Mahabharata · Chapter 6.62

daivameva paraṃ manye pauruṣādapi sañjaya /
yatsainyaṃ mama putrasya pāṇḍuputreṇa vadhyate //

nityaṃ hi māmakāṃstāta hatāneva hi śaṃsasi /
avyagrāṃśca prahṛṣṭāṃśca nityaṃ śaṃśasi pāṇḍavān //

vibhagnāṃśca pranaṣṭāṃśca nityaṃ śaṃsasi māmakān / hīnānpuruṣakāreṇa māmakānadya sañjaya /
pātitānpātyamānāṃśca hatāneva ca śaṃsasi //

yudhyamānānyathāśakti ghaṭamānāñjayaṃ prati /
pāṇḍavā hi jayantyeva jīyante caiva māmakāḥ //

so'haṃ tīvrāṇi duḥsvāni duryodhanakṛtāni ca /
śroṣyāmi satataṃ tāta duḥsahāni bahūni ca //

tamupāyaṃ na paśyāmi jīyeranyena pāṇḍavān /
māmakā vijayaṃ yuddhe prāpnuyuryena sañjaya //
sañjaya uvāca /

kṣayaṃ manuṣyadehānāṃ gajavājirathakṣayam /
śrṛṇu rājansthiro bhūtvā tavaivāpanayo mahān //

dhṛṣṭadyumnastu śalyena pīḍito navabhiḥ śaraiḥ /
pīḍayāmāsa sankruddho madrādhipatimāyasaiḥka //

tatrādbhutamapaśyāma pārṣasya parākramam /
nyavārayata yastūrṇaṃ śalyaṃ samitiśobhanam //

nāntaraṃ dṛśyate tatra tayośca rathinostadā /
muhūrtamiva tadyuddhaṃ tayoḥ samamivābhavat //

tataḥ śalyo mahārāja dhṛṣṭadyumnasya saṃyuge /
dhanuściccheda bhallena pītena niśitena ca //

athainaṃ śaravarṣeṇa cchādayāmāsa saṃyuge /
giriṃ jalāgame yadvañjaladā jalavṛṣṭibhiḥ //

abhimanyustataḥ kruddho dhṛṣṭadyumne ca pīḍite /
abhidudrāva vegena madrarājarathaṃ prati //

tato madrādhipasthaṃ kārṣṇiḥ prāpyātikopanaḥ /
ārtāyanimameyātmā vivyādha niśitaiḥ śaraiḥ //

tatastu tāvakā rājanparīpsanto'rjunaṃ raṇe /
madrarājarathaṃ tūrṇaṃ parivāryāvatasthire //

duryodhano vikarṇaśca duḥśāsanaviviṃśatī /
durmarṣaṇo duḥsahaśca citraseno'tha durmukhaḥ //

satyavrataśca bhadraṃ te purumitraśca bhārata /
ete madrādhiparathaṃ pālayantaḥ sthitā raṇe //

tānbhīmasenaḥ sankruddho dhṛṣṭadyumnaśca pārṣataḥ /
draupadeyābhimanyuśca mādrīputrau ca pāṇḍavau //

dhārtarāṣṭrāndaśa rathāndaśaiva pratyavārayan /
nānārūpāṇi śastrāṇi visṛjanto viśāmpate //

abhyavartantaṃ saṃhṛṣṭāḥ parasparavadhaiṣiṇaḥ /
te vai sameyuḥ sangrāme rājandurmantrite tava //

tasmindaśarathe kruddhe vartamāne mahābhaye /
tāvakānāṃ pareṣāṃ vā prekṣakā rathino'bhavan //

śastrāṇyanekarūpāṇi visṛjanto mahārathāḥ /
anyonyamabhinardantaḥ samprahāraṃ pracakrire //

te tadā jātasaṃrambhāḥ sarve'nyonyaṃ jighāṃsavaḥ /
anyonyamabhimardantaḥ spardhamānāḥ parasparam //

anyonyaspardhayā rājañjñātayaḥ sangatā mithaḥ /
mahāsrāṇi vimuñcantaḥ samāpeturamarṣiṇaḥ //

duryodhanastu sankruddho dhṛṣṭadyumnaṃ mahāraṇe /
vivyādha niśitairbāṇaiścaturbhiḥ samare drutam //

durmarṣaṇaśca viṃśatyā citrasenaśca pa़ñcabhiḥ /
durmukho navabhirbāṇairduḥsahaścāpi saptabhiḥ //

viviṃśatiḥ pañcabhiśca tribhirduḥśāsanastathā /
tānpratyavidhyadrājendra pārṣataḥ śatrutāpanaḥ //

ekaikaṃ pañcaviṃśatyā darśayanpāṇilāghavam /
satyavrataṃ ca samare purumitraṃ ca bhārata //

abhimanyuravidhyattu daśabhirdaśabhiḥ śaraiḥ /
mādrīputrau tu samare mātulaṃ mātṛnandanau //

avidhyetāṃ śaraistīkṣṇaistadadbhutamivābhavat /
tataḥ śalyo mahārāja svastrīyau rathināṃ varau //

śarairbahubhirānarcchatkṛtapratikṛtaiṣiṇau /
chādyamānau tatastau katu mādrīputrau na celatuḥ //

atha duryodhanaṃ dṛṣṭvā bhīmaseno mahābalaḥ /
vidhitsuḥ kalahasyāntaṃ gadāṃ jagrāha pāṇḍavaḥ //

tamudyatagadaṃ dṛṣṭvā kailāsamiva śrṛṅgiṇam /
bhīmasenaṃ mahābāhuṃ putrāste prādravanbhayāt //

duryodhanastu sankruddho māgadhaṃ samacodayat /
anīkaṃ daśasāhasraṃ kuñjarāṇāṃ tarasvinām //

gajānīkena sahitastena rājā suyodhanāḥ /
māgadhaṃ purataḥ kṛtvā bhīmasenaṃ samabhyayāt //

āpatantaṃ ca taṃ dṛṣṭvā gajānīkaṃ vṛkodaraḥ /
gadāpāṇiravārohadrathāntsiṃha ivonnadan //

adrisāramayīṃ gurvīṃ pragṛhya mahatīṃ gadām /
abhyadhāvadgajānīkaṃ vyāditāsya ivāntakaḥ //

sa gajāngadayā nighnanvyacaratsamare balī /
bhīmaseno mahābāhuḥ savajra iva vāsavaḥ //

tasya nādena mahatā manohṛdayakampinā /
vyatyaceṣṭanta saṃhatya gajā bhimasya garjataḥ //

tatastu draupadīputrāḥ saubhadraśca mahārathaḥ /
nakulaḥ sahadevaśca dhṛṣṭadyumnaśca pārṣataḥ //

pṛṣṭhaṃ bhīmasya rakṣantaḥ śaravarṣeṇa vāraṇān /
abhyavarṣanta dhāvanto meghā iva girivrajān //

nākulistu śatānīkaḥ samare śatrupūgahā . kṣuraiḥ kṣuraprairbhallaiśca pītaiścāñjalikaiḥ śitaiḥ /
nyahanaccottamāṅgāni pāṇḍavo gajayodhinām //

śirobhiḥ prapatadbhiśca bāhubhiśca vibhūṣitaiḥ /
aśmavṛṣṭirivābhāti pāṇibhiśca sahāṅkuśaiḥ //

hṛtottamāṅgāḥ skandheṣu gajānāṃ gajayodhinaḥ /
adṛśyantācalāgrekaṣu drumā bhagnaśikhā iva //

dhṛṣṭadyumnahatānanyānapaśyāma mahāgajān /
patataḥ pātyamānāṃśca pārṣatena mahātmanā //

māgadho'tha mahīpālo gajamairāvaṇopamam /
preṣayāmāsa samare saubhadrasya rathaṃ prati //

tamāpatantaṃ samprekṣya māgadhasya mahāgajam /
jaghānaikeṣuṇā vīraḥta saubhadraḥ paravīrahā //

tasyāvarjitanāgasya kārṣṇiḥ parapurañjayaḥ /
rājño rajatapuṅkhena bhallenāpāharacchiraḥ //

vigāhya tadgajānīkaṃ bhīmaseno'pi pāṇḍavaḥ /
vyacaratsamare mṛdgangajānindro girīniva //

ekaprahāranihatānbhīmasenena dantinaḥ /
apaśyāma raṇe tasmingirīnvajrahatāniva //

bhagnadantānbhagnakarānbhagnasakthīśca vāraṇān /
bhagnapṛṣṭhatrikānanyānnihatānparvatopamān //

nadataḥ sīdataścānyānvimukhānsamare gatān /
vidrutānbhayasaṃvignāṃstathā viśakṛto'parān //

bhīmasenasya mārgeṣu patitānparvatopamān /
apaśyaṃ nihatānnāgānrājanniṣṭhīvatoparān //

vamanto rudhiraṃ cānye bhinnakumbhā mahāgajāḥ /
vihnalanto gatā bhūmiṃ śailā iva dharātale //

medorudhiradigdhāṅgo vasāmajjāsamukṣitaḥ /
vyacaratsamare bhīmo daṇḍapāṇirivāntakaḥ //

gajānāṃ rudhiraklinnāṃ gadāṃ bibhradvṛkodaraḥ /
ghoraḥ pratibhayaścāsītpinākīva pinākabhṛt //

sammathyamānāḥ kruddhena bhīmasenena dantinaḥ /
sahasā prādravankliṣṭhā mṛdgantastava vāhinīm //

taṃ hi vīraṃ maheṣvāsaṃ saubhadrapramukhā rathāḥ /
paryarakṣanta yudhyantaṃ vajrāyudhamivāmarāḥ //

śoṇitāktāṃ gadāṃ bibhradukṣitāṃ gajaśoṇitaiḥ /
kṛtānta iva rodrātmā bhīmaseno vyadṛśyata //

vyāyacchamānaṃ gadayā dikṣu sarvāsu bhārata /
apaśyāma raṇe bhīmaṃ nṛtyantamiva śaṅkaram //

yamadaṇḍopamāṃ gurvīmindrāśanisamakasvanām /
apaśyāma mahārāya raudrāṃ viśasanīṃ gadām //

vimiśrāṃ keśamañjābhiḥ pradigdhāṃ rudhireṇa ca /
pinākamiva rudrasya kruddhasyābhighnataḥ paśūn //

yathā paśūnāṃ saṅghātaṃ yaṣṭyā pālaḥ prakālayet /
tathā bhīmo gajānīkaṃ gadayā samakālayat //

gadayā vadhyamānāste mārgaṇaiśca samantataḥ /
svānyanīkāni mṛdgantaḥ prādravankuñjarāstava //

mahāvāta ivābhrāṇi vidhamitvā sa vāraṇān /
atiṣṭhattumule bhīmaḥ śmaśāna iva śūlabhṛt //