Mahabharata · Chapter 4.69
sa vijitya dhanaṃ cāpi virāṭo vāhinīpatiḥ /
prāviśannagaraṃ hṛṣṭaścaturbhiḥ saha pāṇḍavaiḥ //
jitvā trigartānsangrāme gāścaivānāyya kevalāḥ /
aśobhata mahārājaḥ saha pārthaiḥ śriyā vṛtaḥ //
tamāsanagata vīraṃ suhṛdāṃ prītivardhanam /
tapatasthuḥ prakṛtayaḥ samantādbrāhmaṇaiḥ saha //
sabhājitaḥ sabhāsadbhiḥ pratinandya sa matsyarāṭ /
visarjayāmāsa tadā dvijāṃśca prakṛtīstathā //
tataḥ sa rājā mātsyānāṃ virāṭo vāhinīpatiḥ / praviśyāntaḥpuraṃ ramyaṃ strīśatairupaśobhitam /
uttaraṃ tatra nāpaśyatkva yāta iti cābravīt //
ācakhyustatra saṃhṛṣṭāḥ striyaḥ kanyāśca veśmani /
antaḥpuracarāścaiva kurubhirgodhanaṃ hṛtam //
tāñjetumabhisaṃrabdha eka evātisāhasāt /
bṛhannalāsahāyaśca niryātaḥ pṛthivīñjayaḥ //
upayātānatirathāndroṇaṃ śāntanavaṃ kṛpam /
karṇaṃ duryodhanaṃ caiva droṇaputraṃ ca ṣaḍrathān //
tato virāṭaḥ paramābhitaptaḥ putraṃ niśamyaikarathena yātam /
bṛhannalāsārathimājimardanaṃ provāca sarvānatha mantrimukhyān //
gavāṃ śatasahasrāṇi ubhibhūya mamātmajam /
kusvaḥ kālayanti sma sarve yuddhaviśāradāḥ //
tasmādgacchatu me yodhā balena mahatā vṛtāḥ /
uttarasya parīpsārthaṃ ye trigartairavikṣatāḥ //
vaiśampāyana uvāca /
hayāṃśca nāgāṃśca rathāṃśca śīghraṃ vāditrasaṅghāṃśca tataḥ prabhūtān /
prasthāpayāmāsa sutasya heto- rvicitracitrābharaṇopapannān //
evaṃ sa rājā mātsyānāṃ mahānakṣohiṇīpatiḥ /
vyādideśātha sa kṣipraṃ vāhinīṃ caturaṅgiṇīm //
kumāramāśu jānīta yadi jīvati vā navā /
yasya yantā gataḥ ṣaṇḍo manye'haṃ sa na jīvati //
tamabravīddharmasuto virāṭa- mārtaṃ viditvā kurubhiḥ prataptam /
bṛhannalā sārathiścennarendra pare na neṣyanti tavādya gāśca //
sarvānmahīpānsahitānkurūṃśca tathaiva devāsuranāgayakṣān /
alaṃ vijetuṃ samare sutaste anuṣṭhitaḥ sārathinā hi tena //
sarvathā kuravaścāpi ye cānye vasudhādhipāḥ /
trigartānnirjitāñśrutvā na sthāsyanti kathañcana //
vaiśampāyana uvāca /
athottareṇa prahitā dūtāste śīghragāminaḥ /
virāṭanagaraṃ prāpya jayaṃ prāvedayaṃstadā //
rājānaṃ vṛtamācakhyurmantribhirjayamuttamam /
parājayaṃ kurūṇāṃ ca upāyāntaṃ tathottaram //
sarvā vinirjitā gāvaḥ kuravaśca parājitāḥ /
uttaraḥ saha sūtena kuśalī ca parantapaḥ //
kaṅka uvāca /
diṣṭyā te nirjitā gāvaḥ kuravaśca parājitāḥ /
diṣṭyā te vijayī putraḥ śrūyate pārthivarṣabhaḥ //
nādbhutaṃ tviha manye'haṃ yatte putro'jayatkurūn /
dhruva eva jayastasya yasya yantā bṛhannalā //
devendrasārathiścaiva mātaliḥ khyātavikramaḥ /
kṛṣṇasya sārathiścaiva na bṛhannalayā samau //
vaiśampāyana uvāca /
tato virāṭo nṛpatiḥ samprahṛṣṭatanūruha / śrutvā tu vijayaṃ tasya kumārasyāmitaujasaḥ /
santoṣayitvā dūtāṃstāndhanaratnaiśca sarvaśaḥ //
gate tvanujane tasmindūtavākyaṃ niśamya ca /
uttarasya jayātprīto virāṭaḥ pratyabhāṣata //
rājamārgāḥ kriyantāṃ vai patākābhiralankṛtāḥ /
puṣpopahārairarcyatāṃ devatāścāpi sarvaśaḥ //
kumārā yodhamukhyāśca gaṇikāśca svalankṛtāḥ /
vāditrāṇi ca sarvāṇi pratyudyāntu sutaṃ mama //
bhavantu te labdhajaye sute me paurāśca martyāśca pare ca nāryaḥ /
te śuklavastrāḥ prabhavantu mārge sugandhamālyābharaṇāśca nāryaḥ //
bhajantu sarvā gaṇikāḥ sutaṃ me nāryaśca kanyāḥ sahasainikāśca /
svalankṛtāstāḥ subhagāḥ suveṣāḥ putrasya panthānamanuvrajantu //
ghaṇṭāpaṇavakāḥ śīghraṃ mattamāruhya kuñjaram /
śṛṅgāṭakeṣu sarveṣu samākhyāntu jayaṃ mam //
uttarā ca kumārībhirbahvābharaṇabhūṣitā /
sakhīṃ vijitasangrāmāṃ pratyudyātu bṛhannalām //
śrutvā tu vacanaṃ tasya pārthivasya mahātmana /
tathaiva cakruḥ saṃhṛṣṭāḥ paurāḥ svastikapāṇayaḥ //
mūtāśca sarve sahamāgadhāśca hṛṣṭā virāṭasya pure janaughāḥ /
bheryaśca tūryāṇi ca vārijāśca vepaiḥ parārdhyaiḥ pramadājanāśca //
vandipravādāḥ paṇavādikāśca tathaiva vādyāni ca vaṃśaśabdāḥ /
kāṃsyaṃ satālaṃ madhuraṃ ca gīta- mādāya nāryo nagarānnirīyuḥ //
pratyudyayuḥ putramanantavīryaṃ te brāhmaṇāḥ śāntiparāḥ pradhānāḥ /
svādhyāyavedādhyayanakramajñāḥ svastikriyāgītajapapradhānāḥ //
Original text: Mahābhārata (southern recension) · Edition: Śrīman Mahābhāratam, ed. T. R. Krishnacharya and T. R. Vyasacharya, Nirnaya Sagar Press, Bombay 1906–1910; e-text by SARIT (Shrinivasa Varakhedi and others) · SARIT: Search and Retrieval of Indic Texts · SARIT (e-text) via Internet Archive · CC BY-SA 3.0