Mahabharata · Chapter 3.59
ityuktaḥ sa tadā devyā nalo vacanamabravīt / yathā rājyantava pitustathā mama nasaṃśayaḥ /
na tu tatra gamiṣyāmi viṣamasthaḥ kathañcana //
kathaṃ samṛddho gatvā'haṃ tava harṣavivardhanaḥ /
paridyūno gamiṣyāmi tava śokavivardhanaḥ //
iti bruvannalo rājā damayantīṃ punaḥ punaḥ /
sānkhayāmāsa kalyāṇīṃ vāsasordhena saṃvṛtām //
tāvekavastrasaṃvītāvaṭamānāvitastataḥ /
kṣutpipāsāpariśrāntau sabhāṃ kāñcidupeyatuḥ //
tāṃ sabhāmupasamprāpya tadā sa niṣadhādhipaḥ /
vaidarbhyā sahito rājā niṣasāda mahītale //
sa vai vivastro malino vivarṇaḥ pāṃsuguṇṭhitaḥ /
damayantyā saha śrāntaḥ suṣvāpa dharaṇītale //
tataḥ svavasanasyāntaṃ damayantī viśāmpate / bhūmāvāstīrya suṣvāpa patimāliṅgya śobhanā //
damayanatyapi kalyāṇī nidrayā'pahṛtā tataḥ /
sahasā duḥkhamāsādya sukumārī tapasvinī //
suptāyāṃ damayantyāṃ tu nalo rājā viśāmpate /
śokonmathitacittaḥ sanna sma śete yathā purā //
sa tadrājyāpaharaṇaṃ suhṛttyāgaṃ ca sarvaśaḥ /
vane ca taṃ paridhvaṃsaṃ prekṣya cintāmupeyivān //
kiṃ nu me syādidaṃ kṛtvā kinnu me syādakurvataḥ /
kinnu me maraṇaṃ śreyaḥ parityāgo janasya vā //
māmiyaṃ hyanuraktaivaṃ duḥkhamāpnoti matkṛte /
madvihīnā tviyaṃ gacchetkadācitsvajanaṃ prati //
mayā niḥsaṃśayaṃ dukhamiyaṃ prāpsyatyanuvratā /
utsargesaṃśayaḥ syāttu vindetāpi sukhaṃ kvacit //
bṛhadaśca uvāca /
sa viniścitya bahudhā vicārya ca punaḥpunaḥ /
utsarge'manyata śreyo damayantyā narādhipa //
na caiṣā tejasā śakyā kaiściddharṣayituṃ pathi /
yaśasvinī mahābhāgā madbhakteyaṃ pativratā //
evaṃ tas tadā buddhirdamayantyāṃ nyavartata /
kalinā duṣṭabhāvena damayantyā visarjane //
so'vastratāmātmanaśca tasyāścāpyekavastratām /
cintayitvā'dhyagādrājā vastrārdhasyāvakartanam //
kathaṃ vāso vikarteyaṃ na ca buddhyeta me priyā /
vicintyaivaṃ nalo rājā sabhāṃ paryacarattadā //
paridhāvannatha nala itaścetaśca bhārata /
āsasāda sabhoddeśe vikośaṃ svaṅgamuttamam //
tenārdhaṃ vāsasaśchittvā nivas ca parantapaḥ /
suptāmutsṛjya vaidarbhīṃ prādravadgatacetanām //
tato nibaddhahṛdayaḥ punarāgam tāṃ sabhām /
damayantīṃ tadā dṛṣṭvā ruroda niṣadhādhipaḥ //
yāṃ na vāyurna cādityaḥ purā paśyati me priyām /
seyamadya sabhāmadhye śete bhūmāvanāthavat //
iyaṃ vastrāvakartena saṃvītā cāruhāsinī /
unmatteva mayā hīnā kathaṃ buddhvā bhaviṣyati //
kathamekā satī bhamī mayā virahitā śubhā /
cariṣyati vane ghore mṛgavyālaniṣevite //
ādityā vasavo rudrā aśvinau samarudgaṇau /
rakṣantu tvāṃ mahābhāge dharmeṇāsi samāvṛtā //
evamuktvā priyāṃ bhāryāṃ rūpeṇāpratimāṃ bhuṣi /
kalinā'pahṛtajñāno nalaḥ prātipaṣṭhadudyataḥ //
gatvāgatvā nalo rājā punareti sabhāṃ muhuḥ /
ākṛṣyamāṇaḥ kalinā sauhṛdenāvakṛṣyate //
dvidheva hṛdayaṃ tasya duḥkhitasyābhavattadā /
doleva muhurāyāti yāti caiva muhurmuhuḥ //
avakṛṣṭastu kalinā mohitaḥ prādravannalaḥ /
suptāmutsṛjya tāṃ bhāryāṃ vilapya karuṇaṃ bahu //
naṣṭātmā kalinā'viṣṭastattadvigaṇayanmuhuḥ / jagāmaikāṃ vane śūnye bhāryāmutsṛjya mohitaḥ //
Original text: Mahābhārata (southern recension) · Edition: Śrīman Mahābhāratam, ed. T. R. Krishnacharya and T. R. Vyasacharya, Nirnaya Sagar Press, Bombay 1906–1910; e-text by SARIT (Shrinivasa Varakhedi and others) · SARIT: Search and Retrieval of Indic Texts · SARIT (e-text) via Internet Archive · CC BY-SA 3.0