Language

ENहिગુ
Scripture Library

Mokṣopāyaṭīkā · Chapter 2.16

2.16.1

viśeṣeṇa mahābuddhe saṃsārottaraṇe nṛṇām /
sarvatropakarotīha sādhuḥ sādhusamāgamaḥ //

2.16.2

sādhusaṃgataror jātaṃ vivekakusumaṃ śubham /
rakṣanti ye mahātmāno bhājanaṃ te phalaśriyaḥ //

2.16.3

śūnyam ākīrṇatām eti mṛtir apy utsavāyate /
āpat saṃpad ivābhāti vidvajjanasamāgame //

2.16.4

himam āpatsarojinyā mohanīhāramārutaḥ /
jayaty eko jagaty asmin sādhu sādhusamāgamaḥ //

2.16.5

paraṃ vivardhanaṃ buddher ajñānatarunāśanam /
samutsāraṇam ādhīnāṃ viddhi sādhusamāgamam //

2.16.6

vivekaḥ paramo dīpo jāyate sādhusaṃgamāt /
manoharojjvalo nūnam aśokād iva gucchakam //

2.16.7

nirāmayāṃ nirābādhāṃ nirvṛtiṃ nityapīvarīṃ ni⟨n⟩[t]ya° /
anuttamāṃ prayacchanti sādhusaṃgavibhūtayaḥ //

2.16.8

api kaṣṭatarāṃ prāptair daśāṃ vivaśatāṃ gataiḥ /
manāg api na saṃtyājyā mānavaiḥ sādhusaṃgatiḥ //

2.16.9

sādhusaṃgatayo loke sanmārgaśubhadīpakāḥ /
hārdāndhakārahāriṇyo bhāso jñānavivasvataḥ //

2.16.10

yaḥ snātaḥ śītasitayā sādhusaṃgatigaṅgayā /
kiṃ tasya dānaiḥ kiṃ tīrthaiḥ kiṃ tapobhiḥ °bhi*ḥ* kim adhvaraiḥ //

2.16.11

nīrāgāś chinnasaṃdehā galitagranthayo galita⟨galita⟩° 'nagha /
sādhavo yadi vidyante kiṃ tapastīrthasaṃgrahaiḥ //

2.16.12

viśrāntamanaso vandyāḥ prayatnena pareṇa hi /
daridreṇeva maṇayaḥ prekṣaṇīyā hi sādhavaḥ //

2.16.13

satsamāgamasaundaryaśālinī dhīmatāṃ matiḥ /
kamalevāpsarovṛnde sarvadaiva virājate //

2.16.14

tenāmalavilāsasya padasyāgrāvacūlatā /
grathitā yena bhavyena na tyaktā sādhusaṃgatiḥ //

2.16.15

vicchinnagranthayas tajjñāḥ sādhavaḥ sarvasammatāḥ /
sarvopāyena sarv⟨e⟩[o]pā° saṃsevyās te hy upāyā bhavāmbudhau //

2.16.16

ta ete narakāgnīnāṃ saṃśuṣkendhanatāṃ gatāḥ /
yair dṛṣṭā helayā santo narakānalavāridāḥ //

2.16.17

dāridryaṃ maraṇaṃ duḥkham ityādiviṣamo bhramaḥ /
saṃpraśāmyaty aśeṣeṇa sādhusaṃgamabheṣajaiḥ //

2.16.18

saṃtoṣaḥ sādhusaṃgaś ca vicāro 'tha śamas tathā /
eta eva bhavāmbhodhāv upāyās taraṇe nṛṇām //

2.16.19

saṃtoṣaḥ paramo lābhaḥ satsaṃgaḥ paramā gatiḥ /
vicāraḥ paramaṃ jñānaṃ śamo hi paramaṃ sukhaṃ //

2.16.20

catvāra ete vimalā upāyā bhavabhedane /
yair abhyastās ta uttīrṇā mohavārer bhavārṇavāt //

2.16.21

ekasminn eva caiteṣām abhyaste vimalodaye /
catvāro 'pi kilābhyastā bhavanti sudhiyāṃ vara //

2.16.22

eko 'py eko 'pi sarveṣāṃ eṣāṃ prasavabhūr iva /
sarvasaṃsiddhaye tasmād yatnenaikaṃ samāśrayet //

2.16.23

satsamāgamasaṃtoṣavicārās tv avicāritam /
pravartante śamasvacche vahanānīva sāgare //

2.16.24

vicārasaṃtoṣaśamāḥ satsamāgamaśālini /
pravartante śriyo jantau kalpavṛkṣāśrite yathā //

2.16.25

vicāraśamasatsaṃgāḥ saṃtoṣavati mānave /
pravartante prapūrṇendau saundaryādyā saunda[r]yā° guṇā iva //

2.16.26

satsaṃgasaṃtoṣaśamā vicāravati sanmatau /
pravartante mantrivare rājanīva jayaśriyaḥ //

2.16.27

tasmād ekatamaṃ nityam eteṣāṃ raghunandana /
pauruṣeṇa mano jitvā yatnenābhyāhared guṇam //

2.16.28

paraṃ pauruṣam āśritya jitvā cittamataṅgajam /
yāvad eko guṇo nāptas tāvan nāsty uttamā gatiḥ //

2.16.29

pauruṣeṇa prayatnena dantair dantān vicūrṇayan /
yāvan nābhiniviṣṭaṃ te mano rāma guṇārjane //

2.16.30

devo bhavātha yakṣo vā puruṣaḥ pādapo 'tha vā /
tāvat tava mahābāho nopāyo 'stīha kaścana //

2.16.31

ekasminn eva phalite guṇe balam upāgate /
kṣīyante sarva evāśu doṣā d⟨e⟩[o]ṣā viṣadacetasaḥ //

2.16.32

guṇe vivṛddhe vardhante guṇā doṣakṣayāvahāḥ /
doṣe vivṛddhe vardhante doṣā guṇavināśinaḥ //

2.16.33

manomahāvane hy asmin veginī vāsanāsarit /
śubhāśubhabṛhatkūlā nityaṃ vahati jantuṣu //

2.16.34

sā hi svena prayatnena yasminn eva nipātyate /
kūle tenaiva vahati yathecchasi tathā kuru //

2.16.35

puruṣayatnajavena manovane śubhataṭānugatāṃ kramaśaḥ kuru /
varamate nijabhāvamahānadīm iha hi tena manāg api nohyase //

Original text: Mokṣopāyaṭīkā · Edition: Walter Slaje 1. (Vairāgya-)Prakaraṇa. Bhāskarakaṇṭhas Mokṣopāya-Ṭīkā Graz EWS-Fachverlag Materialien für eine kritische Ausgabe des Mokṣopāya 3 Walter Slaje 2. Prakaraṇa (Mumukṣuvyavahāra). Bhāskarakaṇṭhas Mokṣopāya-Ṭīkā Graz Leykam Materialien für eine kritische Ausgabe des Mokṣopāya 1 Walter Slaje 3. (Utpatti-)Prakaraṇa. Bhāskarakaṇṭhas Mokṣopāya-Ṭīkā Graz EWS-Fachverlag Materialien für eine kri · Data entry Walter Slaje · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0

Esc