Matsya Purana · Chapter 120

sa tvāśramapade ramye tyaktāhāraparicchadaḥ
krīḍāvihāraṃ gandharvaiḥ paśyannapsarasāṃ saha //

kṛtvā puṣpoccayaṃ bhūri granthayitvā tathā srajaḥ
agraṃ nivedya devāya gandharvebhyastadā dadau //

puṣpoccayaprasaktānāṃ krīḍantīnāṃ yathāsukham
ceṣṭā nānāvidhākārāḥ paśyannapi na paśyati //

kācitpuṣpoccaye saktā latājālena veṣṭitā
sakhījanena saṃtyaktā kāntenābhisamujjhitā //

kācitkamalagandhābhā niḥśvāsapavanāhṛtaiḥ
madhupairākulamukhī kāntena parimocitā //

makarandasabhākrānta nayanā kācidaṅganā
kāntaniḥśvāsavātena nīrajaskakṛtekṣaṇā //

kācid uccīya puṣpāṇi dadau kāntasya bhāminī
kāntasaṃgrathitaiḥ puṣpai rarāja kṛtaśekharā //

uccīya svayam udgrathya kāntena kṛtaśekharā
kṛtakṛtyamivātmānaṃ mene manmathavardhinī //

astvasmingahane kuñje viśiṣṭakusumā latā
kācidevaṃ raho nītā ramaṇena riraṃsunā //

kāntasaṃnāmitalatā kusumāni vicinvatī
sarvābhyaḥ kācidātmānaṃ mene sarvaguṇādhikam //

kāścitpaśyati bhūpālaṃ nalinīṣu pṛthakpṛthak
krīḍamānāstu gandharvair devarāmā manoramāḥ //

kācid ātāḍayat kāntam udakena śucismitā
tāḍyamānātha kāntena prītiṃ kācidupāyayau //

kāntaṃ ca tāḍayāmāsa jātakhedā varāṅganā
adṛśyata varārohā śvāsanṛtyatpayodharā //

kāntāmbutāḍanākṛṣṭa keśapāśanibandhanā
keśākulamukhī bhāti madhupairiva padminī //

svacakṣuḥsadṛśaiḥ puṣpaiḥ saṃchanne nalinīvane
channā kācic cirātprāptā kāntenānviṣya yatnataḥ //

snātā śītāpadeśena kācitprāhāṅganā bhṛśam
ramaṇāliṅganaṃ cakre mano 'bhilaṣitaṃ ciram //

jalārdravasanaṃ sūkṣmam aṅgalīnaṃ śucismitā
dhārayantī janaṃ cakre kācit tatra samanmatham //

kaṇṭhamālyaguṇaiḥ kācit kāntena kṛṣyatāmbhasi
truṭyatsragdāmapatitaṃ ramaṇaṃ prāhasacciram //

kācidbhugnā sakhīdatta jānudeśe nakhakṣatā
saṃbhrāntā kāntaśaraṇaṃ magnā kācidgatā ciram //

kācitpṛṣṭhakṛtādityā keśanistoyakāriṇī
śilātalagatā bhartrā dṛṣṭā kāmārtacakṣuṣā //

kṛttamālyaṃ vilulitaṃ saṃkrāntakucakuṅkumam
ratikrīḍitakānteva rarāja tatsarodakam //

susnātadevagandharva devarāmāgaṇena ca
pūjyamānaṃ ca dadṛśe devadevaṃ janārdanam //

kvacic ca dadṛśe rājā latāgṛhagatāḥ striyaḥ
maṇḍayantīḥ svagātrāṇi kāntasaṃnyastamānasāḥ //

kācid ādarśanakarā vyagrā dūtīmukhodgatam
śṛṇvatī kāntavacanam adhikā tu tathā babhau //

kācit satvaritā dūtyā bhūṣaṇānāṃ viparyayam
kurvāṇā naiva bubudhe manmathāviṣṭacetanā //

vāyununnātisurabhi kusumotkaramaṇḍite
kācitpibantī dadṛśe maireyaṃ nīlaśādvale //

pāyayāmāsa ramaṇaṃ svayaṃ kācidvarāṅganā
kācitpapau varārohā kāntapāṇisamarpitam //

kācitsvanetracapala nīlotpalayutaṃ payaḥ
pītvā papraccha ramaṇaṃ kva gate te mamotpale //

tvayaiva pītau tau nūnam ityuktā ramaṇena sā
tathā viditvā mugdhatvād babhūva vrīḍitā bhṛśam //

kācitkāntārpitaṃ subhrūḥ kāntapītāvaśeṣitam
saviśeṣarasaṃ pānaṃ papau manmathavardhanam //

āpānagoṣṭhīṣu tathā tāsāṃ sa narapuṃgavaḥ
śuśrāva vividhaṃ gītaṃ tantrīsvaravimiśritam //

pradoṣasamaye tāśca devadevaṃ janārdanam
rājansadopanṛtyanti nānāvādyapuraḥsarāḥ //

yāmamātre gate rātrau vinirgatya guhāmukhāt
āvasansaṃyutāḥ kāntaiḥ pararddhiracitāṃ guhām //

nānāgandhānvitalatāṃ nānāgandhasugandhinīm
nānāvicitraśayanāṃ kusumotkaramaṇḍitām //

evam apsarasāṃ paśyan krīḍitāni sa parvate
tapastepe mahārājan keśavārpitamānasaḥ //

tamūcurnṛpatiṃ gatvā gandharvāpsarasāṃ gaṇāḥ
rājansvargopamaṃ deśam imaṃ prāpto 'syariṃdama //

vayaṃ hi te pradāsyāmo manasaḥ kāṅkṣitānvarān
tānādāya gṛhaṃ gaccha tiṣṭheha yadi vā punaḥ //

amoghadarśanāḥ sarve bhavantastvamitaujasaḥ
varaṃ vitaratādyaiva prasādaṃ madhusūdanāt //

evamastvityathoktastaiḥ sa tu rājā purūravāḥ
tatrovāsa sukhī māsaṃ pūjayāno janārdanam //

priya eva sadaivāsīd gandharvāpsarasāṃ nṛpaḥ
tutoṣa sa jano rājñas tasyālaulyena karmaṇā //

māsasya madhye sa nṛpaḥ praviṣṭastadāśramaṃ ratnasahasracitram /
toyāśanastatra hyuvāsa māsaṃ yāvatsitānto nṛpa phālgunasya //

phālgunāmalapakṣānte rājā svapne purūravāḥ
tasyaiva devadevasya śrutavāngaditaṃ śubham //

rātryāmasyāṃ vyatītāyām atriṇā tvaṃ sameṣyasi
tena rājansamāgamya kṛtakṛtyo bhaviṣyasi //

svapnamevaṃ sa rājarṣir dṛṣṭvā devendravikramaḥ
pratyūṣakāle vidhivat snātaḥ sa prayatendriyaḥ //

kṛtakṛtyo yathākāmaṃ pūjayitvā janārdanam
dadarśātriṃ muniṃ rājā pratyakṣaṃ tapasāṃ nidhim //

svapnaṃ tu devadevasya nyavedayata dhārmikaḥ
tataḥ śuśrāva vacanaṃ devatānāṃ samīritam //

evametanmahīpāla nātra kāryā vicāraṇā
evaṃ prasādaṃ samprāpya devadevājjanārdanāt //

kṛtadevārcano rājā tathā hutahutāśanaḥ
sarvānkāmānavāpto 'sau varadānena keśavāt //