Mokṣopāya · Chapter 5.15

enām anusaran rāma cittasattām apāvanīm /
saṃsārabījakaṇikāṃ jīvabandhanavāgurām //

ātmā tyaktātmarūpābho malinām āpatan daśām /
cintāṃ samanusandhatte dhatte ca kalanāmalam //

mūrchamānā mahāmohadāyinī bhayakāriṇī /
tṛṣṇā viṣalatārūpā mūrchām eva prayacchati //

yadā yadodeti tadā mahāmohapradāyinī /
tṛṣṇā kṛṣṇaniśeveyam anantāndhyavikāriṇī //

kalpānalaśikhādāhaṃ soḍhuṃ śaktā harādayaḥ /
tṛṣṇānalaśikhādāhaṃ soḍhuṃ śaktā na kecana //

tīkṣṇā kṛṣṇā sudīrghā ca vahaty aṅge sadā nije /
śītalevāsukhodarkā ghorā tṛṣṇākṛpāṇikā //

yāny etāni durantāni durdharāṇy uddhatāni ca /
tṛṣṇāvallyāḥ phalānīha tāni duḥkhāni rāghava //

adṛśyaivātti māṃsāsthirudhirādi śarīrakāt /
manobilavilīnaiṣā tṛṣṇāvanaśunī nṛṇām //

kṣaṇam ullāsam āyāti kṣaṇam āyāti śūnyatām /
jaḍā vidalayaty āśu tṛṣṇāprāvṛṭtaraṅgiṇī //

dṛṣṭadainyo hatasvānto hataujā yāti nīcatām /
muhyate rauti patati tṛṣṇayābhihato janaḥ //

na sthitā koṭare yasya tṛṣṇākṛṣṇabhujaṅgamī /
tasya prāṇānilās svasthāḥ puṃso hṛdayarandhragāḥ //

nūnam astaṅgato yatra tṛṣṇākṛṣṇaniśākramaḥ /
puṇyāni tatra vardhante śuklapakṣa ivendavaḥ //

yo na tṛṣṇāghuṇāvalyā kṣataḥ puruṣapādapaḥ /
puṇyaprasūnena sadā so 'vabhāti vikāsinā //

anantākulakallolā vivartāvartasaṅkulā /
pravahaty āśayāraṇye tṛṣṇāmohanadī nṛṇām //

tṛṣṇayeme janās sarve sūtrayantrapatatrivat /
uhyante praviśīryante saṃhriyante ca bhūriśaḥ //

mūlāny api susūkṣmāpi kaṭhināyasakarkaśā /
tṛṣṇā paraśudhāreva lagantī vinikṛntati //

nipataty avaṭe mūḍhas tṛṣṇām anusarañ janaḥ /
nīlām anupatañ śvabhratṛṇaśākhāṃ yathaiṇakaḥ //

nāpan nāpi jarā na kṣut tathā jarayati kṣaṇāt /
yathā jarayati kṣāmaṃ tṛṣṇā hṛdayarūpikā //

tṛṣṇayāśayakauśikyā hṛdy amaṅgalabhūtayā /
rūḍhayā bhagavān eṣa viṣṇur vāmanatāṃ gataḥ //

kayācid eva daivikyā hṛdi grathitayānayā /
tṛṣṇayā bhrāmyate vyomni rajjvevārko 'nvahaṃ kila //

sarvaduḥkhamayākārāṃ kārāṃ jagati jīvataḥ /
tṛṣṇāṃ parihara krūrām uragīm iva dūrataḥ //

tṛṣṇayā pavanā vānti śailās tiṣṭhanti tṛṣṇayā /
tṛṣṇayaiva dharā dhātrī trailokyaṃ tṛṣṇayā vṛtam //

sarvaiva lokayātreyaṃ protā tṛṣṇāvaratrayā /
rajjubaddhā vimucyante tṛṣṇābaddhā na kecana //

tasmād rāghava tṛṣṇāṃ tvaṃ tyaja saṅkalpavarjanāt /
manas saṅkalpakaṃ nāsti nirṇītam iti yuktitaḥ //

ayaṃ nāmāham ity eva prathamaṃ tāvad āśaye /
mā durāśāṃ mahābāho saṅkalpaya tamomayīm //

etāṃ duḥkhaprasavinīm anātmany ātmabhāvanām /
na bhāvayasi ced rāma tad bahujñeṣu gaṇyase //

enām ahambhāvamayīm apuṇyāṃ chittvā svayambhāvaśalākayaiva /
svabhāvanāṃ bhavya bhavāntabhūmau bhavābhibhūtākhilabhītibhūtiḥ //