Mahabharata · Chapter 12.341

ityevamuktvā vacanaṃ brahmarṣiḥ sumahātapāḥ /
prātiṣṭhata śukaḥ siddhiṃ hitvā doṣāṃścaturvidhān //

tamo hyaṣṭaguṇaṃ hitvā jahau pañcavidhaṃ rajaḥ /
tataḥ satvaṃ jahau dhīmāṃstadadbhutamivābhavat //

tatastasminpade nitye nirguṇe liṅgavarjite /
brahmaṇi pratyatiṣṭhatsa vidhūmo'gniriva jvalan //

utkāpātā diśāṃ dāho bhūmikampastathaiva ca /
prādurbhūtāḥ kṣaṇe tasmiṃstadadbhutamivābhavat //

drumāḥ śākhāśca mumucuḥ śikharāṇi ca parvatāḥ /
nirghātaśabdairgurubhirbhūmirvyādīryateva ha //

na babhāse sahasrāṃśurna jajvāla ca pāvakaḥ /
hradāśca saritaścaiva cukṣubhuḥ sāgarāstathā //

vavarṣa vāsavastoyaṃ rasavacca sugandhi ca /
vavau samīraṇaścāpi divyagandhavahaḥ śuciḥ //

sa śṛṅge'pratime divye himavanmerusannibhe /
saṃśliṣṭe svatepīte dve rukmarūpyamaye śubhe //

śatayojanavistāre tiryagūrdhvaṃ ca bhārata /
udīcīṃ diśamāsthāya rucire sandadarśa ha //

so'viśaṅkena manasā tathaivābhyapatacchukaḥ //

tataḥ parvataśṛṅge dve sahasaiva dvidhākṛte /
adṛśyetāṃ mahārāja tadadbhutamivābhavat //

tataḥ parvataśṛṅgābhyāṃ sahasaiva viniḥsṛtaḥ /
na ca pratijaghānāsya sa gatiṃ parvatottamaḥ //

tato mahānabhūcchabdo divi sarvadivaukasām /
gandharvāṇāmṛṣīṇāṃ ca ye ca śailanivāsinaḥ //

dṛṣṭvā śukamatikrāntaṃ parvataṃ ca dvidhā kṛtam /
sādhusādhviti tatrāsīnnādaḥ sarvatra bhārata //

sa pūjyamāno devaiśca gandharvairṛśibhistathā /
yakṣarākṣasasaṅghaiśca vidyādharagaṇaistathā //

divyaiḥ puṣpaiḥ samākīrṇamantarikṣaṃ samantataḥ /
āsītkila mahārāja śukābhipatane tadā //

tato mandākinīṃ ramyāmupariṣṭādabhivrajan /
śuko dadarśa dharmātmā puṣpitadrumakānanām //

tasyāṃ krīḍantyabhiratāḥ snānti caivāpsarogaṇāḥ /
śūnyākāraṃ nirākārāḥ śukaṃ dṛṣṭvā vivāsasaḥ //

taṃ prakrāmantamājñāya pitā snehasamanvitaḥ /
uttamāṃ gatimāsthāya pṛṣṭhato'nusasāra ha //

śukastu mārutādūrdhvaṃ gatiṃ kṛtvāntarikṣagām /
darśayitvā prabhāvaṃ svaṃ sarvabhūto'bhavattadā //

mahāyogagatiṃ tvagryāṃ vyāsotthāya mahātapāḥ /
nimeṣāntaramātreṇa śukābhipatanaṃ yayau //

sa dadarśa dvidhā kṛtvā parvatāgraṃ śukaṃ gatam /
śaśaṃsurṛṣayastatra karma putrasya tattadā //

tataḥ śuketi dīrgheṇa śabdenākranditastadā /
svayaṃ pitrā svareṇoccaistrīllom̐kānanunādya vai //

śukaḥ sarvagato bhūtvā sarvātmā sarvatomukhaḥ /
pratyabhāṣata dharmātmā bhoḥśabdenānunādayan //

tata ekākṣaraṃ nādaṃ bhorityeva samīrayan /
pratyāharañjagatsarvamuccaiḥ sthāvarajaṅgamam //

tataḥprabhṛti cādyāpi śabdānuccāritānpṛthak /
girigahvarapṛṣṭheṣu vyāharanti śukaṃ prati //

antarhitaḥ prabhāvaṃ tu darśayitvā śukastadā /
guṇānsantyajya śabdādīnpadamabhyagamatparam //

mahimānaṃ tu taṃ dṛṣṭvā putrasyāmitatejasaḥ /
niṣasāda giriprasthe putramevānucintayan //

tato mandākinītīre krīḍanto'psarasāṃ gaṇāḥ /
āsādya tamṛṣiṃ sarvāḥ sambhrāntā gatacetasaḥ //

jale nililyire kāścitkāścidgulmānprapedire /
vasanānyādaduḥ kāścittaṃ dṛṣṭvā munisattamam //

tāṃ muktatāṃ tu vijñāya muniḥ putrasya vai tadā /
saktatāmātmanaścaiva prīto'bhūdbīḍitaśca ha //

taṃ devagandharvavṛto maharṣigaṇapūjitaḥ /
pinākahasto bhagavānabhyāgacchata śankaraḥ //

tamuvāca mahādevaḥ sāntvapūrvamidaṃ vacaḥ /
putraśokābhisantaptaṃ kṛṣṇadvaipāyanaṃ tadā //

agnerbhūmerapāṃ vāyorantarikṣasya caiva ha /
vīryeṇa sadṛśaḥ putraḥ purā mattastvayā vṛtaḥ //

sa tathālakṣaṇo jātastapasā tava sambhṛtaḥ /
mama caiva prasādena brahmatejomayaḥ śuciḥ //

sa gatiṃ paramāṃ prāpto duṣprāpāmajitendriyaiḥ /
daivatairapi viprarṣe taṃ tvaṃ kimanuśocasi //

yāvatsthāsyanti girayo yāvatsthāsyanti sāgarāḥ /
tāvattavākṣayā kīrtiḥ saputrasya bhaviṣyati //

chāyāṃ svaputrasadṛśīṃ sarvato'napagāṃ sadā /
drakṣyase tvaṃ ca loke'sminmatprasādānmahāmune //

so'nugīto bhagavatā svayaṃ rudreṇa bhārata /
chāyāṃ paśyanparāvṛttaḥ sa muniḥ parayā mudā //

iti janma gatiścaiva śukasya bharatarṣabha /
vistareṇa samākhyātā yanmāṃ tvaṃ paripṛcchasi //

etadācaṣṭa me rājandevarṣirnāradaḥ purā /
vyāsaścaiva mahāyogī sañjalpeṣu padepade //

itihāsamimaṃ puṇyaṃ mokṣadharmārthasaṃhitam /
dhārayedyaḥ śamaparaḥ sa gacchetparamāṃ gatim //