Mahabharata · Chapter 3.188

bhūya eva tu māhātmyaṃ brāhmaṇaānāṃ nibodha me /
vainyo nāmeha rājarṣiraśvamedhāya dīkṣitaḥ //

tamatrirgantumārebe vittārthamiti naḥ śrutam /
bhūyo'rthaṃ nānurudhyatsa dharmavyaktinidarśanāt //

sa vicintya mahātejā vanamevānvarocayat /
dharmapatnīṃ samāhūya putrāṃścedamuvāca ha //

prāpsyāmaḥ phalamatyantaṃ bahulaṃ nirupadravam /
araṇyagamanaṃ kṣipraṃ rocatāṃ vo guṇādhikam //

taṃ bhāryā pratyuvācātha dhanamevānurundhatī /
vainyaṃ gatvā mahātmānamarthayasva dhanaṃ bahuḥ //

sa te dāsyati rājarṣiryajamāno'rthine dhanam /
tata ādāya viprarṣe pratigṛhya dhanaṃ bahu //

bhṛtyānsutānsaṃvibhajya tato vraja yathepsitam /
eṣa vai paramo dharmo dharmavidbhirudāhṛtaḥ //
atriruvāca /

kathito me mahābhāge gautamena mahātmanā /
vainyo dharmārthasaṃyuktaḥ satyavratasamanvitaḥ //

kintvasti tatra dveṣṭāro nivasanti hi me dvijāḥ /
yathā me gautamaḥ prāha tato na vyavasāmyaham //

tatra sma vācaṃ kalyāṇīṃ dharmakāmārthasaṃhitām /
mayoktāmanyathā brūyustataste vai nirarthikām //

gamiṣyāmi mahāprājñe rocate me vacastava /
gāśca me dāsyate vainyaḥ prabhūtaṃ cārthasañcayam //

evamuktvā jagāmāśu vainyayajñaṃ mahātapāḥ /
gatvā ca yajñāyatanamatristuṣṭāva taṃ nṛpam //

vākyairmaṅgalasaṃyuktaiḥ pūjayāno'bravīdvacaḥ / rājandhanyastvamīśaśca bhuvi tvaṃ prathamo nṛpaḥ /
stuvanti tvāṃ munigaṇāstvadanyo nāsti dharmavit //

tamabravīdṛṣiḥ kruddho vacanaṃ vai mahātapāḥ //
gautama uvāca /

maivamatre punarbrūyā na te prajñā samāhitā /
atra naḥ prathamo dhātā mahendro vai prajāpatiḥ //
vaiśampāyana uvāca /

athātrirapi rājendra gautamaṃ pratyabhāṣata / ayameva vidhātā ca tathaivendraḥ prajāpatiḥ /
tvameva muhyase mohānna prajñānaṃ tavāsti ha //
gautama uvāca /

jānāmi nāhaṃ muhyāmi tvaṃvivakṣurvimuhyase /
stauṣi tvaṃ darśanaprepsū rājānaṃ janasaṃsadi //

na vettha paramaṃ dharmaṃ na cāstyatra prayojanam /
bālastvamasi mūḍhaśca vṛddhaḥ kenāpi hetunā //
vaiśampāyana uvāca /

vivadantau tathā tau tu munīnāṃ draśane sthitau /
ye tasya yajñe saṃvṛttāste'pṛcchanta kathaṃ tvimau //

praveśaḥ kena datto'yamanayorvainyasaṃsadi /
uccaiḥ samabhibhāṣantau kena kāryeṇa dhiṣṭhitau //

tataḥ paramadharmātmā kāśyapaḥ sarvadhaṟmavit /
vivādināvanuprāptau tāvubhau pratyavedayat //

athābravītsadasyāṃstu gautamo munisattamān / āvayorvyāhṛtaṃ praśnaṃ śṛṇuta dvijasattamāḥ /
vainyaṃ vidhātetyāhātriratra nau saṃśayo mahān //

tatastu gautamenoktaṃ vākyaṃ vainyasya saṃsadi /
śrutvaiva tu mahātmāno munayo'bhyadravandutam //

sanatkumāraṃ dharmajñaṃ saṃśayacchedanāya vai /
papracchuḥ praṇatāḥ sarve brahmāṇamiva somapāḥ //

sa ca teṣāṃ vacaḥ śrutvā yathātattvaṃ mahātapāḥ /
pratyuvācātha tānevaṃ dharmārthasahitaṃ vacaḥ //

brahma kṣatreṇa sahitaṃ kṣatraṃ ca brahmaṇā saha /
saṃyuktau dahataḥ śatrūnvanānīvāgnimārutau //

rājā vai prathito dharmaḥ prajānāṃ patireva ca /
sa eva śakraḥ śukraśca sa dhātā ca bṛhaspatiḥ //

prajāpatirvirāṭ samrāṭ kṣatriyo bhūpatirnṛpaḥ /
ya ebhiḥ stūyate śabdaiḥ kastaṃ nārcitumarhati //

purāyoniryudhājicca abhīṣṭānacito bhavaḥ / svarṇetā sahajidbabhruriti rājā'bhidhīyate /
satyayoniḥ purāvicca satyadharmapravartakaḥ //

adharmādṛṣayo bhītā balaṃ kṣatre samādadhan /
tasmāddhi brahmaṇā kṣatraṃ kṣatreṇa brahma cāvyayam //

ādityo divi deveṣu tamo nudati tejasā /
tathaiva nṛpatirbhūmāvadharmānnudate bhṛśam //

tato rājñaḥ pradhānatvaṃ śāstraprāmāṇyadarśanāt /
uttaraḥ siddhyate pakṣo yena rājeti bhāṣitam //
mārkaṇḍe uvāca /

tataḥ sa rājā saṃhṛṣṭaḥ siddhe pakṣe mahāmanāḥ /
tamatrimabravītprītaḥ pūrvaṃ yenābhisaṃstutaḥ //

yasmātpūrvaṃ manuṣyeṣu jyāyāṃsaṃ māmihābravīḥ /
sarvadevaiśca viprarṣe sammitaṃ śreṣṭhameva ca //

tasmātte'hampradāsyāmi vividhaṃ vasu bhūri ca /
dāsīsahasraṃ śyāmānāṃ suvastrāṇāmalakṛtam //

daśakoṭīrhiraṇyasya rukmabhārāṃstathā daśa /
etaddadāmi viprarṣe sarvajñastvaṃ mato hi me //

tadatrinarnyāyataḥ sarvaṃ pratigṛhyābhisatkṛtaḥ /
pratyujjagāma tejasvī gṛhāneva mahātapāḥ //

pradāya ca dhanaṃ prītaḥ putrebhyaḥ prayatātmavān / tataḥ samabhisandhāya vanamevānvapadyata //