Language

ENहिગુ
Scripture Library

Mahabharata · Chapter 1.73

1.73.1

yaḥ pareṣāṃ naro nityamativādāṃstitikṣate /
devayāni vijānīhi tena sarvamidaṃ jitam //

1.73.2

yaḥ samutpatitaṃ krodhaṃ nigṛhṇāti iyaṃ yathā /
sa yantetyucyate sadbhirna yo raśmiṣu lambate //

1.73.3

yaḥ samutpatitaṃ krodhamakrodhena nirasyati /
devayāni vijānīhi tena sarvamidaṃ jitam //

1.73.4

yaḥ samutpatitaṃ krodhaṃ kṣamayeha nirasyati /
yathoragastvacaṃ jīrṇāṃ sa vai puruṣa ucyate //

1.73.5

yaḥ sandhārayate manyuṃ yo'tivādāṃstitikṣate /
yaśca tapto na tapati dṛḍhaṃ so'rthasya bhājanam //

1.73.6

yo yajedapariśrānto māsimāsi śataṃ samāḥ /
na kruddhyedyaśca sarvasya tayorakrodhano'dhikaḥ //

1.73.7

tasmādakrodhanaḥ śreṣṭhaḥ kāmakrodhau vigarhitau /
kruddhasya niṣphalānyeva dānayajñatapāṃsi ca //

1.73.8

tasmādakrodhane yajñatapodānaphalaṃ mahat /
bhavedasaṃśayaṃ bhadre netarasminkadācana //

1.73.9

na yatirna tapasvī ca na yajvā na ca dharmabhāk /
krodhasya yo vaśaṃ gacchettasya lokadvayaṃ na ca //

1.73.10

putro bhṛtyaḥ suhṛdbhrātā bhāryā dharmaśca satyatā /
tasyaitānyapayāsyanti krodhaśīlasya niścitam //

1.73.11

yatkumārāḥ kumāryaśca vairaṃ kuryuracetasaḥ /
na tatprājño'nukurvīta na viduste balābalam //
devayānyuvāca /

1.73.12

vedāhaṃ tāta bālā'pi dharmāṇāṃ yadihāntaram /
akrodhe cātivāde ca veda cāpi balābalam //

1.73.13

svavṛttimananuṣṭhāya dharmamutsṛjya tattvataḥ / śiṣyasyāśiṣyavṛttestu na kṣantavyaṃ bubhūṣatā //

1.73.14

preṣyaḥ śiṣyaḥ svavṛttiṃ hi visṛjya viphalaṃ gataḥ / tasmātsankīrṇavṛtteṣu vāso mama na rocate //

1.73.15

pumāṃso ye hi nindanti vṛttenābhijanena ca /
na teṣu nivasetprājñaḥ śreyo'rthī pāpabuddhiṣu //

1.73.16

ye tvenamabhijānanti vṛttenābhijanena vā /
teṣu sādhuṣu vastavyaṃ sa vāsaḥ śreṣṭha ucyate //

1.73.17

suyantritaparā nityaṃ vihīnāśca dhanairvarāḥ /
durvṛttāḥ pāpakarmāṇaścaṇḍālā dhaninopi ca //

1.73.18

naiva jātyā hi caṇḍālāḥ svakarmavihitairvinā /
dhanābhijanavidyāsu saktāścaṇḍāladharmiṇaḥ //

1.73.19

akāraṇāśca dveṣyanti parivādaṃ vadanti te /
sādhostatra na vāsosti pāpibhiḥ pāpatāṃ vrajet //

1.73.20

sukṛte duṣkṛte vāpi yatra sajjati yo naraḥ / dhruvaṃ ratirbhavettasya tasmāddveṣaṃ na rocayet //

1.73.21

vāgduruktaṃ mahāghoraṃ duhiturvṛṣaparvaṇaḥ /
mama mathnāti hṛdayamagnikāma ivāraṇim //

1.73.22

na hyato duṣkarataraṃ manye lokeṣvapi triṣu /
yaḥ sapatnaśriyaṃ dīptāṃ hīnaśrīḥ paryupāsate //

1.73.23

maraṇaṃ śobhanaṃ tasya iti vidvajjanā viduḥ /
avamānamavāpnoti śanairnīcasamāgamāt //

1.73.24

ativādā vaktrato niḥsaranti yairāhataḥ śocati rātryahāni /
parasya vai marmasu te patanti tasmāddhīro naiva mucyetpareṣu //

1.73.25

nirohedāyudhaiśchinnaṃ saṃroheddagdhamāgninā /
vākkṣataṃ ca na saṃrohedāśarīraṃ śarīriṇām //

1.73.26

saṃrohita śarairviddhaṃ navaṃ paraśunā hatam /
vācā duruktaṃ bībhatsaṃ na saṃroheta vākkṣatam //

Original text: Mahābhārata (southern recension) · Edition: Śrīman Mahābhāratam, ed. T. R. Krishnacharya and T. R. Vyasacharya, Nirnaya Sagar Press, Bombay 1906–1910; e-text by SARIT (Shrinivasa Varakhedi and others) · SARIT: Search and Retrieval of Indic Texts · SARIT (e-text) via Internet Archive · CC BY-SA 3.0

Esc