Padma Samhita · Chapter 4.20
rājānastadamātyā vā ye rājyadhuri niṣṭhitāḥ /
bhagavan rakṣaṇavyagrāḥ prajānāṃ satatodyatāḥ
brahmahatyādibhiḥ pāpairabhibhūtā vigarhitaiḥ /
kāyakleśātmake śāstracodite ghorakarmaṇi
pāpanirharaṇopāye pravartitumanīśvarāḥ /
te kathaṃ tāni pāpāni nirdhūya sakalanyapi
karmādhikāriṇo bhūyassatāṃ saṃsadi saṃmatāḥ /
kalpanai bhagavaddhyāne tadarcanavidhāvapi
yogyāḥ prakāraṃ taṃ deva brūhi mahyaṃ yathātatham /
brahmahatyādipāpānāmapanodanamuttamam
kāyakleśātmake karmaṇyakṣamāṇāṃ mahībṛtām /
vihitaṃ sukaraṃ teṣāṃ prāyaścittaṃ caturmukha
hiraṇyagarbhanāmaikaṃ karma proktaṃ yathāparam /
tulābhārasamā khyaṃ taddvābhyāṃ nirdhūta kalmaṣam
bhagavaddhyānapūjādividau bhūyo'dhikāriṇiḥ /
bhavantikarmadvitayaṃ tadaśeṣeṇa kathyate
kartuṃ vyavasitaṃ karma varayedgurumāditaḥ /
sarvaśāstrārthatatvajñaṃ mantrāṇāṃ pāragaṃ param
dayāluṃ sarvabhūtānāmakrodhanamalolupam /
karmadvayavidhānajñamṛjuṃ bhāgavataṃ dvijam
parīkṣyaivaṃ vidhaṃ yatnādupasaṅgamya pārthivaḥ /
arthayitvā yathānyāyamupacarya dvijottamam
karmārabheta puṇyeṣu deśakāleṣu yantritaḥ /
ṣaṭsutaiṣyādi māseṣu śravaṇe tvāṣṭrā eva vā
maitre cāśvayuji brahman rohiṇyāṃ pāsave'pi vā /
puṣye vā saumyanakṣatre cottaratritaye'pi vā
deśetīre ca saritāṃ samudrataṭabhūṣu vā /
yadvā sarvaguṇopete deśe bhagavadālaye
naimittikaṃ cetkarmaitanna kālādiparīkṣaṇam /
maṇḍapaṃ prathamaṃ kuryātpratiṣṭhāyāmivālaye
anyatra vā yathoddiṣṭe deśe śāstroktavartanā /
sarvālaṅkāranaṃyuktamantaḥ kalpitavedikam
aṅkurānarpayetpūrvamukteṣvanyatame dine /
sambhārāstatra sambhāryā yathāvidhi yathāvasu
ekāṅgulaghane tulye kapāle dve hiraṇmaye /
adharaṃ cottaraṃ cāpi karye dvābhyāṃ caturmukha
saṅgatābhyāṃ praviśyāntarāste garbhāśaye yathā /
kartāsukhaṃ taṃ niryāya dvayamaṇḍasamākṛti
hiraṇyagarbha saṃjñaṃ tat yatrāyaṃ jāyate punaḥ /
homapātrāṇi sarvāṇi raimayānyeva kārayet
sambhāreṣu samasteṣu sambhṛteṣu mahīpatiḥ /
pūrvedyu rniyataścopta romaśmaśrunakhaśśuciḥ
śuddhadaśśuddhavasanaśśvetamālyānulepanaḥ /
upoṣito ghṛtaṃ prāśya rātriṃ niyamatatparaḥ
nītvā paredyuḥ pratyūṣesnāto niyatamānasaḥ /
ṛtvigbhiḥ kārayetkarma garuṇā coditassvayam
vedimadhye śālibhārairnavabhiḥ kṛtaviṣṭare /
prāgagreṣu ca darbheṣu stīrṇeṣvāropya raimayam
kapālamadharaṃ dvāratoraṇādisamarcane /
yathāpuraṃ kṛte nṛttageyavāditramaṅgale
hiraṇyagarbhamabhitaścaturdikṣu bhṛtodakān /
saṃsthāpya caturaḥ kumbhān dhānyapīṭheṣu teṣvatha
kumbheṣu nyastaratneṣu veṣṭiteṣu navāmbaraiḥ /
catasro devatāssvīyairnāmadheyairanukramāt
āvahyaḥ puruṣassatyaḥ prācīdakṣiṇayestathā /
vāruṇyāmathakauberyāmacyuto'nanta eva ca
samudīryārghyapādyādyai rdhūpadīpāvasānakaiḥ /
annaṃ caturvidhaṃ cāpi kumbhe kumbhe nivedayet
pūrvādi dikṣu kuṇḍeṣu pratiṣṭhāyāmivakramāt /
klṛpteṣu hāvayedagnau samidhājyena cakramāt
pratyekaṃ mūlamantreṇa śatamaṣṭottaraṃ guruḥ /
caturvidhena cānnena pratyekaṃ ṣoḍaśāhutīḥ
kuryātpuruṣanoktena dhyātvā yaṣṭavyadevatāḥ /
prāpte muhurte bhūdevānanujñāpya gurussvayam
pāṇinā bhūmipaṃ haste gṛhītvā pralayakramāt /
dehaṃ saṃhṛtya bhūpālaṃ dehamātrāvaśeṣitam
dhyātvā praveśayedgarbhaṃ raimayaṃ kamalāsana /
adhare raimaye bhāge sukhāsīnaṃ ca bhūmipam
chādayedupariṣṭena bhāgenaitatpraveśanam /
ghṛtamiśraistilaistatvasaṃhārāhutimācaret
tattvotpādanamārgeṇa cintayitvā guruḥ punaḥ /
spaṣṭaṃ śarīraṃ bhūpasya sṛṣṭi homaṃ yathāpuram
kuryātkuṇḍeṣu sarvatra caturghu caturāsana /
ānīya mantravajjātaṃ aṇḍāttasmādbahirnṛpam
vaiyāghracarmaṇyāropya kalaśairabhiṣecayet /
uttamādhamamārgeṇa vedavittantravittamaḥ
tathaiva mantrātsnapanaṃ dravyajātaṃ ca tādṛśam /
karmaṇā tena nirdhūtakalmaṣaḥ puṇyakṛttamaḥ
jāto guruprasādena gurumagre sabhājayet /
sahasraniṣṭamānena tapanīyena bhūmipaḥ
ṛtvijāṃ cāpi sarveṣāṃ tāvatī dakṣiṇā matā /
karmopakaraṇaṃ sarvaṃ kuryādācāryasānnṛpaḥ
hairaṇyamaṇḍaṃ vidvadbhyo brāhmaṇebhyaḥ pradāpayet /
evaṃ kṛtavatastasya viṣṇorārādhanādiṣu
saṃpadyate'dhikāritvaṃ dvirevaṃ karma kurvataḥ /
phalaṃ ca viṣṇossārūpyaṃ sāyujyaṃ triguṇe bhavet
tulābhārāhvayaṃ karma dvitīyaṃ kathyate'dhunā /
nirmāya maṇṭapaṃ prāgvattasmadhye yajñadārujau
stambhā dṛḍhau saravantau hastaiṣṣaḍbhissamchṛtau /
dvihastapariṇāhau dvau savṛttau śilpikalpitau
dvihastamānāntarālau sthāpitau bhūtale dṛḍham /
kṛtvātayoruparyekaṃ dāru sārava duttaram
vistīrṇaṃ hastamānena tāvanmānaghasaṃ dhṛḍham /
trihastamāyataṃ caiva tulādaṇḍamayomayam
āyasenaiva pāśena yojayeduttareṇa tu /
vidhāyetthaṃ tulāmanyatsambhārādi yathāpuram
kalpayitvā yathāpūrvaṃ karmacopari śāstrikam /
homāntaṃ sakalaṃ kuryādyathā yogamalopayan
snāto narapatiḥ kṣāmavasanābharaṇānvitaḥ /
śucirdhyāyan vāsudevaṃ carmakhaḍgadharastataḥ
parikramya samaskṛtya devāṃstān puruṣādikān /
tulāmapi tathā kṛtvā bhāge tasyāśca paścime
sthitvā prāgānano bhūtvā ārohetpaścimaṃ dhaṭam /
svastina ityṛcaṃ sūktamadhīyānaśca maṅgalam
prācye dhaṭe nṛpasamaṃ nikṣipeddhāṭakottamam /
caturdikṣu pravṛtteṣu nṛttavāditragītiṣu
adhīyāneṣu vipreṣu vedāṃśca caturastadā /
śāntihome ca kuṇḍeṣu pravṛtte pārthivassvayam
kañcitkālaṃ dhaṭabhuvi dhyāyan rukmamayaṃ harim /
āsitvā gurvanujñātaḥ pūrvaṃ dhaṭabhuva stataḥ
avarohetsuvarṇaṃ ca bhūṣaṇāni ca bhūpatiḥ /
bhūsurebhyo yathāyogaṃ vibhajya vitarettataḥ
ācāryaya śataṃ niṣkaṃ mūrtipebhyaśca tatsamam /
sarvebhyo ye ca tatkarmasahakāre niyojitāḥ
tebhyo'pi dadyāddīkṣitvā teṣāṃ karma yathāyatham /
tulābhārāhvayaṃ karma kurvannitthaṃ mahīpatiḥ
anyo vā dhanavān kaścitsarvapāpaiḥ pramucyate /
pretya cābhimatān bhogānaśnute divi devavat
asakṛtkarma kurvāṇo brahmaloke mahīyate /
pāpāpanodanaṃ karma paraloke sukhāvaham
āyurvṛddhikaraṃ sarvarogaśāntikaraṃ param /
saṃpatkaraṃ yaśovṛddhikāraṇaṃ sarvakāmadam
caturānana karmānyatsvarṇagarbhādi saṃyutam /
puṣyābhiṣecanaṃ nāma śṛṇu guhyaṃ sanātanam
vihitaṃ pṛthivīśānāmintrādyairapyanuṣṭhitam /
māsitaiṣye proṣṭapade māse cāśva yuje śubhe
śravaṇe caiva nakṣatre janmarkṣe kartureva vā /
mahābhiṣecanaṃ karma prārabheta guru stataḥ
pūrvokaiṣveva deṣeṣu kasmiṃścidabhipūjite /
pañcadaṇḍāyatāṃ bhūmiṃ kṛtvā vai vartulākṛtim
tasyāmantasthsalaṃ samyakkṛtvā niṣkasamucchṛtam /
toraṇādi caturdikṣu sthāpayitvā caturmukha
alaṅkṛtya yathāpūrvaṃ vitānadhvajamālayā /
tanmadhye kalpayenmeruṃ mṛdaṅgasadṛśākṛtim
ślakṣṇādi ca mṛdā kāryaṃ tasyocchrāyaṃ trihastakam /
mūle cāgre ca viṣkambho hastamānastathā bhavet
caturdikṣu ca cadvāro bhāgāstasya yathākramam /
śveto'ruṇastathāpītaḥ kṛṣṇaḥ kalpyaśca sarvataḥ
katnaiḥ svarṇaiḥ pūraṇīyā ṣṣaṭtathā kulaparvatāḥ /
pūrvāparāyatāḥ kalpyā himavāṃ stadanantaram
hemakūṭaśca viṣadho nīlaśśvetaśca parvataḥ /
śataśṛṅgaśca viṣkambhasteṣāṃ gyātṣoḍaśāṅgulaḥ
śvetaśca piṅgalo rakto nīlaścandrasamaprabhaḥ /
hemavarṇaḥ kramādvarṇaiścitrayeddhātupāṃsubhiḥ
jambādvīpaṃ libhaitvaivaṃ lavaṇodadhivedhṭitam /
plakṣadvīpaṃ likheddikṣu samudrapari veṣṭitam
śālmalyā lakṣitaṃ dvīpaṃ parītaṃ madirāmbubhiḥ /
kuśaṃ parītamāghāraiḥ krauñcaṃ dadhisamudritam
śākaṃ dugdhodadhikṣiptaṃ puṣkaraṃ svacchatoyadhim /
kramāllikhitvā sarveṣāṃ lokālokamahācaram
vapravatkalpayetprācyāṃ tasyāntaramarāvatīm /
purīmindrasya yāmyāyāṃ nāmnā saṃyamanīmapi
yamasya varuṇasyāpi pratīcyāṃ nagarīṃ tathā /
vibhāvarīmudīcyāṃ tu purīṃ somasya kalpayet
indrādilokapālānāṃ sthāne sthāne prakalpayet /
saikate sthaṇḍile tatra tānāvāhya samarcayet
mahāmoruṃ ca tanmūrdhni vārāhiṃ mūrtimarcayet /
meroruttarapārśve tu śvabhraṃ kṛtvā pramāṇataḥ
adhaḥ kapālaṃ sauvarṇaṃ nyasya tatra samarcayet /
pūnarurdhvakapālaṃ ca nyasya tasyopari kramāt
pūrvoktena vidhānena purodhā niyatassvayam /
kuṃbhān ṣoḍaśa saṃpūrṇān ṣoḍaśa prasthapūraṇān
parito'ṇḍakapālasya sūtravastrādiveṣṭitān /
sthāpayitvā dhānyarāśau sāpidhānānalaṅkṛtān
diśamaindrīṃ samārabhya prādakṣiṇyena pūrayet /
pañcagavyādibhirdravyaiḥ praṇavena prapūrayet
pañcagavyaṃ ca pīyūṣaṃ dadhi sarpi stathā madhu /
haricandanatoyaṃ ca vāri cākṣatasaṃyutam
kuṅkumaṃ ca tathā toyaṃ karpūrāguruvāri ca /
kuśodakaṃ ca ratnāmbhassarva puṣpodakaṃ tathā
phalodakaṃ ca dhānyāmbhassarvatīrthodakaṃ tathā /
sarvagandhodakaṃ cāpi dravyāṇāṃ krama īritaḥ
morośca dakṣiṇe bhāge kuṇḍamagneḥ prakalpayet /
ājyena juhuyādagnau śatamaṣṭottaraṃ pṛthak
varāhamūrti prabhṛtīrupakṣiptvā ca devatāḥ /
anyāśca devatāśśailān samudrānviṣṭasāni ca
bhūrādīni tathā dvīpabhedāṃścoddiśya nāmabhiḥ /
teṣā māhūya tatkāryaṃ guruṇā sapurodhasā
bhūrbhuvassvariti brahmannanai ca juhuyādghṛtaiḥ /
agniṃ visṛjya vitareddakṣiṇāśca yathāvasu
tadanai yajamānastu sarvālaṅkārasaṃyutaḥ /
śucissamāhito bhūtvākṛtakautukabandhanaḥ
praviśya tatra taddhaimamaṇḍaṃ ca prāṅmukha ssvayam /
praviśyāsīta deveśaṃ dhyāyanneva sudhākaram
yajñamūrtiṃ dharāṃ devīṃ bibhrāṇaṃ nijadaṃṣṭrayā /
evaṃ dhyāyantamāsīnaṃ nṛpaṃ sopaskriyaṃ svayam
ācāryānumataḥ kumbhaiḥ sthāpi tairabhiṣecayet /
pañcagavyādibhirdravyairmantrānuccāryamantravit
vasoḥ pavitramantreṇa pañcagavyābhiṣecanam /
śaṃ nodevīriti payassnānaṃ dadhnā'bhiṣecanam
iṣetveti ghṛtenāgna āyāhīti tathā punaḥ /
madhunā cāgnimīḍeti mānastoka iti bruvan
haricandhanatoyena tathaivākṣatavāriṇā /
idaṃ viṣṇuriti procya kuṅkumakṣoda vāriṇā
Original text: padmasaṃhitā · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0