Mahabharata · Chapter 4.19
akīrtayata suśroṇī dharmaṃ śakraṃ divākaram /
mārutaṃ cāśvinau devau kuberaṃ varuṇaṃ yamam // 1 //
rudramagniṃ bhagaṃ viṣṇuṃ skandaṃ pūṣaṇameva ca /
sāvitrīsahitaṃ cāpi brahmāṇaṃ paryakīrtayat // 2 //
ityevaṃ mṛgaśavākṣī suśroṇī dharmacāriṇī /
upātiṣṭhata sā sūryaṃ muhūrtamabalā tadā // 3 //
tadasyāstanumadhyāyāḥ sarvaṃ sūryo'vabuddhavān /
antarhitaṃ tatastasyā rakṣo rakṣārthamādiśat // 4 //
taccaināṃ nājahāttatra sarvāvasthāsvaninditām // 5 //
pratasthe sā sukeśāntā tvaramāṇā punaḥpunaḥ /
vilambamānā vivaśā kīcakasya niveśanam // 6 //
tāṃ mṛgīmiva vitrastāṃ dṛṣṭvā kṛṣṇāṃ samāgatām /
utpapātāsanāttūrṇaṃ nāvaṃ labdhveva pāragaḥ // 7 //
ślakṣṇaṃ covāca vākyaṃ sa kīcakaḥ kāmamūrcchitaḥ /
svāgataṃ te sukeśānte suvyuṣṭā rajanī mama // 8 //
svāminī tvamanuprāptā cirasya bhavanaṃ śubhe /
kuruṣva ca mayi prītiṃ vaśaṃ copānayasva mām // 9 //
pratigṛhṇīṣva me bhogāṃstvadarthamupakalpitān / sarvaratnamayīṃ mālāṃ kuṇḍale ca hiraṇmaye // 10 /
vāsāṃsi candanaṃ mālyaṃ dhūpaśuddhāṃ ca vāruṇīm / pratigṛhṇīṣva bhadraṃ te vihara tvaṃ yathecchasi /
prītyā me kuru madmākṣi prasādaṃ priyadarśane // 11 //
svāstīrṇamasti śayanaṃ sitasūkṣmottaracchadam /
atrāruhya mayā sārdhaṃ pibemāṃ varavāruṇīm // 12 //
bhajasva māṃ viśālākṣi bhartā te sadṛśosmyaham /
upasarpa varārohe merumarkaprabhā yathā // 13 //
vaiśampāyana uvāca /
sa mūḍhaḥ kīcakastatra prāptāṃ rājīvalocanām /
abravīddraupadīṃ dṛṣṭvā durātmā hyātmasammataḥ // 14 //
kīcakenaivamuktā sā draupadī varavarṇinī /
abravīttamanācāraṃ nedṛśaṃ vaktumarhasi // 15 //
nāhaṃ śakyā tvayā spraṣṭuṃ śvapaceneva brāhmaṇī /
gantumicchasi durbuddhe gatiṃ durgatarāntarām // 16 //
yatra gacchanti bahavaḥ paradārābhimarśakāḥ /
narāḥ sambhinnamaryādāḥ kīṭavaccāśubhāśrayāḥ // 17 //
apraiṣīnmāṃ surāhārīṃ sudeṣṇā tvanniveśanam /
tasyai nayiṣye madirāṃ bhaginī tṛṣitā tava // 18 //
pipāsitā ca kaikeyī tūrṇaṃ māmādiśattataḥ /
dīyatāṃ me surā śīghraṃ sūtaputra vrajāmyaham // 19 //
kīcaka uvāca /
anyā bhadre hariṣyanti rājaputryāḥ surāmimām /
kiṃ tvaṃ yāsyasi kalyāṇi madarthaṃ tvamihāgatā // 20 //
vaiśampāyana uvāca /
ityuktvā dakṣiṇe pāṇau sūtaputraḥ parāmṛśat / sā gṛhītā vidhūnvantī bhūmau nikṣipya bhājanam /
sabhāṃ śaraṇamādhāvadyatra rājā yudhiṣṭhiraḥ // 21 //
tāṃ kīcakaḥ pradhāvantīṃ keśapakṣe parāmṛśat /
pātayitvā tu tāṃ bhūmau sūtaputraḥ padā'vadhīt // 22 //
sabhāyāṃ paśyato rājño virāṭasya mahātmanaḥ /
brāhmaṇānāṃ ca vṛddhānāṃ kṣatriyāṇāṃ ca paśyatāṃ // 23 //
tasyāḥ pādābhitaptāyā mukhādrudhiramāsravat // 24 //
tato divākareṇāśu rākṣasaḥ sanniyojitaḥ /
sa kīcakamapovāha vātavegena bhārata // 25 //
sa papāta tadā bhūmau rakṣobalasamīritaḥ /
vighūrṇamāno niśceṣṭaśchinnamūla iva drumaḥ // 26 //
tāṃ dṛṣṭvā tatra te sabhyā hāhābhūtāḥ samantataḥ / na yuktaṃ sūtaputreti kīcaketi ca te'vadan /
kimiyaṃ vadhyate bālā kṛpaṇā cāpyabāndhavā // 27 //
tasyāmāsanhi te pārthāḥ sabhāyāṃ bhrātarastathā /
amṛṣyamāṇāḥ kṛṣṇāyāḥ kīcakena padā vadhaṃ // 28 //
tāṃ dṛṣṭvā bhīmasenasya krodhādāsramavartata / dhūmocchvāsaḥ samabhavannetre cocchritapakṣmaṇī /
sasvedā bhrukuṭī cogrā lalāṭe samavartata // 29 //
tasya bhīmo vadhaprepsuḥ kīcakasya durātmanaḥ /
dantairdantāṃstadā ropānniṣpipeṣa mahāmanāḥ // 30 //
bhūyaḥ sañcaritaḥ kruddhaḥ sahasotthāya cāsanāt /
niraikṣata drumaṃ dīrghaṃ rājānaṃ cāpyavaikṣata // 31 //
vadhamākāṅkṣamāṇaṃ taṃ kīcakasya durātmanaḥ /
ākāreṇaiva bhīmaṃ sa pratyapedhadyudhiṣṭhiraḥ // 32 //
tasya rājā śanaiḥ sañjñāṃ kuntīputro yudhiṣṭhiraḥ /
cakāra bhīmasenasya roṣāviṣṭasya dhīmataḥ // 33 //
pratyākhyānaṃ tadā cāha kaṅko nāma yudhiṣṭhiraḥ // 34 //
sūda mā sāhasaṃ kārṣīḥ phalito'yaṃ vanaspatiḥ /
nātra śuṣkāṇi kāṣṭhāni santi yāni ca kāni ca // 35 //
yadi te dārukṛtyaṃ syānniṣkramya nagarādbahiḥ /
samūlaṃ śātayervṛkṣaṃ śramaste na bhaviṣyati // 36 //
yasya cārdrasya vṛkṣasya śītacchāyāṃ samāśrayet /
na tasya parṇe druhyeta pūrvavṛttamanusmaran // 37 //
na krodhakālasamayaḥ sūda mā cāpalaṃ kṛthāḥ /
apūrṇo'yaṃ dvipakṣono nedaṃ balavatāṃ bahu // 38 //
athāṅguṣṭhenāvamṛdgādaṅguṣṭhaṃ tatra dharmarāṭ /
prabodhanabhayādrājño bhīmaṃ taṃ pratyaṣedhayat // 39 //
bhīmasenastu tadvākyaṃ śrutvā parapurañjayaḥ / sahasotpatitaṃ krodhaṃ nyayacchaddhṛtimānbalāt /
iṅgitajñaḥ sa tu bhrātustūṣṇīmāsīdvṛkodaraḥ // 40 //
bhīmasya ca samārambhaṃ dṛṣṭvā rājño'sya ceṣṭitam /
draupadī cādhikaṃ krodhātprārudatsā punaḥpunaḥ // 41 //
kīcakenānugamanātkṛṣṇā tāmrāyatekṣaṇā /
sabhādvāramupagamya rudantī vākyamabravīt // 42 //
avekṣamāṇā suśroṇī patīṃstāndīnacetasaḥ / ākāraṃ parirakṣantī pratijñāṃ dharmasaṃyutām /
dahyamāneva raudreṇa cakṣuṣā drupadātmajā // 43 //
prajārakṣaṇaśīlānāṃ rājñāṃ hyamitatejasām /
kāryā'nupālanaṃ nityaṃ dharme satye ca tiṣṭhatām // 44 //
svaprajāyāṃ prajāyāṃ ca viśeṣaṃ nādhigacchatām /
priyeṣvapi ca vadhyeṣu samatvaṃ ye samāśritāḥ // 45 //
vivādeṣu pravṛtteṣu samaṃ kāryānudarśinā /
rājñā dharmāsanasthena jitau lokāvubhāvapi // 46 //
rājandharmāsanastho hi rakṣa māṃ tvamanāgasam // 47 //
ahaṃ tvanaparādhyantī kīcakena durātmanā /
paśyataste mahārāja hatā pādena dāsivāt // 48 //
tvatsamakṣaṃ nṛpaśreṣṭha niṣpiṣṭā vasudhātale /
anāgasaṃ kṛpārhāṃ māṃ striyaṃ tvaṃ paripālaya // 49 //
rakṣa māṃ kīcakādbhītāṃ dharmaṃ rakṣa nareśvara /
matsyādhipa prajā rakṣa pitā putrānivaurasān // 50 //
yastvadharmeṇa kāryāṇi mohātmā kurute nṛpaḥ /
acirāttaṃ durātmānaṃ vaśe kurvanti śatravaḥ // 51 //
matsyānāṃ kulajastvaṃ hi teṣāṃ satyaṃ parāyaṇam /
tvaṃ kilaivaṃvidho jātaḥ kule dharmaparāyaṇe // 52 //
atastvāhamabhikrande śaraṇārthaṃ narādhipa /
trāhi māmadya rājendra kīcakātpāpapūruṣāt // 53 //
anāthāmiha māṃ jñātvā kīcakaḥ puruṣādhamaḥ /
praharatyeva nīcātmā na tu dharmamavekṣate // 54 //
akāryāṇāmanārambhātkāryāṇāmanupālanāt /
prajāsu ye suvṛttāste svargamāyānti bhūmipāḥ // 55 //
kāryākāryaviśeṣajñāḥ kāmakāreṇa pārthivāḥ /
prajāsu kilbiṣaṃ kṛtvā narakaṃ yāntyadhomukhāḥ // 56 //
naiva yajñairna vā dānairna gurorupasevanāt /
prāpnuvanti tathā dharmaṃ yathā kāryānupālanāt // 57 //
api cedaṃ purā brahmā provācendrāya pṛcchate /
dvandvaṃ kāryamakāryaṃ ca loke cāsītparaṃ yathā // 58 //
dharmādharmau punardvandvaṃ viniyuktamathāpi vā /
kriyāṇāmakriyāṇāṃ ca prāpaṇe puṇyapāpayoḥ // 59 //
prajāyāṃ sṛjyamānāyāṃ purā hyetadudāhṛtam /
etadvo mānuṣāḥ samyakkāryaṃ dvandvatrayaṃ bhuvi // 60 //
asminsunīte durnīte labhate karmajaṃ phalam /
kalyāṇakārī kalyāṇaṃ pāpakārī ca pāpakam // 61 //
tena gacchati saṃsargaṃ svargāya narakāya vā / sukṛtaṃ duṣkṛtaṃ vā'pi kṛtvā mohena mānavaḥ /
paścāttāpena tapyeta svabuddhyā maraṇaṃ gataḥ // 62 //
evamuktvā paraṃ vākyaṃ visasarja śatakratum /
śakropyāpṛcchya brahmāṇaṃ devarājyamapālayat // 63 //
yathoktaṃ devarājena brahmaṇā parameṣṭhinā /
tathā tvamapi rājendra kāryākārye sthiro bhava // 64 //
Original text: Mahābhārata (southern recension) · Edition: Śrīman Mahābhāratam, ed. T. R. Krishnacharya and T. R. Vyasacharya, Nirnaya Sagar Press, Bombay 1906–1910; e-text by SARIT (Shrinivasa Varakhedi and others) · SARIT: Search and Retrieval of Indic Texts · SARIT (e-text) via Internet Archive · CC BY-SA 3.0