Mahabharata · Chapter 12.95

atha yo vijigīṣeta kṣatriyaḥ kṣatriyaṃ yudhi /
kastasya vijaye dharmo hyetaṃ pṛṣṭo bravīhi me //
bhīṣma uvāca /

sasahāyo'sahāyo vā rāṣṭramāgamya bhūmipaḥ /
brūyādahaṃ yo rājeti rakṣiṣyāmi ca vaḥ sadā //

mama dharmabaliṃ datta kiṃvā māṃ pratipatsyatha /
te coktamāgataṃ tatra ghṛṇīyuḥ kuśalaṃ bhavet //

te cedakṣatriyāḥ santo virudhyerankathañcana /
sarvopāyairniyantavyā vikarmasthā narādhipa //

aśastraṃ kṣatriyaṃ matvā śastraṃ gṛhṇātyathāparaḥ /
trāṇāyāpyasamarthaṃ taṃ manyamānamatīva ca //
yudhiṣṭhira uvāca /

athaḥ yaḥ kṣatriyo rājā kṣatriyaṃ pratyupāvrajet /
kathaṃ sampratiyoddhavyastanme brūhi pitāmaha //
bhīṣma uvāca /

nāsannahyo nākavaco yoddhavyaḥ kṣatriyo raṇe /
eka ekena bhāvyaśca visṛjeti kṣipāmi ca //

sa cetsannaddha āgacchetsannaddhavyaṃ tato bhavet /
sa cetsasainya āgacchetsasainyastamathāhvayet //

sa cennikṛtyā yudhyeta nikṛtyā pratiyodhayet /
atha ceddharmato yudhyeddharmeṇaiva nivārayet //

nāśvena rathinaṃ yāyādudiyādrathinaṃ rathī /
vyasane na prahartavyaṃ na bhītāya jitāya ca //

neṣurlipto na karṇī syādasatāmetadāyudham /
yathārthameva yoddhavyaṃ na kruddhyeta jighāṃsataḥ //

nāstyekasya gajo yuddhe gajaścekasya vidyate /
na padātirgajaṃ yudhyenna gatena padātinam //

hastinā yodhayennāgaṃ kadācicchikṣito hayaḥ / divyāstrabalasampannaḥ kāmaṃ yudhyeta sarvadā /
nāge bhūmau same caiva rathenāśvena vā punaḥ //

rāmarāvaṇayoryuddhe harayo vai padātayaḥ /
lakṣmaṇaśca mahābhāgastathā rājanvibhīṣaṇaḥ //

rāvaṇasyāntakāle ca rathenaindreṇa rādhavaḥ /
nijaghāna durācāraṃ rāvaṇaṃ pāpakāriṇam //

divyāstrabalasampanne sarvametadvidhīyate / devāsureṣu sarveṣu dṛṣṭametatpurātanaiḥ //

[sādhūnāṃ tu yadā bhedātsādhuścedvyasanī bhavet.] niṣprāṇo nābhihantavyo nānapatyaḥ kathañcana /
bhagnaśastro vipannaśca kṛttajyo hatavāhanaḥ /

cikitsyaḥ syātsvaviṣaye prāpyo vā svagṛhe bhavet /
nirvraṇaśca sa bhoktavya eṣa dharmaḥ sanātanaḥ //

tasmāddharmeṇa yoddhavyamiti svāyambhuvo'bravāt /
satsu nityaḥ satāṃ dharmastamāsthāya na nāśayet //

yo vai jayatyadharmeṇa kṣatriyo dharmasangaraḥ /
ātmānamātmanā hanti pāpo nikṛtijīvanaḥ //

karma caitadasādhūnāṃ sādhūnyo'sādhunā jayet /
dharmeṇa nidhanaṃ śreyo na jayaḥ pāpakarmaṇā //

nādharmaścarito rājansadyaḥ phalati gauriva /
mūlāni ca praśākhāśca dahansamadhigacchate //

pāpena karmaṇā vittaṃ labdhvā pāpaḥ prahṛṣyati /
sa vardhamānastenaiva pāpaḥ pāpe prasajjati //

na dharmo'stīti manvānaḥ śucīnavahasanniva / aśraddadhānaśca bhavedvināśamupagacchati
sa baddho vāruṇaiḥ pāśairamartyairavamanyate /

mahādṛtirivādhmātaḥ svakṛtenaiva vardhate /
tataḥ samūlo hriyate nadīkūlādiva drumā //

athainamabhinindanti bhinnaṃ kumbhamivāśyāni /
tasmāddharmeṇa vijayaṃ kośaṃ lipseta bhūmipaḥ //