Padma Purana · Chapter 2.62
viṣṇuruvāca-
kuṃḍalasyāśramaṃ gatvā satyadharma samākulam /
sukarmāṇaṃ tato dṛṣṭvā pitṛmātṛparāyaṇam
śuśrūṣaṃtaṃ mahātmānaṃ gurūsatyaparākramam /
mahārūpaṃ mahātejaṃ mahājñānasamākulam
mātāpitroḥ padāṃte tamupaviṣṭaṃ dadarśa saḥ /
mahābhaktyānvitaṃ śāṃtaṃ sarvajñānamahānidhim
kuṃḍalasyāpi putreṇa sukarmaṇā mahātmanā /
āgataṃ pippalaṃ dṛṣṭvā dvāradeśe mahāmatim
āsanāttūrṇamutthāya abhyutthānaṃ kṛtaṃ punaḥ /
āgaccha tvaṃ mahābhāga vidyādhara mahāmate
āsanaṃ pādyamarghaṃ ca dadau tasmai mahāmatiḥ /
nirvighno'si mahāprājña kuśalena pravarttase
nirāmayaṃ ca papraccha pippalaṃ taṃ samāgatam /
yasmādāgamanaṃ tedya tatsarvaṃ pravadāmyaham
varṣāṇāṃ ca sahasrāṇi trīṇi yāvattvayā tapaḥ /
taptameva mahābhāga surebhyaḥ prāptavānvaram
vaśyatvaṃ ca tvayā prāptaṃ kāmacārastathaiva ca /
tena matto na jānāsi garvamudvahase vṛthā
dṛṣṭvā te ceṣṭitaṃ sarvaṃ sārasena mahātmanā /
mamābhidhānaṃ kathitaṃ mama jñānamanuttamam
pippala uvāca-
yosau māṃ sāraso vipra sarittīre prayuktavān /
sarvaṃ jñānaṃ vadenmāṃ hi sa tu kaḥ prabhurīśvaraḥ
sukarmovāca-
bhavaṃtamuktavānyo vai sarittīre tu sārasaḥ /
brahmāṇaṃ tvaṃ mahājñānaṃ taṃ viddhi parameśvaram
anyatkiṃ pṛcchase brūhi tamevaṃ pravadāmyaham /
viṣṇuruvāca-
evamuktaḥ sa dharmātmā sukarmā nṛpanaṃdana
pippala uvāca-
tvayi vaśyaṃ jagatsarvamiti śuśruma bhūtale /
tanme tvaṃ kautukaṃ vipra darśayasva prayatnataḥ
paśya kautukamevādya tvaṃ vaśyāvaśyakāraṇam /
tamuvāca sa dharmātmā sukarmā pippalaṃ prati
atha sasmāra vai devānsukarmā pratyayāya vai /
iṃdrādyā lokapālāśca devāścāgnipurogamāḥ
samāgatāḥ samāhūtā nānā vidyādharāstathā /
sukarmāṇaṃ tataḥ procurdevāścāgnipurogamāḥ
kasmātsmṛtāstvayā vipra tatorthakāraṇaṃ vada /
sukarmovāca-
ayameṣa susaṃprāpto vidyādharo hi pippalaḥ
māmevaṃ bhāṣate vipra vaśyāvaśyatvakāraṇam /
pratyayārthaṃ samāhūtā asyaiva ca mahātmanaḥ
svaṃsvaṃ sthānaṃ pragacchadhvamityuvāca surānprati /
tamūcuste tato devāḥ sukarmāṇaṃ mahāmatim
asmākaṃ darśanaṃ vripra na moghaṃ jāyate varam /
varaṃ varaya bhadraṃ te manasā yaddhirocate
tatte dadmo na saṃdehastvevamūcuḥ surottamāḥ /
bhaktyā praṇamya tāndevānyayāce sa dvijottamaḥ
acalāṃ datta deveṃdrā suḥbhaktiṃ bhāvasaṃyutām /
mātāpitrośca me nityaṃ tadvai varamanuttamam
pitā me vaiṣṇavaṃ lokaṃ prayātvetadvarottamam /
tadvanmātā ca deveśā varamanyaṃ na yācaye
devā ūcuḥ-
pitṛbhaktosi vipreṃdra bhaktyā tava vayaṃ dvija /
sukarmañchrūyatāṃ vākyaṃ prītyā yuktā sadaiva te
evamuktvā gatā devāḥ svarlokaṃ nṛpanaṃdana /
sarvamaiśvaryametena tasyāgre paridarśitam
dṛṣṭaṃ tu pippalenāpi kautukaṃ ca mahādbhutam /
tamuvāca sa dharmātmā pippalaṃ kuṃḍalātmajam
arvācīnaṃ tvidaṃ rūpaṃ parācīnaṃ ca kīdṛśam /
prabhāvamubhayoścaiva vadasva vadatāṃ vara
sukarmovāca-
parācīnasya rūpasya liṃgameva vadāmi te /
yenalokāḥ pramodaṃte iṃdrādyāḥ sacarācarāḥ
ayameva jagannāthaḥ sarvago vyāpakaḥ prabhuḥ /
asya rūpaṃ na dṛṣṭaṃ hi kenāpyeva hi yoginā
śrutireva vadatyevaṃ taṃ vaktuṃ śaṃkiteva sā /
apāṇipādanāsaśca akarṇo mukhavarjitaḥ
sarvaṃ paśyati vai karma kṛtaṃ trailokyavāsinām /
teṣāmuktamakarṇaśca sa śṛṇoti susākṣyadaḥ
gatihīno vrajetsopi sa hi sarvatra dṛśyate /
pāṇihīnopi gṛhṇāti pādahīnaḥ pradhāvati
sarvatra dṛśyate vipra vyāpakaḥ pādavarjitaḥ /
yaṃ na paśyaṃti deveṃdrā munayastattvadarśinaḥ
sa ca paśyati tānsarvānsatyāsatyapade sthitān /
vyāpakaṃ vimalaṃ siddhaṃ siddhidaṃ sarvanāyakam
yaṃ jānāti mahāyogī vyāso dharmārthakovidaḥ /
tejomūrtiḥ sa cākāśamekavarṇamanaṃtakam
tadetannirmalaṃ rūpaṃ śrutirākhyāti niścitam /
vyāsaścaiva hi jānāti mārkaṃḍeyaśca tatpadam
arvācīnaṃ pravakṣyāmi śṛṇuṣvaikāgramānasaḥ /
yadā saṃhṛtya bhūtātmā svayamekaḥ pragacchati
apsu śayyāṃ samāsthāya śeṣabhogāsanasthitaḥ /
tamāśritya svapityeko bahukālaṃ janārdanaḥ
jalāṃdhakārasaṃtapto mārkaṃḍeyo mahāmuniḥ /
sthānamicchansa yogātmā nirviṇṇo bhramaṇena saḥ
bhramamāṇaḥ sa dadṛśe śeṣaparyaṃkaśāyinam /
sūryakoṭipratīkāśaṃ divyābharaṇabhūṣitam
divyamālyāṃbaradharaṃ sarvavyāpinamīśvaram /
yoganidrā gataṃ kāṃtaṃ śaṃkhacakragadādharam
ekā nārī mahābhāgā kṛṣṇāṃjanacayopamā /
daṃṣṭrākarālavadanā bhīmarūpā dvijottama
tayoktosau muniśreṣṭho mā bhairiti mahāmuniḥ /
padmapatraṃ suvistīrṇaṃ paṃcayojanamāyatam
tasminpatre mahādevyā mārkaṇḍeyo niveśitaḥ /
keśave sati suptepi nāstyatra ca bhayaṃ tava
tāmuvāca sa yogīṃdra kā tvaṃ bhavasi bhāmini /
asminvinirjite caikā bhavatī paribṛṃhitā
pṛṣṭaivaṃ muninā devī sādaraṃ prāha bhūsura /
nāgabhogāṃkaparyaṃke sa yaḥ svapiti keśavaḥ
asyāhaṃ vaiṣṇavī śaktiḥ kālarātririhocyate /
māmevaṃ viddhi vipreṃdra sarvamāyāsamanvitām
mahāmāyā purāṇeṣu jaganmohāya kathyate /
ityuktvā sā gatā devī aṃtardhānaṃ hi pippalaḥ
devyāmanugatāyāṃ tu mārkaṃḍeyasya paśyataḥ /
tasya nābhyāṃ samutpannaṃ paṃkajaṃ hāṭakaprabham
tasmājjajñe mahātejā brahmā lokapitāmahaḥ /
tasmādvijajñire lokāḥ sarve sthāvarajaṃgamāḥ
iṃdrādyā lokapālāśca devāścāgnipurogamāḥ /
arvācīnaṃ svarūpaṃ tu darśitaṃ hi mayā nṛpa
arvācīnasvarūpoyaṃ parācīno nirāśrayaḥ /
yadā sa darśayetkāyaṃ kāyarūpā bhavaṃti te
brahmādyāḥ sarvalokāśca arvācīnā hi pippala /
arvācīnā amī lokā ye bhavaṃti jagattraye
parācīnaḥ sa bhūtātmā yaṃ supaśyaṃti yoginaḥ /
mokṣarūpaṃ paraṃ sthānaṃ parabrahmasvarūpakam
avyaktamakṣaraṃ haṃsaṃ śuddhaṃ siddhisamanvitam /
parācīnasya yadrūpaṃ vidyādhara tavāgrataḥ
sarvameva mayā khyātamanyatkiṃ te vadāmyaham /
pippala uvāca-
kasmādetanmahājñānamudbhūtaṃ tava suvrata
arvācīnagatiṃ vidvānparācīnagatiṃ tathā /
trailokyasya paraṃ jñānaṃ tvayyevaṃ parivartate
tapaso naiva paśyāmi parāṃ niṣṭhāṃ hi suvrata /
yajanaṃyājanaṃtīrthaṃtapovākṛtavānasi
tatprabhāvaṃ vadasvaivaṃ kena jñānaṃ tavākhilam /
sukarmovāca-
tapa eva na jānāmi na kṛtaṃ kāyaśoṣaṇam
yajanaṃ yājanaṃ vāpi na jāne tīrthasādhanam /
na mayā sādhitaṃ dhyānaṃ puṇyakālaṃ sukarmajam
sphuṭamekaṃ prajānāmi pitṛmātṛprapūjanam /
ubhayorapi hastena mātāpitrostu nityaśaḥ
pādaprakṣālanaṃ puṇyaṃ svayameva karomyaham /
aṃgasaṃvāhanaṃ snānaṃ bhojanādikameva ca
trikāledhyānasaṃlīnaḥ sādhayāmi dinedine /
pādodakaṃ tayoścaiva mātāpitrordinedine
bhaktibhāvena viṃdāmi pūjayāmi subhāvataḥ /
gurū me jīvamānau tu yāvatkālaṃ hi pippala
tāvatkālaṃ hi me lābho hyatulaśca prajāyate /
trikālaṃ pūjayāmyetau śuddhabhāvena cetasā
svacchaṃdalīlāsaṃcārī vartāmyeva hi pippala /
kiṃ me cānyena tapasā kiṃ me kāyasya śoṣaṇaiḥ
kiṃ me sutīrthayātrābhiranyaiḥ puṇyaiśca sāṃpratam /
makhānāmeva sarveṣāṃ yatphalaṃ prāpyate dvija
tatphalaṃ tu mayā dṛṣṭaṃ pituḥ śuśrūṣaṇādapi /
mātuḥ śuśrūṣaṇaṃ tadvatputrāṇāṃ gatidāyakam
sarvakarmasusarvasvaṃ sārabhūtaṃ jagatraye /
putrasya jāyate loko mātuḥ śuśrūṣaṇādapi
pituḥ śuśrūṣaṇe tadvanmahatpuṇyaṃ prajāyate /
tatra gaṃgā gayātīrthaṃ tatra puṣkarameva ca
yatra mātāpitā tiṣṭhetputrasyāpi na saṃśayaḥ /
anyāni tatra tīrthāni puṇyāni vividhāni ca
bhavaṃtyetāni putrasya pituḥ śuśrūṣaṇādapi /
pituḥ śuśrūṣaṇāttasya dānasya tapasaḥ phalam
satputrasya bhavedvipra anya dharmaḥ śramāyate /
pituḥ śuśrūṣaṇātpuṇyaṃ putraḥ prāpnotyanuttamam
svakarmaṇastu sarvasvamihaiva ca paratra ca /
jīvamānau gurūtvetau svamātāpitarau tathā
śuśrūṣate suto bhūtvā tasya puṇyaphalaṃ śṛṇu /
devāstasyāpi tuṣyaṃti ṛṣayaḥ puṇyavatsalāḥ
trayolokāstu tuṣyaṃti pituḥ śuśrūṣaṇādiha /
mātāpitrostu yaḥ pādau nityameva hi kṣālayet
tasya bhāgīrathīsnānamahanyahani jāyate /
puṇyairmiṣṭānnapānairyaḥ pitaraṃ mātaraṃ tathā
bhaktyā bhojayate nityaṃ tasya puṇyaṃ vadāmyaham /
aśvamedhasya yajñasya phalaṃ putrasya jāyate
tāṃbūlaiśchādanaiścaiva pānaiścāśanakaistathā /
bhaktyā cānnena puṇyena gurū yenābhipūjitau
sarvajñānī bhavetsopi yaśaḥkīrtimavāpnuyāt /
mātaraṃ pitaraṃ dṛṣṭvā harṣātsaṃbhāṣayetsutaḥ
nidhayastasya saṃtuṣṭāstasya gehe vasaṃti te /
gāvaḥ sauhṛdyamāyāṃti putrasya sukhadāḥ sadā
iti śrīpadmapurāṇe bhūmikhaṃḍe venopākhyāne mātṛpitṛtīrtha-/
māhātmye dviṣaṣṭitamo'dhyāyaḥ
Original text: padmapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0