Rāmāyaṇa-southern-2 (southern recension) · Chapter 2.99

Rāmāyaṇa, Ayodhyākāṇḍa, 99
punar evaṃ bruvāṇaṃ tu bharataṃ lakṣmaṇāgrajaḥ /
pratyuvāca tataḥ śrīmāñ jñātimadhye 'tisatkṛtaḥ

upapannam idaṃ vākyaṃ yat tvam evam abhāṣathāḥ /
jātaḥ putro daśarathāt kaikeyyāṃ rājasattamāt

purā bhrātaḥ pitā naḥ sa mātaraṃ te samudvahan /
mātāmahe samāśrauṣīd rājyaśulkam anuttamam

devāsure ca saṃgrāme jananyai tava pārthivaḥ /
samprahṛṣṭo dadau rājā varam ārādhitaḥ prabhuḥ

tataḥ sā saṃpratiśrāvya tava mātā yaśasvinī /
ayācata naraśreṣṭhaṃ dvau varau varavarṇinī

tava rājyaṃ naravyāghra mama pravrājanaṃ tathā /
tac ca rājā tathā tasyai niyuktaḥ pradadau varam

tena pitrāham apy atra niyuktaḥ puruṣarṣabha /
caturdaśa vane vāsaṃ varṣāṇi varadānikam

so 'haṃ vanam idaṃ prāpto nirjanaṃ lakṣmaṇānvitaḥ /
śītayā cāpratidvandvaḥ satyavāde sthitaḥ pituḥ

bhavān api tathety eva pitaraṃ satyavādinam /
kartum arhati rājendraṃ kṣipram evābhiṣecanāt

ṛṇān mocaya rājānaṃ matkṛte bharata prabhum /
pitaraṃ trāhi dharmajña mātaraṃ cābhinandaya

śrūyate hi purā tāta śrutir gītā yaśasvinī /
gayena yajamānena gayeṣv eva pitḥn prati

puṃnāmnā narakād yasmāt pitaraṃ trāyate sutaḥ /
tasmāt putra iti proktaḥ pitḥn yat pāti vā sutaḥ

eṣṭavyā bahavaḥ putrā guṇavanto bahuśrutāḥ /
teṣāṃ vai samavetānām api kaścid gayāṃ vrajet

evaṃ rājarṣayaḥ sarve pratītā rājanandana /
tasmāt trāhi naraśreṣṭha pitaraṃ narakāt prabho

ayodhyāṃ gaccha bharata prakṛtīr anurañjaya /
śatrughnasahito vīra saha sarvair dvijātibhiḥ

pravekṣye daṇḍakāraṇyam aham apy avilambayan /
ābhyāṃ tu sahito rājan vaidehyā lakṣmaṇena ca

tvaṃ rājā bhava bharata svayaṃ narāṇāṃ vanyānām aham api rājarāṇ mṛgāṇām /
gaccha tvaṃ puravaram adya samprahṛṣṭaḥ saṃhṛṣṭas tv aham api daṇḍakān pravekṣye

chāyāṃ te dinakarabhāḥ prabādhamānaṃ varṣatraṃ bharata karotu mūrdhni śītām /
eteṣām aham api kānanadrumāṇāṃ chāyāṃ tām atiśayinīṃ sukhaṃ śrayiṣye

śatrughnaḥ kuśalamatis tu te sahāyaḥ saumitrir mama viditaḥ pradhānamitram /
catvāras tanayavarā vayaṃ narendraṃ satyasthaṃ bharata carāma mā viṣādam