Language

ENहिગુ
Scripture Library

Mahabharata · Chapter 5.131

5.131.1

vidureṇaivamuktastu keśavaḥ śatrupūgahā /
duryodhanaṃ dhārtarāṣṭramabhyabhāṣata vīryavān //

5.131.2

eko'hamiti yanmohānmanyase māṃ suyodhana /
paribhūya sudurbuddhe grahītuṃ māṃ cikīrṣasi //

5.131.3

ihaiva pāṇḍavāḥ sarve tathaivāndhakavṛṣṇayaḥ /
ihādityāśca rudrāśca vasavaśca maharṣibhiḥ //

5.131.4

evamuktvā jāhāsoccaiḥ keśavaḥ paravīrahā . tasya saṃsmayataḥ śaurervidyudrūpā mahātmanaḥ /
yugapacca viniṣpetuḥ sākṣātsarvāstu devatāḥ //

5.131.5

aṅguṣṭhamātrāstridaśā babhūvuḥ pāvakārciṣaḥ /
tasya brahmā lalāṭastho rudro vakṣasi cābhavat //

5.131.6

lokapālā bhujeṣvāsannagnirāsyādajāyata /
ādityāścaiva sādhyāśca vasavo'thāśvināvapi //

5.131.7

marutaśca sahendreṇa viśvedevāstathaiva ca /
babhūvuścaiva yakṣāśca gandharvoragarākṣasāḥ //

5.131.8

prādurāstāṃ tathā dorbhyāṃ saṅkarṣaṇadhanañjayau /
dakṣiṇe'thārjuno dhanvī halī rāmaśca savyataḥ //

5.131.9

bhīmo yudhiṣṭhiraścaiva mādrīputrau ca pṛṣṭhataḥ /
andhakā vṛṣṇayaścaiva pradyumnaparamukhāstataḥ //

5.131.10

agre babhūvuḥ kṛṣṇasya samudyatamahāyudhāḥ /
śaṅkhacakragadāśaktiśārṅgalāṅgalanandakāḥ //

5.131.11

adṛśyantodyatānyeva sarvapraharaṇāni ca /
nānābāhuṣu kṛṣṇasya dīpyamānāni sarvaśaḥ //

5.131.12

netrābhyāṃ nāsikābhyāṃ ca śrotrābhyāṃ ca samantataḥ /
prādurāsanmahāraudrāḥ sadhūmāḥ pāvakārciṣaḥ //

5.131.13

romakūpeṣu ca tathā sūryasyeva marīcayaḥ . sahasracaraṇaḥ śrīmāñśatabāhuḥ sahasradṛk //

5.131.14

tasya vai nāgalokaśca gulphādho dadṛśe tadā /
candrasūryau tathā netre grahaḥ vai sarvataḥ sthitāḥ //

5.131.15

ūrdhvalokāśca sarve'pi kukṣau tasya vyavasthitāḥ /
saritaḥ sāgarāścaiva svedastasya mahātmanaḥ //

5.131.16

asthīni parvatāḥ sarve vṛkṣā romāṇi tasya hi / nimeṣaṇaṃ rātryahanī jihvāyāṃ śāradā tathā //

5.131.17

taṃ dṛṣṭvā ghoramātmānaṃ keśavasya mahātmanaḥ /
nyamīlayanta netrāṇi rājānastrastacetasaḥ //

5.131.18

ṛta droṇaṃ ca bhīṣmaṃ ca viduraṃ ca mahāmatim /
sañjayaṃ dhṛtarāṣṭraṃ ca ṛṣīṃścaiva tapodhanān //

5.131.19

prādātteṣāṃ sa bhagavāndivyaṃ cakṣurjanārdanaḥ //

5.131.20

dhṛtarāṣṭrāya pradadau bhagavāndivyacakṣuṣī /
dadarśa paramaṃ rūpaṃ dhṛtarāṣṭro'mbikāsutaḥ //

5.131.21

tato devāḥ sagandharvāḥ kinnarāśca mahoragāḥ . ṛṣayaśca mahābhāgā lokapālaiḥ samanvitāḥ /
praṇamya śirasā devaṃ tuṣṭuvuḥ prāñjalisthitāḥ //

5.131.22

krodhaṃ prabho saṃhara saṃhara svaṃ rūpaṃ ca yaddarśitamātmasaṃstham /
yāvattvime devagaṇaiḥ sametā lokāḥ samastā bhuvi nāśamīyuḥ //

5.131.23

tvaṃ ca kartā vikartā ca tvameva parirakṣase /
tvayā vyāptamidaṃ sarvaṃ jagatsthāvarajaṅgamam //

5.131.24

kiyanmātrā mahīpālāḥ kiṃvīryāḥ kimparākramāḥ . teṣāmarthe mahābāho divyaṃ rūpaṃ pradarśivān /
evamuccāritā vācaḥ saha devārvibhuṃ tadā //

5.131.25

taddṛṣṭvā mahadāścaryaṃ mādhavasya sabhātale /
devadundubhayo neduḥ puṣpavarṣaṃ papāta ca //
dhṛtarāṣṭra uvāca /

5.131.26

tvameva puṇḍarīkākṣa sarvasya jagato hitaḥ /
tasmānme yādavaśreṣṭha prasādaṃ kartumarhasi //

5.131.27

bhagavanmama netrābhyāmantardhānaṃ vṛṇe punaḥ /
bhavantaṃ dṛṣṭavānasmi nānyaṃ draṣṭumihotsahe //

5.131.28

tato'bravīnmahābāhurdhṛtarāṣṭraṃ janārdanaḥ /
adṛśyamāne netre dve bhavetāṃ kurunandana //

5.131.29

tatrādbhutaṃ mahārāja dhṛtarāṣṭraśca cakṣuṣī /
labdhavānvāsudevācca viśvarūpadidṛkṣayā //

5.131.30

labdhacakṣuṣamāsīnaṃ dhṛtarāṣṭraṃ narādhipāḥ /
vismitā ṛṣibhiḥ sārdhaṃ tuṣṭuvurmadhusūdanam //

5.131.31

cacāla ca mahī kṛtsnā sāgaraścāpi cukṣubhe /
vismayaṃ paramaṃ jagmuḥ pārthivā bharatarṣabha //

5.131.32

tataḥ sa puruṣavyāghraḥ sañjahāra vapuḥ svakam /
tāṃ divyāmadbhutāṃ citrāmṛddhimattāmarindamaḥ //

5.131.33

tataḥ sātyakimādāya pāṇau vidurameva ca /
ṛṣibhistairanujñāto niryayau madhusūdanaḥ //

5.131.34

ṛṣayo'ntarhitā jagmustataste nāradādayaḥ /
tasminkolāhale vṛtte tadadbhutamivābhavat //

5.131.35

taṃ prasthitamabhiprekṣya kauravāḥ saha rājabhiḥ /
anujagmurnaravyāghraṃ devā iva śatakratam //

5.131.36

acintayannameyātmā sarvaṃ tadrājamaṇḍalam /
niścakrāma tataḥ śauriḥ sadhūma iva pāvakaḥ //

5.131.37

tato rathena śubhreṇa mahatā kiṅkiṇīkinā /
hemajālavicitreṇa laghunā meghanādinā //

5.131.38

sūpaskareṇa śubhreṇa vaiyāghreṇa varūthinā . śaibyasugrīvayuktena pratyadṛśyata dārukaḥ // 5-131-39atathaiva rathamāsthāya kṛtavarmā mahārathaḥ . vṛṣṇīnāṃ sammato vīro hārdikyaḥ samadṛśyata //

5.131.40

upasthitarathaṃ śauriṃ prayāsyantamarindamam /
dhṛtarāṣṭro mahārājaḥ punarevābhyabhāṣata //

5.131.41

yāvadbalaṃ me putreṣu paśyataste janārdana /
pratyakṣaṃ te na te kiñcitparokṣaṃ śatrukarśana //

5.131.42

kurūṇāṃ śamamicchantaṃ yatamānaṃ ca keśava /
viditvaitāmavasthāṃ me nātiśaṅkitumarhasi //

5.131.43

na me pāpo'styabhiprāyaḥ pāṇḍavānprati keśava /
jñātameva hitaṃ vākyaṃ yanmayoktaḥ suyodhanaḥ //

5.131.44

jānanti kuravaḥ sarve rājānaścaiva pārthivāḥ /
śame prayatamānaṃ māṃ sarvayatnena mādhava //
vaiśampāyana uvāca /

5.131.45

tato'bravīnmahābāhurdhṛtarāṣṭraṃ janārdanaḥ /
droṇaṃ pitāmahaṃ bhīṣmaṃ kṣattāraṃ bāhlikaṃ kṛpam //

5.131.46

pratyakṣametadbhavatāṃ yadvṛttaṃ kurusaṃsadi /
yathā cāśiṣṭavanmando roṣādadya samutthitaḥ //

5.131.47

vadatyanīśamātmānaṃ dhṛtarāṣṭro mahīpatiḥ /
āpṛcche bhavataḥ sarvāngamiṣyāmi yudhiṣṭhiram //

5.131.48

āmantrya prasthitaṃ śauriṃ rathasthaṃ puruṣarṣabha /
anujagmurmaheṣvāsāḥ pravīrā bharatarṣabhāḥ //

5.131.49

bhīṣmo droṇaḥ kṛpaḥ kṣattā dhṛtarāṣṭro'tha bāhlikaḥ /
aśvatthāmā vikarṇaśca yuyutsuśca mahārathaḥ //

5.131.50

tato rathena śubhreṇa mahatā kiṅkiṇīkinā /
kurūṇāṃ paśyatāṃ draṣṭuṃ svasāraṃ sa pituryayau //

Original text: Mahābhārata (southern recension) · Edition: Śrīman Mahābhāratam, ed. T. R. Krishnacharya and T. R. Vyasacharya, Nirnaya Sagar Press, Bombay 1906–1910; e-text by SARIT (Shrinivasa Varakhedi and others) · SARIT: Search and Retrieval of Indic Texts · SARIT (e-text) via Internet Archive · CC BY-SA 3.0

Esc