Language

ENहिગુ
Scripture Library

Matsya Purana · Chapter 12

12.1

athānviṣanto rājānaṃ bhrātaras tasya mānavāḥ
ikṣvākupramukhā jagmus tadā śaravaṇāntikam //

12.2

tataste dadṛśuḥ sarve vaḍabām agrataḥ sthitām
ratnaparyāṇakiraṇa dīptakāyām anuttamām //

12.3

paryāṇapratyabhijñānāt sarve vismayam āgatāḥ
ayaṃ candraprabho nāma vājī tasya mahātmanaḥ //

12.4

agamad vaḍabārūpam uttamaṃ kena hetunā
tatas tu maitrāvaruṇiṃ papracchuste purodhasam //

12.5

kimityetadabhūccitraṃ vada yogavidāṃ vara
vasiṣṭhaścābravīt sarvaṃ dṛṣṭvā taddhyānacakṣuṣā //

12.6

samayaḥ śambhudayitā kṛtaḥ śaravaṇe purā
yaḥ pumānpraviśed atra sa nārītvamavāpsyati //

12.7

ayamaśvo 'pi nārītvam agādrājñā sahaiva tu
punaḥ puruṣatāmeti yathāsau dhanadopamaḥ //

12.8

tathaiva yatnaḥ kartavyaś cārādhyaiva pinākinam
tataste mānavā jagmur yatra devo maheśvaraḥ //

12.9

tuṣṭuvur vividhaiḥ stotraiḥ pārvatīparameśvarau
tāv ūcatur alaṅghyo 'yaṃ samayaḥ kiṃtu sāmpratam //

12.10

ikṣvākoraśvamedhena yatphalaṃ syāttadāvayoḥ
dattvā kimpuruṣo vīraḥ sa bhaviṣyatyasaṃśayam //

12.11

tathetyuktāstataste tu jagmur vaivasvatātmajāḥ
ikṣvākoścāśvamedhena celaḥ kimpuruṣo 'bhavat //

12.12

māsamekaṃ pumānvīraḥ strī ca māsamabhūtpunaḥ
budhasya bhavane tiṣṭhan nilo garbhadharo 'bhavat //

12.13

ajījanatputramekam anekaguṇasaṃyutam
budhaścotpādya taṃ putraṃ svarlokam agamattataḥ //

12.14

ilasya nāmnā tadvarṣam ilāvṛtam abhūttadā
somārkavaṃśayor ādāv ilo 'bhūnmanunandanaḥ //

12.15

evaṃ purūravāḥ puṃsor abhavad vaṃśavardhanaḥ
ikṣvākur arkavaṃśasya tathaivoktastapodhanāḥ //

12.16

ilaḥ kimpuruṣatve ca sudyumna iti cocyate
punaḥ putratrayamabhūt sudyumnasyāparājitam //

12.17

utkalo vai gahas tadvad dharitāśvaś ca vīryavān
utkalasyotkalā nāma gayasya tu gayā matā //

12.18

haritāśvasya dikpūrvā viśrutā kurubhiḥ saha
pratiṣṭhāne 'bhiṣicyātha sa purūravasaṃ sutam //

12.19

jagāmelāvṛtaṃ bhoktuṃ varṣaṃ divyaphalāśanam
ikṣvākurjyeṣṭhadāyādo madhyadeśamavāptavān //

12.20

nariṣyantasya putro 'bhūc chuco nāma mahābalaḥ
nābhāgasyāmbarīṣastu dhṛṣṭasya ca sutatrayam //

12.21

dhṛtaketuścitranātho raṇadhṛṣṭaśca vīryavān
ānarto nāma śaryāteḥ sukanyā caiva dārikā //

12.22

ānartasyābhavatputro rocamānaḥ pratāpavān
ānarto nābha deśo 'bhūn nagarī ca kuśasthalī //

12.23

rocamānasya putro 'bhūd revo raivata eva ca
kakudmī cāparaṃ nāma jyeṣṭhaḥ putraśatasya ca //

12.24

revatī tasya sā kanyā bhāryā rāmasya viśrutā
karūṣasya tu kārūṣā bahavaḥ prathitā bhuvi //

12.25

pṛṣadhro govadhācchūdro guruśāpādajāyata
ikṣvākuvaṃśaṃ vakṣyāmi śṛṇudhvamṛṣisattamāḥ //

12.26

ikṣvākoḥ putratām āpa vikukṣir nāma devarāṭ
jyeṣṭhaḥ putraśatasyāsīd daśa pañca ca tatsutāḥ //

12.27

meroruttarataste tu jātāḥ pārthivasattamāḥ
caturdaśottaraṃ cānyac chatamasya tathābhavat //

12.28

merordakṣiṇato ye ye rājānaḥ saṃprakīrtitāḥ
jyeṣṭhaḥ kakutstho nāmnābhūt tatsutastu suyodhanaḥ //

12.29

tasya putraḥ pṛthurnāma viśvagaścapṛthoḥ sutaḥ
industasya ca putro 'bhūd yuvanāśvastato 'bhavat //

12.30

śrāvastaśca mahātejā vatsakastatsuto 'bhavat
nirmitā yena śrāvastī gauḍadeśe dvijottamāḥ //

12.31

śrāvastādbṛhadaśvo 'bhūt kuvalāśvas tato 'bhavat
dhundhumāratvamagamad dhundhunāmnā hataḥ purā //

12.32

tasya putrās trayo jātā dṛḍhāśvo daṇḍa eva ca
kapilāśvaśca vikhyāto dhaundhumāriḥ pratāpavān //

12.33

dṛḍhāśvasya pramodaśca haryaśvastasya cātmajaḥ
haryaśvasya nikumbho 'bhūt saṃhatāśvas tato 'bhavat //

12.34

akṛtāśvo raṇāśvaśca saṃhatāśvasutāv ubhau
yuvanāśvo raṇāśvasya māndhātā ca tato 'bhavat //

12.35

māndhātuḥ purukutso 'bhūd dharmasenaśca pārthivaḥ
mucukundaśca vikhyātaḥ śatrujicca pratāpavān //

12.36

purukutsasya putro 'bhūd vasudo narmadāpatiḥ
sambhūtistasya putro 'bhūt tridhanvā ca tato 'bhavat //

12.37

tridhanvanaḥ suto jātas trayyāruṇa iti smṛtaḥ
tasmātsatyavrato nāma tasmātsatyarathaḥ smṛtaḥ //

12.38

tasya putro hariścandro hariścandrācca rohitaḥ
rohitācca vṛko jāto vṛkādbāhurajāyata //

12.39

sagarastasya putro 'bhūd rājā paramadhārmikaḥ
dve bhārye sagarasyāpi prabhā bhānumatī tathā //

12.40

tābhyāmārādhitaḥ pūrvam aurvo 'gniḥ putrakāmyayā
aurvastuṣṭastayoḥ prādād yatheṣṭaṃ varamuttamam //

12.41

ekā ṣaṣṭisahasrāṇi sutamekaṃ tathāparā
gṛhṇātu vaṃśakartāraṃ prabhāgṛhṇād bahūṃstadā //

12.42

ekaṃ bhānumatī putram agṛhṇādasamañjasam
tataḥ ṣaṣṭisahasrāṇi suṣuve yādavī prabhā //

12.43

khanantaḥ pṛthivīṃ dagdhā viṣṇunā ye 'śvamārgaṇe
asamañjasastu tanayo yo 'ṃśumānnāma viśrutaḥ //

12.44

tasya putro dilīpas tu dilīpāttu bhagīrathaḥ
yena bhāgīrathī gaṅgā tapaḥ kṛtvāvatāritā //

12.45

bhagīrathasya tanayo nābhāga iti viśrutaḥ
nābhāgasyāmbarīṣo 'bhūt sindhudvīpas tato 'bhavat //

12.46

tasyāyutāyuḥ putro 'bhūd ṛtuparṇastato 'bhavat
tasya kalmāṣapādastu sarvakarmā tataḥ smṛtaḥ //

12.47

tasyānaraṇyaḥ putro 'bhūn nighnastasya suto 'bhavat
nighnaputrāv ubhau jātāv anamitraraghū nṛpau //

12.48

anāmitro vanamagād bhavitā sa kṛte nṛpaḥ
raghor abhūddilīpastu dilīpādajakastathā //

12.49

dīrghabāhurajājjātaś cājapālastato nṛpaḥ
tasmāddaśaratho jātas tasya putracatuṣṭayam //

12.50

nārāyaṇātmakāḥ sarve rāmasteṣvagrajo 'bhavat
rāvaṇāntakarastadvad raghūṇāṃ vaṃśavardhanaḥ //

12.51

vālmīkistasya caritaṃ cakre bhārgavasattamaḥ
tasya putrau kuśalavāv ikṣvākukulavardhanau //

12.52

atithistu kuśājjajñe niṣadhastasya cātmajaḥ
nalastu naiṣadhastasmān nabhāstasmādajāyata //

12.53

nabhasaḥ puṇḍarīko 'bhūt kṣemadhanvā tataḥ smṛtaḥ
tasya putro 'bhavadvīro devānīkaḥ pratāpavān //

12.54

ahīnagustasya sutaḥ sahasrāśvastataḥ paraḥ
tataścandrāvalokastu tārāpīḍastato 'bhavat //

12.55

tasyātmajaś candragirir bhānuś candrastato 'bhavat
śrutāyur abhavattasmād bhārate yo nipātitaḥ //

12.56

nalau dvāv eva vikhyātau vaṃśe kaśyapasambhave
vīrasenasutastadvan naiṣadhaśca narādhipaḥ //

12.57

ete vaivasvate vaṃśe rājāno bhūridakṣiṇāḥ
ikṣvākuvaṃśaprabhavāḥ prādhānyena prakīrtitāḥ //

Original text: Matsyapurāṇa, 1-176 · Edition: Calcutta: Caukhamba Vidyabhavan, 1954. · Data entry Oliver Hellwig · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0

Esc