Markandeya Purana · Chapter 5

iti śrīmārkaṇḍeyapurāṇe caturvyūhāvatāro nāma dvitīyo 'dhyāyaḥ
pañcamo 'dhyāyaḥ
pakṣiṇa ūcuḥ
tvaṣṭṛputre hate pūrvaṃ brahmannindrasya tejasaḥ /
brahmahatyābhibhūtasya parā hānirajāyata

taddhamaṃ praviveśātha śākratejo 'pacārataḥ /
nistejāścābhavacchakro dharme tejasi nirgate

tataḥ putraṃ hataṃ śrutvā tvaṣṭā kruddhaḥ prajāpatiḥ /
avaluñcya jaṭāmekāmidaṃ vacanamabravīt

adya paśyantu me vīryaṃ trayo lokāḥ sadevatāḥ /
sa ca paśyatu durbuddhirbrahmahā pākaśāsanaḥ

svakarmābhirato yena matsuto vinapātitaḥ /
ityuktvā koparaktākṣo jaṭāmagnau juhāva tām

tato vṛtraḥ samuttasthau jvālāmālī mahāsuraḥ /
mahākāyo mahādaṃṣṭro bhinnāñjanacayaprabhaḥ

indraśatrurameyātmā tvaṣṭṛtejopabṛṃhitaḥ /
ahanyahani so 'vardhadiṣupātaṃ mahābalaḥ

vadhāya cātmano dṛṣṭvā vṛtraṃ śakro mahāsuram /
preṣayāmāsa saptarṣon sandhimicchan bhayāturaḥ

sakhyañcakrustatastasya vṛtreṇa samayāṃstathā /
ṛṣayaḥ prītamanasaḥ sarvabhūtahite ratāḥ

samayasthitimullaṅghya yadā śakreṇa ghātitaḥ /
vṛtro hatyābhibhūtasya tadā balamaśīryata

tacchakradehavibhraṣṭaṃ balaṃ mārutamāviśat /
sarvavyāpinamavyaktaṃ balasyaivādhidaivatam

ahalyāñca yadā śakro gautamaṃ rūpamāsthitaḥ /
dharṣayāmāsa devendrastadā rūpamahīyata

aṅgapratyaṅgalāvaṇyaṃ yadatīva manoram /
vihāya duṣṭaṃ devendraṃ nāsatyāvagamat tataḥ

dharmeṇa tejasā tyaktaṃ balahīnamarūpiṇam /
jñātvā sureśaṃ daiteyāstajjaye cakrurudyamam

rājñāmudriktavīryāṇāṃ devendraṃ vijigīṣavaḥ /
kuleṣvatibalā daityā ajāyanta mahāmune

kasyacittvatha kālasya dharaṇī bhārapīḍitā /
jagāma meruśikharaṃ sado yatra divaukasām

teṣāṃ sā kathayāmāsa bhūribhārāvapīḍitā /
danujātmajadaityotthaṃ khedakāraṇamātmanaḥ

ete bhavadbhirasurā nihatāḥ pṛthulaujasaḥ /
te sarve mānuṣe loke jātā geheṣu bhūbhṛtām

akṣauhiṇyo hi bahulāstadbhārārtā vrajāmyadhaḥ /
tathā kurudhvaṃ tridaśā yathā śāntirbhavenmama

pakṣiṇa ūcuḥ
tejobhāgaistato devā avaterurdivo mahīm /
prajānāmupakārārthaṃ bhūbhāraharaṇāya ca

yadindradehajaṃ tejastanmumoca svayaṃ vṛṣaḥ /
kuntyā jāto mahātejāstato rājā yudhiṣṭhiraḥ

balaṃ mumoca pavanastato bhīmo vyajāyata /
śakravīryārdhataścaiva jajñe pārtho dhanañjayaḥ

utpannau yamajau mādrayāṃ śakrarūpau mahādyutī /
pañcadhā bhagavānitthamavatīrṇaḥ śatakratuḥ

tasyotpannā mahābhāgā patnī kṛṣṇā hutāśanāt

śakrasyaikasya sā patnī kṛṣṇā nānyasya kasyacit /
yogīśvarāḥ śarīrāṇi kurvanti bahulānyapi

pañcānāmekapatnītvamityetat kathitaṃ tava /
śrūyatāṃ baladevo 'pi yathā yātaḥ sarasvatīm