Rāmāyaṇa-southern-2 (southern recension) · Chapter 2.100
Rāmāyaṇa, Ayodhyākāṇḍa, 100
āśvāsayantaṃ bharataṃ jābālir brāhmaṇottamaḥ /
uvāca rāmaṃ dharmajñaṃ dharmāpetam idaṃ vacaḥ
sādhu rāghava mā bhūt te buddhir evaṃ nirarthakā /
prākṛtasya narasyeva āryabuddhes tapasvinaḥ
kaḥ kasya puruṣo bandhuḥ kim āpyaṃ kasya kenacit /
yad eko jāyate jantur eka eva vinaśyati
tasmān mātā pitā ceti rāma sajjeta yo naraḥ /
unmatta iva sa jñeyo nāsti kāciddhi kasyacit
yathā grāmāntaraṃ gacchan naraḥ kaścit kvacid vaset /
utsṛjya ca tam āvāsaṃ pratiṣṭhetāpare 'hani
evam eva manuṣyāṇāṃ pitā mātā gṛhaṃ vasu /
āvāsamātraṃ kākutstha sajjante nātra sajjanāḥ
pitryaṃ rājyaṃ samutsṛjya sa nārhati narottama /
āsthātuṃ kāpathaṃ duḥkhaṃ viṣamaṃ bahukaṇṭakam
samṛddhāyām ayodhyāyām ātmānam abhiṣecaya /
ekaveṇīdharā hi tvāṃ nagarī sampratīkṣate
rājabhogān anubhavan mahārhān pārthivātmaja /
vihara tvam ayodhyāyāṃ yathā śakras triviṣṭape
na te kaścid daśaratas tvaṃ ca tasya na kaścana /
anyo rājā tvam anyaś ca tasmāt kuru yad ucyate
gataḥ sa nṛpatis tatra gantavyaṃ yatra tena vai /
pravṛttir eṣā martyānāṃ tvaṃ tu mithyā vihanyase
arthadharmaparā ye ye tāṃs tāñ śocāmi netarān /
te hi duḥkham iha prāpya vināśaṃ pretya bhejire
aṣṭakāpitṛdaivatyam ity ayaṃ prasṛto janaḥ /
annasyopadravaṃ paśya mṛto hi kim aśiṣyati
yadi bhuktam ihānyena deham anyasya gacchati /
dadyāt pravasataḥ śrāddhaṃ na tat pathy aśanaṃ bhavet
dānasaṃvananā hy ete granthā medhāvibhiḥ kṛtāḥ /
yajasva dehi dīkṣasva tapas tapyasva saṃtyaja
sa nāsti param ity eva kuru buddhiṃ mahāmate /
pratyakṣaṃ yat tad ātiṣṭha parokṣaṃ pṛṣṭhataḥ kuru
satāṃ buddhiṃ puraskṛtya sarvalokanidarśinīm /
rājyaṃ tvaṃ pratigṛhṇīṣva bharatena prasāditaḥ
Original text: Rāmāyaṇa-southern-2 · Edition: T.R. Krishnacarya: The Valmiki Ramayana - According to Southern recension, 1905 (Repr. Delhi : Sri Satguru Publications, 1982) · Data entry Oliver Hellwig · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0