Mokṣopāya · Chapter 4.16

atra te śṛṇu vakṣyāmi dāmādiṣu gateṣv atha /
yad vṛttaṃ śambarasyaiva nagare nagasannibhe //

tathā gaganavibhraṣṭe samaste dhvastasaṃsthitau /
vinaṣṭe śambarānīke śaradīvābhramaṇḍale //

devanirjitasainyo 'sau nītvā katipayās samāḥ /
punar devavadhodyuktaś cintayām āsa dānavaḥ //

dāmādayas te racitā ye mayā māyayāsurāḥ /
maurkhyāt tair bhāvitā yuddhe mithyaivāntar ahaṅkṛtiḥ //

idānīṃ saṃsṛjāmy anyān dānavān māyayoditān /
tān athāpy ātmaśāstrajñān savivekān karomy aham //

tatas tattvaparijñānān mithyā bhāvanayotthitam /
nāhaṅkāraṃ prayāsyanti vijeṣyanti ca tān surān //

iti sañcintya daityendras tādṛśān dānavādhipān /
māyayotpādayām āsa budbudān iva vāridhiḥ //

sarvajñā vedyavettāro vītarāgā gatainasaḥ /
yathāprāptaikakartāro bhāvitātmāna uttamāḥ //

bhīmo bhāso druṭa iti nāmabhiḥ parilāñchitāḥ /
jagat tṛṇam ivāśeṣaṃ paśyantaḥ pāvanāśayāḥ //

te sma daityā bhuvaṃ prāpya cchādayām āsur ambaram /
garjanto hetitaḍitaḥ prāvṛṣīva payodharāḥ //

ayudhyanta samaṃ devair api varṣagaṇān bahūn /
vivekavaśato jagmur nāhaṅkāraṃ kadācana //

teṣāṃ yāvad udety antar mamedam iti vāsanā /
tāvat ko 'yam ahaṃ ceti vicārād yāty asatyatām //

asac charīraṃ cic chuddhā ko 'sāv aham iti sthitaḥ /
vicārād ittham eteṣāṃ prodagur na bhayādayaḥ //

asac charīraṃ nāstīdaṃ cic chuddhaivātmani sthitā /
ahaṃ nāma na cānyo 'sti niścityety asurā babhuḥ //

tatas tair nirahaṅkārair jarāmaraṇanirbhayaiḥ /
prāptānukāribhir vīrair vartamānānuvartibhiḥ //

asaktabuddhibhir nityaṃ hatānyair apy ahantṛbhiḥ /
vāsanājālanirmuktaiḥ kṛtakāryair akartṛbhiḥ //

prabhoḥ kāryam idaṃ kāryam iti saṅgaratatparaiḥ /
vītarāgair gatadveṣais satataṃ samadṛṣṭibhiḥ //

sā daivī dānavais senā bhīmabhāsadruṭādibhiḥ /
hatā bhuktā kṣatā pluṣṭā svāntraśrīr iva bhoktṛbhiḥ //

bhīmabhāsadruṭakṣuṇṇā tato gīrvāṇavāhinī /
paridudrāva vegena gaṅgeva himavaccyutā //

sā surānīkinī devaṃ kṣīrodārṇavaśāyinam /
jagāma śaraṇaṃ śailaṃ vātāntevābdamālikā //

viṣṇur āśvāsayām āsa tāṃ bhītāṃ devavāhinīm /
bhujagābhidrutām ekāṃ ramaṇīm iva nāyakaḥ //

atha kṣīrodakuhare tāvat sā suravāhinī /
uvāsa yāvad bhagavān arināśārtham udyayau //

babhūva dāruṇaṃ yuddhaṃ śauriśambarayos tataḥ /
akāla iva kalpāntas samuḍḍīnakulācalaḥ //

śaśāma samare tasmin daityas sabalavāhanaḥ /
nārāyaṇahato yātaś śambaro vaiṣṇavīṃ purīm //

bhīmabhāsadruṭās te tu tasmin viṣamasaṅgare /
viṣṇunaiva śamaṃ nītāḥ pavaneneva dīpakāḥ //

te hi nirvāsanā eva yadā śāntim upāgatāḥ /
tadaiteṣāṃ gatir jātā dīpānām iva śāmyatām //

tasmād vāsanayā baddhaṃ muktaṃ nirvāsanaṃ manaḥ /
rāma nirvāsanībhāvam āharāśu vivekataḥ //

samyagālokanāt satyād vāsanā pravilīyate /
vāsanāvilaye cetaś śamam āyāti dīpavat //

na satyaṃ kiñcid eveha yadbhāvo bhāvayaty alam /
nāsty eva bhāvanā tasmād ity etat samyagīkṣaṇam //

vāsanācittanāmānau śabdāv arthasamanvitau /
satyāvalokanād yatra vilīnau tat paraṃ padam //

ātmaivedaṃ jagat sarvaṃ kaḥ kiṃ bhāvayatu kva vā /
bhāvanā nāma nāsty eva etat tat samyagīkṣaṇam //

vāsanāvalitaṃ cittam iha sthitim upāgatam /
tad eva tadvinirmuktaṃ vimuktam iti kathyate //

nānāghaṭapaṭākāraiś cetas sthitim upāgatam /
tad evāśu śamaṃ neyaṃ mithyā yakṣa ivotthitaḥ //

dāmavyālakaṭākāraiś cetaḥ pariṇataṃ yathā /
bhīmabhāsadruṭākāraiś cetaḥ pariṇataṃ tathā //

bhīmabhāsadruṭanyāyo rāghavāstv acalas tava /
dāmavyālakaṭanyāyo mā te bhavatu rāghava //

etad rāma purā proktaṃ pitrā kamalajena me /
bhavate 'dya mayā proktaṃ śiṣyāyātyantadhīmate //

dāmavyālakaṭanyāyas tasmān mā te 'stu rāghava /
bhīmabhāsadruṭanyāyo nityam astu tavānagha //

aviralasukhaduḥkhasaṅkaṭeyaṃ bhavapadavī bhavabhāvanopayātā /
vyavaharaṇavato 'pi bhūtajātau satatam asaktatayā vinaśyatīti //