Rāmāyaṇa-southern-2 (southern recension) · Chapter 2.108
Rāmāyaṇa, Ayodhyākāṇḍa, 108
pratiprayāte bharate vasan rāmas tapovane /
lakṣayāmāsa sodvegam athautsukyaṃ tapasvinām
ye tatra citrakūṭasya purastāt tāpasāśrame /
rāmam āśritya niratās tān alakṣayad utsukān
nayanair bhṛkuṭībhiś ca rāmaṃ nirdiśya śaṅkitāḥ /
anyonyam upajalpantaḥ śanaiś cakrur mithaḥ kathāḥ
teṣām autsukyam ālakṣya rāmas tv ātmani śaṅkitaḥ /
kṛtāñjalir uvācedam ṛṣiṃ kulapatiṃ tataḥ
na kaccid bhagavan kiṃcit pūrvavṛttam idaṃ mayi /
dṛśyate vikṛtaṃ yena vikriyante tapasvinaḥ
pramādāc caritaṃ kaccit kiṃcin nāvarajasya me /
lakṣmaṇasyarṣibhir dṛṣṭaṃ nānurūpam ivātmanaḥ
kaccic chuśrūṣamāṇā vaḥ śuśrūṣaṇaparā mayi /
pramadābhyucitāṃ vṛttiṃ sītā yuktaṃ na vartate
atharṣir jarayā vṛddhas tapasā ca jarāṃ gataḥ /
vepamāna ivovāca rāmaṃ bhūtadayāparam
kutaḥ kalyāṇasattvāyāḥ kalyāṇābhirates tathā /
calanaṃ tāta vaidehyās tapasviṣu viśeṣataḥ
tvannimittam idaṃ tāvat tāpasān prati vartate /
rakṣobhyas tena saṃvignāḥ kathayanti mithaḥ kathāḥ
rāvaṇāvarajaḥ kaścit kharo nāmeha rākṣasaḥ /
utpāṭya tāpasān sarvāñ janasthānaniketanān
dhṛṣṭaś ca jitakāśī ca nṛśaṃsaḥ puruṣādakaḥ /
avaliptaś ca pāpaś ca tvāṃ ca tāta na mṛṣyate
tvaṃ yadā prabhṛti hy asminn āśrame tāta vartase /
tadā prabhṛti rakṣāṃsi viprakurvanti tāpasān
darśayanti hi bībhatsaiḥ krūrair bhīṣaṇakair api /
nānā rūpair virūpaiś ca rūpair asukhadarśanaiḥ
apraśastair aśucibhiḥ saṃprayojya ca tāpasān /
pratighnanty aparān kṣipram anāryāḥ purataḥ sthitāḥ
teṣu teṣv āśramasthāneṣv abuddham avalīya ca /
ramante tāpasāṃs tatra nāśayanto 'lpacetasaḥ
apakṣipanti srugbhāṇḍān agnīn siñcanti vāriṇā /
kalaśāṃś ca pramṛdnanti havane samupasthite
tair durātmabhir āviṣṭān āśramān prajihāsavaḥ /
gamanāyānyadeśasya codayanty ṛṣayo 'dya mām
tat purā rāma śārīrām upahiṃsāṃ tapasviṣu /
darśayanti hi duṣṭās te tyakṣyāma imam āśramam
bahumūlaphalaṃ citram avidūrād ito vanam /
purāṇāśramam evāhaṃ śrayiṣye sagaṇaḥ punaḥ
kharas tvayy api cāyuktaṃ purā tāta pravartate /
sahāsmābhir ito gaccha yadi buddhiḥ pravartate
sakalatrasya saṃdeho nityaṃ yat tasya rāghava /
samarthasyāpi hi sato vāso duḥkham ihādya te
ity uktavantaṃ rāmas taṃ rājaputras tapasvinam /
na śaśākottarair vākyair avaroddhuṃ samutsukam
abhinandya samāpṛcchya samādhāya ca rāghavam /
sa jagāmāśramaṃ tyaktvā kulaiḥ kulapatiḥ saha
rāmaḥ saṃsādhya tv ṛṣigaṇam anugamanād deśāt tasmāt kulapatim abhivādyarṣim /
samyakprītais tair anumata upadiṣṭārthaḥ puṇyaṃ vāsāya svanilayam upasaṃpede
āśramaṃ tv ṛṣivirahitaṃ prabhuḥ kṣaṇam api na jahau sa rāghavaḥ /
rāghavaṃ hi satatam anugatās tāpasāś cārṣacaritadhṛtaguṇāḥ
Original text: Rāmāyaṇa-southern-2 · Edition: T.R. Krishnacarya: The Valmiki Ramayana - According to Southern recension, 1905 (Repr. Delhi : Sri Satguru Publications, 1982) · Data entry Oliver Hellwig · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0