti tena samākhyātaṃ śrutvā sa nṛpatis tataḥ /
dūtam ekaṃ samāhūya pura evam upālapat // Rm_25.26{25} //
ehi tvaṃ bho mahāsādho śrutvā me vacanaṃ drutaṃ /
tatra rājagṛhe gatvā bhagavata upācara // Rm_25.27{26} //
asmākaṃ vacanais tasya śāstuḥ pādāmbuje namaḥ /

natvā dehādi sarvatra kauśalyaṃ paripṛcha ca // Rm_25.28{27} //
evaṃ cāpi munes tasya puro vijñāpayādarāt /
kauśalye nṛpatī rājā bhagavaṃtaṃ draṣṭum ichati // Rm_25.29{28} //
tathā sarve 'pi lokāś ca śrāvastyāyāś ca paurikāḥ /
triratnadarśanaṃ kartum abhivāṃchanti sāṃprataṃ // Rm_25.30{29} //
bhavaddharmāmṛtaṃ cāpi pātum ichaṃti sarvavit /
tat sasaṃgho bhavāṃs tatra kṛpayāgaṃtum arhati // Rm_25.31{30} //
iti rajñoditaṃ śrutvā tatheti pratimoditaḥ /
taṃ nṛpaṃ sāṃjalir natvā drutaṃ rājagṛhaṃ yayau // Rm_25.32{31} //
tatra rājagṛhe gatvā sa dūtaḥ pratinaṃditaḥ /
vilokya suprasannātmā gṛdhrakūṭe upācarat // Rm_25.33{32} //
tatra sa dūrato dṛṣṭvā bhagavaṃtaṃ pramoditaḥ /
upetya sāṃjalir natvā prārthayad evam ādarāt // Rm_25.34{33} //
bhagavan nātha sarvajña vaṃde te caraṇāmbuje /
yadarthe 'ham ihāyāmi taj jānīyād bhavāṃ jinaḥ // Rm_25.35{34} //
tathāpy ahaṃ jagacchāstuḥ puro vijñāpayāmi tat /
bhagava sarvavid rājā prasenajit sukauśalaḥ // Rm_25.36{35} //
bhavatāṃ vaṃdate pādau kuśalaṃ cāpi pṛchate /
tathā ca bhagavan sarve śrāvastyeyāś ca paurikāḥ // Rm_25.37{36} //
vaṃdaṃte bhavatāṃ pādau pṛchaṃte cāpi kauśalaṃ /
nṛpādi sarvalokāś ca bhavatāṃ darśanotsukāḥ // Rm_25.38{37} //
triratnaṃ draṣṭum ichāma ity evaṃ pravadanti te /
bhavaddharmāmṛtaṃ cāpi pātum ichaṃti te 'dhunā // Rm_25.39{38} //
nṛpatipramukhāḥ sarve tṛṣṇārditā ivāmṛtaṃ /
tat sādhu bhagavāṃs tatra śrāvastyāṃ puri sāṃprataṃ /
anukampām upādāya vijayatāṃ sasāṃghikaḥ // Rm_25.40{39} //
ity ukte tena dūtena bhagavān sa munīśvaraḥ /
taṃ dūtaṃ puruṣaṃ dṛṣṭvā samāmaṃtryevam ādiśat // Rm_25.41{40} //
bho puruṣa mahārājo bimbisāro nṛpādhipaḥ /
yady anujñāṃ dadāty atra tadā yāsyāmy ahaṃ dhruvaṃ // Rm_25.42{41} //
tat sādhu nṛpates tasya bimbisārasya bhūbhṛtaḥ /
anujñāprārthanāṃ kṛtvā gachāyāsyāmy ahaṃ tadā // Rm_25.43{42} //
ity ādiṣṭaṃ munīndreṇa śrutvā sa dūta ādarāt /
tatheti taṃ muniṃ natvā rājño 'ntikam upācarat // Rm_25.44{43} //
tatra sa samupāśritya bimbisāraṃ narādhipaṃ /
sāṃjaliḥ purato gatvā praṇatvaivaṃ nyavedayat // Rm_25.45{44} //
jaya deva mahārāja prasīdānugrahaṃ kuru /
prasenajinmahībhartur dūto 'haṃ samupāgataḥ // Rm_25.46{45} //
mahārāja mahīpāla prasenajit sa kauśalaḥ /
bhagavato munīndrasya darśanam abhivāṃchati // Rm_25.47{46} //

tathā sarve 'pi lokāś ca śrāvastryeyāḥ sapaurikāḥ /
triratnasya jagadbhartuḥ praṣṭum ichanti sāṃprataṃ // Rm_25.48{47} //
tad asya trijagacchāstur bhagavato bhavān prabho /
tatrānugamane 'nujñāṃ kṛpayā dātum arhati // Rm_25.49{48} //
iti tenārthitaṃ śrutvā bimbisāraḥ sa bhūpatiḥ /
taṃ dūtaṃ samupālokya cireṇaivam abhāṣata // Rm_25.50{49} //
sadho sa bhagavāns tatra yadi gaṃtuṃ samichati /
tad atra kiṃ vadiṣyāmi yatrechet tatra gachatu // Rm_25.51{50} //
iti rājñā samādiṣṭaṃ śrutvā dūtaḥ sa moditaḥ /
bimbisāraṃ nareṃdraṃ taṃ natvā yayau jināntike // Rm_25.52{51} //
tatra sa sahasā gatvā śrīghanaṃ taṃ munīśvaraṃ /
kṛtāṃjalipuṭo natvā prārthayad evam ādarāt // Rm_25.53{52} //
bhagavaṃs tena bhūpena hy anujñāto 'si sāṃprataṃ /
tat sasaṃgho bhagavāṃs tatra vijayituṃ samarhati // Rm_25.54{53} //
iti tenoditaṃ śrutvā bhagavān sa munīśvaraḥ /
enaṃ dūtaṃ samālokya tūṣṇībhūtvādhyuvāsa tat // Rm_25.55{54} //
tataḥ sa bhagavān varṣātrimāsānta sasāṃghikaḥ /
sarvatra maṃgalaṃ kṛtvā pratasthe saṃprabhāsayan // Rm_25.56{55} //
tadā sa puruṣo dūtas tadvihārād vinirgataḥ /
sahasā ratham āruhya saṃpratasthe puraḥ pathi // Rm_25.57{56} //
tatra sa bhagavaṃtaṃ padbhyāṃ saṃprasthitaṃ pathi /
dṛṣṭvaiva sahasā tasmād rathāt svayam avātarat // Rm_25.58{57} //
tatra sa sahasopetya bhagavantaṃ munīśvaraṃ /
sāṃjaliḥ purato gatvā praṇatvaivam avocata // Rm_25.59{58} //
prasīdatu jagannātha mamānukampayā bhavān /
idaṃ rathaṃ samāruhya vijayatāṃ sasāṃghikaḥ // Rm_25.60{59} //
iti tenoditaṃ śrutvā bhagavān sa jagadguruḥ /
taṃ dūtaṃ puruṣaṃ dṛṣṭvā tatraivaṃ samupādiśat // Rm_25.61{60} //
ṛddhipādarathenāhaṃ samyagvyāyāmavarttinā /
pracarāmi mahīṃ kṛtsnām akṣataḥ kleśakaṣṭakaiḥ // Rm_25.62{61} //
ity ādiṣṭaṃ munīndreṇa sa dūtaḥ pratibodhitaḥ /
bhūyo 'pi sāṃjalir natvā prārthayat taṃ munīśvaraṃ // Rm_25.63{62} //
yady api bhagavān ṛddhiyānayāyī tathāpi tu /
mamānugraham ādhātuṃ gṛhyatām anukampayā // Rm_25.64{63} //
iti tenārthitaṃ śrutvā bhagavān sasāṃghikaḥ /
ṛddhyā rathopari sthitvā saṃpratasthe prabhāsayan // Rm_25.65{64} //
tatra mārgeṣu sarvatra bhagavān sasāṃghikaḥ /
bhāsayan maṃgalaṃ kṛtvā śrāvastīpuram āyayau // Rm_25.66{65} //
tatra sa puruṣo dūtaḥ sahasā pracaran puraḥ /
prasenajinnarendrasya gatvaivaṃ saṃnyavedayat // Rm_25.67{66} //

jaya deva mahārāja diṣṭyā varddhasva sāṃprataṃ /
yad asau bhagavāṃc chāstā sasaṃgho 'tra samāgataḥ // Rm_25.68{67} //
iti tenoditaṃ śrutvā prasenajit sa bhūpatiḥ /
tatra sarvatra mārgeṣu śodhayitvābhyaśodhayat // Rm_25.69{68} //
chatradhvajavitānaiś ca samaṃtato 'bhyamaṃḍayat /
tataḥ sa nṛpati rājā tūryasaṃgītivādanaiḥ /
sajano bhagavantaṃ taṃ pratyudyayau mahotsavaiḥ // Rm_25.70{69} //
tatra samudito rājā samaṃtrijanapaurikaḥ /
dūrāt taṃ śrīghanaṃ dṛṣṭvā padbhyāṃ carann upācarat // Rm_25.71{70} //
tatropetya sa bhūpālaḥ sasaṃghan taṃ munīśvaraṃ /
praṇatvā sāṃjaliḥ sthitvā puro dṛṣṭvaivam abravīt // Rm_25.72{71} //
bhagavan nātha sārvajña kaccic ca kuśalaṃ tanau /
bhavatāṃ viṣaye hy atra viharasva sasāṃghikaḥ // Rm_25.73{72} //
tathā sarve 'pi lokāś ca samaṃtrijanapaurikāḥ /
sāṃjalayaḥ praṇatvaivaṃ prārthayaṃs taṃ munīśvaraṃ // Rm_25.74{73} //
svāgataṃ bhagavaṃc chāsta vijayasva kṛpānidhe /
sadātra svāśrame sthitvā viharasvānukampayā // Rm_25.75{74} //
ity uktvā sarvalokās te nṛpatipramukhā mudā /
pūjādi maṃgalotsāhaiḥ prāveśayaṃs tataḥ pure // Rm_25.76{75} //
tataḥ sa bhagavān dṛṣṭvā sarvāṃs tān saṃpramoditān /
nṛpatipramukhān datvā bhadrāśiṣaṃ samācarat // Rm_25.77{76} //
tatra sa bhagavāṃs tasyāḥ śrāvastyā gopurāntike /
avatīrya yathā padbhyāṃ pracakrāma sasāṃghikaḥ // Rm_25.78{77} //
tatra sa śrīghano nāthaḥ prabhāsayan samaṃtataḥ /
sarveṣāṃ bhadratāṃ kurvan praviveśa sasāṃghikaḥ // Rm_25.79{78} //
praviṣṭe nagare tatra saṃbuddhe sugate jine /
tatpuṇyasuprabhāvyāpte sarvatrāpy abhavac chubhaṃ // Rm_25.80{79} //
aṃdhā rūpāṇi prādrākṣur vadhirāḥ śuśruvu ravaṃ /
ye ca hīneṃdriyās te 'pi sarve pūrṇendriyā vabhuḥ // Rm_25.81{80} //
kṣudhāgniparitaptāṃgās te 'bhavan paritṛptitāḥ /
pipāsāparidagdhāṃgās te 'py āsan saṃpratarpitāḥ // Rm_25.82{81} //
kucelā durbhagāṃśā ye śuddhāṃśukāḥ śubhāṃśikāḥ /
cirarogāturā yena nīrogā valino 'bhavan // Rm_25.83{82} //
unmattāḥ smṛtimaṃtaś ca daridrā dhanino 'bhavan /
ciravairānuvaddhā ye te 'py āsan maitrabhāvinaḥ // Rm_25.84{83} //
caṃḍālāś ca dayāvantaḥ krodhinaḥ kṣāntibhāvinaḥ /
labdhāś ca niḥspṛhā āsan īrṣyālavaś ca sādhavaḥ // Rm_25.85{84} //
matsariṇaś ca dātāraḥ kṛpaṇāḥ saṃtoṣitāśayāḥ /
adharmakāmasaṃraktās te dharmakāmasādhinaḥ // Rm_25.86{85} //
mṛṣāvādaratā ye ca te 'py āsan satyabhāṣiṇaḥ /

paiśunyābhiratā ye ca te 'pi viśrambhabhojanāḥ // Rm_25.87{86} //
saṃbhinnalāpino duṣṭās te 'pi saṃtaḥ samārjavāḥ /
pāruṣyaṃvādinaḥ krūrās te āsan priyavādinaḥ // Rm_25.88{87} //
ye 'bhidhyālavas te 'pi sajjanā kīrtimāninaḥ /
vyāpādaniratā ye ca te 'pi satvahitārthinaḥ // Rm_25.89{88} //
mithyādṛṣṭicarā ye ca te dharmasatyadṛṣṭayaḥ /
bodhicaryāsamutsāhāḥ sarve puṇyārthino 'bhavan // Rm_25.90{89} //
evam anye 'pi ye satvā duḥkhinaḥ pāpasaṃratāḥ /
sarve te sukhinaḥ saṃtaḥ saddharmavāṃchino 'bhavan // Rm_25.91{90} //
sugaṃdhinaḥ sukhasparśāḥ śītalā vāyavo vavuḥ /
prasedire diśaḥ sarvāḥ puṣpāṇi vavṛṣur ghanāḥ // Rm_25.92{91} //
suraduṃdubhayo neduḥ prasasāra mahodadhiḥ /
pracacāra mahī ṣaḍdhā prajujvaluḥ śubhāgnayaḥ // Rm_25.93{92} //
babhūvuḥ pādapāḥ sarve phalapuṣpābharānattāḥ /
aṣṭāṃgaguṇayuktāmbuparipūrṇajalāśrayāḥ // Rm_25.94{93} //
anekadhāturatnādi nidhayaḥ pracakāsire /
nispannaśasyasaṃpannā bahhūva vasudhā tadā // Rm_25.95{94} //
bahukṣīrapradā gāva auṣadhayo guṇānvitāḥ /
rasāś ca suguṇā āsan phalāni surasāni ca // Rm_25.96{95} //
evaṃ tatra subhadrāṇi sarvatrāpy abhavaṃs tadā /
upadravāś ca sarve 'pi sarvatra vilayaṃ gatāḥ // Rm_25.97{96} //
sarve vighnagaṇā duṣṭā te 'py atra vilayaṃ yayuḥ /
sarve satvāḥ sukhāḍhyāś ca pracerire praharṣitāḥ // Rm_25.98{97} //
evaṃ tadā munīndrasya prabhāvena samaṃtataḥ /
saddharmamaṃgalotsāhaṃ babhūva nirupadravaṃ // Rm_25.99{98} //
evaṃ sa bhagavāṃs tatra kṛtvā bhadraṃ prabhāsayan /
pradakṣiṇakrameṇaivaṃ pracakrāma nṛpālaye // Rm_25.100{99} //
tatra śodhāntare ramye prāsāde pariśodhite /
chatradhvajavitānaiś ca maṇḍite visṛtāsane // Rm_25.101{100} //
praviśya pādyam ādāya nṛpadattaṃ sasāṃghikaḥ /
bhagavān bhāsayaṃs tatra śuddhāsane samāśrayan // Rm_25.102{1} //
tathā te sāṃghikāś cāpi sarve dattaṃ mahībhujā /
svayaṃ samādāya svasvāsane samāśrayat // Rm_25.103{2} //
evaṃ tatra samāsīnaṃ śrīghanaṃ taṃ sasāṃghikaṃ /
nṛpatipramukhāḥ sarve lokā dṛṣṭvā pramoditāḥ // Rm_25.104{3} //
sarvapūjopahārāṃgaiḥ samabhyarcya yathāvidhiḥ /
yathārhabhojanaiś cāpi praṇītaiḥ samatoṣayan // Rm_25.105{4} //
tatas taṃ sugataṃ tṛptaṃ sasamahaṃ sa narādhipaḥ /
dṛṣṭvāpanīya pātrāṇi tad dhastādīn aśodhayat // Rm_25.106{5} //
tataḥ kramukatāmbūlamahauṣaddhirasāyanaṃ /

datvā kṣamārthanāṃ kṛtvā nanāma taṃ sasāṃghikaṃ // Rm_25.107{6} //
tatra samudito rājā tasya śāstur jagadguroḥ /
puro nīcāsanāsīno tasthau śrotuṃ vṛṣaṃ mudā // Rm_25.108{7} //
tathā maṃtrijanādyāś ca sarve lokāḥ pramoditāḥ /
natvā taṃ śrīghanaṃ tatra dharmam śrotum upāśrayan // Rm_25.109{8} //
tataḥ sa bhagavāṃ dṛṣṭvā sarvāṃs tān samupāśritān /
nṛpatiṃ taṃ samāmaṃtrya saddharmaṃ samupādiśat // Rm_25.110{9} //
śṛṇu rājan mahābhāga sarvadārogyam astu vaḥ /
sarve satvāś ca saddharmaniratā santu sarvadā // Rm_25.111{10} //
evaṃ tvaṃ bho mahārāja sādhayitvā prayatnataḥ /
sarvāṃ satvāṃ śubhe dharme yojayitvābhipālaya // Rm_25.112{11} //
evaṃ loke śubhaṃ kṛtvā bodhicaryāṃ samāhitaḥ /
triratnabhajanaṃ kṛtvā cinu dharmaṃ samādarāt // Rm_25.113{12} //
anityaṃ khalu saṃsāraṃ kṣaṇadhvaṃsi śarīrakaṃ /
jīvitaṃ ca kṣaṇasthāyi dharma eva sahānugaḥ // Rm_25.114{13} //
iti matvā mahārāja kleśān durjayān valaiḥ /
jitvā satvāṃc chubhe sthāpya pālaya sadvṛṣaṃ cinuḥ // Rm_25.115{14} //
dharmeṇa sadgatiṃ yāyāḥ sadgatau sarvadā sukhaṃ /
bhuktvā bodhicariṃ dhṛtvā caraṃ bodhim avāpnuyāḥ // Rm_25.116{15} //
evaṃ vijñāya rājeṃdra svayaṃ dharme samāhitaḥ /
sarvasatvahitaṃ kṛtvā cara nityaṃ samāhitaḥ // Rm_25.117{16} //
ity ādiśya nareṃdrāya salokāya śubhāśiṣaṃ /
sasaṃgho bhagavān buddhaḥ svāśrame gaṃtum utthitaḥ // Rm_25.118{17} //
bhāsayaṃ sakalāṃl lokāṃ bhadraṃ kṛtvā samaṃtataḥ /
svāśramābhimukhas tasmāt pratasthe kramataḥ purāt // Rm_25.119{18} //
tatra sarve 'pi lokā nṛpatipramukhā api /
śāstus tasya sasaṃghasya prānuyayuḥ sahotsavaiḥ // Rm_25.120{19} //
tathā sa bhagavān gatvā sasāṃghiko nṛpādibhiḥ /
lokaiḥ saha mahotsāhaiḥ svāśramaṃ samupāyayau // Rm_25.121{20} //
tatra jetavanodyāne vihāre samupāśritaḥ /
sasāṃghikaḥ sabhāsīnaḥ sa śāstā dharmam ādiśat // Rm_25.122{21} //
tad dharmadeśanāṃ śrutvā tatraiva te nṛpādayaḥ /
sarve lokāḥ pramodanto rātrau nyūṣuḥ sahotsavaiḥ // Rm_25.123{22} //
tasyām eva niśāyāṃ sa dūto 'lpāyūr jvarānvitaḥ /
triratnasmaraṇaṃ kurvan dehaṃ tyaktvā divaṃ yayau // Rm_25.124{23} //
tatra svarge samutpannaḥ sa dūto vismayānvitaḥ /
kutaś cyutaḥ kuhotpannaḥ katham iti vyaciṃtayat // Rm_25.125{24} //
tadā sa manasādrākṣīn manuṣyebhyaś cyutāsmy ahaṃ /
iha svarge samutpannaḥ saṃbuddhabhajanād iti // Rm_25.126{25} //
atha sa dūtapūrvī sa devaputraḥ prasāditaḥ /

saṃbuddhasya guṇān smṛtvā punar evaṃ vyaciṃtayat // Rm_25.127{26} //
aho hy ahaṃ munīndrasya prasādād divi sāṃprataṃ /
jāto 'smi tan munīndrasya kuryāṃ saṃdarśanaṃ punaḥ // Rm_25.128{27} //
iti hi dūtapurvī sa devaputro viciṃtayan /
snātvā sugaṃdhiliptāṃgaṃ śuddhāmvarāvṛtaḥ sudhīḥ // Rm_25.129{28} //
maulikuṇḍalamālādi divyālaṃkārabhūṣitaḥ /
divyapūjopacārāṃ dhṛtvā devaṃ sahācarat // Rm_25.130{29} //
tasyām eva niśāyāṃ sa devaputraḥ suraiḥ saha /
avabhāsya prabhās tasmij jetāraṇye upācarat // Rm_25.131{30} //
tatrodyāne vihāre taṃ bhagavaṃtaṃ munīśvaraṃ /
ālokya sāṃjalir natvā purataḥ samupācarat // Rm_25.132{31} //
tatas taṃ śrīghanaṃ nāthaṃ samabhyarcya yathāvidhiḥ /
natvā pradakṣiṇīkṛtya sāṃjaliḥ samupāśrayat // Rm_25.133{32} //
atha sa bhagavāṃs tasya dṛṣṭvā cittaṃ viśodhitaṃ /
āryyasatyaṃ samārabhya saddharmaṃ samupādiśat // Rm_25.134{33} //
tad āryyadharmam ākarṇya devaputraḥ sa bodhitaḥ /
dharmaviśeṣam ājñāya dṛṣṭasatyo 'bhavaṃs tataḥ // Rm_25.135{34} //
satkāyadṛṣṭibhūmīndhraṃ viṃśatiśikharodgataṃ /
prabhitvā jñānavajreṇa saddharmaṃ sādhanotsukaḥ // Rm_25.136{35} //
pariśuddhāśayaḥ śrotaāpattiphalam āptavān /
śāstus tasya padau natvā sāṃjalir evam abravīt // Rm_25.137{36} //
bhagavann idam asmākaṃ gurubhir na kṛtaṃ khalu /
na mātrā nāpi pitrā vā na jñātimitravāṃdhavaiḥ // Rm_25.138{37} //
na ceṣṭair brāhmaṇair vāpi na cāpi pūrvapretakaiḥ /
na rājñā śramaṇaiś cānyair devair api kṛtaṃ khalu // Rm_25.139{38} //
yad asmākaṃ kṛtaṃ bhadraṃ bhavatāsthiśiroccayāḥ /
laṃghitā rudhirā cābdhir uchoṣitāś ca sāṃprataṃ // Rm_25.140{39} //
pihito pāpamārgaś ca svargamārgaś ca vaivṛtaḥ /
darśito mokṣamārgo 'pi tīrṇo duḥkhārṇavāpi ca // Rm_25.141{40} //
prasādād bhavatām adya prāptaṃ śuddheṃdriyaṃ mayā /
śāntam āryapadaṃ kāṃtaṃ saṃbodhiguṇasādhanaṃ // Rm_25.142{41} //
adya me saphalaṃ janma bhavatāṃ darśanād iha /
saddharmaśravaṇād adya buddhaputro 'smi sāṃprataṃ // Rm_25.143{42} //
ity uktvā dūtapurvī sa devaputraḥ pramoditaḥ /
tasya śāstur jagadvaṃdhoḥ pādau natvā kṛtāṃjaliḥ // Rm_25.144{43} //
tridhā pradakṣiṇīkṛtya samabhinaṃditāśayaḥ /
tato 'nujñāṃ samāsādya suraiḥ saha divaṃ yayau // Rm_25.145{44} //
tatra svarge sa samyātaḥ suramye svālaye sthitaḥ /
triratnabhajanaṃ kṛtvāramaṃ devaiḥ sahāvasat // Rm_25.146{45} //
tatra dṛṣṭvāvabhāsaṃ taṃ prasenajit sa kauśalaḥ /

vismitaḥ prātar utthāya vihāre samupācarat // Rm_25.147{56!} //
tatra taṃ śrīghanaṃ dṛṣṭvā nṛpatiḥ sa pramoditaḥ /
natvā pradakṣiṇīkṛtya sāṃjaliḥ samupāśritaḥ // Rm_25.148{57} //
tataḥ sa nṛpa utthāya sūttarāsaṅgam udvahan /
jānubhyāṃ bhuvi saṃsthitvā prārthayat taṃ munīśvaraṃ // Rm_25.149{58} //
bhagavann atra niśāyāṃ ko bhavatāṃ samupāgataḥ /
tad bhavatāṃ samupādiśyā māṃ bodhayitum arhati // Rm_25.150{59} //
iti saṃprārthite rājñā bhagavān sa munīśvaraḥ /
nṛpatiṃ taṃ mahīpālaṃ samālokyaivam ādiśat // Rm_25.151{60} //
anyo na hi sa rājeṃdra yo 'dya rātrāv ihāgātaḥ /
api tu tāvako dūto devabhūtaḥ sa āgataḥ // Rm_25.152{61} //
ity ādiṣṭe munīndreṇa nṛpatiḥ sa savismayaḥ /
bhagavaṃtaṃ punar natvā tat karma paryapṛchataḥ // Rm_25.153{62} //
bhavan kiṃ kadā tena dūtena sukṛtaṃ kṛtaṃ /
yenāsau divi saṃjāto dṛṣṭasatyo bhavaty api // Rm_25.154{63} //
tad bhavān bhagavaṃc chāsta yat tena sukṛtaṃ kṛtaṃ /
tat sarvaṃ samupākhyāya bodhayitum anāśayaṃ // Rm_25.155{64} //
iti saṃprārthite rājñā bhagavān sa jagadguruḥ /
kauśalaṃ taṃ mahārājaṃ samālokyaivam ādiśat // Rm_25.156{65} //
śṛṇu rājan mahābhāga tena devena yat kṛtaṃ /
tad atra saṃpravakṣyāmi tava cittaprabodhane // Rm_25.157{66} //
yat tvayā preṣito dūto mayi rājagṛhe sthite /
yena saṃprārthitaṃ śrutvā tathā hy ahaṃ samāgataḥ // Rm_25.158{67} //
sa sādhus tāvako dūto mayā sārddham ihāgataḥ /
saddharmadeśanāṃ śrutvā śraddhābhaktisamanvitaḥ // Rm_25.159{68} //
triratnabhajanaṃ kṛtvā prācarac chāsane mama /
ālpāyuṣko hy asau bhadrī vihāre 'tra nivāsitaḥ // Rm_25.160{69} //
kāladharmābhisaṃyukte tyaktvā dehaṃ divaṃ yayau // Rm_25.161{70} //
sa hy asau tāvako dūto rātrāv adyeha bhāsayan /
mama saṃdarśanaṃ kartuṃ devalokaiḥ sahāgataḥ // Rm_25.162{71} //
mama pūjāṃ vidhāyāsau kṛtvā cāpi pradakṣiṇāṃ /
natvā sādaram āśritya saddharmaṃ śraddhayāśṛṇot // Rm_25.163{72} //
matsaddharmāmṛtaṃ pītvā dṛṣṭasatyaḥ pramoditaḥ /
natvā māṃ sa punaḥ svarge devalokaiḥ sahācarat // Rm_25.164{73} //
tatra sa svālaye ramye sthitvā devaiḥ sahāraman /
triratnabhajanaṃ kurvan prācaraṃ vasate sukhaṃ // Rm_25.165{74} //
etatpuṇyavipākena dūtaḥ sa tāvakaḥ kṛtī /
svarge saukhyaṃ ciraṃ bhuktvā kramād bodhim avāpsyati // Rm_25.166{75} //
evaṃ vijñāya rājeṃdra saṃsāre 'tra mahatsukhaṃ /
yadīchasi sadā bhadre caritavyaṃ tvayādarāt // Rm_25.167{76} //

bhadraṃ tu jāyate śīghraṃ triratnabhajanodyamāt /
tat triratnam upāśritya bhaja nityaṃ samāhitaḥ // Rm_25.168{77} //
triratne yat kṛtaṃ karmaṃ tan naiva kṣiṇuyā kvacit /
yāvad bodhipadaṃ dadyā evaṃ mahattaraṃ vṛṣaṃ // Rm_25.169{78} //
ye triratnaṃ bhajanty atra na te gachanti durgatiṃ /
sadaiva sadgatiṃ yānti bodhiṃ ca samavāpnuyuḥ // Rm_25.170{79} //
tisro hīmāḥ samākhyātā agrāḥ prajñaptayo nṛpa /
yatra kiṃ cit kṛtaṃ karma tadvipāko mahān smṛtāḥ // Rm_25.171{80} //
tadyathā katamās tisro agrāḥ prajñaptayaḥ smṛtāḥ /
triratne prakṛtā yās tā agrāḥ prajñaptayaḥ smṛtāḥ // Rm_25.172{81} //
tadyathā sarvasatvānāṃ traidhātukanivāsināṃ /
buddha eva mahān agro jyeṣṭhaḥ śreṣṭho varottamaḥ // Rm_25.173{82} //
ye buddhaśraddhayā bhaktyā prabhajaṃti prasāditāḥ /
sarve 'tyagraprasannās te jyeṣṭhāḥ śreṣṭhā varottamāḥ // Rm_25.174{83} //
tadagrābhiprasannānāṃ vipāko 'py agra uttamaḥ /
tathā dharmāś ca ye sarve saṃskṛtā vāpy asaṃkṛtāḥ // Rm_25.175{84} //
teṣām api ca sarveṣāṃ buddhadharmāgra ucyate /
tatra dharme prasannā ye te 'gre hi saṃprasannitāḥ /
tad agrābhiprasannānāṃ vipāko 'py agra ucyate // Rm_25.176{85} //
ye ca saṃghā gaṇās teṣāṃ buddhasaṃgho 'gra ucyate /
tatra saṃghe prasannā ye te 'gre 'bhisaṃprasādinaḥ // Rm_25.177{86} //
teṣām agraprasannānāṃ vipāko 'py agra ucyate /
etāḥ prajñaptayas tisro hy agrāḥ khyāto munīśvaraiḥ // Rm_25.178{87} //
tad atra śraddhayā rāja triratne saṃprasannadhīḥ /
satkāraiḥ samupāśritya bhaja nityaṃ samādarāt // Rm_25.179{88} //
etatpuṇyam asaṃkhyeyam aprameyaṃ mahattaraṃ /
sarvasatvamahāsaukhyaguṇasaṃpattidāyakaṃ // Rm_25.180{89} //
evaṃ matvā mahatpuṇyaṃ sarvān satvān prabodhayat /
triratnabhajanotsāhaiś cārayasva śubhe nṛpa // Rm_25.181{90} //
evaṃ te sarvadā bhadraṃ sarvatrāpi bhaved dhruvaṃ /
kramād bodhiṃ samāsādya saṃbuddhapadam āpnuyāḥ // Rm_25.182{91} //
ity ādiṣṭaṃ munīndreṇa śrutvā sa nṛpatir mudā /
tatheti hi pratijñāya prābhyanaṃdat prasāditaḥ // Rm_25.183{92} //
tataḥ sa nṛpa utthāya natvā taṃ jagadīśvaraṃ /
mahānaṃdamahotsāhaiḥ svapuraṃ sajano yayau // Rm_25.184{93} //
tatra sa nṛpatī rājā prāsādatalam āśritaḥ /
sa maṃtripaurikān sarvān samāmaṃtryaivam ādiśat // Rm_25.185{94} //
maṃtriṇaḥ paurikāḥ sarve śṛṇudhvaṃ vacanaṃ mama /
yadi vāṃchāsti vo bhadre triratnaṃ bhajatādarat // Rm_25.186{95} //
yavad ayaṃ jagacchāstā viharaty atra sāṃghikaḥ /

tāvad asya munīndrasya bhajata sarvadotsavaiḥ // Rm_25.187{96} //
vihāre sarvadā gatvā śraddhayā samupāśritāḥ /
tat saddharmāmṛtaṃ pītvā mudā carata sadvṛtau // Rm_25.188{97} //
sarvāṃś ca saugatān bhikṣūn sarvopakaraṇair api /
satkṛtya śraddhayāmaṃtrya mānayadhvaṃ sadādarāt // Rm_25.189{98} //
etan me vacanaṃ śrutvā triratnaśaraṇaṃ gatāḥ /
saṃbodhipraṇidhānena carata bodhicārikāṃ // Rm_25.190{99} //
tathā te maṃgalaṃ nityaṃ sarvatrāpi bhaved dhruvaṃ /
kramād bodhiṃ samāsādya labhata saugatiṃ gatiṃ // Rm_25.191{100} //
ity ādiṣṭaṃ munīndreṇa śrutvā te maṃtriṇo janāḥ /
sarve vīrādayo lokās tatheti pratiśuśruvuḥ // Rm_25.192{1} //
tadā sarve 'pi te lokāḥ saddharmasādhanodyatāḥ /
triratnabhajanaṃ kṛtvā pracerire samoditāḥ // Rm_25.193{2} //
tadārabhya sadā tatra maṃgalaṃ nirupadravaṃ /
sarvatra sarvadāpy āsīt triratnasyānubhāvataḥ // Rm_25.194{3} //
iti me guruṇādiṣṭaṃ tathā te kathyate mayā /
tvam apy evaṃ sadā rājan triratnaṃ śaraṇaṃ gataḥ // Rm_25.195{4} //
saddharmaṃ samupāśritya cara nityaṃ sadā śubhe /
lokāś cāpi mahārāja bodhayitvā prayatnataḥ /
triratnaśaraṇe sthāpya pālanīyāḥ sadā tvayā // Rm_25.196{5} //
evaṃ te maṃgalaṃ nityaṃ sarvatrāpi bhaved dhruvaṃ /
kramād bodhiṃ samāsādya saṃbuddhapadam āpnuyāḥ // Rm_25.197{6} //
iti tenārhatādiṣṭaṃ śrutvāśokaḥ sa bhūmipaḥ /
tathety abhyanumoditvā prābhyanaṃdat sapārṣadaḥ // Rm_25.198{7} //
dūtāvadānaṃ yad idaṃ mudā ye śṛṇvaṃti ye cāpi niśāmayanti /
te sarva evaṃ tridive vrajanti saṃbuddhaloke 'pi saranti cānte // Rm_25.199{8} //
++ iti śriratnāvadānatatve dūtāvadānaṃ samāptam ++
XXVI Tairthikāvadāna
athāśoko mahīpālaḥ kṛtāṃjalipuṭo mudā /
upaguptaṃ tam arhantaṃ praṇatvaivam abravīt // Rm_26.1{1} //
bhadanta śrotum ichāmi punar anyat subhāṣitaṃ /
tadyathā guruṇādiṣṭaṃ tathādeṣṭuṃ ca me 'rhati // Rm_26.2{2} //
iti saṃprārthitaṃ rājñā śrutvā sa sugatātmajaḥ /
upagupto nareṃdraṃ taṃ samāmaṃtryaivam ādiśat // Rm_26.3{3} //
sādhu śṛṇu mahārāja yathā me guruṇoditaṃ /
tathātrāhaṃ pravakṣyāmi śrutvānumodanāṃ kuru // Rm_26.4{4} //
tadyathā bhagavāṃc chāstā śrīghano 'rhan munīśvaraḥ /
sarvajñaḥ sugato nātho dharmarājo vināyakaḥ // Rm_26.5{5} //
bhikṣubhiḥ śrāvakaiḥ sārddhaṃ tathā sarvaiś ca sāṃghikaiḥ /
tatraiva jetakodyāne vihāre vyaharat purā // Rm_26.6{6} //

tad dharmadeśanāṃ śrotuṃ sarve lokaiḥ samāgataiḥ /
devadānavagaṃdharvair yakṣakinnararākṣasaiḥ // Rm_26.7{7} //
siddhair vidyādharaiś cāpi nāgendrair garuḍair api /
lokapālaiḥ sasainyaiś ca brāhmaṇaiś ca maharṣibhiḥ // Rm_26.8{8} //
yogibhir yatibhiś cāpi nirgranthibhiś ca tāpasaiḥ /
rājabhiḥ kṣatriyaiś cāpi tathā rājakumārakaiḥ // Rm_26.9{9} //
vaiśyaiś ca maṃtribhiḥ śreṣṭhair gṛhasthaiś ca mahājanaiḥ /
vaṇigbhiḥ sārthavāhaiś ca śilpibhiḥ paurikair api // Rm_26.10{10} //
grāmyair jānapadaiś cāpi kārpaṭikais tathāparaiḥ /
triratnadarśanotsāhaiḥ saddharmaguṇavāṃchibhiḥ // Rm_26.11{11} //
satkṛto mānito nityaṃ pūjyamāno 'bhivaṃditaḥ /
sarvasatvahitārthena varṣaṃ dharmāmṛtaṃ sadā // Rm_26.12{12} //
tadā tatra pure rājā prasenajin nṛpādhipaḥ /
saṃbuddhaśāsanaṃ dhṛtvā triratnam abhajan mudā // Rm_26.13{13} //
tad dṛṣṭvā tīrthikāḥ sarve īrṣyāroṣāhatāśayāḥ /
saṃmīlya saugataṃ dharmaṃ pratikṣipyaivam abruvan // Rm_26.14{14} //
bhavanto yad ayaṃ buddhaḥ sarvajña ṛddhimān kṛtī /
tatsarvān imāṃ lokān svaṃ dharme saṃniyojayet // Rm_26.15{15} //
tadāsmadvacanaṃ śrotum apīchen nātra kaścana /
sarve naḥ śrāvakāś cāpi bhajeyuḥ sugataṃ jinaṃ // Rm_26.16{16} //
tadā sarve vayaṃ lokai niṃdyamānaḥ samaṃtataḥ /
katham atra cariṣyāmas tad anyatra caremahi // Rm_26.17{17} //
iti sarvair api prokte tīrthikopāsako dvijaḥ /
sarvāns tāns tīrthikaṃ dṛṣṭvā punar evam abhāṣata // Rm_26.18{18} //
bhavaṃto ma viṣīdatvaṃ kartuṃ arhati sarvathā /
tad upāyaṃ kariṣyāmi yenānyatra carej jinaḥ // Rm_26.19{19} //
iti tāns tīrthikān sarvān bodhayitvā sa durmatiḥ /
nṛpater antike gatvā sādaram evam abravīt // Rm_26.20{20} //
śṛṇu rājan mahābhāga yad dhitaṃ te tad ucyate /
tathā tvayā samādhāya caritavyaṃ sadādarāt // Rm_26.21{21} //
yad ayaṃ muṇḍito bhikṣuḥ kuladharmavināśakṛt /
jātidharmaparibhraṣṭaḥ saṃsāravṛttiniṃdakaḥ // Rm_26.22{22} //
māyāvī kutsitācāro duḥśīlo lokavaṃcakaḥ /
svayaṃ naṣṭaḥ parāṃś cāpi nāśayitum ihāgataḥ // Rm_26.23{23} //
tad asya darśanaṃ rājaṃ karttavyaṃ na kadā cana /
grahītavyaṃ na nāmāpi śrotavyaṃ nāpi tad vacaḥ // Rm_26.24{24} //
satkāraṃ na ca karttavyaṃ dātavyaṃ nāpi kiṃ cana /
āśrame 'pi na gantavyaṃ sthātavyaṃ na tadantike // Rm_26.25{25} //
darśanaṃ ye prakurvanti tasya bhikṣor durātmanaḥ /
te sarve narake yāyuḥ sadgatiṃ na kadā cana // Rm_26.26{26} //

ye ca śṛṇvanti tad vākyaṃ sarve te nilayaṃ gatāḥ /
tīvraduḥkhābhisaṃtaptā vaseyur anutāpitāḥ // Rm_26.27{27} //
satkāraṃ ye ca kurvaṃti sarve te vilayaṃ gatāḥ /
daridrā durgatiṃ gatvā bhrameyur nihatāśayāḥ // Rm_26.28{28} //
ye ca dānaṃ prakurvanti tatrāśirluhitāśayāḥ /
te 'pi ca narake yātā duḥkhāny evam avāpnuyuḥ // Rm_26.29{29} //
tadāśrame ca gachaṃti sarve te duritāṅkitāḥ /
kuṣṭhādi rogasaṃtaptā yāyuś ca niraye 'cirāt // Rm_26.30{30} //
ye ca taiḥ saha tiṣṭhanti te sarve pāpasaṃgitāḥ /
tīvraduḥkhāgnisaṃdagdhā careyu niraye sadā // Rm_26.31{31} //
gṛhnanti ye ca mannāma teṣāṃ geheṣu sarvadā /
lakṣmīr maiva śrayet tatra nairṛtir eva saṃśrayet // Rm_26.32{32} //
ye buddhaṃ bhajanty atra te te sarve 'py adharmiṇaḥ /
kadāpi sadgatiṃ naiva yāṃti dūragatim eva hi // Rm_26.33{33} //
iti matvā mahārāja sadā bhadraṃ yadīchasi /
satkāraṃ darśanaṃ tasya karttavyaṃ naiva ke cana // Rm_26.34{34} //
kiṃ dharmaṃ saugataṃ dharmaṃ yan mithyā parikalpitaṃ /
tat tasya duryater dharmaṃ śrotavyaṃ naiva kena cit // Rm_26.35{35} //
yasya dharmo hi sarvatra vedaśāstre na gaṇyate /
sa kiṃ dharmātmako buddhas tat tatra maṃgalaṃ na hi // Rm_26.36{36} //
iti tenoditaṃ śrutvā sa paribodhitaḥ /
triratnabhajanotsāhaśaithilyakṣubhito 'bhavat // Rm_26.37{37} //
tatas tasya vacaḥ śrutvā tīrthikopāsakasya saḥ /
nṛpatis tairthike dharme 'bhilalāṣa prasāditaḥ // Rm_26.38{38} //
tatraiko gṛhabhṛc chreṣṭhī saṃbuddhopāsakaḥ sudhīḥ /
taṃ tīrthyopāsakaṃ dṛṣṭvā bodhayitum abhāṣata // Rm_26.39{39} //
kim evaṃ durmate buddho dharmarājo 'pi niṃdyate /
mā maivaṃ vadatām atra tvam eva narakaṃ vrajeḥ // Rm_26.40{40} //
yo loke samutpannaḥ sarvakleśān vinirjayan /
jitvā māragaṇān sarvān saṃbodhijñānam āptavān // Rm_26.41{41} //
sarvai brahmādibhir lokaiḥ saṃstuto vaṃdito 'rcitaḥ /
mānitaḥ satkṛto buddhas tvayaiva niṃdyate kathaṃ // Rm_26.42{42} //
yenaiva trijagallokāṃ putravat pratipālitaṃ /
pūjanīyaḥ kathaṃ nāthaṃ dharmarājo munīśvaraḥ // Rm_26.43{43} //
buddha eva jagannātho dayāluḥ sadguṇākaraḥ /
sarvasatvahitādhāno 'dvayavādī vināyakaḥ // Rm_26.44{44} //
sarvajñaḥ sugato bhadrarūpaḥ sarvahitārthabhṛt /
sarvavidyādhipaḥ śāstā saṃbodhimārgadeśakaḥ // Rm_26.45{45} //
nirjitakleśa ātmajñaḥ ṣaḍabhijño jagadguruḥ /
saṃbuddho 'rhañ jinas trāyī dharmarājo munīśvaraḥ // Rm_26.46{46} //

tataḥ sa bhagavānn eva sarvatraidhātukeṣv api /
agraḥ śreṣṭho mahāñ jeṣṭho nānyaḥ kaścid ato 'dhikaḥ // Rm_26.47{47} //
tasmād asya munīndrasya satkāraṃ śraddhayā sadā /
śaraṇagamanaṃ kṛtvā śrotavyaṃ dharmam ādarāt // Rm_26.48{48} //
ye buddhe śaraṇaṃ yānti na te gachaṃti durgatiṃ /
sarvadā sadgatau saukhyaṃ bhuktvā yānti jinālaye // Rm_26.49{49} //
śṛṇvanti ye ca tad dharmaṃ te 'pi no yānti durgatiṃ /
sadā svarge sukhaṃ bhuktvā yāyuś cānte sunirvṛtiṃ // Rm_26.50{50} //
bhajanti ye ca saṃgheṣu te 'pi na yānti durgatiṃ /
sadā dharmaratāḥ saukhyaṃ bhuktvā yānti sukhāvatiṃ // Rm_26.51{51} //
evaṃ ye ye triratnānāṃ sarvadā śaraṇaṃ gatāḥ /
satkṛtya śraddhayā nityaṃ bhajanti bodhimānasāḥ // Rm_26.52{52} //
sarve te sadguṇādhārāḥ sarvasatvahitārthinaḥ /
kramād bodhicarīḥ pūrya saṃbuddhapadam āpnuyuḥ // Rm_26.53{53} //
tenāyaṃ bhagavānn eva jagannātho jagadguruḥ /
dharmarājo jagadbharttā jagattrāyī vināyakaḥ // Rm_26.54{54} //
tenāsya sadguroḥ śāstuḥ śraddhayā śaraṇaṃ gatāḥ /
saddharmaṃ sarvadā śrutvā kartum arhati satkṛtiṃ // Rm_26.55{55} //
ye cāpy asya munīndrasya pratikṣipanti śāsanaṃ /
sadgatiṃ naiva te yānti durgatim eva sarvadā // Rm_26.56{56} //
iti matvā na karttavyā buddhe niṃdā kathaṃ cana /
triratnabhajanāny eva karttavyāni śubhārthibhiḥ // Rm_26.57{57} //
ye triratnaṃ bhajanty atra sarve te bodhibhāginaḥ /
bodhisatvā mahāsatvā bhaveyuḥ sugatātmajāḥ // Rm_26.58{58} //
tena te 'pi mahāsatvās triratnopāsakā api /
śraddhayā praṇatiṃ tesāṃ karttum arhanti sarvadā // Rm_26.59{59} //
iti tenoditaṃ śrutvā tīrthikopāsakaś ca saḥ /
taṃ buddhopāsakaṃ dṛṣṭvā punar evam abhāṣata // Rm_26.60{60} //
ā kim evaṃ tvayā proktaṃ kiṃ buddho 'tāpasā 'yatiḥ /
pūraṇo brahmavijñas tapasvī saṃyamī sudhīḥ // Rm_26.61{61} //
tat tasya pūraṇasyāgre buddhaḥ kiṃ vaktum utsahet /
bālakān eva vañcitvā hy asaddharmme yunakti saḥ // Rm_26.62{62} //
pūraṇa eva sarveṣāṃ yatīnāṃ brahmacāriṇāṃ /
ṛddhimatāṃ mahān agro mātraikaś cit tato 'dhikaḥ // Rm_26.63{63} //
iti tenoditaṃ śrutvā sa buddhopāsakas tataḥ /
tīrthikopāsikaṃ dṛṣṭvā punar eva tam abravīt // Rm_26.64{64} //
are kiṃ jñāyate tasya saṃbuddhasya guṇas tvayā /
yenaiva kṛpayā dṛṣṭvā pālitaṃ putravaj jagat // Rm_26.65{65} //
yasya loke dayā nāsti tena kiṃ pālyate jagat /
kevalalobhasatkāraṃ hetunādombhiko hi saḥ // Rm_26.66{66} //

tapasvī yogavit prājña ṛddhimān siddhimān api /
yasya nāsti dayā satve sa kim śāstā jagadguruḥ // Rm_26.67{67} //
yo dṛṣṭvā sakalān satvān kṛpayā saṃprabodhayan /
saddharme yojayaty atra sa eva jagatāṃ guruḥ // Rm_26.68{68} //
tasmād atra jagacchāstā sarvasatvahitārthabhṛt /
buddha eva jagannātho jagattrāyī jagadguruḥ // Rm_26.69{69} //
nāsti buddhasamaḥ kaś cit sarvasatvahitaṃkaraḥ /
tena brahmādidevaiḥ sa vaṃdanīyo munīśvaraḥ // Rm_26.70{70} //
yato 'yaṃ śrīghanaḥ trāyī ṣaḍabhijño vināyakaḥ /
munīndro 'rhaṃ subhadrāṃśas tena tasyādhiko hi kaḥ // Rm_26.71{71} //
tenāyaṃ sugato buddho dharmarājas tathāgataḥ /
satkṛtya śraddhayā sarve bhajanīyaḥ śubhechubhiḥ // Rm_26.72{72} //
iti tenoditaṃ śrutvā tīrthikopāsako 'tha saḥ /
roṣāgniparidagdhāsyas taṃ bauddham evam abravīt // Rm_26.73{73} //
ā evam ucyate ko 'tra pūraṇāt para uttamaḥ /
yatīr vijño mahābhijñaḥ sa eva trijagadguruḥ // Rm_26.74{74} //
iti tenoditaṃ śrutvā saṃbuddhopāsako 'pi saḥ /
sāṃjaliḥ praṇatiṃ kṛtvā bhūmāv evaṃ tam abravīt // Rm_26.75{75} //
buddhād anyo viśiṣṭaḥ kas traidhātubhuvaneṣv api /
bahudhā kiṃ pravādena buddha eva jagatprabhuḥ // Rm_26.76{76} //
tenety ukte sa ruṣṭātmā tīrthikopāsakas tadā /
kopāgniparidagdhāṃgas taṃ buddham evam abravīt // Rm_26.77{77} //
yadi buddho viśiṣṭaḥ syāt pūraṇād arhato yateḥ /
sarvasvaṃ me tavādhīnaṃ dāsaś cāpi bhavāmy ahaṃ // Rm_26.78{78} //
yadi buddhād viśiṣṭo hi pūraṇo 'rhaṃ mahāmatiḥ /
sarvasvaṃ te mamādhīnaṃ dāsaś cāpi bhaveḥ khalu // Rm_26.79{79} //
iti tenodite tatra saṃbuddhopāsako 'pi saḥ /
tatheti vaṃdhanikṣepaṃ kṛtvā svīkaraṇaṃ vyadhāt // Rm_26.80{80} //
tayor etat pravādatvaṃ prasenajin narādhipaḥ /
matvāmātyān samāhūya purar evam abhāṣata // Rm_26.81{81} //
gachadhvaṃ maṃtriṇaḥ sarve buddhatairthikayor api /
nirṇayitvā vivādatve mimāṃsā kriyatām iha // Rm_26.82{82} //
iti rājñā samādiṣṭaṃ śrutvā te maṃtriṇo janāḥ /
sahasā taj janān sarvān samāhūyaivam ādiśat // Rm_26.83{83} //
bhavanto nṛpater evam ājñāṃ śrutvā samāhitāḥ /
sarvatra vijite ghaṇṭānādaiś codaya tad drutaṃ // Rm_26.84{84} //
iti tair maṃtribhiḥ proktaiḥ śrutvā te sajanās tathā /
ghaṇṭāvaghoṣanaṃ kṛtvā sarvatraivaṃ ghoṣayan // Rm_26.85{85} //
śṛṇvantu paurikāḥ sarve ito 'hni saptame 'hani /
bauddhatairthikasaṃvāde mimāṃsātra bhaviṣyati // Rm_26.86{86} //

ye ye 'tra draṣṭum ichanti sarve te samupāgatāḥ /
buddhasya tīrthikasyāpi prabhāvaṃ draṣṭum arhata // Rm_26.87{87} //
evaṃ te vijite tatra sarvatra viṣayeṣv api /
ghaṇṭāvaghoṣaṇaṃ kṛtvā maṃtriṇāṃ pura āyayuḥ // Rm_26.88{88} //
tatas te sajanāḥ sarve rājño 'ntikam upāgatāḥ /
praṇatvaitat pravṛttāṃtaṃ purataḥ saṃnyavedayan // Rm_26.89{89} //
tato 'hni saptame prāpte sarve lokāḥ samāgatāḥ /
vistīrṇe bhūtale ramye tad draṣṭum upatasthire // Rm_26.90{90} //
tathā devā aneke ca taddarśanakutūhalāḥ /
antarīkṣe samāśritya saṃtasthuḥ pratimoditāḥ // Rm_26.91{91} //
evaṃ sarveṣu lokeṣu nṛpamaṃtrijanādiṣu /
naikaśatasahasreṣu sannipāteṣu sarvataḥ // Rm_26.92{92} //
tīrthikopāsakas tatra sa gomaye praleṣite /
maṃḍale gaṃdhapuṣpādipūjāṃgaiḥ samapūjayat // Rm_26.93{93} //
tataḥ sa sāṃjalir natvā jānubhyāṃ bhuvi saṃsthitaḥ /
udvahann uttarāsaṃgaṃ prārthayad evam ādarāt // Rm_26.94{94} //
yena satyena ṣaḍvijñāḥ śāstāraḥ pūraṇādayaḥ /
bhagavaṃto mahābhijñā arhanto brahmacāriṇaḥ // Rm_26.95{95} //
anena satyabhāvena sarvān etān yatīśvarān /
etatpūjopahārāṇi prānugaṃchaṃtu saṃmukhaṃ // Rm_26.96{96} //
evaṃ saṃprārthanāṃ kṛtvā tīrthikopāsako mudā /
tāni paṃcopahārāṇi prādāya gagaṇe 'kṣipat // Rm_26.97{97} //
tena kṣiprakṣiptamātrāṇi tāni sarvāṇi bhūtale /
patitāny astaṃgatāny eva sahasādarśane yayuḥ // Rm_26.98{98} //
tad dṛṣṭvā sasurā lokāḥ sarve te bhūmipādayaḥ /
uccair nādair hasantas taṃ tairthikam eva menire // Rm_26.99{99} //
tad dṛṣṭvā dhikpravādaṃ ca śrutvā sa tairthiko 'patat /
tataś cirāt samutthāya lajjābhinnamukhāśayaḥ // Rm_26.100{100} //
trasito 'dhomukhodraṣṭo niṣprabhaḥ parikaṃpitaḥ /
bhrastaskaṃdhaḥ kare kaṇḍaṃ sthāpya tasthau vimurchitaḥ // Rm_26.101{1} //
tad dṛṣṭvā sa prasannātmā buddhopāsako mudā /
prakṛtvā maṇḍalaṃ tatra gomayapratilepite // Rm_26.102{2} //
paṃcopahārapūjaṃgaiḥ samabhyarcya yathāvidhiḥ /
udvahann uttarāsaṅgaṃ jānubhyāṃ bhuvi saṃsthitaḥ // Rm_26.103{3} //
sāṃjaliḥ purataḥ sthitvā saṃbuddhaṃ taṃ munīśvaraṃ /
smṛtvā natvā tathā satyaṃ prārthayad evam ādarāt // Rm_26.104{4} //
yato 'yaṃ bhagavān buddhaḥ sarvalokavināyakaḥ /
tena satyena sarvāṇi puṣpāṇīmāni sūdakaṃ // Rm_26.105{5} //
idaṃ saurabhyadhūpaṃ ca bhagavantaṃ munīśvaraṃ /
saṃbuddhaṃ śrīghanaṃ nāthaṃ prābhiyāntu vihāyasā // Rm_26.106{6} //

iti saṃprārthanāṃ kṛtvā sa buddhopāsako mudā /
tāni sarvopahārāṇi prādāya gagaṇe 'kṣipat // Rm_26.107{7} //
tāni tena prakṣiptāni sarvāṇi gagaṇe 'saran /
tāni sarvāṇi puṣpāṇi chatrībhūtvācaran kramāt // Rm_26.108{8} //
dhūpo meghavad ambho 'pi vaiḍūryyavat tadācarat /
tad dṛṣṭvā janatā sarvā mahāścaryyaṃ pralehire // Rm_26.109{9} //
krameṇa tāni sarvāṇi pracaranti vihāyasā /
jhaṭiti jetakāraṇye vihāre saṃmukhaṃ yayuḥ // Rm_26.110{10} //
dṛṣṭvā sajanakāyo 'pi pratihāryaṃ tad adbhutaṃ /
jayaśabdaṃ prakurvantaḥ paśyanto 'nuyayur mudā // Rm_26.111{11} //
tatra sarvāṇi puṣpāṇi chatrībhūtvā jagadguroḥ /
saṃbuddhasya jagacchāstur upari samupāśrayan // Rm_26.112{12} //
tad dhūpam agratas tasya tasthau kṛtvā pradakṣiṇāṃ /
padāmbujaṃ tad ambho 'pi papāta viyataḥ sarat // Rm_26.113{13} //
tat samālokya sarve te dvijādi paurikā janāḥ /
prasāditā munīndrasya sabhāyāṃ samupācaran // Rm_26.114{14} //
sarve pradakṣiṇīkṛtya kṛtāṃjalipuṭā mudā /
bhagāvantaṃ muniṃ natvā sarve te samupāśrayan // Rm_26.115{15} //
sa buddhopāsakaś cāpi natvā taṃ śrīghanaṃ mudā /
tat saddharmāmṛtaṃ pātum upatasthau kṛtāṃjaliḥ // Rm_26.116{16} //
tīrthikopāsakaḥ so 'pi tad dṛṣṭvā vismayānvitāḥ /
mahad buddhānubhāvatvaṃ matvā draṣṭum upāśrayat // Rm_26.117{17} //
tataḥ sa bhagavān dṛṣṭvā sarvāns tān samupasthitān /
āryasatyam upādiśya punar evam upādiśat // Rm_26.118{18} //
śṛṇudhvaṃ sādhavaḥ sarve āryadharmaṃ samucyate /
yat triratnaṃ samākhyātaṃ tat trilokye mahattaraṃ // Rm_26.119{19} //
tadyathā sarvalokānāṃ traidhātukanivāsināṃ /
sarveṣām api bhadrārthaṃ saddharmaṃ saṃprakāśaye // Rm_26.120{20} //
sa saṃbuddho jagacchāstā sarvasatvahitaṃkaraḥ /
jagannātho jagattrātā buddharatnam idaṃ varaṃ // Rm_26.121{21} //
atra yaiḥ śraddhayā karmaṃ dānādi sukṛtaṃ kṛtaṃ /
teṣām agraprasannānāṃ vipākaiḥ phalam uttamaṃ // Rm_26.122{22} //
aprameyam asaṃkhyeyaṃ saṃbodhipadadāyakaṃ /
evaṃ matvātra saṃbuddhaṃ bhajata sarvadā mudā // Rm_26.123{23} //
yāvataś cātra saṃsāre saṃskṛtā vāpy asaṃskṛtāḥ /
dharmās teṣāṃ mahān agro virāgo dharmaṃ uttamaḥ // Rm_26.124{24} //
dharmaratnam idaṃ ye 'tra prabhajanti prasāditāḥ /
teṣām agraprasannānāṃ vipāke phalam uttamaṃ // Rm_26.125{12} //
aprameyam asaṃkhyeyaṃ saṃbodhijñānadāyakaṃ /
tad etat saugataṃ dharmaṃ śrutvā bhajaṃti saṃvaraṃ // Rm_26.126{13} //