Mahabharata · Chapter 18.2

neha paśyāmi vibudhā rādheyamamitaujasam /
bhrātarau ca mahātmānau yudhāmanyūttamaujasau //

juhuvurye śarīrāṇi raṇavahnau mahārathāḥ /
rājāno rājaputrāśca ye madarthe hatā raṇe //

kva te mahārathāḥ sarve śārdūlasamavikramāḥ /
tairapyayaṃ jito lokaḥ kaccitpuruṣasattamaiḥ //

yadi lokānimānprāptāste ca sarve mahārathāḥ /
sthitaṃ vitta hi māṃ devāḥ sahitaṃ tairmahātmabhiḥ //

kaccinna tairavāpto'yaṃ nṛpairloko'kṣayaḥ śubhaḥ /
na tairahaṃ vinā vatsye bhrātṛbhirjñātibhistathā //

māturhi vacanaṃ śrutvā tadā salilakarmaṇi /
karṇasya kriyatāṃ toyamiti tapyāmi tena vai //

idaṃ ca paritapyāmi punaḥpunarahaṃ surāḥ /
yanmātuḥ sadṛśau pādau tasyāhamamitātmanaḥ //

dṛṣṭvaiva taṃ nānugataḥ karṇaṃ parabalārdanam /
na hyasmānkarṇasahitāñjayecchakro'pi saṃyuge //

tamahaṃ yatratatrasthaṃ draṣṭumicchāmi sūryajam /
avijñāto mayā yosau ghātitaḥ savyasācinā //

bhīmaṃ ca bhīmavikrāntaṃ prāṇebhyo'pi priyaṃ mama /
arjunaṃ cendrasankāśaṃ yamau caiva yamopamau //

draṣṭumicchāmi tāṃ cāhaṃ pāñcālīṃ dharmacāriṇīm /
na ceha sthātumicchāmi satyamevaṃ bravīmi vaḥ //

kiṃ me bhrātṛvihīnasya svargeṇa surasattamāḥ /
yatra te mama sa svargo nāyaṃ svargo mato mama //
devā ūcuḥ /

yadi vai tatra te śraddhā gamyatāṃ tatra māciram /
priye hi tava vartāmo devarājasya śāsanāt //
vaiśampāyana uvāca /

ityuktvā taṃ tato devā devadūtamupādiśan /
yudhiṣṭhirasya suhṛdo darśayetadi parantapa //

tataḥ kuntīsuto rājā devadūtaśca jagmatuḥ /
sahitau rājaśārdūla yatra te puruṣarṣabhāḥ //

agrato devadūtaśca yayau rājā ca pṛṣṭhataḥ /
panthānamaśubhaṃ durgaṃ sevitaṃ pāpakarmabhiḥ //

tamasā saṃvṛtaṃ ghoraṃ keśaśaivalaśādvalam /
yuktaṃ pāpakṛtāṃ gandhairmāsaśoṇitakardamam //

daṃśotpātakabhallūkamakṣikāmaśakāvṛtam /
itaścetaśca kuṇapaiḥ samantātparivāritam //

asthikeśasamākīrṇaṃ kṛmikīṭasamākulam /
jvalanena pradīptena samantātpariveṣṭitam //

ayomukhaiśca kākādyairgṛdhraiśca samabhidrutam /
sūcīmukhaistathā pretairvindhyaśailopamairvṛtam //

medorudhirayuktaiśca cchinnabāhūrupāṇibhiḥ /
nikṛttodarapadaiśca tatratatra praveśitaiḥ //

sa tatkuṇapadurgandhamaśivaṃ romaharṣaṇam /
jagāma rājā dharmānmā madhye bahu vicintayan //

dadarśoṣṇodakaiḥ pūrṇāṃ nadīṃ cāpi sudurgamām /
asipatravanaṃ caiva niśitaṃ kṣurasaṃvṛtam //

karambhavālukāstaptā āyasīści śilāḥ pṛthak /
lohakumbhīśca tailasya kvāthyamānāḥ samantataḥ //

kūṭaśālmalikaṃ tāpi duḥsparśaṃ tīkṣṇakaṇṭakam /
dadarśānyāśca kaunteyo yātanāḥ pāpakarmiṇām //

sa taṃ durgandhamālakṣya devadūtamuvāca ha /
kiyadadhvānamasmābhirgantavyamimamīdṛśam //

kva ca te bhrātaro mahyaṃ tanmamākhyātumarhasi /
deśo'yaṃ kaśca devānāmetadicchāmi veditum //

sa sannivavṛte śrutvā dharmarājasya bhāṣitam /
devadūto'bravīcainametāvadgamanaṃ tava //

nivartitavyo hi mayā tatā'smyukto divaukasaiḥ /
yadi śrāntosi rājendri tvamathāgantumarhasi //

yudhiṣṭhirastu nirviṇṇasteni gandhena mūrchitaḥ /
nivartane dhṛtamanāḥ paryāvartata bhārata //

saṃ sannivṛtto dharmātmā duḥkhaśokasamāhataḥ /
śuśrāva tatra vadatāṃ dīnā vācaḥ samantataḥ //

bhobho dharmaja rājarṣe puṇyābhijana pāṇvana /
anugrahārthamasmākaṃ tiṣṭha tāvanmuhūrtakam //

āyāti tvayi durdharṣe vāti puṇyaḥ samīraṇaḥ /
tava gandhānugastāta yenāsmānsukhamāgamat //

te vayaṃ pārtha dīrghasya kālasya puruṣarṣabha /
sukhamāsādayiṣyāmastvāṃ dṛṣṭvā rājasattama //

santiṣṭhasva mahābāho muhūrtamiha bhārata /
tvayi tiṣṭhati kauravya yātanā'smānna bādhate //

evaṃ bahuvidhā vācaḥ kṛpaṇā vedanāvatām /
tasmindeśe sa śuśrāva samantādvadatāṃ nṛpa //

teṣāṃ tu vacanaṃ śrutvā dayāvāndīnabhāṣiṇām /
aho kṛcchramiti prāha tasthau sa ca yudhiṣṭhiraḥ //

sa tā giraḥ purastādvai śrutapūrvāḥ punaḥpunaḥ /
glānānāṃ duḥkhitānāṃ ca nābhyajānata pāṇḍavaḥ //

abudhyamānastā vāco dharmaputro yudhiṣṭhiraḥ /
uvāca ke bhavanto vai kimarthamiha tiṣṭhatha //

ityuktāste tataḥ sarve samantādavabhāṣire /
karṇo'haṃ bhīmaseno'hamarjuno'hamiti prabho //

nakulaḥ sahadevo'haṃ dhṛṣṭadyumno'hamityuta /
draupdī draupadeyāści ityevaṃ te vicukruśuḥ //

tā vācaḥ sa tadā śrutvā taddeśasadṛśīrnṛpa /
tato vimamṛśe rājā kintvidaṃ daivakāritam //

kintu tatkaluṣaṃ karma kṛtamebhirmahātmabhiḥ /
karṇena draupadeyairvā pāñcālyā vā sumadhyayā //

ya ime pāpagandhe'smindeśe santi sudāruṇe /
nāhaṃ jānāmi sarveṣāṃ duṣkṛtaṃ puṇyakarmaṇām //

kiṃ kṛtvā dhṛtarāṣṭrasya putro rājā suyodhanaḥ /
tathā śriyā yutaḥ pāpaiḥ sahasarvaiḥ padānugaiḥ //

mahendri iva lakṣmīvānāste paramapūjitaḥ /
kasyedānīṃ vikāro'yaṃ ya ime narakaṃ gatāḥ //

sarve dharmavidaḥ śūrāḥ satyāgamaparāyaṇāḥ /
kṣatradharmaratāḥ santo yajvāno bhūridakṣiṇāḥ //

kinnu suptosmi jāgarmi cetayāmi na cetaye /
aho cittavikāro'yaṃ syādvā me cittavibhramaḥ //

evaṃ bahuvidhaṃ rājā vimamarśa yudhiṣṭhiraḥ /
duḥkhaśokasamāviṣṭaścintāvyākulitendriyaḥ //

krodhamāhārayaccaiva tīvraṃ dharmasuto nṛpaḥ /
devāṃśca garhayāmāsa dharmaṃ caiva yudhiṣṭhiraḥ //

sa tīvraśokasantapto devadūtamuvāca ha /
gamyatāṃ tatra yeṣāṃ tvaṃ dūtasteṣāmupāntikam //

na hyahaṃ tatra yāsyāmi sthitosmīti nivedyatām /
matsaṃśrayādime dūnāḥ sukhino bhrātaro hi me //

ityuktaḥ sa tadā dūtaḥ pāṇḍuputreṇa dhīmatā /
jagāmi tatra yatrāste devarājaḥ śatakratuḥṭha //

nivedayāmāsa ca taddharmarājacikīrṣitam /
yathoktaṃ dharmaputreṇa sarvameva janādhipa //