Mokṣopāyaṭīkā · Chapter 1.21

aparyāptaṃ hi bālatvam bālyam pibati yauvanam /
yauvanaṃ ca jarā paścāt paśya karkaśatām mithaḥ //

himāśanir ivāmbhojaṃ vātyeva śaradambudam /
dehaṃ jarā jarayati sarit tīrataruṃ yathā //

śithilādīrghasarvāṅgaṃ N11: śililā° jarājīrṇakalevaram /
samam paśyanti kāminyaḥ puruṣaṃ karabhaṃ tathā //

śvāsāyāsakadarthinyā N11, Ś4: śvāsayā° gṛhīte jarasā jane /
palāyya gacchati prajñā sapatnyeva hatāṅganā //

dāsāḥ putrāḥ striyaś caiva bāndhavāḥ suhṛdas tathā /
hasanty unmattakam iva naraṃ vārdhakakampitam //

duṣprajñaṃ jaraḍhaṃ dīnaṃ hīnaṃ guṇaparākramaiḥ /
gṛdhro N11, Ś4: °ddhro vṛkṣam ivādīrghaṃ gardho hy abhyeti vṛddhatām //

dainyadoṣamayī dīrghā hṛdi dāhapradāyinī /
sarvāpadām ekasakhī vardhate vārdhake spṛhā //

kartavyaṃ kim mayā kaṣṭam paratrety atidāruṇam /
apratīkārayogyaṃ hi vārdhake vardhate bhayam //

ko 'haṃ varākaḥ kim iva karomi katham eva vā /
tiṣṭhāmi maunam eveti dīnatodeti vārdhake //

gardho 'bhyudeti sollāsam upabhoktuṃ na śakyate /
hṛdayaṃ dahyate nūnaṃ śaktidausthyena vārdhake //

jarājīrṇabakī °4: °bake yāvat kāsakreṅkārakāriṇī /
rauti rogoragākīrṇā kāyadrumaśiraḥsthitā //

tāvad āgata evāśu kuto 'pi paridṛśyate /
ghanāndhatimirākāṅkṣī mune maraṇakauśikaḥ //

sāyaṃsandhyāprajātaiva tamaḥ samanudhāvati /
jarā vapuṣi dṛṣṭaiva mṛtiṃ samanudhāvati Ś4: samunu° //

jarākusumitaṃ dehadrumaṃ dṛṣṭvaiva dūrataḥ /
mṛtibhṛṅgī drutam brahman narasyāyāti sūtsukā //

śūnyaṃ nagaram ābhāti Ś4: āyā° bhāti cchinnalato drumaḥ /
bhāty anāvṛṣṭimān deśo na jarājarjaraṃ vapuḥ //

kṣaṇān nigiraṇāyaiva kāsakvaṇitakāriṇī /
gṛdhrīvāmiṣam N11, Ś4: °ddhrī° ādatte N11, Ś4: ādha° tarasaiva naraṃ jarā //

dṛṣṭvaiva sūtsukevāśu pragṛhya śirasi kṣaṇāt /
pralunāti jarā dehaṃ kumārī kairavaṃ yathā //

sītkārakāriṇī pāṃsuparuṣā parijarjaram /
śarīraṃ śātayaty eṣā vātyeva tarupallavam //

jarasopahato deho dhatte jarjaratāṃ gataḥ /
tuṣāranikarākīrṇaparimlānāmbujaśriyam Ś4: °kīrṇaṃ //

jarājyotsnoditaiveyaṃ śiraḥśikharipṛṣṭhataḥ /
vikāsayati saṃrabdhavātāṃ kāsakumudvatīm //

paripakvaṃ samālokya jarākṣāravidhūsaram /
śiraḥkuṣmāṇḍakam Ś4: °ke bhuṅkte puṃsaḥ kālaḥ kileśvaraḥ //

jarājahnusutodyuktā mūlāny asya nikṛntati /
śarīratīravṛkṣasya calasyāyūṃṣi satvaram //

jarāmārjārikā bhuktayauvanākhutayendhitā N11, Ś4: °edhi° /
param ullāsam āyāti śarīrāmiṣagardhinī //

kācid asti jagaty asmin nāmaṅgalakarī tathā /
yathā jarākrośakarī dehajaṅgalajambukī //

kāsaśvāsasasītkārā duḥkhadhūmatamomayī /
jarājvālā jvalaty eṣā yayāsau dagdha eva hi //

jarasā Ś4: jārā° vakratām eti śuklāvayavapallavā /
tāta tanvī tanur nṝṇāṃ latā puṣpānatā yathā //

jarākarpūradhavalaṃ dehakarpūrapādapam /
mune maraṇamātaṅgo nūnam uddharati kṣaṇāt //

maraṇasya mune rājño jarādhavalacāmarā /
āgacchato 'gre niryāti svādhivyādhipatākinī //

na jitāḥ śatrubhiḥ saṅkhye ye niṣpiṣṭādrikoṭayaḥ /
te jarājīrṇarākṣasyā paśyāśu vijitā mune //

jarātuṣāradhavale śarīrasadanāntare /
śaknuvanty akṣaśiśavaḥ spandituṃ na manāg api //

saṃsārasaṃsṛter asyā gandhakuṭyāḥ śirogatā /
dehayaṣṭyā jarānāmnī cāmaraśrīr virājate //

jarācandrodayasite śarīranagare sthite /
kṣaṇād vikāsam āyāti mune maraṇakairavam //

jarāsudhālepasite śarīrāntaḥpurāntare /
aśaktir ādhir ārtiś ca tiṣṭhanti sukham aṅganāḥ //

abhāvāgre sarā yatra jarā jayati jantuṣu /
kas tatreha samāśvāso mama mandamater mune //

kiṃ tena durjīvitadurgraheṇa Ś4: °heheṇa jarāṃ gatenāpi hi jīvyate yat /
jarā jagatyām ajitā narāṇāṃ sarvaiṣaṇās tāta tiraskaroti //