Language

ENहिગુ
Scripture Library

Natya Shastra · Chapter 30

30.1

iti bharatīye nāṭyaśāstre tatātodyavidhānaṃ nāma ekonatriṃśattamo 'dhyāyaḥ
triṃśo 'dhyāyaḥ
atodyaṃ suṣiraṃ nāma jñeyaṃ vaṃśagataṃ budhaiḥ /
vaiṇa eva vidhistatra svaragrāmasamāśrayaḥ

30.2

dvikatrikacatuṣkāstu jñeyā vaṃśagatāḥ svarāḥ /
kampyamānārthamuktāśca vyaktamuktāstathaiva ca

30.3

tatropari yathā hyekaḥ svaro vaiṇasvarāntare /
prāpnotyanyatvameveha tathā vaṃśagato 'pi hi

30.4

dvikastrikaścatuṣko vā śrutisaṅkhyo bhavet svaraḥ /
anīraṇāttu śeṣāṇāṃ svarāṇāmapi sambhavaḥ /
aṅgulīvādanakṛtaṃ tacca me sannibodhata

30.5

vyaktamuk{tāṅgulistatra svaro jñeyaścatuḥśrutiḥ /
kampyamānāṅguliścaiva triśrutiḥ parikīrtitaḥ /
dviko 'rdhāṅgulimuktaḥ syāditi śrutyāśritāḥ svarāḥ

30.6

ete syurmadhyamagrāme bhūyaḥ ṣaḍjāśritāḥ punaḥ /
vyaktamuk{tāṅgulikṛtāḥ ṣaḍjamadhyamapañcamāḥ

30.7

ṛṣabho dhaivataścāpi kampyamānāṅgulīkṛtau /
ardhamuktāṅguliścaiva gāndhāro 'tha niṣādavān

30.8

svarasādhāraṇaścāpi kākalyantarasaṃjñayā /
niṣādagāndhārakṛtau ṣaḍjamadhyamayorapi

30.9

viparyayā sannikarṣe śrutilakṣaṇasiddhitaḥ /
vaiṇakaṇṭhapraveśena siddhā ekāśritāḥ svarāḥ

30.10

yaṃ yaṃ gātā svaraṃ gacchet taṃ taṃ vaṃśena vādayet /
śārīravaiṇavaṃśyānāmekībhāvaḥ praśasyate

30.11

avicalitamavicchinnaṃ varṇālaṅkārasaṃyutaṃ vidhivat /
lalitaṃ madhuraṃ snigdhaṃ veṇorevaṃ smṛtaṃ vādyam

30.12

evametat svaragataṃ vijñeyaṃgānayoktṛbhiḥ /
ataḥ paraṃ pravakṣyāmi dhanātodyavikalpanam

Original text: Nāṭyaśāstra 1-16, 18-30, 33, 35-37 · Data entry Padmakar Dadegaonkar Sowmya Krishnapur Haresh Bakshi · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0

Esc