Mahabharata · Chapter 12.260
hṛdi kāmadrumaścitro mohasañcayasambhavaḥ /
krodhamānamahāskandho vivitsāpariveṣaṇaḥ //
tasya cājñānamādhāraḥ pramādaḥ pariṣecanam /
so'bhyasūyāpalāśo hi purā duṣkṛtasāravān //
sammohacintāviṭapaḥ śokaśākho bhayāṅkuraḥ /
mohanībhiḥ pipāsābhirlatābhiranuveṣṭitaḥ //
upāsate mahāvṛkṣaṃ sulubdhāstatphalepsavaḥ /
āyataiḥ saṃyutāḥ pāśaiḥ phaladaṃ pariveṣṭya tam //
yastānpāśānvaśe kṛtvā taṃ vṛkṣamapakarṣati /
gataḥ sa duḥkhayorantaṃ jarāmaraṇayordvayoḥ //
saṃrohatyakṛtaprajñaḥ sasatvo hanti pādapam /
sa tamevāhato hanti viṣaṃ grastamivāturam //
tasyānugatamūlasya mūlamudbhiyate balāt /
yogaprasādātkṛtinā sāmyena paramāsinā //
evaṃ yo veda kāmasya kevalaṃ parisarpaṇam /
etacca kāmaśāstrasya suduḥkhānyativartate //
śarīraṃ puramityāhuḥ svāminī buddhiriṣyate /
tatra buddheḥ śarīrasthaṃ mano nāmārthacintakam //
indriyāṇi janāḥ paurāstadarthaṃ tu parā kṛtiḥ / tatra dvau dāruṇau doṣau tamo nāma rajastathā /
tadarthamupajīvanti paurāḥ saha pureśvaraiḥ //
advāreṇa tamevārthaṃ dvau doṣāvupajīvataḥ /
tatra buddhirhi durdharṣā manaḥ sādharmyamucyate //
paurāścāpi manastṛptāsteṣāmapi calā sthitiḥ /
yadarthaṃ buddhiradhyāste so'narthaḥ pariṣīdati //
pauramantraviyuktāyāḥ so'rthaḥ saṃsīdati kramāt /
yadarthaṃ pṛthagadhyāste manastatpariṣīdati //
pṛthagbhūtaṃ mano buddhyā mano bhavati kevalam /
tatrainaṃ vikṛtaṃ śūnyaṃ rajaḥ paryavatiṣṭhate //
tanmanaḥ kurute sakhyaṃ rajasā saha sangatam /
taṃ cādāya janaṃ pauraṃ rajase samprayacchati //
Original text: Mahābhārata (southern recension) · Edition: Śrīman Mahābhāratam, ed. T. R. Krishnacharya and T. R. Vyasacharya, Nirnaya Sagar Press, Bombay 1906–1910; e-text by SARIT (Shrinivasa Varakhedi and others) · SARIT: Search and Retrieval of Indic Texts · SARIT (e-text) via Internet Archive · CC BY-SA 3.0