Mahabharata · Chapter 2.70

tato viṣphārayanrājā mahaccaidipatirdhanuḥ /
abhiyāsyanhṛṣīkeśamuvāca madhusūdanam //

ekastvamasi me śatrustattvāṃ hatvā'dya mādhava /
tataḥ sāgaraparyantāṃ pālayiṣyāmi medinīm //

dvairathaṃ kāṅkṣitaṃ yadvai tadidaṃ paryupasthitam / cirasya vata me ----vāsudeva saha tvayā /
adya tvāṃ nihaniṣyāmi bhīṣmaṃ ca saha pāṇḍavaiḥ //
vaiśampāyana uvāca /

--- --

-- --

---- ---

---- ---

------ sunīyaṃ paravīrahā // -----

ayaṃ tvaṃ bhāmakastīkṣṇaścedirāja mahāśaraḥ /
bhettumarhati vegena mahāśanirivācalam //
vaiśampāyana uvāca /

evaṃ bruvati govinde tataścedipatiḥ punaḥ /
mumoca niśitānanyānkṛṣṇaṃ prati śarānbahūn //

atha bāṇārditaḥ kṛṣṇaḥ śārṅgamāyamya dīptimān /
mumoca niśitānbāṇāñchataśotha sahasraśaḥ //

tāñcharāṃstu sa ciccheda śaravarṣaistu cedirāṭ /
ṣaḍbhiścānyairjaghānāśu keśavaṃ cedipuṅgavaḥ //

tato'sraṃ sahasā kṛṣṇaḥ pramumoca jagadguruḥ /
astreṇa tanmahābāhurvārayāmāsa cedirāṭ //

tataḥ śatasahasreṇa śarāṇāṃ nataparvaṇām /
sarvataḥ samavākīrya śauriṃ dāmodaraṃ tadā //

nanāda balavānkruddhaḥ śiśupālaḥ pratāpavān /
idaṃ covāca saṃrabdhaḥ keśavaṃ paravīrahā //
śiśupāla uvāca //

adyāṅgaṃ māmakā bāṇā bhetsyanti tava saṃyuge /
hatvā tvāṃ samutāmātyaṃ pāṇḍavāṃśca tarasvinaḥ //

anṛṇyamadyaya yāsyāmi jarāsandhasya dhīmataḥ /
kaṃsasya keśinaścaiva narakasya tathaiva ha //
vaiśampāyana uvāca //

ityuktvā krodhatāmrākṣaḥ śiśupālo janārdanam /
adṛśyaṃ śaravarṣeṇa sarvataḥ sa cakāra ha //

tato'streṇaiva cānyonyaṃ nikṛtya ca śarānbahūn /
śaravarṣaistadā caidyamantardhātuṃ pracakrame //

antardhānagatau vīrau śuśubhāte mahārathau /
tau dṛṣṭvā sarvabhūtāni sādhusādhvityapūjayan //

na dṛṣṭapūrvamasmābhiryuddhamīdṛśakaṃ purā /
tataḥ kṛṣṇaṃ jaghānāśu śuśupālastribhiḥ śaraiḥ //

kṛṣṇo'pi bāṇairvivyādha sunīthaṃ pañcabhiryudhi / tataḥ sunīthaṃ saptatyā nārācairdayadbalī /

tato'tividdhaḥ kṛṣṇena sunīthaḥ krodhamūrchitaḥ /
vivyādha niśitairbāṇairvāsudevaṃ stanāntare //

punaḥ kṛṣṇaṃ tribhirviddhvā nanādāvasare nṛpaḥ /
tato'tidāruṇaṃ yuddhaṃ sahasā cakratustadā //

nau nakhairiva śārdūlau dantairiva mahāgajau /
daṃṣṭrābhiriva pañcāsyau caraṇairiva kukkuṭau //

dārayetāṃ śaraistīkṣṇairanyonyaṃ yudhi tāvubhau /
tato mumucatuḥ kruddhau śaravarṣamanuttamam //

śaraireva śarāñchitvā tāvubhau puruṣarṣabhau /
cakrāte'stramayaṃ yuddhaṃ ghoraṃ tadatimānuṣam //

āgneyamastraṃ mumuce śiśupālaḥ pratāpavān /
vāruṇāstreṇa tacchrīghraṃ nāśayāmāsa keśavaḥ //

kauberamastraṃ sahasā cedirāṭ pramumoca ha / 2-70-29 kauberaṇaiva sahasā'nāśayattaṃ jagatprabhuḥ //

yāmyamastraṃ tataḥ kruddho mumuce kālamohitaḥ /
yāmyenaivāstrayogena yāmyamastraṃ vyanāśayat //

gāndharveṇa ca gāndharvaṃ mānavaṃ mānavena ca /
vāyavyena ca vāyavyaṃ raudraṃ raudreṇa cābhibhūḥ //

aindramaindreṇa bhagavānvaiṣṇavena ca vaiṣṇavam /
evamastrāṇi kurvāṇau yuyudhāte mahābalau //

tato māyāṃ vikurvāṇo damagoṣasuto balī /
gadāmusalasaṃyuktāñchaktitomarasāyakān //

paraśvathamusaṇḍīśca vavarṣa yudhi keśavam /
amoghāstreṇa bhagavānnāśayāmāsa keśihā //

śilāvarṣaṃ mahāghoraṃ vavarṣa yudhi cedirāṭ /
vajrāstreṇābhisaṅkruddhaścūrṇaṃ tadakarotprabhuḥ //

jalavarṣaṃ tato ghoraṃ vyas̤ajaccedipuṅgavaḥ /
vāyavyāstreṇa bhagavānvyākṣipacchataśo hi tat //

nihatya sarvamāyāṃ vai sunītasya janārdanaḥ /
sa muhūrtaṃ cakārāśu dvandvayuddhaṃ mahārathaḥ //

sa bāṇayuddhaṃ kurvāṇo bhartsayāmāsa cedirāṭ /
damaghoṣasuto dhṛṣṭamuvāca yadupuṅgavam //

adya kṛṣṇamakṛṣṇaṃ tu kurvantu mama sāyakāḥ /
ityevamuktvā duṣṭātmā śaravarṣaṃ janārdane //

mumoca puruṣavyāghro ghoraṃ vai cedipuṅgavaḥ /
śarasanṅkṛttagātrastu kṣaṇena yadunandanaḥ //

rudhiraṃ parisusrāva madaṃ matta iva dvipaḥ /
na yantā na ratho vāpi na cāśvāḥ parvatopamāḥ //

dṛśyante śarasañchannāḥ keśavasya mahātmanaḥ /
keśavaṃ tadavasthaṃ tu dṛṣṭvā bhūtāni cakruśuḥ //

dārukastu tadā prāha kṛṣṇaṃ yādavanandanam /
nedṛśo dṛṣṭapūrvo hi saṅgrāmo vai purā mayā //

sthātavyamiti tiṣṭhāmi tvatprabhāveṇa mādhava /
anyathā na ca me prāṇā dharāyeyurjanārdana //

ataḥ sañcintya govinda kṣipramasya vadhaṃ kuru /
evamuktastu sūtena keśavo vākyamabravīt //

eṣa hyatibalo daityo hiraṇyakaśipuḥ purā /
ripuḥ surāṇāmabhavadvaradānena garvitaḥ //

tathā'sīdrāvaṇo nāma rākṣaso hyativīryavān /
tenaiva balavīryeṇa balaṃ nāgaṇayanmama //

ahaṃ mṛtyuśca bhavitā kāle kāle durātmanaḥ /
na bhetavyaṃ tathā sūta naiṣa kaścinmayi sthite //

ityevamuktvā bhagavānnanarda garuḍadhvajaḥ /
pāñcajanyaṃ mahāśaṅkhaṃ pūrayāmāsa keśavaḥ //

sammohayitvā bhagavāṃścakraṃ divyaṃ samādade /
ciccheda ca sunīthasya śiraścakreṇa saṃyuge //

sa papāta mahābāhurvajrāhata ivācalaḥ /
tataścedipaterdehāttejo'gryaṃ dadṛśurnṛpāḥ //

utpatantaṃ mahārāja gaganādiva bhāskaram / tataḥ kamalapatrākṣaṃ kṛṣṇaṃ lokanamaskṛtam /
vavande tattadā tejo viveśa ca narādhipa //

tadadbhutamamanyanta dṛṣṭvā sarve mahīkṣitaḥ /
yadviveśa mahābāhuṃ tattejaḥ puruṣottamam //

anabhre pravavarṣa dyauḥ papāta jvalitāśaniḥ /
kṛṣṇena nihate caidye cacāla na vasundharā //

tataḥ kecinmahīpālā nābruvaṃstatra kiñcana /
atītavākpathe kāle prekṣamāṇā janārdanam //

hastairhastāgramapare pratyapiṃṣannamarṣitāḥ /
apare daśanairoṣṭhānadaśankrodhamūrchitāḥ //

rahaśca kecidvārṣṇeyaṃ praśaśaṃsurnarādhipāḥ /
kecideva susaṃrabdhā madhyasthāstvapare'bhavan //

prahṛṣṭāḥ keśavaṃ jagmuḥ saṃstuvanto maharṣayaḥ / brāhmaṇāśca mahātmānaḥ pārthivāśca mahābalāḥ /
śaśaṃsurnirvṛtāḥ sarve dṛṣṭvā kṛṣṇasya vikramam //

sadevagandharvagaṇā rājāno bhuvi viśrutāḥ /
praṇāmaṃ hi hṛṣīkeśe prākurvata mahātmani //

ye tvāsuragaṇāḥ pakṣāḥ sambhūtāḥ kṣatriyā iha /
te nindanti hṛṣīkeśaṃ durātmāno gatāyuṣaḥ //

prajāpatigaṇā ye tu madhyasthāśca mahātmani /
brahmarṣayaśca siddhāśca gandharvoragacāraṇāḥ //

te vai stuvanti govindaṃ divyairmaṅgalasaṃyutaiḥ / parasparaṃ ca nṛtyanti gītena vividhena ca /
upatiṣṭhanti govindaṃ prītiyuktā mahātmani //

prahṛṣṭāḥ keśavaṃ jagmuḥ saṃstuvanto maharṣayaḥ /
brāhmaṇāścāpi suprītāḥ pāṇḍavāśca mahābalāḥ //

pāṇḍavastvabravīdbhātṝnsatkāreṇa mahīpatim /
damaghoṣātmajaṃ śūraṃ saṃskārayata mā ciram //

kururājavacaḥ śrutvā bhrātaraste tvarānvitāḥ /
tathā ca kṛtavantaste bhrāturvai śāsanaṃ tadā //

cedīnāmādhipatye ca putraṃ tasyājñayā hareḥ /
abhyaṣiñcata taṃ pārthaḥ sahitairvasudhādhipaiḥ //