Mahabharata · Chapter 3.48

teṣāṃ taccaritaṃ śrutvā manuṣyātītamadbhutam /
cintāśokaparītātmā manyunābhipariplutaḥ //

dīrghamuṣṇaṃ ca niḥśvasya dhṛtarāṣṭro'mbikāsutaḥ /
abravītsañjayaṃ sūtamāmantrya bharatarṣabha //

na rātrau na divā sūta śāntiṃ prāpnomi vaikṣaṇam /
sañcintya durṇayaṃ ghoramatītaṃ dyūtajaṃ hi tat //

teṣāmasahyavīryāṇāṃ śauryaṃ dhairyaṃ dhṛtiṃ parām /
anyonyamanurāgaṃ ca bhrātṝṇāmatimānuṣam //

devaputrau mahābhāgau devarājasamadyutī /
nakulaḥ sahadevaśca pāṇḍavau yuddhadurmadau //

dṛḍhāyudhau dūrapātau yuddhe ca kṛtaniścayau /
śīghrahastau dṛḍhakrodhau nityayuktau rathe sthitau //

bhīmārjunau purodhāya yadā tau raṇamūrdhani /
sthāsyete siṃhavikrāntāvaśvināviva duḥsahau //

niḥśeṣamiha paśyāmi mama sainyasya sañjaya //

tau hyapratirathau yuddhe devaputrau mahārathau /
draupadyāstaṃ parikleśaṃ na kṣaṃsyete'tyamarṣiṇau //

vṛṣṇayo'tha maheṣvāsāḥ pāñcālā vā mahaujasaḥ / yudhi satyābhisandhena vāsudevena rakṣitāḥ /
pradhakṣyanti raṇe pārthāḥ putrāṇāṃ mama vāhinīm //

rāmakṛṣṇapraṇītānāṃ vṛṣṇīnāṃ sūtanandana /
na śakyaḥ sahituṃ vegaḥ parvatairapi duḥsahaḥ //

teṣāṃ madhye maheṣvāso bhīmo bhīmaparākramaḥ /
śaikyayā vīraghātinyā gadayā vicariṣyati //

tathā gāṇḍīvanirghoṣaṃ visphūrjitamivāśaneḥ /
gadāvegaṃ ca bhīmasya nālaṃ soḍhuṃ narādhipāḥ //

tato'haṃ suhṛdāṃ vāco duryodhanavaśānugaḥ /
smaraṇīyāḥ smariṣyāmi mayā yā na kṛtāḥ purā //
sañjaya uvāca /

vyatikramo'yaṃ sumahāṃstvayā rājannupekṣitaḥ /
samarthenāpi yanmohātputraste na nivāritaḥ //

śrutvā'yaṃ nirjitāndyūte pāṇḍavānmadhusūdanaḥ /
tvaritaḥ kāmayke pārthānsamabhāvayadacyutaḥ //

drupadasya tathā putrā dhṛṣṭadyumnapurogamāḥ /
virāṭo dhṛṣṭaketuśca kekayāśca mahārathāḥ //

taiśca yatkathitaṃ rājandṛṣṭvā pārthānparājitān /
cāreṇa viditaṃ sarvaṃ tanmayā veditaṃ ca te //

samāgamya vṛtastatra pāṇḍavairmadhusūdanaḥ /
sārathye phalgunasyājau tathetyāha ca tānhariḥ //

amarṣito hi kṛṣṇopi dṛṣṭvā pārthāṃstadā gatān /
kṛṣṇājinottarāsaṅgānabravīcca yudhiṣṭhiram //

yā sā samṛddhiḥ pārthānāmindraprasthe babhūva ha /
rājasūye mayā dṛṣṭā nṛpairanyaiḥ sudurlabhā //

yatrasarvānmahīpālāñśastratejobhayārditān /
savaṅgāṅgānsapauṇḍrauḍhrānsacoladraviḍāndhrakān //

sāgarānūpakāṃścaiva ye ca pattanavāsinaḥ /
siṃhalānbarbarānmlecchānye ca laṅkānivāsinaḥ //

paścimāni carāṣṭrāṇi śataśaḥ sāgarāntikān /
pahlavāndaradānsarvānkirātānyavanāñśakān //

hārahūṇāṃśca cīnāṃśca tuṣārānsaindhavāṃstathā /
jāguḍānrāmaṭhānmuṇḍānstrīrājyamatha taṅgaṇān //

kekayānmālavāṃścaiva tathā kāśmīrakānapi /
adrākṣamahamāhūtānyajñe te pariveṣakān //

sā te samṛddhiryairāttā capalā pratisāriṇī /
ādāya jīvitaṃ teṣāmāhariṣyāmi tāmaham //

rāmeṇa saha kauravya bhīmārjunavayaistathā /
akrūragadasāmbaiśca pradyumnenāhukena ca //

dhṛṣṭadyumnena vīreṇa śiśupālātmajena ca / duryodhanaṃ raṇe hatvā sadyaḥ karṇaṃ ca bhārata /
duḥśāsanaṃ saubaleyaṃ yaścānyaḥ pratiyotsyati //

tatastvaṃ hāstinapure bhrātṛbhiḥ sahito vasan /
dhārtarāṣṭrīṃ śriyaṃ prāpya praśādhi pṛthivīmimāṃ //

athainamabravīdrājā tasminvīrasamāgame /
śṛṇvatsveteṣu vīreṣu dhṛṣṭadyumnamukheṣu ca //

pratigṛhṇāmi te vācamimāṃ satyāṃ janārdana /
amitrānme mahābāho sānubandhānhaniṣyasi //

varṣātrayodaśādūrdhvaṃ satyaṃ māṃ kuru keśava /
pratijñāto vane vāso rājñāmmadhye mayā hyayam //

dharmarājasya vacanaṃ pratiśrutya sabhāsadaḥ /
dhṛṣṭadyumnapurogāste samayāmāsuṟañjasā //

keśavaṃ madhurairvākyaiḥ kālayuktairamarṣitam /
pāñcālīṃ prāhurakliṣṭāṃ vāsudevasya śṛṇvataḥ //

duryodhanastava krodhāddevi tyakṣyati jīvitam /
pratijānīma te satyaṃ mā śuco varavarṇini //

ye sma te kuravaḥ kṛṣṇe dṛṣṭvā tvāṃ prāhasaṃstadā /
māṃsāni teṣāṃ khādanto hariṣyanti vṛkadvijāḥ //

pāsyanti rudhiraṃ teṣāṃ gṛdhrā gomāyavastathā /
uttamāṅgāni karṣanto yaiḥ kṛṣṭā'si sabhātale //

teṣāṃ drakṣyasi pāñcāli gātrāṇi pṛthivītale /
kravyādaiḥ kṛṣyamāṇāni bhakṣyamāṇāni cāsakṛt //

parikliṣṭā'siyaistatrayaiścāsi samupekṣitā /
teṣāmutkṛttaśirasāṃ bhūmiḥ pāsyati śoṇitam //

evaṃ bahuvidhā vācasta ūcuḥ puruṣarṣabhāḥ /
sarvetejasvinaḥ śūrāḥ sarvecāhatalakṣaṇāḥ //

te dharmarājena vṛtāvarṣādūrdhvaṃ trayodaśāt /
puraskṛtyopayāsyanti vāsudevaṃ mahārathāḥ //

rāmaśca kṛṣṇaśca dhanañjayaśca pradyumnasāmbau yuyudhānabhīmau /
mādrīsutau kekayarājaputrāḥ pāñcālaputrāḥ saha matsyarājñā //

etānsarvāllom̐kavīrānajeyā- nmahātmanaḥ sānubandhānsasainyān /
ko jīvitārthī samare'bhyudīyā- tkruddhānsiṃhānkesariṇo yathaiva //
dhṛtarāṣṭra uvāca /

yanmā'bravīdviduro dyūtakāle tvaṃ pāṇḍavāñjeṣaysi cennarendra /
dhruvaṃ kurūṇāmayamantakālo mahābhayo bhavitā śoṇitaudhaḥ //

manye yathā tadbhaviteti sūta yathā kṣattā prāha vacaḥ purā mām /
asaṃśayaṃ bhavitā yuddhameta- dgate kāle pāṇḍavānāṃ yathoktam //