Mahabharata · Chapter 3.250

citrasenaṃ samāgamya prahasannarjunastadā /
idaṃ vacanamaklīvamabravītparavīrahā //

bhrātṛnarhasi me vīra moktuṃ gandharvasattama /
anarhadharṣaṇā hīme jīvamāneṣu pāṇḍuṣu //

evamuktastu gandharvaḥ pāṇḍavena mahātmanā /
uvāca yatkarṇa vayaṃ mantrayanto vinirgatāḥ //

sthitorājyecyutānsthānācchriyāhīnāṃśriyāvṛtaḥ draṣṭāsmi niḥsukhānvīrānsadārānpāṇḍavāniti //

tasminnuccāryamāṇe tu gandharveṇa vacastathā /
bhūmervivaramanvaicchaṃ praveṣṭuṃ vrīḍayā'nvitaḥ //

yudhiṣṭhiramathāgam gandharvāḥ saha pāṇḍavaiḥ /
asmaddurmantritaṃ tasmai baddhāṃścāsmānnyavedayan //

strīsamakṣamahaṃ dīno baddhaḥ śatruvaśaṃ gataḥ /
yudhiṣṭhirasyopahṛtaḥ kinnu duḥkhamataḥ param //

ye me nirākṛtā nityaṃ ripuryeṣāmahaṃ sadā /
tairmokṣito'haṃ durbuddhirdattaṃ taireva jīvitam //

prāptaḥ syāṃ yadyahaṃ vīra vadhaṃ tasminmahāraṇe /
śreyastadbhavitā mahyaṃ naivambhūtasya jīvitam //

bhavedyaśaḥ pṛthivyāṃ me khyātaṃ gandharvato vadhāt /
prāptāśca puṇyalokāḥ syurmahendrasadane'kṣayāḥ //

yattvadya me vyavasitaṃ tacchṛṇudhvaṃ nararṣabhāḥ / iha prāyamupāsiṣye yūyaṃ vrajata vai gṛhān /
bhrātaraścaiva me sarve yāntvadya svapuraṃ prati //

karṇaprabhṛtayaścaiva suhṛdo bāndhavāśca ye /
duḥśāsanaṃ puraskṛtya prayāntvadya puraṃ prati //

na hyahaṃ samprayāsyāmi puraṃ śatrunirākṛtaḥ /
śatrumānāpaho bhūtvā suhṛdāṃ mānakṛttathā //

kāmaṃ raṇaśirasyadya śatrubhirvai vimānitaḥ / sa suhṛcchokado jātaḥ śatrūṇāṃ harvardhanaḥ /
vāraṇāhvayamāsādya kiṃ vakṣyāmi janādhipam //

bhīṣmadroṇau kṛpadrauṇī viduraḥ sañjayastathā /
bāhlīkaḥ saumadattiśca ye cānye vṛddhasammatāḥ //

brāhmaṇāḥ śreṇimukhyāśca tathodāsīnavṛttayaḥ /
kiṃ māṃ vakṣyanti kiṃ cāpi prativakṣyāmi tānahaṃ //

ripūṇāṃ śirasi sthitvā tathā vikramya corasi /
ātmadoṣātparibhraṣṭaḥ kathaṃ vakṣyāmi tānaham //

durvinītāḥ śriyaṃ prāpya vidyāmaiśvaryameva ca /
tiṣṭhanti na ciraṃ bhadre yathā'haṃ madagarvitaḥ //

aho vata yathedaṃ me kaṣṭaṃ duścaritaṃ kṛtam /
svayaṃ durbuddhinā mohādyena prāptosmi saṃśayam //

tasmātprāyamupāsiṣye na hiśakṣyāmi jīvitum /
cetayāno hi ko jīvetkṛcchrācchatrubhiruddhṛtaḥ //

śatrubhiścāvahasito mānī pauruṣavarjitaḥ /
pāṇḍavairvikramāḍhyaiśac sāvamānamavekṣitaḥ //
vaiśampāyana uvāca /

evaṃ cintāparigato duḥśāsanamathābravīt /
duḥśāsana nibodhedaṃ vacanaṃ mama bhārata //

pratīccha tvaṃ mayā dattamabhiṣekaṃ nṛpo bhava /
praśādhi pṛthivīṃ sphītānkarṇasaubalapālitām //

bhrātṝnpālaya visrabdhaṃ maruto vṛtrahā yathā /
bāndhavāścopajīvantu devā iva śatakratum //

brāhmaṇeṣu sadā vṛttiṃ kurvīthāścāpramādataḥ /
bandhūnāṃ suhṛdāṃ caiva bhavethāstvaṃ gatiḥ sadā //

jñātīṃścāpyanupaśyethā viṣṇurdevagaṇānyathā /
guravaḥ pālanīyāste gaccha pālaya medinīm //

nandayansuhṛdaḥ sarvāñśātravāṃścāvabhartsayan /
kaṇṭhe cainaṃ pariṣvajyagamyatāmityuvāca ha //

tasya tadvacanaṃ śrutvā dīno duśāsano'bravīt /
aśrukaṇṭhaḥ suduḥkhārtaḥ prāñjaliḥ praṇipatya ca //

sagadgadamidaṃ vākyaṃ bhrātaraṃ jyeṣṭhamātmanaḥ /
kaprasīdetyapatadbhūmau dūyamānena cetasā //

duḥkhitaḥ pādayostasya netrajaṃ jalamutsṛjan /
uktavāṃśca naravyāghro naitadevaṃ bhaviṣyati //

vidīryatsakalā bhūmirdyauścāpi śakalībhavet /
ravirātmaprabhāṃ jahyātsomaḥ śītāṃśutāṃ tyajet //

vāyuḥ śaighryamatho jahyāddhimavāṃśca himaṃ tyajet /
śuṣyettoyaṃ samudreṣu vahnirapyuṣṇatāṃ tyajet //

na cāhaṃ tvadṛte rājanpraśāseyaṃ vasundharām /
punaḥpunaḥ prasīdeti vākyaṃ cedamuvāca ha //

śatrūṇāṃ śokakṛdrājansuhṛdāṃ śokanāśanaḥ tvameva naḥkulerājā bhaviṣyasi śataṃ samāḥ //

evamuktvā sa rājānaṃ suśvaraṃ praruroda ha /
pādau saṃspṛśya mānārhau bhrāturjyeṣṭhasya bhārata //

tathā tau duḥkhitau dṛṣṭvā duḥśāsanasuyodhanau /
abhigamya vyathāviṣṭaḥ karṇastau pratyabhāṣata //

viṣīdathaḥ kiṃ kauravyau bāliśyātprākṛtāviva /
na śokaḥ śocamānasya vinivarteta karhicit //

yadā ca śocataḥ śokovyasanaṃ nāpakarṣati /
sāmarthyaṃ kiṃ tataḥ śoke śocamānau prapaśyathaḥ //

dhṛtiṃ gṛhṇītaṃ mā śatrūñśocantau nandayiṣyathaḥ /
kartavyaṃ hi kṛtaṃ rājanpāṇḍavaistava mokṣaṇam //

nityameva priyaṃ kāryaṃ rājño vipayavāsibhiḥ /
pālyamānāstvayā te hi nivasanti gatajvarāḥ //

nārhasyevangate manyuṃ kartuṃ prākṛtavatsvayam /
viṣaṇṇāstava sodaryāstvayi prāyaṃ samāsthite //

tadalaṃ duḥkhitānetānkartuṃ sarvānnarādhipa / uttiṣṭha vraja bhadraṃ te samāśvāsaya sodarān //