Mahabharata · Chapter 12.255
sṛjate triguṇānsatvaṃ kṣetrajñastvadhitiṣṭhati /
guṇānvikriyate sarvānudāsīnavadīśvaraḥ //
svabhāvayuktaṃ tatsatvaṃ yadimānsṛjate guṇān /
ūrṇanābhiryathā sūtraṃ sṛjate tantuvadguṇān //
pradhvastā na nivartante pravṛttirnopalabhyate /
evameke vyavasyanti nivṛttiriti cāpare //
ubhayaṃ sampradhāryaitadadhyavasyedyathāmati /
anenaiva vidhānena bhavedgarbhaśayo mahān //
anādinidhanaṃ nityaṃ taṃ buddhvā vicarennaraḥ /
akrudhyannaprahṛṣyaṃśca nityaṃ vigatamatsaraḥ //
ityevaṃ hṛdayagranthiṃ buddhicintāmayaṃ dṛḍham /
atītya sukhamāsīta aśocaṃśchinnasaṃśayaḥ //
tāmyeyuḥ pracyutāḥ pṛthvyāṃ yathā pūrṇāṃ nadīṃ narāḥ /
avagāḍhā hyavidvāṃso viddhi lokamimaṃ tathā //
na tu tāmyati vai vidvānsthale carati tattvavit /
evaṃ yo vindate'tmānaṃ kevalaṃ jñānamātmanaḥ //
evaṃ buddhvā naraḥ sarvaṃ bhūtānāmāgatiṃ gatim /
samavekṣya ca vaiṣamyaṃ labhate śamamuttamam //
etadvai janmasāmarthyaṃ brāhmaṇasya viśeṣataḥ /
ātmajñānaṃ śamaścaiva paryāptaṃ tatparāyaṇam //
etadbuddhvā bhavedbuddhaḥ kimanyadbuddhalakṣaṇam /
vijñāyaitadvimucyante kṛtakṛtyā manīṣiṇaḥ //
na bhavati viduṣāṃ mahadbhayaṃ yadaviduṣāṃ sumahadbhayaṃ paratra /
na hi gatiradhikā'sti kasyaci dbhavati hi yā viduṣaḥ sanātanī //
lokamāturamasūyate jana stattadeva ca nirīkṣya śocate /
tatra paśya kuśalānaśocato ye vidustadubhayaṃ kṛtākṛtam //
yatkarotyanabhisandhipūrvakaṃ tacca nirṇudati ---
na priyaṃ tadubhayaṃ na cāpriya tasya tajjanayatīha kurvataḥ //
Original text: Mahābhārata (southern recension) · Edition: Śrīman Mahābhāratam, ed. T. R. Krishnacharya and T. R. Vyasacharya, Nirnaya Sagar Press, Bombay 1906–1910; e-text by SARIT (Shrinivasa Varakhedi and others) · SARIT: Search and Retrieval of Indic Texts · SARIT (e-text) via Internet Archive · CC BY-SA 3.0