Mahabharata · Chapter 14.73

dīkṣākāle tu samprāpte tataste sumahartvijaḥ /
vidhivaddīkṣayāmāsuraśvamedhāya pārthivam //

kṛtvā sa paśumedhāṃśca dīkṣitaḥ pāṇḍunandanaḥ /
dharmarājo mahātejāḥ sahartvigbhirvyarocata //

hayaśca hayamedhārthaṃ svayaṃ sa brahmavādinā /
utsṛṣṭaḥ śāstravidhinā vyāsenāmitatejasā //

sa rājā rājadharmeṇa dīkṣito vibabhau tadā /
hemamālī rukmakaṇṭhaḥ pradīpta iva pāvakaḥ //

kṛṣṇājinī daṇḍapāṇiḥ kṣaumavāsāḥ sa dharmajaḥ /
vibabhau dyutimānbhūyaḥ prajāpatirivādhvare //

tathaivāsyartvijaḥ sarve tulyaveṣā viśāmpate /
babhūvurarjunaścāpi pradīpta iva pāvakaḥ //

śvetāśvaḥ kapiketuśca sasārāśvaṃ dhanañjayaḥ /
vidhivatpṛthivīpāla dharmarājasya śāsanāt //

**kṣipangāṇḍivaṃ rājanbaddhagodhāṅgulitravān /
tamaśvaṃ pṛthivīpāla mudā yuktaḥ sasāra ca //

anumārgaṃ tadā rājannāgamattatpuraṃ vibho /
draṣṭukāmaṃ kuruśreṣṭhaṃ prayāsyanataṃ dhanañjayam //

teṣāmanyonyasammardādūṣmeva samājāyata /
didṛkṣūṇāṃ hayaṃ taṃ ca taṃ caiva hayasāriṇam //

tataḥ śabdo mahārāja diśaḥ khaṃ pratipūrayan /
babhūva prekṣatāṃ nṝmāṃ kuntīputraṃ dhanañjayam //

eṣa gacchati kaunteyasturagaścaiva dīptimān /
samanveti mahābāhuḥ saṃspṛśandhanuruttamam //

evaṃ śuśrāva vadatāṃ giro jiṣṇurudāradhīḥ /
svasti te'stu vrajāriṣṭaṃ punaścaihīti bhārata //

athāpare manuṣyendra puruṣā vākyamabruvan /
nainaṃ paśyāma sammarde dhanuretatpradṛśyate //

etaddhi bhīmanirhrādaṃ viśrutaṃ gāṇḍivaṃ dhanuḥ / svasti gacchatvariṣṭo vai panthānamakutobhayam /
nivṛttamenaṃ drakṣyāmaḥ punareṣyati ca dhruvam //

evamādyā manuṣyāṇāṃ strīṇāṃ ca bharatarṣabha /
śuśrāva madhurā vācaḥ punaḥpunarudāradhīḥ //

yājñavalkyasya śiṣyaśca kuśalo yajñakarmaṇi /
prāyātpārthena sahitaḥ śāntyarthaṃ vedapāragaḥ //

brāhmaṇāśca mahīpāla bahavo vedapāragāḥ / anujagmurmahātmānaṃ kṣatriyāśca viśāmpate /
vidhivatpṛthivīpāla dharmarājasya śāsanāt //

pāṇḍavaiḥ pṛthivīmaśvo nirjitāmastratejasā /
cacāra sa mahārāja yathādeśaṃ ca sattama //

tatra yuddhāni vṛttāni yānyāsanpāṇḍavasya ha /
tāni vakṣyāmi te vīra vicitrāṇi mahānti ca //

sa hayaḥ pṛthivīṃ rājanpradakṣiṇamavartata /
sasārettarataḥ pūrvaṃ tannibodha mahīpate //

avamṛdransa rāṣṭrāṇi pārthivānāṃ hayottamaḥ /
śanaistadā pariyayau śvetāśvaśca mahārathaḥ //

tatra saṅgaṇanā nāsti rājñāmayutaśastadā /
ye'yudhyanta mahārāja kṣatriyā hatabāndhavāḥ //

kirātā yavanā rājanbahavo'sidhanurdharāḥ /
mlecchāścānye bahuvidhāḥ pūrvaṃ ye nikṛtā raṇe //

āryāśca pṛthivīpālāḥ prahṛṣṭanaravāhanāḥ /
samīyuḥ pāṇḍuputreṇa bahavo yuddhadurmadāḥ //

evaṃ vṛttāni yuddhāni tatratatra mahīpate /
arjunasya mahīpālairnānādeśasamāgataiḥ //

yānyatra hayato rājanpravṛttāni mahānti ca /
tāni yuddhāni vakṣyāmi kaunteyasya tavānagha //