Matsya Purana · Chapter 119

tatra yau tau mahāśṛṅgau mahāvarṇau mahāhimau
tṛtīyaṃ tu tayormadhye śṛṅgamatyantamucchritam //

nityātaptaśilājātaṃ sadābhraparivarjitam
tasyādhastādvṛkṣagaṇe diśāṃ bhāge ca paścime //

jātīlatāparikṣiptaṃ vivaraṃ cārudarśanam
dṛṣṭvaiva kautukāviṣṭas taṃ viveśa mahīpatiḥ //

tamasā cātinibiḍaṃ nalvamātraṃ susaṃkaṭam
nalvamātramatikramya svaprabhābharaṇojjvalam //

tam ucchritam athātyantaṃ gambhīraṃ parivartulam
na tatra sūryastapati na virājati candramāḥ //

tathāpi divasākāraṃ prakāśaṃ tadaharniśam
krośādhikaparīmāṇaṃ sarasā ca virājitam //

samantātsarasastasya śailalagnā tu vedikā
sauvarṇai rājatairvṛkṣair vidrumairupaśobhitam //

nānāmāṇikyakusumaiḥ suprabhābharaṇojjvalaiḥ
tasminsarasi padmāni padmarāgacchadāni tu //

vajrakesarajālāni sugandhīni tathā yutam
pattrair marakatair nīlair vaiḍūryasya mahīpate //

karṇikāśca tathā teṣāṃ jātarūpasya pārthiva
tasminsarasi yā bhūmir na sā vajrasamākulā //

nānāratnairupacitā jalajānāṃ samāśrayaḥ
kapardikānāṃ śuktīnāṃ śaṅkhānāṃ ca mahīpate //

makarāṇāṃ ca matsyānāṃ caṇḍānāṃ kacchapaiḥ saha
tatra marakatakhaṇḍāni vajrāṇāṃ ca sahasraśaḥ //

padmarāgendranīlāni mahānīlāni pārthiva
puṣparāgāṇi sarvāṇi tathā karkoṭakāni ca //

tutthakasya tu khaṇḍāni tathā śeṣasya bhāgaśaḥ
rājāvartasya mukhyasya rucirākṣasya cāpyatha //

sūryendukāntayaścaiva nīlo varṇāntimaśca yaḥ
jyotīrasasya ramyasya syamantasya ca bhāgaśaḥ //

suroragavalakṣāṇāṃ sphaṭikasya tathaiva ca
gomedapittakānāṃ ca dhūlīmarakatasya ca //

vaiḍūryasaugandhikayos tathā rājamaṇernṛpa
vajrasyaiva ca mukhyasya tathā brahmamaṇerapi //

muktāphalāni muktānāṃ tārāvigrahadhāriṇām //

sukhoṣṇaṃ caiva tattoyaṃ snānācchītavināśanam
vaiḍūryasya śilā madhye sarasastasya śobhanā //

pramāṇena tathā sā ca dve ca rājandhanuḥśate
caturasrā tathā ramyā tapasā nirmitātriṇā //

biladvārasamo deśo yatra yatra hiraṇmayaḥ
pradeśaḥ sa tu rājendra dvīpe tasminmanohare //

tathā puṣkariṇī ramyā tasminrājañśilātale
suśītāmalapānīyā jalajaiśca virājitā //

ākāśapratimā rājaṃś caturasrā manoharā
tasyāstadudakaṃ svādu laghu śītaṃ sugandhikam //

na kṣiṇoti yathā kaṇṭhaṃ kukṣiṃ nāpūrayatyapi
tṛptiṃ vidhatte paramāṃ śarīre ca mahatsukham //

madhye tu tasyāḥ prāsādaṃ nirmitaṃ tapasātriṇā
rukmasetupraveśāntaṃ sarvaratnamayaṃ śubham //

śaśāṅkaraśmeḥ saṃkāśaṃ prāsādaṃ rājataṃ hitam
ramyavaiḍūryasopānaṃ vidrumāmalasārakam //

indranīlamahāstambhaṃ marakatāsaktavedikam
vajrāṃśujālaiḥ sphuritaṃ ramyaṃ dṛṣṭimanoramam //

prāsāde tatra bhagavān devadevo janārdanaḥ
bhogibhogāvalīsuptaḥ sarvālaṃkārabhūṣitaḥ //

jānunākuñcitastveko devadevasya cakriṇaḥ
phaṇīndrasaṃniviṣṭo 'ṅghrir dvitīyaśca tathānagha //

lakṣayutsaṅgagato 'ṅghristu śeṣabhogapraśāyinaḥ
phaṇīndrabhogasaṃnyasta bāhuḥ keyūrabhūṣaṇaḥ //

aṅgulīpṛṣṭhavinyasta devaśīrṣadharaṃ bhujam
ekaṃ vai devadevasya dvitīyaṃ tu prasāritam //

samākuñcitajānustha maṇibandhena śobhitam
kiṃcidākuñcitaṃ caiva nābhideśakarasthitam //

tṛtīyaṃ tu bhujaṃ tasya caturthaṃ tu tathā śṛṇu
āttasaṃtānakusumaṃ ghrāṇadeśānusarpiṇam //

lakṣmyā saṃvāhyamānāṅghriḥ padmapattranibhaiḥ karaiḥ
saṃtānamālāmukuṭaṃ hārakeyūrabhūṣitam //

bhūṣitaṃ ca tathā devam aṅgadairaṅgulīyakaiḥ
phaṇīndraphaṇavinyasta cāruratnaśirojjvalam //

ajñātavastucaritaṃ pratiṣṭhitam athātriṇā
siddhānupūjyaṃ satataṃ saṃtānakusumārcitam //

divyagandhānuliptāṅgaṃ divyadhūpena dhūpitam
surasaiḥ suphalairhṛdyaiḥ siddhairupahṛtaiḥ sadā //

śobhitottamapārśvaṃ taṃ devamutpalaśīrṣakam
tataḥ sammukham udvīkṣya vavande sa narādhipaḥ //

jānubhyāṃ śirasā caiva gatvā bhūmiṃ yathāvidhi
nāmnāṃ sahasreṇa tadā tuṣṭāva madhusūdanam //

pradakṣiṇamatho cakre sa tūtthāya punaḥ punaḥ
ramyamāyatanaṃ dṛṣṭvā tatrovāsāśrame punaḥ //

bilādbahirguhāṃ kāṃcid āśritya sumanoharām
tapaścakāra tatraiva pūjayanmadhusūdanam //

nānāvidhaistathā puṣpaiḥ phalamūlaiḥ sagorasaiḥ
nityaṃ triṣavaṇasnāyī vahnipūjāparāyaṇaḥ //

devavāpījalaiḥ kurvan satataṃ prāṇadhāraṇam
sarvāhāraparityāgaṃ kṛtvā tu manujeśvaraḥ //

anāstṛtaguhāśāyī kālaṃ nayati pārthivaḥ
tyaktāhārakriyaścaiva kevalaṃ toyato nṛpaḥ
na tasya glānimāyāti śarīraṃ ca tadadbhutam //

evaṃ sa rājā tapasi prasaktaḥ sampūjayandevavaraṃ sadaiva
tatrāśrame kālamuvāsa kaṃcit svargopame duḥkham avindamānaḥ //